سینوزیت چیست؟ درمان عفونت سینوزیت (عفونت سینوس) حاد و مزمن

  • 1397-07-07
  • 30
سینوزیت حاد و مزمن

سینوزیت چیست؟ چه تفاوتی بین سینوزیت حاد و مزمن وجود دارد؟ در این مقاله به طور کامل به معرفی سینوزیت و راه‌های درمان آن پرداخته‌ایم با ما همراه باشید.

سینوزیت چیست؟

سینوزیت یک اصطلاح پزشکی به معنی التهاب سینوس‌ها است که معمولا در اثر عفونت‌های ویروسی، باکتریایی و یا قارچی در افراد به وجود می‌آید. سینوزیت تورم بافتی است که سینوس‌ها را پوشش می‌دهد.

سینوزیت مشکلی بسیار عمومی و شایع است که تعداد زیادی از بیماران بخش‌های تنفسی را به خود اختصاص می‌دهد.

سینوس چیست؟

سینوس‌ها حفره‌هایی در جمجمه انسان هستند که در حالت طبیعی باید توخالی باشند و فقط هوا در آنها جریان داشته باشد. مهم‌ترین سینوس‌ها در پیشانی، استخوان بینی، گونه‌ها (سینوس‌های ماگزیلاری) و زیر چشم‌ها قرار دارند.

سینوزیت یا عفونت سینوس

سینوس‌ها در صورت سالم بودن پر از هوا هستند و میزان مشخصی از مخاط نیز درون سینوس‌های سالم وجود دارد ولی هیچ اثری از میکروب، باکتری یا هرگونه عامل خارجی در آنها نیست.

عفونت سینوسی می‌تواند باعث ایجاد سردرد یا فشار در ناحیه چشم، بینی، یا در یک سمت سر شود.

انواع سینوزیت

سینوزیت دو نوع حاد و مزمن دارد که تفاوت آنها در شدت و مدت علائم و همچنین تعداد تکرار آن در طول یک سال است.

سینوزیت حاد چیست؟

سینوزیت حاد به حالتی گفته می‌شود که علائم سینوزیت حداکثر تا ۴ هفته وجود دارند؛ بیش از سه بار در سال اتفاق نمی‌افتد و هر بار بیشتر از ۱۰ روز طول نمی‌کشد. اغلب این نوع سینوزیت‌ها به گفته متخصصان گوش، حلق و بینی به علت رشد بیش از حد باکتر‌ی‌ها در محل سینوس‌ها بروز پیدا می‌کند.

علائم سینوزیت

سینوزیت مزمن چیست؟

سینوزیت مزمن زمانی بروز پیدا می‌کند که علائم سینوزیت بیش از ۳ ماه فرد را درگیر کند؛ بیش از چهار بار در سال رخ می‌دهد و در مورد علائم هم معمولا بیش از ۲۰ روز طول می‌کشد. اغلب قارچ‌ها و باکتر‌ی‌ها سبب سینوزیت مزمن هستند.

علائم سینوزیت در بزرگسالان چیست؟

علائم سینوزیت در نوع حاد و مزمن تقریبا یکی است. معمولا علائم سینوزیت حاد اندکی شدیدتر از سینوزیت مزمن است. مدت زمان نوع مزمن نیز طولانی‌تر بوده و حدود ۱۲ هفته به طول می‌انجامد.

این علائم شامل تب، سردرد شدید، درد زیر چشم، درد دندان، آبریزش بینی، گلودرد، سخت شدن تنفس، بوی بد دهان، از دست دادن نسبی حس بویایی، سرفه، خستگی و احساس کوفتگی و کسالت است.

