آنوریسم یا برآمدگی عروق خونی و دلایل ایجاد آن

علت آنوریسم

آنوریسم برآمدگی غیر طبیعی یا بالونی در دیواره رگ خونی است که می‌تواند باعث خونریزی داخلی و مرگ شود. علت آنوریسم موارد متعددی است.

آنوریسم (Aneurysm) عبارت است از بزرگ شدن یا بیرون زدگی دیواره یک سرخرگ در اثر ضعف دیواره سرخرگ. این بیماری معمولاً در آئورت (سرخرگ بزرگی که از قلب مشاء گرفته و در سینه و شکم به سمت پایین حرکت می‌کند) یا سرخرگ‌هایی که مغز، پاها، یا دیواره قلب را تغذیه می‌کنند، ایجاد می‌شود. این بیماری زمانی اتفاق می‌افتد که دیواره شریان ضعیف شود و موجب برآمدگی‌های غیر طبیعی در آن می‌شود. این حالت می‌تواند باعث پارگی و خونریزی داخلی شود. اگر چه آنوریسم در هر بخشی از بدن شما اتفاق می‌افتد، اما در موارد زیر بیشتر شایع است:

  • مغز
  • شاهرگ
  • آئورت
  • طحال

علت آنوریسم

علائم شایع

این پدیده در قفسه سینه باعث درد قفسه سینه، گردن، کمر و شکم می‌شود. درد ممکن است ناگهانی و تیز باشد. این بیماری در شکم باعث درد در کمر (گاهی شدید)، بی‌اشتهایی و کاهش وزن و وجود یک توده ضربان دار در شکم می‌شود. آنوریسم در یک سرخرگ در پا باعث نرسیدن خون به قدر کافی به نقاط مختلف پا می‌شود. در نتیجه پا دچار ضعف و رنگ‌پریدگی می‌شود، یا اینکه متورم شده، رنگ آن به آبی تغییر می‌کند.

امکان دارد یک توده ضربان دار در ناحیه کشاله ران یا پشت زانو وجود داشته باشد. وجود این اختلال در یک سرخرگ مغزی باعث سردرد (اغلب ضربان دار)، ضعف، فلج یا کرختی، درد پشت چشم، تغییر بینایی یا نابینایی نسبی و مساوی نبودن اندازه مردمک‌ها می‌شود. وجود این بیماری در عضله قلب باعث نامنظم شدن ضربان قلب و علائم نارسایی احتقانی قلب می‌شود.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنم؟

اگر علائم گفته شده در بالا را دارید و نگران سلامتی خود هستید، به پزشک متخصص قلب و عروق مراجعه کنید. بعضی از آنوریسم های کوچک ریسک کمتری از پارگی دارند. پزشک شما اندازه، موقعیت و ظاهر آنوریسم و سابقه پزشکی و خانوادگی شما را برای یافتن علت این بیماری ارزیابی و خطر پارگی عروق خونی را ارزیابی خواهد کرد. پزشک تصمیم می‌گیرد که آیا این بیماری را مدیریت یا درمان کند.علت آنوریسم

علت آنوریسم

شایع‌ترین علت این بیماری، افزایش فشارخون است که سرخرگ را ضعیف می‌کند. اگر دقیقاً علت بیماری مشخص نیست، عوامل خاصی به توسعه این بیماری کمک می‌کنند. به عنوان مثال، بافت آسیب دیده در شریان‌ها می‌تواند نقش مهمی ایفا کند. شریان‌ها می‌توانند از طریق انسداد، مانند رسوبات چربی، صدمه ببینند. این رسوبات می‌توانند فشار خون را افزایش دهد. این فشار می‌تواند به سرخرگ‌ها آسیب برساند. از عوامل دیگر که می‌توانند علت این بیماری باشند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

بیماری آترواسکلروز (Atherosclerotic) بیماری Atherosclerotic می‌تواند علت این بیماری باشد. افراد مبتلا به بیماری آترواسکلروز نوعی پلاک در شریان‌ها دارند. پلاک یک ماده سنگین است که باعث آسیب به عروق می‌شود و مانع از جریان آزاد خون می‌شود.

فشار خون بالا: فشار خون بالا نیز می‌تواند باعث ایجاد این مشکل شود. اگر فشار افزایش یابد، می‌تواند عروق خونی را تضعیف کند. فشار خون به میزان قابل توجهی می‌تواند خطر ابتلا به بزرگ شدن قلب و مشکلات گردش خون را افزایش دهد. البته فشار خون بالاتر از حد طبیعی، لزوماً به معنی در معرض خطر آنوریسم قرار گرفتن، نیست.

