در رفتگی و جا به جایی مچ پا چه دلایلی دارد؟

در رفتگی مچ پا چیست و چگونه تشخیص داده می‌شود؟ تشخیص دررفتگی استخوان مچ پا چگونه است؟ در این مقاله به تمامی سوالات درباره‌ی دررفتگی و جا به جایی مچ پا صحبت خواهیم کرد.

تعریف در رفتگی مچ پا

در رفتگی مفصل مچ پا  (ankle dislocation) زمانی رخ می‌دهد که استخوان‌های مچ پا به صورت غیر طبیعی از هم جدا شوند.

سه استخوان، مفصل مچ پا را تشکیل می‌دهند:

  • درشت نی
  • نازک نی
  • استخوان تالوس یا قاپ

به صورت طبیعی مجموعه‌ای از رباط‌های محکم این استخوان‌ها را در جای خود ثابت نگه می‌دارد.

آسیب‌های جدی وارد شده به مچ پا می‌تواند این رباط‌ها را پاره کرده و باعث ایجاد فاصله ای غیر طبیعی بین استخوان‌ها شود. این رباط‌ها بسیار محکم هستند و به آسانی پاره نمی‌شوند.

اغلب در رفتگی مچ پا به دلیل شکستگی یک و یا چند استخوان مچ پا رخ می‌دهد. در برخی موارد اما شکستگی عامل در رفتگی نیست، بلکه پیچ خوردگی شدید مچ پا باعث آن شده است. پیچ خوردگی هم زمانی رخ می‌دهد که رباط‌ها پاره شوند.

در بیش‌تر موارد ضربه و آسیب وارده باعث می‌شود که استخوان تالوس به پشت دیگر استخوان‌ها فشار وارد کند. گاهی هم این فشار از طرفین، جلو و یا حتی به سمت بالا وارد می‌شود.

علت در رفتگی مچ پا

در رفتگی مچ پا به علت  آسیب شدید وارد شده به مچ پا است. این آسیب منجر به پاره شدن یک و یا چند رباط مچ پا می‌شود. رباط سبب می‌شود استخوان سر جای خود باقی بماند و جا به جا نشود.

علت دررفتگی یا جا به جایی مچ پا

این اتفاق در تصادفات رانندگی و ورزش‌هایی که با پریدن‌های زیاد همراه است، رخ می‌دهد. در بسیاری از موارد مچ‌ پا زمانی که فرد بعد از پریدن، به سطح زمین می‌رسد دچار در رفتگی خواهد شد.

چه افرادی بیش‌تر در معرض خطر در رفتگی استخوان مچ پا قرار دارند؟

در صورت داشتن شرایط زیر، فرد بیش‌تر در معرض خطر در رفتگی مچ پا قرار دارد:

  • انجام دادن حرکات ورزشی حرفه‌ای
  • داشتن سابقه‌ی شکستگی، دررفتگی و پیچ خوردگی مچ پا در گذشته
  • غیر طبیعی بودن مچ پا از بدو تولد
  • ابتلا به نشانگان اهلرز – دنلوس. (Ehlers-Danlos syndrome) که باعث ضعیف شدن و شل شدن رباط‌ها می‌شود
  • سیگاری بودن
  • چاق بودن

علائم در رفتگی مچ پا چیست؟

زمانی که مچ پا آسیب می‌بیند، احتمال بروز علائم زیر وجود دارد:

  • درد شدید و ناگهانی
  • تورم و کبودی
  • حساس بودن به لمس
  • ناتوانی در قرار دادن وزن زیاد روی پا
  • ناتوانی در حرکت مچ پا و یا سختی حرکت 
  • تغییر شکل ظاهری مچ پا
  • استخوان بیرون آمده از پوست
نشانه دررفتگی مچ پا

تشخیص در رفتگی وجا به جایی مچ پا

اگر نشانه‌های در رفتگی مچ پا را دارید، تردید نکنید و هر چه سریع‌تر به یک دکتر ارتوپدی در شهرتان مراجعه کنید تا در صورت امکان، هر چه سریع‌تر پایتان جا انداخته شود. خوشبختانه می‌توانید از طریق پلتفرم آنلاینی همچون دکتردکتر، بهترین متخصصان شهر خود را پیدا کرده و نوبت بگیرید. مثلا اگر در شهر مشهد ساکن هستید، می‌توانید از میان 24 دکتر ارتوپد مشهد ، پزشک مورد نظر خود را انتخاب کنید. 

پزشک بعد از گرفتن شرح حال بیمار و پرسیدن سوالاتی در مورد علائم و نشانه‌ها، فرد را معاینه خواهد کرد. در حین معاینه پزشک روی قسمت پایینی پا و محل مچ پا فشاری وارد می‌کند. این کار برای بررسی شدت درد و میزان ورم صورت می‌گیرد. پزشک رگ‌های خونی پا را هم به دقت بررسی می‌کند تا ببیند احتمالا جریان خون به سمت پا و مچ پا متوقف شده است یا خیر. برای تشخیص شکستگی استخوان زانو، پا و مچ پا عکس رادیولوژی با اشعه ایکس گرفته خواهد شد. گاهی هم نیاز به انجام سی‌تی اسکن و ام‌آرآی وجود دارد. تصاویر به دست آمده با این دو روش با جزئیات و دقت بیش‌تر آسیب وارده را بررسی خواهد کرد

جا به جایی مچ پا

درمان دررفتگی مچ پابا مراجعه به پزشک

برای درمان آسیب وارده به مچ پا فرد باید به متخصص ارتوپدی مراجعه کند. پزشک ارتوپد، بسته به نوع در رفتگی و شدت آسیب، روش درمانی مناسب را انتخاب خواهد کرد.

درمان دررفتگی مچ پا شامل:

  • تجویز داروهای مسکن
  • جا انداختن استخوان در رفته بدون جراحی 
  • بالا نگه داشتن مچ پا و استفاده از کمپرس سرد
  • جراحی اورژانسی در برخی موارد
  • آتل بندی برای نگه داشتن استخوان
  • گچ گرفتن مچ بعد از برطرف شدن ورم

گاهی برای درمان آسیب وارد شده به مچ پا نیاز به انجام عمل جراحی وجود دارد. در طول جراحی پزشک استخوان در رفته را در جای خود قرار می‌دهد. گاهی هم پزشک برای نگه داشتن استخوان‌ها در جای خود از پلاک و پیچ‌های مخصوص ارتوپدی استفاده خواهد کرد، به این کار تثبیت داخلی گفته می‌شود. همچنین در طی این عمل آسیب‌ها و پارگی احتمالی رباط‌ها هم بر طرف می‌شود.

بعد از بهبود نسبی پا، پزشک از فرد می‌خواهد که از آتل‌های مخصوص استفاده کند. بعد از آن است که فرد می‌تواند فیزیوتراپی انجام دهد.

فیزیوتراپی به بیمار کمک خواهد کرد که توان حرکتی و انرژی قبلی خود را بازیابد. گاهی تا چند ماه بعد از جراحی هم نیاز است که فرد از عصا و یا واکر کمک بگیرد‌. زمان بازگشت به فعالیت‌های روزانه‌ی معمول را پزشک مشخص می‌کند.

زمانی که فرد در حال درمان است، برای جلوگیری از تشکیل لخته های خونی در پا، پزشک داروهایی تجویز می‌کند. این داروها، خون را رقیق می‌کنند. اگر آسیب وارده به مچ پا منجر به آسیبی در پوست شود، آنتی بیوتیک تجویز می‌شود

تغذیه و رژیم غذایی هم نقش موثری ایفا می‌کند و پزشک در این رابطه به بیمار توصیه‌هایی خواهد کرد. داشتن رژیم غذایی سرشار از کلسیم، پروتئین و ویتامین د نقش بسیار مهمی در بهبود بیمار دارد.

برخی داروهای مسکن هم نباید در این دوران مصرف شود، چرا که این داروها ممکن است روند بهبود استخوان را به تعویق بیندازد.

در صورت سیگاری بودن بیمار، پزشک از فرد می‌خواهد که سیگار کشیدن را متوقف کند، چرا که این کار هم فرایند بهبودی را به تعویق خواهد انداخت.

عوارض و مشکلات احتمالی ناشی از در رفتگی مچ پا

در رفتگی مچ پا ممکن است با عوارض و مشکلات جانبی همراه باشد:

  • سفتی مفصل مچ پا – نیاز به انجام فیزیوتراپی 
  • التهاب مفصل مچ پا که منجر به درد مزمن در این ناحیه می‌شود.
  • عفونت، که ممکن است نیاز به درمان آنتی بیوتیکی و جراحی داشته باشد.
  • شکستگی استخوانی که به خوبی و به صورت کامل بهبود پیدا نکرده، ممکن است به جراحی نیاز داشته باشد.
  • درد ناشی از پلاک و پیچ ارتوپدی کار گذاشته شده در جراحی – این ابزارها ممکن است در جراحی بعدی از مچ پا خارج شوند.
  • مشکلاتی در بهبود زخم
  • آسیب به رگ‌های خونی و رشته‌های عصبی در اثر در رفتگی و یا شکستگی استخوان
  • لخته خونی 

خطر مواجه شدن با این عوارض و مشکلات جانبی به وضع عمومی سلامت بدن فرد و شدت آسیب وارده دارد و بنابراین در افراد مختلف، متفاوت خواهد بود. به توصیه‌های پزشک به دقت عمل کنید، این کار خطر بروز عوارض جانبی را کاهش خواهد داد.

درمان جا به جایی مچ پا

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر هنگام وارد شدن فشار بر مچ پا، مقدار درد کاهش پیدا نکرد و هر لحظه بر شدت آن افزوده شد، باید به سرعت با پزشک تماس گرفت. در صورت داشتن هرگونه بی حسی در مچ پا، ورم در پا و یا تب بالا به پزشک اطلاع دهید. در صورتی که به صورت ناگهانی به تنگی نفس دچار شدید با مرکز فوریت‌های پزشکی تماس بگیرید

نکات کلیدی درباره‌ی در رفتگی استخوان مچ پا

  • در رفتگی مچ پا آسیب شدیدی است که در آن بین یک یا دو استخوان مفصل مچ پا جدایی غیر طبیعی رخ خواهد داد.
  • بعد از وارد شدن آسیب به مچ پا، امکان دارد که فرد بلافاصله درد شدید، تورم و تغییر ظاهر و فرم مچ پا را تجربه کند. گاهی هم شخص قادر به قرار دادن وزن خود روی مچ پا نخواهد بود.
  • پزشک بعد از معاینه و گرفتن عکس رادیولوژی قادر به تشخیص مشکل خواهد بود.
  • برای درمان در رفتگی از آتل بندی، گچ گرفتگی، جا انداختن استخوان در رفته و داروهای مسکن استفاده می‌شود.
  • بسیاری از بیماران به جراحی نیاز خواهند داشت.
  • مشکل برخی از افراد با عوارض جانبی همراه خواهد بود. این عوارض شامل عفونت یا التهاب مفصلی در مچ پا است.

گام‌های بعدی 

نکاتی برای بهره برداری حداکثری از ویزیت پزشک:

  • با آگاهی کامل نسبت به شرایط خود با پزشک دیدار کنید.
  • قبل از وقت ملاقات با پزشک، تمام سوالات خود را یادداشت کنید .
  • برای اینکه صحبت‌های پزشک را راحت‌تر به خاطر بسپارید و راحت‌تر سوال‌های خود را با پزشک مطرح کنید، حتماً یکی از دوستان و یا اعضای خانواده را همراه خود ببرید. 
  • در هنگام ملاقات با پزشک موارد مهم مطرح شده در مطب، مانند تشخیص، داروها، درمان‌ها و آزمایش‌های لازم را به دقت یادداشت کنید. هر گونه دستورالعمل جدیدی که پزشک به شما می‌دهد را هم یادداشت کنید. 
  • دلیل به کارگیری درمان جدید برای مشکل و یا تجویز داروی جدید را از پزشک بپرسید و در مورد چگونگی کمک این روش‌ها برای حل مشکل و عوارض جانبی احتمالی آن‌ها صحبت کنید 
  • احتمال درمان شدن مشکل با روش‌های دیگر را هم بررسی کنید 
  • اگر برای تشخیص مشکل، آزمایشی تجویز می‌شود؛ علت آن را پرسیده و از پزشک بخواهید که در مورد نتایج احتمالی آن با شما صحبت کند. 
  • در مورد این موضوع صحبت کنید که در صورت مصرف نکردن داروها و یا انجام ندادن آزمایش‌ها چه اتفاقی خواهد افتاد. 
  • اگر نیاز به ویزیت بعدی وجود داشته باشد، روز و ساعت و هدف انجام آن را یادداشت کنید. 
  • از پزشک خود بپرسید که آیا در صورت داشتن سوالات و ابهامات بیش‌تر، راه ارتباطی وجود دارد.

شما می‌توانید هرگونه سوال در رابطه با موضوع این مقاله را در بخش نظرات بنویسید تا در کوتاه‌ترین زمان ممکن به پرسش‌های شما پاسخ داده شود.

منبع:

urmc.rochester.edu

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
ممکن است شما دوست داشته باشید
199 نظرات
  1. .. می گوید

    سلام ببخشید من در تکواندو با شدت با پای چپم زمین خوردم و این دوماهه پام خیلی درد میکنه اول به پزشک مراجعه کردم و گفت ضربه شدید خورده. و باید گچ بگیرم گچ گرفتم این دو هفته است گچو باز کردن ولی هنوز پام مثه قبل درد میکنه خیلی خیلی میترسم نکنه تا ابد اینحوری باشم نمیتونم از پله پایین برم مچ پام درد میکنه و دو تا انگشت یکی مونده به اخر پام. نمیتونم بدو ام هم در حالی که دکتر گفت بعد یه هفته از گچ پام اونقدر سالم میشه میتونم برم باشگاه ولی با اینکه دو هفته گذشته هنوز موقع راه رفتن درد دارم چیکار کنم ترو خدا جواب بدین

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام عزیزم
      بهبودی کشیدگی تاندونی زمانبر هست و چند هفته طول میکشه
      نگران نباشین
      جهت انجام فیزیوتراپی با پزشک معالجتون مشورت کنید و به متخصص ارتوپدی مراجعه کنید

  2. آذری دوست می گوید

    سلام من روی پام توی تمرین به ارنج حریف برخورد کرده بود اولش پف کرده بود و درد میکرد گاهی رنگشم سبز میشد و ۱۰ ثانیه ‌ای درست میشد الان ۱ماه میگذره هنوزم وقتی انگشتامو تکون میدو پف میشه و وقتی ضربه میخوره درد میکنه بنظرتون چیشده

    ببخشید زیاد فارسیم خوب نیست امیدوارم متوجه شده باشید

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      کوفتگی عضلانی و وارد شدن ضربه بر عروق مطرحه
      نیاز به معاینه داره
      به متخصص ارتوپدی مراجعه کن

  3. ایمان رضایی می گوید

    سلام وقتتون بخیر من مچ پام دو ماه قبل درفته بود رفتم شکسته بند جا انداختن ولی فعلا ورم دارد بعد خمو راست نمیشه ممنون میشم رهنمای کنید

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      شما که به شکسته بند مراجعه کردین، بدون عکس و اقدام تخصصی
      چه کمکی میتوانم بکنم؟ بجز مراجعه حضوری به متخصص ارتوپدی و معاینه، راهی نیست

  4. دیبا می گوید

    سلام وقتتون بخیر خسته نباشی
    من دختری ۱۶ ساله هستم که قوزک داخلی مچ پام جراحی شده،امکان داره در اثر فشار کم مثل جابه جایی پا و…مشکلی براش پیش بیاد؟!

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      بعد از طی دوره نقاهت بعید است عزیزم‌

  5. مریم می گوید

    سلام،من پام شکسته و گچ گرفتم،گفتن شکستگی جوش خورده،اما متوجه شدن در رفتگی هم داشته و جا انداختن و بهم گفتن باید حتما باهاش راه برم تا آبی که جمع شده جذب بدنم بشه اما موقع راه رفتن اذیت میشم و نگرانم که هنوزم مشکل داشته باشه،امکانش هست بهبود پیدا نکرده باشه؟

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام عزیزم
      بدون‌ معاینه و بررسی عکس رادیولوژی نمیتوان نظری داد

  6. فاطمه می گوید

    سلام وقتتون بخیر من یک ماه پیش مچ پام از دوجا در رفته بود ولی هنوز قوزک پام ورم داره طبیعیه؟عکس هم بعد جاانداختن گرفتم شکستگی نبود

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      از نظر کشیدگی و پارگی تاندونی باید بررسی شین

  7. امیرارسلان می گوید

    سلام من دیشب توی باشگاه پام کامل از سمت بیرون پیچ خورد و ی صدای بدی داد. الان یک شب میگذره ولی همچنان به محض اینکه وزنی بهش وارد بشه درد خیلی شدیدی رو باید تا چند دقیقه تحمل کنم. خیلی باد کرده و کمی هم کبود شده ممنون میشم راهنماییم کنید

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      هم‌ گرافی رادیولوژی و احتمالا mri هم لازمه
      حتما به متخصص ارتوپدی مراجعه کنید

  8. عرفان می گوید

    سلام خسته نباشید من دیروز داخل فوتبال همزمان با یکی‌دیگ به توپ شوت کردیم و بعد شوت مچ پای من درد شدیدی گرفت ولی راه رفتم و عادی بود تا بعد الظهر عادی بود فقط زیاد نمیشد به راست بردش مچ پا رو ولی بعد چندین ساعت نمیتونم وزنمو روش بندازم و یکم ورم کردگی بدون رنگ ایجاد شده قسمت خارجی مچ پام اختمال در رفتگی هستش؟

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      بله هم از نظر در رفتگی و هم از نظر کشیدگی تاندون ها و شکستگی باید بررسی شین