علائم سینوزیت در کودکان چیست؟

نشانه‌های سینوزیت در کودکان اندکی با نشانه‌های سینوزیت در بزرگسالان متفاوت است. از جمله علائم سینوزیت در کودکان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • کودک مدت طولانی مبتلا به سرماخوردگی است و با گذشت زمان نه تنها بهتر نمی‌شود بلکه شرایطش وخیم‌تر هم می‌شود.
  • کودکان مبتلا به سینوزیت تب شدیدی را تجربه می‌کنند که همزمان با آن ترشحات بینی آنها نیز تغییر رنگ داده و تیره‌تر می‌شود.
  • کودک آبریزش بینی شدیدی دارد که بیشتر از ۱۰ روز ادامه دارد ولی شدیدتر نمی‌شود.
سینوزیت در کودکان

چه زمانی فرد به سینوزیت مبتلا می‌شود؟

اگر به هر دلیلی مجاری سینوسی بسته شوند؛ مثلا با ترشح بیش از حد مخاط، ارتباط سینوس‌ها با بیرون قطع شده و بستر برای رشد میکروب‌ها و باکتری‌ها فراهم می‌شود.

به طور کلی بیماری سینوزیت ممکن است در ۳ حالت بروز پیدا کند:

  • درون سینوس‌ها اجسام مژه‌ مانندی وجود دارد که با زنش‌های خود مخاط را که میکروب‌ها و مواد خارجی را به خود جذب می‌کند به بیرون هدایت می‌کنند و از تجمع آنها درون محیط سینوس و بروز عفونت جلوگیری می‌کنند. اگر به هر دلیلی این اجسام مژه مانند به درستی عمل نکنند مواد اضافی و میکروب‌ها در محل سینوس‌ها تجمع پیدا می‌کنند و سینوزیت بروز پیدا می‌کند.
  • به طور طبیعی درون سینوس‌ها مخاط وجود دارد اگر مقدار این مخاط از میزان مشخصی بیشتر شود، حالتی که معمولا در سرماخوردگی‌ها و آلرژی‌ها رخ می‌دهد، مخاط اضافی، مجاری سینوسی را می‌بندد و زمینه برای سینوزیت فراهم می‌شود.
  • برخی مشکلات آناتومیکی مانند انحراف تیغه‌ی میانی بینی، پولیپ بینی و یا مشکلات مجرای بینی نیز می‌توانند سبب بسته شدن مجرای سینوس شوند و در ادامه سینوزیت به وجود آید.

چه مواردی ریسک ابتلا به سینوزیت را در فرد افزایش می‌دهد؟

برخی شرایط و بیماری‌ها در فرد، زمینه را برای بروز سینوزیت فراهم می‌کنند؛ از جمله:

  • رینیت آلرژیک (التهاب مخاط بینی)
  • فیبروز سیستیک (سفتی مخاط، نوعی بیماری که بر اثر آن ترشحات در بخش‌هایی از بدن سفت و چسبنده می‌شوند)
  • بیماری‌ها و عواملی که باعث فلج و از کار افتادگی اجسام مژکی می‌شوند
  • تغییر ارتفاع (پرواز و یا سقوط)
  • سیگار کشیدن
  • نقص در سیستم ایمنی در اثر HIV یا شیمی درمانی و …
سیگار کشیدن یکی از علت‌های ابتلا به سینوزیت

چگونه بیماری سینوزیت تشخیص داده می‌شود؟

اولین اقدام پزشک متخصص برای تشخیص سینوزیت، بررسی وجود یا عدم وجود پولیپ بینی است. سپس مرحله بعدی در معاینه دق کردن است. در این حالت پزشک در محل سینوس‌ها در جمجمه بیمار دق می‌کند در صورتی که سینوس‌ها خالی باشند صدای رزونانس و در صورت پر بودن سینوس‌ها از چرک و عفونت و ترشحات، صدای دال می‌دهد.

گام بعدی استفاده از پاراکلینیک در معاینه است. پزشکان از اندوسکوپی بینی یا رینوسکوپی برای تشخیص سینوزیت استفاده می‌کنند. البته در بعضی شرایط پزشک از سی‌تی‌اسکن یا ام‌آرآی برای تشخیص قطعی سینوزیت یا تشخیص تومور در سینوس‌ها استفاده می‌کند.

در صورتی که این معاینات نتوانند پزشک را به طور قطعی از وجود سینوزیت مطمئن سازند برخی آزمایش‌های حساسیت، آزمایش‌های مربوط به کنترل سطح ایمنی بدن، تست سنجش عملکرد درست اجسام مژگانی و سیتولوژی بینی انجام می‌شود.

تشخیص سینوزیت توسط پزشک

درمان سینوزیت

درمان سینوزیت پس از تشخیص قطعی توسط پزشک آغاز می‌‌شود. مراحل درمان سینوزیت چندان پیچیده نیست اما توجه کامل بیمار را می‌طلبد به طوری که دقیقا مراقبت‌های فردی را انجام دهد و علاوه بر آن داروهایی که توسط پزشک تجویز می‌شوند را نیز مرتب و طبق دستور مصرف کند.

نکته‌ قابل توجه در درمان سینوزیت این است که به هیچ وجه بدون مشورت پزشک از اسپری‌های ضد احتقان استفاده نکنید. حتی در صورتی که پزشک آنها را برایتان تجویز کرد، در مصرف آنها زیاده‌روی نکنید؛ زیرا این اسپری‌ها در ابتدا سبب رفع احتقان مجاری تنفسی می‌شوند و به همین دلیل بسیار برای افراد مطلوب هستند اما به گذشت زمان اوضاع را وخیم‌تر می‌‌کنند.

آنتی بیوتیک‌ها ممکن است برای کمک به پیشگیری از عوارض، کاهش علائم و کاهش خطر سینوزیت مزمن تجویز شوند. جراحی سینوس آخرین اقدام برای کسانی است که به دارو پاسخ نمی‌دهند.

درمان‌های خانگی سینوزیت

منظور از مراقبت‌های فردی، همان درمان سنتی و خانگی سینوزیت است. از جمله روش‌های درمان سینوزیت در خانه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • فرد بیمار در طول روز چند بار حوله‌ای را گرم کرده و بر روی صورت خود قرار دهد
  • مصرف مایعات را در طول شبانه روز افزایش دهد
  • روزانه چند بار مجاری تنفسی خود را در معرض بخار قرار دهد تا بخار آب به ضدعفونی سینوس‌ها بپردازد
  • همین طور از اسپری‌های نازال (بینی) نرمال سالین استفاده کند. (اسپری‌ها نیز نقش ضدعفونی‌کنندگی مجاری بینی را دارند)
درمان‌های خانگی سینوزیت

چگونه سردرد سینوسی را برطرف کنیم؟

التهاب سینوس‌ها می‌تواند منجر به سردرد سینوسی شود. درمان‌های سردرد سینوسی عبارت‌اند از:

  • درمان‌های خانگی (به آنها اشاره کردیم)
  • داروهای ضد درد (OTC)
  • داروهای ضد انعطاف‌پذیر
  • اسپری‌های بینی ضد انعقاد
  • استروئیدهای استنشاقی
  • آنتی هیستامین‌ها
  • عمل جراحی

چند توصیه مهم در مورد افراد مبتلا به سینوزیت

افرادی که از مشکل سینوزیت رنج می‌برند نباید بیش از حد در معرض باد و هوای سرد قرار بگیرند و در صورتی که مجبورند در چنین شرایطی باشند باید به خوبی خود را بپوشانند.

دوری از هوای سرد و باد در افراد سینوزیتی

همچنین این افراد نباید به طور ناگهانی تغییر وضعیت دهند؛ مثلا ناگهان به جلو خم شوند. علاوه بر این مبتلایان به سینوزیت نباید در معرض تغییر دمای ناگهانی قرار بگیرند.

پیشگیری از سینوزیت

پیشگیری از سینوزیت کار چندان دشواری نیست فقط باید از اکثر موارد و شرایطی که احتمال سرماخوردگی را بالا می‌برند دوری کنیم و از هر آنچه سبب تقویت سیستم ایمنی بدن می‌شود؛ استقبال کنیم.