انواع آنوریسم

آنوریسم می‌تواند در قسمت‌های مختلف بدن توسعه یابد، از جمله:

  • آنوریسم آئورت: آئورت رگ اصلی خون است که خون را از قلب به ارگان‌های حیاتی می‌برد.
  • آنوریسم آئورت شکمی: بخش آئورت که از طریق شکم عبور می‌کند. آنوریسم آئورت شکمی شایع‌ترین نوع است.
  • آنوریسم آئورت قفسه سینه: بخش آئورت که از طریق قفسه سینه عبور می‌کند.
  • آنوریسم مغزی: عروق خون که خون را به مغز می‌فرستد.
  • آنوریسم محیطی: عروق خون در قسمت‌های دیگر بدن مانند کشاله ران یا گردن، می‌توانند یک بیماری آنوریسم ایجاد کنند.

علت آنوریسم

عوامل تشدید کننده بیماری

عواملی که می‌توانند خطر ابتلا به این بیماری را افزایش دهند عبارت‌اند از:

  •  سن بیشتر از ۶٠ سال
  • سابقه حمله قلبی
  •  فشارخون بالا
  • سیگار کشیدن
  • چاقی
  • سابقه خانوادگی تصلب شرایین
  • پلی آرتریت گرهای (یک نوع بیماری که باعث التهاب سرخرگ‌های کوچک می‌شود)
  •  مردان بیشتر احتمال دارد که آنوریسم را نسبت به زنان داشته باشند.
  • رژیم غذایی پر چرب و کلسترول بالا
  • سابقه خانوادگی بیماری‌های قلبی، از جمله بیماری‌های قلبی و حمله قلبی
  • حاملگی که می‌تواند خطر ابتلا به آنوریسم طحال را افزایش دهد

علت آنوریسم

تشخیص آنوریسم

ابزار تشخیصی که برای پیدا کردن علت آنوریسم و آسیب شریان‌ها استفاده می‌شود اغلب بستگی به محل آنوریسم دارد. CT اسکن و روش‌های اولتراسوند ابزارهای رایج مورد استفاده برای تشخیص یا پیدا کردن بی‌نظمی خون است. سی تی اسکن برای بررسی داخل درون بدن از اشعه ایکس استفاده می‌کند.

این ابزار اجازه می‌دهد تا پزشک وضعیت رگ‌های خونی و همچنین هر گونه انسداد، برآمدگی و نقاط ضعف که ممکن است در داخل رگ‌های خونی باشد را مشاهده کند. تشخیص زود هنگام و درمان قبل از اینکه آنوریسم پاره شود، ضروری است. سایر ابزارهای تشخیصی عبارت‌اند از: آزمایش خون از لحاظ انعقادی، نوار قلب، آنژیوگرافی، سایر عکس‌برداری‌ها از قبیل سونوگرافی.

درمان

درمان معمولاً بستگی به محل و نوع این بیماری دارد. برای مثال، یک منطقه ضعیف در عروق خونی قفسه سینه و شکم ممکن است نیاز به یک نوع عمل جراحی استنت گرافت داشته باشد. این روش حداقل تهاجمی را می‌توان با کمک جراحی مورد استفاده قرار داد. این روش همچنین احتمال عفونت، زخم و سایر مشکلات را کاهش می‌دهد.

درمان‌های دیگر شامل داروهایی است که فشار خون بالا و کلسترول بالا را درمان می‌کنند. برخی از انواع بتا بلوکرها همچنین برای کاهش فشار خون تجویز می‌شوند. کاهش فشار خون شما می‌تواند مانع از انقباض آنوریسم شود. داروهای ضد انعقادی برای جلوگیری از تشکیل لخته و داروهای ضد درد، پس از جراحی تجویز می‌شوند. به‌علاوه، امکان دارد برای جلوگیری از عفونت آنتی بیوتیک تجویز شود.علت آنوریسم

جلوگیری از ابتلا

یک رژیم غذایی سالم حاوی مقدار زیادی میوه، غلات و سبزیجات می‌تواند به جلوگیری از تشکیل آنوریسم کمک کند. گوشت و مرغ کم چرب نیز گزینه‌های خوبی برای پروتئین هستند. محصولات لبنی کم چرب نیز مفید هستند. ورزش منظم، می‌تواند گردش خون سالم و جریان خون را از طریق قلب، عروق و سایر عروق خونی افزایش دهد. اگر سیگار می‌کشید، وقت آن رسیده است که آن را ترک کنید. ترک سیگار می‌تواند خطر ابتلا به این بیماری را کاهش دهد.

منابع:

mayoclinic

healthline

 

درباره علیرضا نیک پی

علیرضا نیک‌پی متولد 1367 و فارغ التحصیل رشته زیست شناسی سلولی و مولکولی در مقطع کارشناسی ارشد از دانشگاه شهید مدنی تبریز است. حوزه‌های مورد علاقه‌ او در بیماری‌ها، سرطان و راه های درمان آن است. علیرضا تاکنون تحقیقات بسیاری را نیز در مورد صرع و دارو های ضد تشنج و صرع به انجام رسانده است.

نمایش همه مطالب توسط علیرضا نیک پی →

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *