علل، علائم، راه تشخیص و درمان بیماری پسوریازیس

  • 1397-06-17
  • 3
بیماری پسوریازیس

بیماری پسوریازیس چیست؟ یک نوع بیماری پوستی است که اکثر افراد اطلاعات کمی در رابطه با آن دارند. در ادامه، علائم، تشخیص و درمان بیماری پسوریازیس را شرح می‌دهیم.

پسوریازیس یک بیماری شایع پوستی است که چرخه زندگی سلول های پوست از حالت طبیعی خارج می شود و به سرعت شروع به تقسیم سلولی می کنند. این مسئله باعث می شود که سلول ها به سرعت در سطح پوست تولید شوند همچنین سلول های پوستی اضافی، در اندازه ها و تکه های قرمز هستند که خارش دارند و گاهی هم دردناک هستند.

پسوریازیس چیست؟

پسوریازیس یک بیماری مزمن است که در حال رفت و آمد است یعنی گاهی هست و گاهی نیست. هدف اصلی درمان این است که سرعت رشد سلول های پوست را کاهش دهد.

تکه ها پسوریازیس می توانند در چندین نقطه از پوست مثل سر رشد کنند و حالتی مثل شوره سر را به وجود آورند و یا می توانند شامل نقاطی وسیع تر بر روی دیگر قسمت های پوست باشند. انواع پسوریازیس اغلب به مدت چند هفته یا چند ماه فرسوده می شوند و در نهایت از بین می روند و بعد از یک یا دو روز پوست به حالت اولیه باز می گردد. اما همان طور که گفته شد تحت شرایط گوناگون، پسوریازیس در حالت رفت و آمد است.

علت بروز بیماری پسوریازیس

علت پسوریازیس به طور کامل مشخص نشده است، اما به نظر می رسد که در ارتباط با سیستم ایمنی بدن به همراه سلول های T و دیگر گلبول های سفید خون، به نام نوتروفیل ها، در بدن شما مرتبط است. سلول های T به طور معمول از بدن عبور می کنند تا از سیستم ایمنی بدن در برابر مواد خارجی مانند ویروس ها یا باکتری ها دفاع کنند.  سلول های T به اشتباه به سلول های پوست سالم حمله می کنند، و ان ها را الوده می کنند.

سلول های بیش از حد فعالT، باعث افزایش تولید سلول های پوست، سلول های T بیشتر و سایر سلول های سفید خون، به خصوص نوتروفیل ها می شوند. این  عوامل باعث قرمزی پوست و ضایعات پوستی می شوند. رگ های خونی هم در مناطق آسیب دیده پسوریازیس باعث ایجاد قرمزی در این ضایعات پوستی می شوند.

این فرآیند تبدیل به یک چرخه مداوم می شود که در آن سلول های پوستی جدید به سرعت در حال حرکت به سمت لایه ی خارجی پوست هستند، این اتفاق ممکن است در طی روز ها یا هفته ها به طول انجامد. این چرخه تا جایی ادامه می یابد که این چرخه متوقف شود.درست است که باعث ایجاد اختلال در عملکرد سلول های T در افراد مبتلا به پسوریازیس نمی شود. محققان بر این باورند که هر دو عامل، یعنی ژنتیک و عوامل محیطی نقش بسیار مهمی در این بیماری دارند.

بیماری پوستی پسوریازیس چیست؟

بیماری پوستی پسوریازیس چندان شایع نیست ولی افرادی که با آن درگیر هستند مشکلات عدیده‌ای را پیش رو دارند. بیماری پسوریازیس که آن را به نام بیماری صدف نیز می‌شناسند، یک بیماری پوستی خود ایمنی است . یعنی بدن بر علیه خودش عمل می‌کند. در پوست انسان دائما سلول‌های مرده و آسیب دیده در حال ریزش هستند و سلول‌های سالم و جدید جایگزین آن‌ها می‌شوند ولی در این بیماری به دلیل سیگنال‌ها و دستورات اشتباهی که به سلول‌های پوستی می‌رسد سلول‌ها با سرعتی بسیار بیشتر از ریزش سلول‌ها ، تولید می‌شوند و به این ترتیب موجب پوسته پوسته شدن پوست شده و ظاهری نامناسب به پوست فرد می‌دهند . این بیماری یک بیماری ژنتیکی بوده و به هیچ عنوان مسری و واگیردار نیست.

شما می‌توانید تمام مقاله‌‌های نوشته شده درباره بیماری را پسوریازیس را از مقاله «معرفی کامل بیماری پسوریازیس + راه تشخیص و درمان آن» را از اینجا مطالعه کنید.

شیوع پسوریازیس چه میزان است؟

طبق آمار بدست آمده از وزارت بهداشت آمریکا حدود ۷.۵ میلیون نفر از مردم آمریکا به این بیماری مبتلا هستند که همه‌ی گروه‌های سنی از کودکان تا سالمندان ممکن است به آن مبتلا شوند همچنین این بیماری هم در زنان و هم در مردان دیده می‌شود .

علائم بیماری پسوریازیس چیست؟

درصورتی که فرد به این بیماری مبتلا باشد ، همان طور که در بالا اشاره شد چرخه‌ی سلولی سلول های پوستی به هم می‌ریزد و سلول‌ها بیش از حد تقسیم می‌شوند و موجب ایجاد زخم‌هایی نقره‌ای رنگ و ضخیم بر سطح پوست می‌شوند که اغلب قرمزی و سوزش و خارش را نیز به همراه دارند . از دیگر علائم این بیماری ضخیم شدن ناخن‌ها ، پوست خشک و ترک خورده و نقاط پوسته پوسته شده در پوست است. گاهی مفاصل متورم و سفت شده نیز با دیگر علائم بیماری پسوریازیس همراهی دارد .

انواع خفیف این بیماری صرفا از نظر زیبایی برای فرد آزاردهنده است ولی انواع شدید آن دردهای بسیار شدیدی را برای فرد به همراه می‌آورد و موجب تغییر شکل و از کار افتادگی برخی نواحی در بدن فرد می‌شوند .

علائم پوستی پسوریازیس بیشتر کدام نواحی بدن را درگیر می‌کند؟

این علائم بیشتر در نواحی آرنج، زانو و پوست سر بروز می‌کند ولی ممکن است نواحی دیگر نیز درگیر شوند.

چگونه پسوریازیس تشخیص داده می‌شود؟

بعد از مراجعه‌ی فرد به متخصص پوست و مو زیبایی، ابتدا فرد مورد معاینه فیزیکی قرار می‌گیرد. با توجه به این که علائم پوستی این بیماری اغلب واضح است، به سادگی از دیگر انواع عوارض پوستی افتراق داده می‌شود. اما به ندرت پیش می‌آید که پزشک قادر به تشخیص این بیماری نباشد، در این صورت پزشک از بیمار بیوپسی یا نمونه آزمایشگاهی تهیه می‌نماید تا به تشخیص قطعی برسد.

بیماری پسوریازیس

انواع بیماری پسوریازیس

بیماری پسوریازیس پلاک (Plaque psoriasis)

شایع ترین نوع پسوریازیس است که حدودا 90 درصد از انواع این بیماری را تشکیل می‌دهند. علامت آن پوستی خشک می‌باشد که زخم‌های قرمز رنگ به همراه فلس‌های نقره‌ای روی آن‌ها را پوشانده‌اند . زخم‌های پلاکی ممکن است همه جای بدن را درگیر کنند ولی اغلب اوقات این زخم‌ها را در نواحی زانو و آرنج می‌بینیم .

بیماری پسوریازیس پوست سر (Scalp psoriasis)

این نوع از پسوریازیس سبب درگیری پوست سر می‌شود و گاها موجب ریزش موقتی پوست سر هم می‌شود که بعد از درمان این بیماری این مشکل هم برطرف خواهد شد.

بیماری پسوریازیس ناخنی (Nail psoriasis)

در نیمی از مواقع این بیماری به ناخن‌های فرد نیز رسیده و سبب مشکلاتی در آن‌ها نیز می‌شود؛ از جمله سوراخ شدن ناخن‌ها، غیر عادی شدن شکل ناخن‌ها، کنده شدن ناخن‌ها و تغییر رنگ آن‌ها

بیماری پسوریازیس قطره‌ای (Guttate psoriasis)

در این نوع از پسوریازیس نقاطی شبیه به قطره در نواحی قفسه سینه، دست‌ها، پاها و پوست سر ایجاد می‌شود.

بیماری پسوریازیس معکوس (Inverse psoriasis)

در این حالت زخم‌هایی قرمز رنگ و نواحی ملتهبی در نواحی زیر بغل، کشاله ران، دور اندام‌های جنسی و زیر سینه‌ها (مخصوصا اگر بزرگ باشند) ایجاد می‌شود که با دستکاری و مالیدن و نیز با تعریق، تشدید می‌شوند.

شما می‌توانید تمام مقاله‌‌های نوشته شده درباره بیماری را پسوریازیس را از مقاله «معرفی کامل بیماری پسوریازیس + راه تشخیص و درمان آن» را از اینجا مطالعه کنید.

دلیل ابتلا به بیماری پسوریازیس چیست؟

ابتلا به پسوریازیس دلایل مختلفی می‌تواند داشته باشد که از بین آن‌ها سابقه‌ی خانوادگی و ژنتیک نقش بسیار مهمی را بازی می‌کند. از دیگر عوامل میتوان به آب و هوای سرد، مصرف بیش از حد الکل، عفونت‌ها مخصوصا عفونت گلو یا برفک دهان، صدمه به پوست و سیگار کشیدن اشاره کرد. بعضی از داروها مانند داروهایی که برای فشارخون بالا مصرف می‌شوند و یا داروهای بیماری‌های دوقطبی ، داروهای ضد مالاریا و یا داروهای ضد چاقی نیز ممکن است زمینه ساز ابتلا به پسوریازیس باشند.

درمان بیماری پسوریازیس

متاسفانه این بیماری درمان قطعی ندارد اما میتوان با استفاده از حمام آب ولرم و صابون‌های حاوی چربی، اندکی درد را تسکین داد. همچنین میتوان با پوشاندن نواحی تحت تاثیر در هنگام خواب و اجتناب کردن از مصرف الکل از شروع درد و تحریکات پوستی جلوگیری نمود. در طب سنتی گفته شده که استفاده از سرکه‌ی سیب نیز برای علائم پوستی این بیماری مفید است.

مسلما برای این بیماری درمان‌های موضعی و خوراکی و تزریقی فراوانی نیز وجود دارد که به ذکر آن‌ها می‌پردازیم.

درمان‌های موضعی : کورتیکواستروئیدهای موضعی، آنترالین، مرطوب کننده‌ها، رتینوئیدهای موضعی، اسید سالیسیلیک، آنالوگ‌های ویتامین D

درمان‌های خوراکی و تزریقی : سیکلوسپورین، متوتروکسات، رتینوئید، داروهای بیولوژیک

پسوریازیس یک بیماری شایع پوستی است که چرخه زندگی سلول های پوست از حالت طبیعی خارج می شود و به سرعت شروع به تقسیم سلولی می کنند.این مسئله باعث می شود که سلول ها به سرعت در سطح پوست تولید شوند همچنین سلول های پوستی اضافی، در اندازه ها و تکه های قرمز هستند که خارش دارند و گاهی هم دردناک هستند.

پسوریازیس چیست؟

پسوریازیس یک بیماری مزمن است که در حال رفت و امد است یعنی گاهی هست و گاهی نیست. هدف اصلی درمان این است که سرعت رشد سلول های پوست را کاهش دهد.

البته هیچ درمان قطعی و منحصر به فردی برای پسوریازیس تا به الان شاخته نشده است، اما شما می توانید علائم را مدیریت کنید و تا حدودی از شکل گیری ان پیشگیری کنید.شیوه صحیح زندگی، استفاده از مرطوب کننده ها، ترک سیگار و مدیریت استرس، ممکن است تا حدودی کمک کننده باشند.

تکه ها پسوریازیس می توانند در چندین نقطه از پوست مثل سر رشد کنند و حالتی مثل شوره سر را به وجود آورند و یا می توانند شامل نقاطی وسیع تر بر روی دیگر قسمت های پوست باشند. انواع پسوریازیس اغلب به مدت چند هفته یا چند ماه فرسوده می شوند و در نهایت از بین می روند و بعد از یک یا دو روز پوست به حالت اولیه باز می گردد. اما همان طور که گفته شد تحت شرایط گوناگون، پسوریازیس در حالت رفت و امد است.

انواع پسوریازیس شامل:

پسوریازیس پلاک:

شایع ترین شکل پسوریازیس، پسوریازیس پلاک است که باعث ایجاد ضایعات پوستی خشک،قرمز در اندازه های وسیع می شود. پلاک ممکن است به همراه خارش یا درد باشد. آنها می توانند در هر جایی از بدن رخ دهند،از جمله اندام تناسلی و بافت نرم داخل دهان رخ دهند.

پسوریازیس ناخن:

پسوریازیس می تواند ناخن ها را تحت تاثیر قرار دهد، سبب ایجاد آسیب، رشد ناخن های غیر طبیعی و تغییر رنگ ناخن می شود. ناخن های پسوریاتیک ممکن است از بستر ناخن جدا شوند. در موارد شدید تر ممکن است موجب فرو رفتن ناخن شود.

پسوریازیس گوتتا:

این نوع از پسوریازیس در درجه اول بر نوجوانان و کودکان تاثیر می گذارد. این معمولا توسط یک عفونت باکتریایی ماننداسترپتوکوک که موجب گلو دردمی شود نیز ایجاد می شود. این نوع از بیماری با ضایعات کوچک، قطره ای شکل و بر روی تنه، دست ها، پاها و پوست سر خود را نشان می دهد.

پسوریازیس معکوس:

این نوع از پسوریازیس عمدتا پوست زیر بغل، کشاله ران، زیر سینه ها و اطراف ناحیه تناسلی را تحت تاثیر قرار می دهد. پسوریازیس معکوس باعث ایجاد لکه های صاف قرمز و کمی بر آمده می شود که اصطکاک و عرق وضعیت ان ها را بدتر می کند. عفونت های قارچی ممکن است.

پسوریازیس خلفی:

این نوع غیر معمول پسوریازیس می تواند در تکه های گسترده یا در ناحیه های کوچکتر بر روی دستها، پاها یا نوک انگشتان رخ دهد.

پسوریازیس اریتودرمیک:

پسوریازیس اریترومتری، می تواند تمام بدن شما را با لکه های قرمزی پوست و ایجاد پوسته پوسته شدن همراه کند که می تواند با خارش و یا با سوزش همراه باشد.

پسوریازیس آرتریت:

آرتروز پسوریازیس علاوه بر ایجاد التهاب و پوسته پوسته شدن، می تواند مفاصل را هم متورم و دردناک کند که نمونه ای از آرتریت می باشد. گاهی علائم مفصلی اولین یا تنها تظاهرات پسوریازیس است.علائم آن از خفیف تا شدید متغیر است، و آرتریت پسوریاتیک می تواند بر هر نوع مفصلی تاثیر بگذارد.

اگر چه این نوع بیماری معمولا به عنوان یکی دیگر از انواع آرتریت فلج کننده نیست، اما می تواند باعث سفتی و آسیب های مفصلی پیشرونده شود که در برخی از موارد جدی تر ممکن است منجر به تغییر شکل دائمی مفصل شود.

چه وقت باید به پزشک مراجعه کرد:

اگر فکر می کنید که ممکن است پسوریازیس داشته باشید، حتما به پزشک مراجعه کنید.همچنین اگر پسوریازیس این مشکلات را برای شما به همراه دارد:

باعث ناراحتی و درد می شود

انجام وظایف معمول را دشوار می کند

ظاهر پوست شما را نا مطلوب کرده و دچار ریزش مو شده اید.

منجر به مشکلات معمول مانند درد، تورم یا عدم توانایی برای انجام وظایف روزانه شده است.

در صورتی که علائم و نشانه های شما رو به وخامت است یا درمان نتیجه بخش نبوده، از مشاوره های پزشکی حتما راهنمایی و کمک بگیرید. ممکن است به داروهای مختلف یا ترکیبی از درمانهای لازم برای مدیریت پسوریازیس نیاز داشته باشید.

 دلایل پسوریازیس:

علت پسوریازیس به طور کامل مشخص نشده است، اما به نظر می رسد که در ارتباط با سیستم ایمنی بدن به همراه سلول های T و دیگر گلبول های سفید خون، به نام نوتروفیل ها، در بدن شما مرتبط است.

سلول های T به طور معمول از بدن عبور می کنند تا از سیستم ایمنی بدن در برابر مواد خارجی مانند ویروس ها یا باکتری ها دفاع کنند.  سلول های T به اشتباه به سلول های پوست سالم حمله می کنند، و ان ها را الوده می کنند.

سلول های بیش از حد فعالT، باعث افزایش تولید سلول های پوست، سلول های T بیشتر و سایر سلول های سفید خون، به خصوص نوتروفیل ها می شوند. این  عوامل باعث قرمزی پوست  و ضایعات پوستی می شوند. رگ های خونی هم در مناطق آسیب دیده پسوریازیس باعث ایجاد قرمزی در این ضایعات پوستی می شوند.

این فرآیند تبدیل به یک چرخه مداوم می شود که در آن سلول های پوستی جدید به سرعت در حال حرکت به سمت لایه ی خارجی پوست هستند، این اتفاق ممکن است در طی روز ها یا هفته ها به طول انجامد.

این چرخه تا جایی ادامه می یابد که این چرخه متوقف شود.درست است که باعث ایجاد اختلال در عملکرد سلول های T در افراد مبتلا به پسوریازیس نمی شود. محققان بر این باورند که هر دو عامل، یعنی ژنتیک و عوامل محیطی نقش بسیار مهمی در این بیماری دارند.

عامل اصلی پسوریازیس چیست؟

پسوریازیس معمولا به دلیل یک اتفاقی است که شما ممکن است قادر به شناسایی و اجتناب از آن نباشید، این مسئله به ناگاه شروع می شود و رو به وخامت می رود. عواملي که ممکن است باعث پسوريازيس شوند متعدد هستند، اما رعایت ان ها قطعا در جلوگیری از ان بی تاثیر نیست. این عوامل عبارتند از:

عفونت هایی مانند گلودرد و یا عفونت های پوستی

آسیب به پوست مثل نیش حشرات یا آفتاب سوختگی شدید

استرس

سیگار کشیدن

مصرف زیاد الکل

کمبود ویتامین D

 بعضی از داروها،از جمله لیتیوم که برای اختلالات دوقطبی تجویز می شود، داروهای ضد فشار خون،داروهای ضد بارداری، داروهای ضد مالاریا و غیره ..

 عوامل خطر زا

هر کسی می تواند در عوامل پسوریازیس باشد، اما این عوامل زیر می توانند خطر ابتلا به بیماری را افزایش دهند:

سابقه خانوادگی

این یکی از مهمترین عوامل خطر است. داشتن یک والد پسوریازیس خطر ابتلا به این بیماری را افزایش می دهد و داشتن دو والد پسوریازیس خطر بیشتری را به همراه دارد.

عفونت های ویروسی و باکتریایی

افراد مبتلا به HIV بیشتر احتمال دارد که پسوریازیس را توسعه دهند تا افرادی که سیستم ایمنی سالمی دارند. کودکان و نوجوانان با عفونت های تکراری، به ویژه گلودرد، ممکن است در معرض خطر بیشتری قرار بگیرند.

استرس

از آنجا که تنش می تواند بر سیستم ایمنی بدن تاثیر بگذارد، سطوح استرس بالا ممکن است خطر ابتلا به پسوریازیس را افزایش دهد.

چاقی

وزن بیش از حد خطر ابتلا به پسوریازیس را افزایش می دهد.

سیگار کشیدن

سیگار کشیدن و استفاده از دخانیات نه تنها خطر ابتلا به پسوریازیس را افزایش می دهد، بلکه می تواند شدت بیماری را هم افزایش دهد. سیگار کشیدن نیز ممکن است در ابتدای توسعه بیماری نقش داشته باشد.

پسوریازیس سبب چه بیماری هایی می تواند باشد؟

اگر پسوریازیس دارید، در معرض خطر بیشتر بیماری های خاص هستید. این بیماری ها شامل:

اختلالات چشم مانند بیماری ملتحمه، بلفاریت در افراد مبتلا به پسوریازیس رایج هستند.

چاقی افراد مبتلا به پسوریازیس، به ویژه افرادی که دارای بیماری های همراه با چاقی هم هستند.با این حال هنوز روشن نیست که این بیماریها چگونه با هم ارتباط دارند.

دیابت نوع 2: خطر ابتلا به دیابت نوع 2 در افراد مبتلا به پسوریازیس بیشتر است.

 فشار خون بالا: فشار خون بالا برای افراد مبتلا به پسوریازیس بالاتر است.

بیماری قلب و عروقی: برای افرادی که مبتلا به پسوریازیس هستند، خطر ابتلا به بیماری قلبی عروقی دو برابر بیشتر از افراد بدون این بیماری است. پسوریازیس و بعضی از درمان هایی که صورت می گیرند، باعث افزایش ضربان قلب، سکته مغزی، کلسترول بالا و آترواسکلروز می شوند.

سندرم متابولیک: این سندرم که شامل: فشار خون بالا، افزایش سطح انسولین و سطوح کلسترول غیر طبیعی است، خطر ابتلا به بیماری قلبی را افزایش می دهد.

سایر  بیمار های خود ایمنی مانند بیماری:اسکلروزیس(ام اس) و بیماری های التهابی روده به نام بیماری کرون بیشتر به افرادی که مبتلا به پسوریازیس هستند حمله می کنند.

بیماری پارکینسون: این بیماری مزمن عصبی بیشتر در افراد مبتلا به پسوریازیس اتفاق می افتد.

بیماری کلیوی: پسوریازیس متوسط ​​تا شدید بیماری کلیوی را با خطر بیشتری تهدید می کند.

مشکلات عاطفی: پسوریازیس همچنین می تواند کیفیت زندگی شما را تحت تاثیر قرار دهد. پسوریازیس با کمبود اعتماد به نفس و افسردگی همراه است.

با تمام مشکلات و موارد نام برده در صورت داشتن هر یک از این علائم در اولین فرصت با یک متخصص پوست مشورت کنید.

برگرفته از سایت: healthline

درمان‌هایی که برای بیماری پسوریازیس توصیه می‌شوند، معمولا به درمان‌ بیماری کمک می کنند. در اکثر موارد، بیماران با مراجعه به یک پزشک عمومی درمان‌ می‌شوند. اما اگر علایم فرد شدید باشد یا به سایر درمان‌ها پاسخ مناسبی ندهد، ممکن است، پزشک بیمار را به یک متخصص پوست ارجاع دهد. در این مقاله در مورد درمان پسوریازیس صحبت خواهیم کرد.

درمان‌های بیماری پسوریازیس به نوع و شدت و ناحیه‌ی بروز ضایعات پوستی بستگی دارد. پزشکان عموما با درمان‌های خفیفی مانند استعمال پمادهای موضعی روند درمان بیمار را شروع می‌کنند و در صورتی که بیمار به این درمان‌ها پاسخ مناسبی ندهد، روش‌های درمانی قوی‌تری را در پیش می‌گیرند.

درمان پسوریازیس

درمان‌های مختلف و گسترده‌ای برای بیماری پسوریازیس وجود دارد، اما هر فردی به نوع خاصی از درمان‌ها پاسخ می‌دهد، از این جهت، تعیین بهترین و مؤثرترین درمان برای هر فرد دشوار است. چنانچه فرد احساس کند که روش درمانی او تأثیر کافی را ندارد یا اینکه در حین درمان عوارض ناخوشایندی را تجربه می‌کند، بهتر است هر چه سریع‌تر با پزشک معالج خود مشورت کند.

انواع درمان بیماری پسوریازیس

درمان‌های بیماری پسوریازیس به ۳ دسته‌ کلی تقسیم می‌شوند:

  • درمان‌های موضعی (Topical treatments): کِرم‌ها و پمادهایی که روی پوست بیمار استعمال می‌شوند
  • نور درمانی (phototherapy): در این نوع درمان، پوست فرد در معرض انواع خاصی از پرتوهای ماورای بنفش قرار می‌گیرد
  • درمان هدفمند (Systemic therapy): در این درمان انواع داروهای خوراکی و تزریقی برای بیمار تجویز می‌شود

در همین حال، انواع مختلفی از درمان‌ها اغلب به صورت ترکیبی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

همین‌طور این امکان وجود دارد که پزشک در صورت صلاح‌دید، مرتبا در روند درمان بیماری تجدید نظر کند. در همین حال، بیمار ممکن است بخواهد از یک برنامه مراقبتی خاص بهره ببرد که شامل مشورت روزمره با پزشک است که می‌تواند به روند بهبودی فرد کمک کند.

بهتر است از مصرف خودسرانه دارو و یا امتحان هر روشی برای درمان بیماری، بدون مشورت پزشک خودداری کنید. فراموش نکنید بدون مشورت با پزشک برای درمان اقدامی نکنید و برای درمان به یک پزشک متخصص پوست مراجعه کنید.

در ادامه انواع درمان‌های بیماری پسوریازیس را به صورت خلاصه شرح می‌دهیم.

درمان‌های موضعی (Topical treatments)

درمان‌های موضعی عموما، اولین روش‌های درمانی هستند که برای پسوریازیس خفیف تا متوسط توصیه می‌شوند. در این نوع درمان‌ها، کرم‌ها و پمادهایی در نواحی آسیب‌دیده فرد استعمال می‌شود.

در طول درمان‌های موضعی، فرد ممکن است تأثیر این درمان‌ها را مشاهده کند بنابراین لازم است که برای بهبودی کامل تا ۶ هفته برای اثربخشی کامل به روند درمانی ادامه دهد. در همین حال،‌ اگر بیماری پسوریازیس در ناحیه‌ی فرق سَر بروز پیدا کند، ممکن است برای فرد ترکیبی از شامپو و پماد تجویز شود.

مرطوب‌کننده‌ها

مرطوب‌کننده‌ها (Emollient)، داروهای نرم‌کننده‌ای هستند که مستقیما روی پوست استعمال می‌شوند تا جلوی از دست دادن آب بدن را بگیرند، در این روش درمانی معمولا یک ورقه نازک روی ناحیه‌ی استعمال مرطوب‌کننده را می‌پوشاند تا از آن محافظت کند.

اگر فرد دچار پسوریازیس خفیف باشد، احتمالا اولین درمانی که پزشک معالج تجویز می‌کند، یک نوع مرطوب‌کننده است. از مزایای اصلی مرطوب‌کننده‌ها کاسته شدن از خارش و پوسته پوسته شدن است. در همین حال، گمان می‌رود که برخی درمان‌های موضعی روی پوست‌های مرطوب شده مؤثرتر باشند.

توصیه می‌شود، حداقل ۳۰ دقیقه بعد از استعمال داروهای مرطوب‌کننده‌، از درمان‌های موضعی بهره برده شود. انواع مختلفی از محصولات مرطوب‌کننده در بازار موجود است که برخی از آن‌ها قابل تهیه بدون نسخه پزشکی هستند، اما برخی از این محصولات نیاز به تجویز پزشک معالج دارند.

کرم یا پمادهای استروئیدی

کرم‌ها یا پمادهای استروئیدی (کورتیکواستروئیدهای موضعی-topical corticosteroids) عموما برای درمان بیماری پسوریازیس خفیف تا متوسط در اغلب نواحی بدن مورد استفاده قرار می‌گیرند. این روش درمانی موجب کاهش التهاب می‌شود. در همین حال، این درمان از روند تولید سلول‌های پوستی کاسته و خارش بدن را کاهش می‌دهد.

کورتیکواستروئیدهای موضعی دارای انواع خفیف تا بسیار قوی هستند. به همین جهت، توصیه می‌شود، تنها در صورت توصیه پزشک از این داروها استفاده شود. در همین حال، کورتیکواستروئیدهای موضعی قوی‌تر تنها با تجویز پزشک قابل استفاده هستند و فقط روی نواحی کوچک و لکه‌های ضخیم استعمال می‌شوند. در همین حال، لازم به ذکر است که مصرف بیش از حد از کورتیکواستروئیدهای موضعی می‌تواند باعث نازک شدن پوست فرد شود.

کرم‌های مشتقات ویتامین D

کرم‌های مشتقات ویتامین دی (Vitamin D analogues) معمولا همراه با کرم‌های استروئیدی یا به جای آن برای پسوریازیس خفیف تا متوسط مورد استفاده قرار می‌گیرند و روی نواحی مانند دست و پا، شکم و سینه یا پوست سر تأثیر می‌گذارند.

کرم‌های مشتقات ویتامین D با کند کردن روند تولید سلول‌های پوستی روی علایم بیماری تأثیر می‌گذارند و همین‌طور دارای اثرات ضد التهابی هستند. نمونه‌هایی از مشتقات ویتامین D عبارتند از: کلسیپوتریول (Calcipotriol)، کلسیتریول (Calcitriol) و تاکالسیتول (Tacalcitol). با وجود عوارض جانبی بسیار کم، توصیه می‌شود تا حد امکان از مصرف زیاد این نوع داروها بپرهیزید.

مهارکننده‌های کلسینورین (Calcineurin inhibitors)

مهارکننده‌های کلسینورین، مانند تاکرولیموس (Tacrolimus) و پیمکرولیموس (pimecrolimus)، پمادها یا کرم‌هایی هستند که از فعالیت دستگاه ایمنی بدن می‌کاهند و به کاهش التهاب کمک می‌کنند.

در مواردی که کرم‌های استروئیدی اثربخش نباشند، پزشکان برای درمان پسوریازیس در نواحی حساسی مانند پوست سر، نواحی تناسلی و چین‌های پوستی مهارکننده‌های کلسینورین را برای بیماران خود تجویز می‌کنند.

نکته مهم اینکه، در هنگام شروع به مصرف مهارکننده‌های کلسینورین، فرد ممکن است دچار تحریک پوستی یا خارش و سوزش شود، خوشبختانه این علایم خفیف تنها ظرف یک هفته بهبود می‌یابند.

كل تار (coal tar)

كل تار، روغنی غلیظ و سنگین است و احتمالا قدیمی‌ترین درمان بیماری پسوریازیس هم است. نحوه اثربخشی این دارو مشخص نیست، اما می‌تواند موجب کاسته شدن از پوسته‌ پوسته‌ها، التهاب و خارش پوستی شود.

در صورتی که سایر درمان‌های موضعی اثربخشی لازم را نداشته باشند، ممکن است در درمان بیماری پسوریازیس روی نواحی دست و پا، سینه و شکم یا پوست سر از کل تار بهره برده شود. نکته دیگر اینکه، کل تار می‌تواند لباس و ملافه را لکه‌دار کند و بوی بسیار تندی دارد. در همین حال، کل تار را می‌توان به صورت ترکیبی با نور درمانی مورد استفاده قرار داد.

دیترانول (Dithranol)

دیترانول یا آنترالین بیش از پنجاه سال است که برای درمان پسوریازیس به کار می‌رود. این دارو قبلا نشان داده است که اثر خوبی در سرکوب تولید سلول‌های پوستی دارد و عوارض جانبی کمی نیز دارد. با این حال، استعمال مقادیر بالای این دارو، می‌تواند موجب سوزش در ناحیه‌ی مورد استعمال شود.

دیترانول عموما به عنوان یک درمان کوتاه مدت برای بهبودی بیماری پسوریازیس موثر بر دست و پا یا شکم و سینه و تنها تحت نظر پزشک معالج توصیه می‌شود. این دارو نیز مانند کل تار می‌تواند موجب لکه‌دار شدن پوست، لباس و البسه حمام و حوله شود.

به همین جهت، داروی دیترانول به وسیله دستکش مخصوصی به مدت ۱۰ تا ۶۰ دقیقه روی پوست فرد استعمال می‌شود و سپس شسته می‌شود. داروی دیترانول را می‌توان به صورت ترکیبی با نور درمانی مورد استفاده قرار داد.

نور درمانی برای درمان پسوریازیس

نور درمانی (phototherapy) از نور طبیعی و مصنوعی برای درمان پسوریازیس مورد استفاده قرار می‌گیرد. نور درمانی نوع مصنوعی را می‌توان در بیمارستان‌ها و برخی مراکز پزشکی و عموما تحت‌نظر یک متخصص پوست انجام داد. لازم به ذکر است که نور درمانی با آفتاب گرفتن کاملا متفاوت است.

نوردرمانی پرتوی ماورای بنفش B

نوردرمانی پرتو ماورای بنفش B از طول موج نوری نامرئی بهره می‌برد. پرتوی ماورای بنفش می‌تواند به کاسته شدن از روند تولید سلول‌های پوستی بیانجامد. عموما این روش درمانی، برای برخی از بیماران مبتلا به پسوریازیس که درمان‌های موضعی در آن‌ها اثربخشی نداشته توصیه می‌شود. با وجودی که هر جلسه نور درمانی به این روش تنها چند دقیقه به طول می‌انجامد، اما شاید لازم باشد که بیمار هفته‌ای ۲ تا  جلسه و به مدت ۶ تا ۸ هفته به مرکز درمانی مراجعه کند.

پسورالن به علاوه پرتو ماورای بنفش A

برای این درمان ابتدا به فرد قرص حاوی ترکیباتی به نام پسورالن (Psoralen) خورانده می‌شود. در همین حال، ممکن است که پسورالن مستقیما روی پوست فرد استعمال شود. با استعمال پسورالین، پوست فرد نسبت به نور حساس‌تر می‌شود که می‌تواند به صورت بالقوه بر اثربخشی پرتوی ماورای بنفش A بیافزاید. همان‌طور که از نام آن مشخص است، نفوذپذیری پرتوی ماورای بنفش A از ماورای بنفش B به پوست بیشتر است.

این روش درمانی در صورتی که فرد مبتلا به پسوریازیس شدید باشد و به سایر روش‌های درمانی پاسخ مناسبی نداده مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در همین حال، این نوع نور درمانی دارای عوارض جانبی از جمله تهوع، سردرد، سوزش و خارش پوستی است. در همین حال، شاید برای جلوگیری از آب‌مروارید نیاز باشد فرد تا ۲۴ ساعت پس از مصرف قرص از عینک مخصوصی استفاده کند. درمان طولانی‌مدت به این روش درمانی، از آنجایی که می‌تواند خطر ابتلا به سرطان پوست را افزایش می‌دهد، به هیچ‌وجه توصیه نمی‌شود.

نور درمانی ترکیبی

ترکیب نور درمانی با سایر روش‌های درمانی اغلب باعث افزایش اثربخشی در بهبود بیماری پسوریازیس می‌شود. برخی پزشکان از نوردرمانی پرتوی ماورای بنفش B به همراه کل تار بهره می‌برند. کل تار می‌تواند پوست را پذیرای نور بیشتری کند که به روند درمان تسریع می‌بخشد. ترکیب نوردرمانی پرتوی ماورای بنفش B با کرم دیترانول نیز شاید برای برخی بیماران مؤثر باشد که به «درمان اینگرام» نیز معروف است.

اگر فرد به بیماری پسوریازیس شدید مبتلا باشد یا سایر درمان‌ها اثربخشی روی فرد نداشته باشند، شاید پزشک به بیمار، درمان‌های هدفمند را توصیه کند که روی کل بدن تأثیر می‌گذارد.

داروهای هدفمندی که توسط پزشک معالج تجویز می‌شوند، می‌توانند در درمان پسوریازیس بسیار مؤثر باشند، اما از آنجایی که روی کل بدن تأثیر می‌گذارند، دارای عوارض جانبی جدی نیز هستند.

لازم به ذکر است که تمامی درمان‌های هدفمندی که برای پسوریازیس توصیه می‌شوند دارای مزایا و خطرات بسیاری هستند. از این جهت، توصیه می‌شود، قبل از شروع این نوع درمان، با پزشک معالج در مورد درمان‌های مختلف و عوارض مرتبط به آن مشورت شود.

در زنانی که قصد بارداری دارند یا قبلا حامله شده‌اند یا اینکه دارای نوزاد شیرخواره هستند، قبل از مصرف هر نوع داروی جدیدی توصیه می‌شود با پزشک خود مشورت‌های لازم را انجام دهند تا از مناسب بودن مصرف این داروها در دوران بارداری یا شیردهی حصول اطمینان شود. درمان‌های هدفمند به دو نوع اصلی تقسیم می‌شوند که شامل درمان‌های غیر بیولوژیکی (معمولا به صورت قرص یا کپسول) و بیولوژیکی (معمولا به صورتی تزریقی) هستند.

درمان‌های غیر بیولوژیکی

متوترکسات (Methotrexate)

متوترکسات با کند کردن روند تولید سلول‌های پوستی و سرکوب التهاب می‌تواند به بهبود بیماری پسوریازیس در فرد یاری برساند. این دارو معمولا هفته‌ای یک بار مصرف می‌شود.

داروی متوترکسات می‌تواند باعث حالت تهوع شود و احتمالا بر تولید سلول‌های خونی نیز اثر بگذارد. علاوه بر این، مصرف طولانی‌مدت این دارو می‌تواند موجب آسیب به کبد فرد شود. افرادی که مبتلا به انواع بیماری‌های کبدی هستند به هیچ‌وجه نباید داروی متوترکسات را مصرف کنند. در همین حال، مصرف نوشیدنی‌های الکلی در هنگام مصرف این دارو ممنوع است.

متوترکسات می‌تواند برای نوزادان شیرخواره بسیار مضر باشد، بنابراین مهم است که خانم‌ها در صورت تشخیص بیماری، پیش از بارداری از داروهای ضد بارداری استفاده کنند و در حین مصرف این دارو و حداقل ۳۳ ماه پس از قطع مصرف دارو از بارداری خودداری کنند. خطرات این دارو روی مردانی که می‌خواهند صاحب فرزند شوند، کاملا شناخته شده نیست. اما جهت احتیاط توصیه می‌شود، مردان نیز حداقل ۳ ماه پس از مصرف آخرین دوز داروی  متوتركسات، از صاحب فرزند شدن خودداری کنید.

سیکلوسپورین (Cyclosporine)

سیکلوسپورین دارویی است که دستگاه ایمنی بدن فرد را سرکوب می‌کند. این دارو در اصل برای جلوگیری از پس زدن پیوند عضو مورد استفاده قرار می‌گرفت، اما تحقیقات نشان داده که در درمان انواع بیماری پسوریازیس اثربخش است.

مرورری بر مهم‌ترین درمان‌های بیولوژیکی و غیر‌بیولوژیکی برای بیماری پسوریازیس

سیکلوسپورین عموما به صورت روزانه مصرف می‌شود. از آنجایی که سیکلوسپورین احتمال ابتلا به بیماری‌های کلیوی و فشار خون را افزایش می‌دهد، توصیه می‌شود حتما تحت‌نظر پزشک مصرف شود.

اسیترتین (Acitretin)

اسیترتین یک رتینوئید (retinoid) خوراکی است که از روند تولید سلول‌های پوستی می‌کاهد. اسیترتین برای درمان پسوریازیس شدیدی در افرادی مورد استفاده قرار می‌گیرد که به سایر درمان‌های هدفمند غیر بیولوژیکی پاسخ مثبتی نداده‌اند.

این دارو نیز معمولا به صورت روزانه مصرف می‌شود. اسیترتین نیز مانند دیگر داروهای هدفمند عوارض جانبی خاص خود را دارد، از جمله خشکی و ترک‌خوردگی لب‌ها، خشکی مجاری حلق و بینی و در موارد نادری ابتلا به بیماری هپاتیت.

استریترین نیز می‌تواند برای  نوزادان شیرخواره بسیار مضر باشد. بنابراین مهم است که خانم‌ها پس از حاملگی، از داروهای ضد بارداری استفاده کنند و در حین مصرف این دارو باردار نشوند و حداقل ۳ سال پس از قطع مصرف این دارو، باردار نشوند. با این حال، مصرف داروی اسیترتین برای مردانی که می‌خواهند صاحب فرزند شوند، بی‌خطر است.

داروهای جدیدتر

اپرمیلاست (Apremilast) و دی‌متیل فومارات (Dimethyl fumarate) از جمله داروهای جدیدتری هستند که به کاهش التهاب کمک می‌کنند. این داروها به صورت قرص و روزانه مصرف می‌شوند. این داروها فقط به افراد مبتلا به پسوریازیس شدید که سایر درمان‌های بیولوژیکی در آن‌ها اثربخش نبوده باشد توصیه می‌شود.

درمان‌های بیولوژیکی

درمان‌های بیولوژیکی، سلول‌های بیش‌فعال دستگاه ایمنی را هدف قرار داده و موجب کاهش التهاب می‌شوند. این درمان‌ها نیز در صورتی به افراد مبتلا به پسوریازیس شدید توصیه می‌شود که به درمان‌های دیگر پاسخ مناسبی نداده‌اند یا اینکه امکان بهره بردن از سایر درمان‌ها را ندارند.

اتانرسپت (Etanercept)

اتانرسپت دو بار در هفته تزریق می‌شود و پس از آن بنا به تشخیص پزشک متخصص روند درمان قطع یا ادامه می‌یابد. عموما اگر پس از ۱۲ هفته هیچگونه بهبودی در بیماری پسوریازیس فرد حاصل نشد، این درمان کاملا متوقف می‌شود.

از عوارض جانبی اصلی اتانرسپت می‌توان به جوش در ناحیه‌ی تزریق اشاره کرد. با این حال، از آنجایی که اتانرسپت بر کل دستگاه ایمنی بدن تأثیر می‌گذارد، دارای عوارض جانبی جدی از جمله عفونت شدید است.