  • نسبت به رعایت بهداشت فردی حساسیت داشته باشیم و بعد از آنکه از بیرون به منزل می‌آییم یا بعد از دست دادن با افراد، حتما دستانمان را با آب و صابون بشوییم.
  • سعی کنیم با استفاده از دستگاه بخور مجاری تنفسی‌مان را همیشه مرطوب نگه داریم
  • از استعمال سیگار و قلیان پرهیز کنیم
  • هر ساله واکسن آنفلونزا بزنیم
  • جایگاه ویژه‌ای برای میوه و سبزیجات در رژیم غذایی‌مان قائل شویم. زیرا میوه‌ها و سبزیجات به دلیل داشتن آنتی‌اکسیدان‌هایی همچون ویتامین C سبب تقویت سیستم ایمنی می‌شوند
تقویت سیستم ایمنی بدن راه پیشگیری از سینوزیت

در صورت رعایت این مسائل به احتمال بسیار قوی درگیر سینوزیت نخواهیم شد. بنابر مطالب ذکر شده قطعا دریافته‌اید که خودتان مهم‌ترین عامل برای پیشگیری و درمان کامل سینوزیت هستید.

برای تشخیص سینوزیت به کدام متخصص مراجعه کنیم؟

سینوزیت اغلب برای اولین بار توسط یک پزشک عمومی، پزشک مراقبت‌های اولیه یا پزشک داخلی تشخیص داده می‌شود. اما در مورد اطفال، ممکن است توسط متخصص اطفال تشخیص داده شود.

اگر سینوزیت از نوع مزمن یا شدید باشد، ممکن است مراجعه به یک متخصص گوش، حلق و بینی بهتر باشد. اگر سینوزیت شما به مرحله حاد برسد و یا علائم به مرحله  وخامت برسد شاید نیاز باشد متخصص را در مراقبت‌های ویژه بیمارستان ملاقات کنید.

سخن آخر

همان طور که گفته شد سینوزیت شامل عفونت‌هایی است که سینوس‌ها را مورد تهدید قرار می‌دهد. عدم درمان به موقع و پیگیری سینوزیت به دلیل قرارگیری سینوس‌ها در نقاط حساس می‌تواند برای سایر اعضا خطرساز باشد.

بنابراین در صورت داشتن نشانه‌های سینوزیت حاد یا مزمن و همینطور سابقه بیماری سینوسی به پزشک متخصص مراجعه کنید.

در صورتی که هرگونه تجربه‌ای در مورد بیماری سینوزیت دارید با ما و سایر خوانندگان این مطلب در میان بگذارید. شما همچنین می‌توانید تمام سوالات و نگرانی‌های خود در مورد سینوزیت و بیماری‌های سینوسی را در بخش نظرات، پایین همین مقاله بپرسید. پزشکان و کارشناسان مجله دکتردکتر آماده پاسخ‌گویی به شما عزیزان هستند.

منبع:

webmd

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

  • این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

پرسش و پاسخ درباره «سینوزیت چیست؟ درمان عفونت سینوزیت (عفونت سینوس) حاد و مزمن»

پرسش‌های پزشکی و دیدگاهتان درباره این مقاله را بنویسید؛ پزشکان و کارشناسان مجله پاسخ‌گوی شما عزیزان هستند.

30 دیدگاه در حال حاضر

  1. سلام شب موقع خواب وبعضا درطول روز تنفسم سخت میشود وبعضی وقتها ار سقف دهانم مزه بد وعفونت احساس می کنم خواهش می کنم راهنمایی فرمایید

    • سلام
      دوست عزیز
      اگر امکان معاینه ندارید قرص پنتوپرازول صبح ناشتا یک عدد و قرص فاموتیدین همراه غذا مصرف شود
      غذای چرب و سنگین و ادویه و چای زیاد مصرف نکنید
      بعد از غذا تا ۴۵ دقیقه دراز نکشید