  9. ندا می گوید

    سلام وقتتون بخیر
    من روی پای چپم یکم ورم داره استخوانش زده بیرون یکم هیچ کاریم نکردم که بخواد مشکلی پیش بیاد
    و میتونم روی پا وایستم ولی راه که میرم درد میگیره
    چه راه حلی میدین

  10. رضا طاهری می گوید

    سلام وقتتون بخیر
    من دیشب با رفیقم داشتیم روی چمن راه می‌رفتیم که پاهای من داخل یکی از این چاله ها پیچ میخوره و صدای تعداد زیادی از استخون رو مثل شکستن قولنج رو من شنیدم درد خوب میشه و فردا صبح که از خواب بیدار میشم دردش بیشتر میشه ولی نه کبود شده و نه باد کرده ولی زمانی که آروم روش دست میزنم تیر می‌کشه و یه حالت مایه مانند شده روی پاهام میتونم راه برم ولی نمیتونم پاهام رو به سمت داخل حرکت کامل بدم بنظرتون درفتگی داره یا…. ؟

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      با توجه به شرح حالی که دادین، دررفتگی، شکستگی و کشیدگی تاتدونی باید بررسی شود
      به متخصص ارتوپدی مراجعه کنید

  11. فاطمه حیدری می گوید

    پام پیچ خورده و روی پام کمی ورم داره ،اولش کمتر درد داشت اما الان خیلی درد داره بطوریکه نمیتونم پامو رو زمین بذارم

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      نیاز به معاینه و بررسی عکس رادیولوژی هست

  12. مهدی ولیپوراقدم می گوید

    با سلام و درود فراوان الان موقع پایین اومدن از جدول کنار خیابان پام پیچ خورد وصدای تق شدیدی از پا رو شنیدم الانم پام خیلی سرد شده،انگار که یخ میزنه درد هم داره بنظرتون دررفتگی هست یا شکستگی و یا ترک خوردن

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      با توجه به شرح حالتون ، شکستگی حتما باید بررسی شود

  13. محمد می گوید

    من یه ماهی میشه پام پیج خورده بردم پیش متخصص ولی دکتر نیست گفت پات در اومده و الان وصلش کردم ولی بعضی موقع ها خود به خود درد میکنه آیا به دکتر متخصص مراجعه کنم؟

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      بله جهت بررسی دقیق به متخصص ارتوپدی مراجعه کنید

  14. Bit می گوید

    سلام .. من سه روز پیش پام پیچ خورد بعد همون روز دکتر رفتم عکسم گرفتم گفت جابه جایی استخوان میبینه بعد پیش شکسته بند هم رفتم پامو فشار داد و ……
    الان جای قوزک پام سوز میزنه و ورم هم هنوز کمی داره
    چیکار کنم؟🫠

  15. Zahra می گوید

    سلام و عرض ادب
    بنده چهل و سه روز پیش در حال دویدن بودم که نتونستم خودمو کنترل کنم و پام پیج خورد و زمین خوردم و دوسانت بالای قوزک پام زخم شد و هنوزم جاش مونده سه روز اول کل مچ پام ورم کرده بود و درد تقریبا شدیدی داشت و یه مقدار کبودی تو روز اول داشتم اما بعد گذشت چهل روز هنوزم پام درد میکنه و روی قوزک پا نشستنی یا راه رفتنی درد دارم و احساس لق بودن مچ پا هنگام راه رفتن دارم و زمانی که بیشتر تایم سرپا باشم دردش بیشتر میشه فکر میکردم فقط ضرب دیدگیه ولی بعد گذشت این زمان آیا طبیعیه ؟

  16. رضا می گوید

    سلام، من هفته قبل تو فوتبال مچ پام پیچ خورد و فورا رفتم پیش شکسته بند برام جا اندخت چن روز بسته بود باز کردم یه چن وقتی درد داش الان دردش کاملا خوب شده ولی هنوز یکم فشار میام یا در حالت عادی هم هنوز ورم داره، علتش چیه؟ احتمال دارا یکی از موره ها جا نیوفتاده باشه؟

  17. مهسا می گوید

    سلام من اخیرا تو دانشگاه روی پله پام پیچ خورد و رفتم پیش یه متخصص گفت از چهار جا در رفته جا انداخت ولی الان پام رو نمیتونم حتی زمین بزارم یا صاف نگه دارم

  18. طاها می گوید

    سلام من دوروز پیش باشگاه داشتم تو سالن اوندم پاس بدم پام خورد به زمین و مچ پام خیلی درد گرفت.. الان یزره ورم داره ولی وقتی راه میرم درد کمی دارم خاستم بدونم احتمال در رفتگی هستش و دردش چطوریه؟:)

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دریافت نوبت آنلاین - دکتر‌دکتر