قرص ضد بارداری و هر آنچه باید در مورد عوارض آن بدانید

  • 1397-06-15
  • 0

قرص ضد بارداری یکی از روش‌هایی است که امروزه برای جلوگیری از بارداری‌های ناخواسته استفاده می‌‌شود و البته قطعا عوارض خاص خود را دارد. 

امروزه با توجه به افزایش آگاهی مردم، بارداری‌های ناخواسته به ندرت رخ می‌دهد و اغلب افراد از روش‌های مختلف پیشگیری برای این منظور استفاده می‌کنند. یکی از این روش‌ها که البته بسیار ارزان، راحت و در دسترس است؛ استفاده از قرص ضد بارداری است. این قرص‌ها به طور موثری از بارداری جلوگیری می‌کنند به طوری که طبق آماری که انجمن متخصصان بهداشت باروری اعلام کرده‌اند از هر ۱۰۰۰ زنی که از این قرص‌ها به منظور پیشگیری استفاده می‌کنند فقط یک نفر ممکن است به بارداری ناخواسته مبتلا شود. این قرص‌ها از طریق ایجاد تغییرات هورمونی اهداف خود را به پیش می‌برند. این قرص‌ها حاوی استروژن یا پروژسترون ساختگی (پروژستین) هستند و یا به صورت قرص‌های ترکیبی که حاوی هر دو نوع هورمون هستند به مصرف می‌رسند. که در استفاده از قرص‌های ترکیبی باید احتیاط بیشتری را به کار بست و با پزشک برای استفاده از آن‌ها مشورت کرد.

قرص‌های ضدبارداری رایج در ایران شامل LD و  DE و HD است.

قرص ضد بارداری

کاربرد‌های دیگر قرص ضد بارداری

قرص ضد بارداری علاوه‌بر جلوگیری از بارداری برای منظورهای دیگری از جمله تنظیم قاعدگی‌های نامنظم، سندروم پیش از قاعدگی (PMS) ، آکنه، هیرسوتیسم (رشد مو در نواحی غیر نرمال و مردانه) ، آلوپسی (ریزش مو) ، کیست‌های تخمدانی، حاملگی‌های خارج رحمی، بیماری التهابی لگن (PID) ، آندومتریوز، دیسمنوره (قاعدگی‌های دردناک) و منوراژیا (پریودهای سنگین و دفع حجم زیادی خون) نیز استفاده می‌شوند.

لازم به ذکر است که این قرص‌ها از انتقال بیماری‌های مقاربتی جلوگیری نمی‌کنند.

عوارض قرص ضد بارداری

لکه‌بینی بین دو قاعدگی، حساس شدن سینه‌ها و دردناک شدن آن‌ها، ایجاد شدن لکه‌های قهوه‌ای بر روی پوست، تهوع، استفراغ، گرگرفتگی، افزایش وزن، اختلالات قاعدگی، کاهش میل جنسی، ترشحات واژن، احساس نفخ و باد شکم، تغییرات خلقی و افسردگی از جمله عوارض شایع این قرص‌هاست.

لکه بینی بین قاعدگی‌ها اتفاق نسبتا شایعی است که معمولا در سه ماه اول مصرف این قرص‌ها رخ می دهد ولی با ادامه مصرف قرص ها این عارضه از بین می‌رود. که این عارضه ممکن است به دلیل سازگار شدن دیواره رحم با سطوح متفاوت هورمون‌ها باشد.

تهوع و استفراغ نیز از دیگر عوارض قرص های ضدبارداری هستند که معمولا در ماه‌های اول استفاده دیده شده و پس از دو یا سه ماه استفاده مداوم، دیگر چنین عوارضی نخواهیم دید. اگر قرص را همراه با غذا یا درست قبل از خواب بخورید ممکن است از وقوع این عارضه جلوگیری شود.

برخی از افراد با مصرف این قرص‌ها از حساس و دردناک شدن سینه‌هایشان شکایت می‌کنند این موضوع نیز اغلب بعد از چند ماه استفاده برطرف می‌شود اما موضوعی که از اهمیت به سزایی برخوردار است این است که برخی منابع ذکر می‌کنند که مصرف قرص ضد بارداری به دلیل تاثیراتی که بر سیستم هورمونی فرد دارد باعث بروز انواع بیماری‌های پستانی می‌گردد که در راس آن‌ها سرطان‌های پستان قرار دارند البته این موضوع هنوز به صورت قطعی اثبات نشده است بنابراین اگر خانم‌ها از این قرص‌ها استفاده می کنند باید معاینات پستان را جدی گرفته و در صورت مشاهده هر گونه توده در بافت سینه‌ی خود باید فورا آن را با پزشک درمیان بگذارند.