  2. سلام
    من قبل از عید مشکل سینوزیت و ترشح پشت حلق داشتم که با تجویز دکتر اموکسی سیلین مصرف کردم الان دوباره درد گوش وترشح دارم ودرخواب خبلی عرق میکنم وهردوبازوم درد دارم لطفا دستور بفرمایید وایا به کرونا ربطی داره

    • سلام
      درحال حاضر علایم به نفع کرونا نیست
      قرص کوآموکسی کلاو ۶۲۵ هر ۸ ساعت یک عدد و شربت دیفن هیدرامین هر ۸ ساعت یک قاشق مصرف کنید

  3. با سلام بنده گرفتگی بینی آبریزش بینی سرفه استخوان درد قی کردن چشم دارم ولی تب ندارم
    دو سه بار دکتر رفتم انواع شربت و چرک خشک کن استفاده کردم تا نزدیکی های بهبودی کامل پیش میرم ولی چند روز بعد انگاری دوباره عود میکنه
    درضمن دو سال پیش دچار کنسر لنفوم غیر هوچکین شدم و درمان شدم

    • سلام
      اگر سرفه و درد استخوان شدید است آزمایش خون انجام دهید.به متخصص داخلی مراجعه کنید

  4. با سلام بنده هیچگونه از علائم سینوزیت رو ندارم ولیکن مشاور بهداشت به بنده گفته که سینوزیت دارید بنده بیشتر از پر بودن بینی رنج میبرم.

  5. با سلام من در صورتم زیره چشم چپم بغل بینیم یک استخوان سفت برامده تر از اون طرف صورتم هست این سال ها باهام هست تقریبا 8 سال که باعث بسته شدن یک بینیم میشه اما بعضی وقتا اثری ازش نیس اما بعضی وقتا ظاهر میشه در حالت خوابیده بهتر است اما نشسته اون استخوان برجسته میشه ایا این نشانه پلیپ یا سینوس های ماگزیلاری است؟

  6. باسلام.من الرژی فصلی دارم.اما حدود یک سال ب صورت دائم ابریزش بینی دارم حتی زمانایی که خونه ام و قسمت سینوسام درد خفیف داره و گاها تب دارم.قرصا حساسیت از جمله telfast.لراتادین.انتی هیستامین دکتر نوشته که اصلا تاثیر نداشته.فقط قرص کلداکس تاثیر داره اونم برای چندساعت. نمیدونم باید چکار بکنم.راهنماییم کنید

  7. سلام، خسته نباشید.
    ببخشید من سر درد ملایم دارم بعد اطراف لوزه هام و سقف دهنم قرمز شدن، دکتر رفتم گفتن سینوس هات متورم شدن شربت دیفین هیدرامین کامپاند و یه قرص جویدنی مخصوص سرما خوردگی دادن. دو هفته س این شکلیم
    داروها رو تموم کردم اما فعلا شرایطم فرقی نکرده
    لطف کنید جواب بدید ممنون میشم

    • با سلام
      دوست گرامی کپسول آموکسی کلاو ۶۲۵ هر ۸ ساعت یک عدد تا یک هفته،شربت برم هگزین هر ۸ ساعت،قرص سیتریزین هر ۱۲ ساعت یک عدد و غرغره با آب نمک انجام شود

  8. سلام من هرسال بهار تایکم هوا خوب میشه لباس کمترمیپوشم عرق میکنم وکوچکترین باد از پا میندازتم.. تنگی نفس میگیرم دماغم کیپ میشه و پیشونیم زیر گوشام تیرمیکشه احساس عفونت میکنم هر دکتر داخلی ای هم میرم قرص حساسیت میده میشه کمکم کنید

    • سلام
      احتمالا دچار سینوزیت میشوید
      پیشانی خود را درمعرض باد و هوای آزاد قرار ندهید و آن را بپوشانید
      با پوشیدن لباس مناسب از در معرض هوای خنک قرار گرفتن خودداری کنید

  9. باسلام،من ۳روزهست که سرم به اصطلاح سنگین شده،وقتی سرم به سمت پایین میبرم،دردش بیشتر میشه،آیا سینوسهام عفونت کردن،اگه این طور هست راه درمانش لطفا بگید،باسپاس