اگر فرد سابقه‌ی بیماری سل را داشته باشد، احتمال عود مجدد بیماری وجود دارد. به همین جهت، توصیه می‌شود، فرد در هنگام درمان، کاملا تحت‌نظر پزشک معالج قرار داشته باشد.

آدالیمومب (Adalimumab)

داروی آدالیمومب هر 2 هفته یک بار تزریق می‌شود و پس از تشخیص پزشک روند درمان قطع یا ادامه می‌یابد. اگر بعد از ۱۶ هفته هیچگونه بهبودی در بیماری پسوریازیس فرد به‌وجود نیامد، درمان به این روش قطع می‌شود.

از عوارض اصلی آدالیمومب می‌توان به سردرد، جوش در محل تزریق و حالت تهوع اشاره کرد. با این حال، از آنجایی که داروی آدالیمومب بر کل دستگاه ایمنی بدن تأثیر می‌گذار، احتمال بروز عوارض جانبی جدی از جمله عفونت‌های شدید در فرد وجود دارد. به همین جهت، توصیه می‌شود، فرد حتی‌الامکان در حین مصرف این دارو تحت‌نظر پزشک معالج باشد.

اینفیلیکسیماب (Infliximab)

اینفلیکسیماب به عنوان قطره (یا تزریق) رگی تجویز می‌شود. داروی اینفیلیکسیماب ابتدا در ۶ هفته اول ۳ بار در هفته تزریق می‌شود و سپس ۱ تزریق در ۸ هفته بعدی انجام می‌گیرد. در صورتی که پس از ۱۰ هفته، هیچگونه بهبودی در فرد مبتلا به پسوریازیس حاصل نشد، درمان به این روش قطع می‌شود.

از عوارض جانبی اصلی اینفلیکسیماب می‌توان به سردرد اشاره کرد. در همین حال، از آنجایی که اینفلیکسیماب روی کل دستگاه ایمنی بدن تأثیر می‌گذارد، خطر عوارض جانبی جدی از جمله عفونت‌های شدید در فرد وجود دارد. توصیه می‌شود، فرد در حین مصرف این دارو تحت‌نظر پزشک معالج خود باشد.

اوستکناماب (Ustekinumab)

اوستکناماب در ابتدای شروع درمان تزریق می‌شود و سپس چهار هفته بعد دوباره به بیمار تزریق می‌شود. پس از این، تزریق این دارو برای ۱۲ هفته ادامه پیدا می‌کند. اگر بعد از ۱۶ هفته هیچگونه بهبودی در روند بیماری پسوریازیس حاصل نشد، درمان به این روش کاملا متوقف می‌شود.

از عوارض جانبی اصلی مصرف داروی اوستکناماب می‌توان به عفونت گلو و جوش در ناحیه‌ی تزریق اشاره کرد. با این حال، از آنجایی که اوستکناماب روی کل دستگاه ایمنی بدن تأثیر می‌گذارد، خطر عوارض جانبی جدی از جمله عفونت‌های شدید در فرد وجود دارد. توصیه می‌شود، فرد در حین مصرف این دارو تحت‌نظر پزشک معالج خود باشد.

سایر داروهای جدید

گوسل كوماب (Guselkumab)، برودالوماب (Brodalumab) ، ایکسیکیزوماب و سکییوکروماب درمان‌های بیولوژیکی جدیدتری هستند که به صورت تزریقی به کار می‌روند. این داروها برای افراد مبتلا به پسوریازیس شدید که به سایر درمان‌ها پاسخ مناسبی نداده‌اند یا کسانی که امکان استفاده از سایر روش‌های درمانی را ندارند توصیه می‌شود.

در صورتی که ۱۲ هفته از شروع درمان با داروهای برودالوماب، ایکسیکیزوماب (Ixekizumab) و سکییوکروماب (Secukinumab) گذشته باشد و در فرد بهبودی حاصل نشده باشد، درمان قطع می‌شود. این بازه‌ی زمانی برای گوسل كوماب، ۱۶ هفته است که در صورت عدم بهبودی، پزشک بنا به تشخیص خود، روند درمان را متوقف می‌کند.

منابع:

nhs

healthline

لیست پزشکان متخصص پوست، مو و زیبایی

لیستی از پزشکان متخصص پوست، مو و زیبایی را آماده کرده‌ایم تا در صورت نیاز به معاینه یا مشاوره توسط پزشک، به راحتی بتوانید از پزشک موردنظر خود نوبت ویزیت حضوری یا ویزیت تلفنی دریافت کنید. برای دریافت نوبت، تصویر زیر را کلیک کنید(یا لمس کنید)

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

  • این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

پرسش و پاسخ درباره «علل، علائم، راه تشخیص و درمان بیماری پسوریازیس»

پرسش‌های پزشکی و دیدگاهتان درباره این مقاله را بنویسید؛ پزشکان و کارشناسان مجله پاسخ‌گوی شما عزیزان هستند.

3 دیدگاه در حال حاضر

  1. سلام .من چند سالی هست که دچار بیماری پسوریازیس شدم .که وایل خیلی کم بود وبیشتر روی ارنج و زانوها و پوست سرم بود .که چند مدتی هست بیماری من خیلی زیاد شده و در مچ پا و کمر هم و بازوها شایع شده .ایا راهی برای دمان و یا کاهش بیماری هست .

    • سلام، بله روشهاي مختلفي هست مثل درمان با نور UVA ، يامثرف داروهاي خوراكي، بهتره با متخصص پوست جهت تغيير درمانتون مشورت كنيد.

  2. من چند تا از اعضای خانوادم این مشکل رو داشتن
    رفتن پیش یه دکتر بنام سید علی هاشمی تو کلینیک صدف تو میرداماد تهران
    یه سری دارو و روش گفته بود خدا رو شکر خیلی بهتر شدن همشون هم راضی بودن
    پیشنهاد میکنم برید
    http://WWW.CLINICSADAF.COM

جدید‌ترین پرسش‌ها و نظرهای پزشکی شما

کتابچه‌ها

پربازدیدترین‌های ماه

عضویت در خبرنامه دکتردکتر