اغلب قرص‌های هورمونی به دلیل تاثیرات فراوانی که بر سیستم عصبی می‌گذارند ممکن است موجب سردرد و حتی سردرد‌های میگرنی شوند. قرص‌های ضد بارداری نیز از این قاعده مستثنی نبوده و گاهی مخصوصا در ماه‌های اول استفاده‌، ممکن است فرد دچار این سردردها شود که در صورت شدید شدن بهتر است به پزشک مراجعه کند.

قرص ضد بارداری

تحقیقات به طور واضحی به نقش قرص‌های ضد بارداری در افزایش وزن اشاره نکرده‌اند ولی این قرص‌ها به دلیل دارا بودن استروژن بدون آن که تعداد سلول های چربی را افزایش دهند؛ با افزایش ذخیره چربی موجود در آن‌ها سبب افزایش حجم سلول‌های چربی می شوند. و اغلب سبب بزرگ شدن سینه‌ها و باسن می‌شوند.

یکی از عوارضی که به طور قطع و با آزمایشات فراوان توسط محققین، در ارتباط با مصرف قرص‌های ضدبارداری اثبات شده است افسردگی ناشی از مصرف این قرص‌هاست. بنابراین خانم‌هایی که سابقه افسردگی دارند باید قبل از مصرف این قرص‌ها حتما با پزشک خود در این رابطه مشورت کنند.

یکی دیگر از عوارض این قرص‌ها به وجود آوردن تغییراتی در ترشحات واژن است که این تغییرات ممکن است نمودهای متفاوتی داشته باشد. مثلا ممکن است ترشحات واژن کم شده یا به اصطلاح واژن خشک گردد که این موضوع باعث دردناک شدن رابطه‌ی جنسی برای فرد می‌شود که در این موارد فرد می‌تواند از ژل‌های واژینال استفاده کند تا احساس راحتی بیشتری در زمان نزدیکی داشته باشد. همچنین این قرص‌ها ممکن است موجب افزایش ترشحات واژینال و یا تغییر رنگ و یا بوی آن شود که این مسائل نیز ممکن است مشکلات آزاردهنده‌ای برای فرد و یا شریک جنسی فرد ایجاد کند.

افزایش فشارخون، تومورهای خوش خیم کبدی و سرطان‌های دهانه رحم در افرادی که بیشتر از قرص ضد بارداری استفاده می‌کنند بیش از سایرین دیده می‌شود.

قرص‌های ضدبارداری اندکی خطر ایجاد لخته در خون را افزایش می‌دهند به همین دلیل توصیه می‌شود افرادی که سابقه سکته‌های قلبی، تصلب شرایین، لخته‌ی خونی، چاقی و افزایش فشارخون (هایپرتانسیون) دارند حتما تحت نظر مکرر پزشک از این قرص‌ها استفاده نمایند.

زنگ خطر!

در صورتی که فرد مصرف کننده‌ی قرص‌های ضد بارداری است باید در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر فورا به پزشک و اورژانس مراجعه کند این موارد شامل موارد ذیل می‌باشند:

سردرد‌های شدید و میگرنی

معده درد یا انواع دردهای شدید شکم

کاهش شدید سطح بینایی و یا حتی نابینایی

تنگی نفس و یا احساس درد در ناحیه‌ی قفسه سینه

تورم یا درد شدید در ناحیه پاها و ران‌ها و یا قرمزی و تورم در ساق پا

مصرف قرص‌های ضد بارداری برای چه کسانی خطرناک است؟

  • خانم های باردار
  • خانم‌هایی که از چاقی زیاد رنج می‌برند
  • خانم‌هایی که سیگار مصرف می‌کنند و بیش از ۳۵ سال سن دارند.
  • خانم‌هایی که مبتلا به ترومبوز، سکته مغزی، یا مشکل قلبی بوده اند و یا قبل از 45 سالگی لخته خونی داشته‌اند.
  • خانم‌هایی که مصرف کننده های داروهای خاص هستند.
  • زنانی که دارای میگرن شدید هستند.
  •  خانم‌هایی که بیماری خاصی مانند سرطان سینه، دیابت، بیماری‌های کبدی و… دارند.

کلام آخر

ساده‌ترین و ارزانترین روش برای جلوگیری از بارداری، مصرف قرص ضد بارداری است اما توصیه می‌شود در صورتی که چند دوره از این قرص‌ها استفاده کردید و همچنان قصد جلوگیری از بارداری را داشتید؛ از سایر روش‌های پیشگیری همچون دستگاه‌های داخل رحمی (IUD) ، تزریقات ضدبارداری، کاندوم، ایمپلنت‌های ضدبارداری، نوارینگ (حلقه‌ی واژنی) ، دیافراگم و … استفاده کنید تا عوارض این قرص کمتر دامن گیرتان شود.

 

منابع:

plannedparenthood

nhs

medicalnewstoday

emedexpert

thenextgalaxy 

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

  • این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جدیدترین‌های پرسش و پاسخ

جدید‌ترین نظر‌های ثبت شده

پربازدیدترین‌های ماه

عضویت در خبرنامه دکتردکتر