    • سلام
      لازم است ویزیت شوید
      اگر اصلا امکان ویزیت ندارید و قسمت پیشانی درد میکند و ترشح پشت حلق دارید احتمالا سینوزیت است
      کپسول آموکسی کلاو ۶۲۵ هر ۸ ساعت یک عدد
      شربت برم هگزین هر ۸ ساعت

  10. با سلام، من یک هفته پیش دچار گلودرد شدم اما به مرور زمان دردگلوم کمتر شد اما خلط بیشتر ووبعد هم‌ترشحات سبز کم رنگ از گلو و بینی دارم، الان دو روز هست که صدام گرفته،
    قبلا سابقه سینوزیت داشتم، دکتر شربت دیفن هیدارمین داده و قرص نئوتادین،
    به نظرتون دارو باید عوض بشه یا…؟

    • با سلام
      با توجه به سبز رنگ شدن ترشحات احتمالا عفونت باکتری و یا سینوزیت است و نیاز به آنتی بیوتیک دارد

  11. سلام دو هفته هست که سرما خوردگی خوب شده ولی آب ریزش بینیم قطع نشده بوی آب بینیم عوض شده و بد بو ممنون میشم بگید دلیلش چیه

    • با سلام
      عفونت باکتریایی بر روی سرناخوردگی ایجاد شده میتواند سینوزیت خفیف باشد.جهت درمان آنتی بیوتیک به پزشک عمومی مراجعه کنید

    • با سلام من سینوزیت شدید دارم دو ماهه عود کرد اولا یک طرف صورتم درد میکرد یه مدت ازیتر ومایسین استفاده کردم یکم بهتر شدم ولی الان سر درد دارم و احساس سنگینی رو صورتم گوشام هم درد میکنه ناراحتی معده هم دارم کو امو کسی هم نمیتونم استفاده کنم

      • سلام
        کپسول آموکسی سیلین ۵۰۰ هر ۸ ساعت تا ۱۰ روز،قرص سفیکسیم ۴۰۰ شبی یک عدد و قطره فنیل افرین هر ۱۲ ساعت ۲ قطره تا ۳ روز و شربت برم هگزین هر ۸ ساعت یک قاشق مصرف شود

  12. سلام
    کار من طوریه ک باید در معرض هوا و تغییر ناگهانی هوا(سردو گرم)قرار بگیرم.به محض اینک هوا ب سرم برخورد بکنه بشدت سردرد میگیرم بحدی ک توان راه رفتن ندارم.کارم اینه نمیتونم تغییر بدم ممنون میشم کمکم کنین.با تشکر

    • با سلام
      ممکن است سینوس های شما حساس باشد.از کلاه و هدبند استفاده کنید و با ایجاد پوشش مناسب سر و صورت از برخورد هوای سرد خودداری کنید.راه دیگری ندارد

  13. سلام . یکی از بهترین داروهای درمان سینوزیت که من می شناسم ،( اسپری سینوزیت نیکوصفت ) هست. خیلی ها ازش نتیجه گرفتن. گیاهی هم هست.گفتم شاید بتونم به بقیه کمک کنم. ممنون

  14. سلام، من خیلی وقته ترشحات زرد رنگ پشت حلق دارم که باعث بد بو شدن زبان و درنتیجه دهانم میشه، مشکل معده و سینوزیت ندارم و بهداشت دهانم رو مرتب رعایت میکنم ولی هیچ فایده‌ای نداره. فقط با مصرف مترونیدازول خیلی ترشحات و بوی دهان کمتر میشه ولی به محض قطع دارو باز همونطور میشه. علتش چیه؟

آخرین آموزش‌های ویروس کرونا

جدیدترین‌های پرسش و پاسخ

کتابچه‌ها

پرسش و پاسخ پزشکی

جدید‌ترین نظر‌های ثبت شده

پربازدیدترین‌های ماه

عضویت در خبرنامه دکتردکتر