آزمایش Cu (مس) و تفسیر آن؛ علائمی که ضرورت این آزمایش را نشان می‌دهند

تفسیر و علائم کمبود آزمایش Cu (مس)
اشتراک گذاری ثبت دیدگاه

آزمایش Cu (مس) یا تست کوپر، ازجمله آزمایش‌های مهم پزشکی است که پزشکان با استفاده از آن بسیاری از اختلالات مرتبط با سطح این ماده معدنی ضروری در بدن را تشخیص می‌دهند. اگر علائم عجیبی دارید که دلیلش را نمی‌دانید یا به‌علت بیماری خاصی باید سطح مس بدنتان را بررسی کنید، پزشک آزمایش مس خون را تجویز می‌کند. در ادامه بیشتر توضیح می‌دهیم تست کوپر چیست و چطور نتیجه آن را تفسیر کنید. همراهمان بمانید.

آزمایش Cu (مس) چیست و چه کاربردی دارد؟

اگر برایتان سؤال پیش آمده است که Cu در آزمایش خون چیست، این عبارت مخفف کلمه مس (Copper) است و آزمایش Cu مقدار کل مس موجود در خون شما را اندازه‌گیری می‌کند. به‌طور معمول، بیشتر مس موجود در خون را پروتئینی به نام سرولوپلاسمین حمل می‌کند، و این ماده برای ساخت ملانین، استخوان، بافت همبند و انجام بسیاری از فرایندهای دیگر بدن مهم است.

شما به‌طور معمول این ماده را با مصرف مواد غذایی مانند جگر، غذاهای دریایی، حبوبات و غلات کامل دریافت می‌کنید، اما بدن مقدار اضافه آن را ازطریق مدفوع و ادرار دفع می‌کند. بسیاری از مشکلات سلامتی مقدار طبیعی این عنصر در خون را تغییر می‌دهند که باعث پایین بودن مس خون یا مسمومیت با مس می‌شوند. پزشکان اغلب برای بررسی وضعیت این ماده معدنی، آزمایش کل مس خون را همراه با سطح سرولوپلاسمین درخواست می‌کنند، اما بسته به شرایط زیر بررسی‌های دقیق‌تر نیاز است:

  • اگر نتایج اولیه غیرطبیعی یا نامشخص باشد: پزشک برای پیگیری، آزمایش مس ادرار ۲۴ساعته را تجویز می‌کند تا میزان دفع این ماده از بدن اندازه‌گیری شود. در موارد خاص‌تر، ممکن است نیاز به نمونه‌برداری از کبد باشد تا به‌طور دقیق مشخص شود چه مقدار مس در کبد ذخیره شده است. برای بررسی دقیق میزان دفع این عنصر در بیماری‌های خاص مانند ویلسون، آزمایش ادرار ۲۴ساعته کاربرد دارد. بااین‌حال، گاهی پزشک برای ردکردن اختلالات جذب گوارشی، آزمایش مدفوع را نیز تجویز می‌کند.
  • بررسی مس آزاد: گاهی پزشک آزمایش مس آزاد (مسی که به پروتئین متصل نیست) را هم درخواست می‌کند تا وضعیت فرد را دقیق‌تر ارزیابی کند.

حالا که با این آزمایش آشنا شدید، شاید بپرسید آزمایش مس برای چیست؟ به‌طور کلی، آزمایش Cu برای اهداف زیر تجویز می‌شود:

بررسی میزان تماس با مس

آزمایش مس به شناسایی سطوح بالای Cu که ناشی از منابع محیطی مانند آب آلوده، قرارگیری در معرض این ماده به‌ دلایل شغلی یا مصرف بیش از حد مکمل‌ها است، کمک می‌کند. تشخیص زودهنگام امکان مداخله به‌موقع و ایجاد تغییرات لازم برای کاهش مواجهه مداوم با مس و جلوگیری از مشکلات بیشتر را فراهم می‌کند.

ارزیابی وضعیت تغذیه‌ای

مس ماده مغذی ضروری برای عملکردهای مختلف بدن است. باآنکه بیشتر افراد آن را به‌اندازه کافی ازطریق رژیم غذایی خود دریافت می‌کنند، گاهی کمبود یا افزایش بیش از حد مس رخ می‌دهد. آزمایش Cu با ارزیابی وضعیت تغذیه‌ای فرد، سطح این ماده را نیز نشان می‌دهد و بیمار می‌تواند با تغییر آگاهانه و انتخاب رژیم غذایی مناسب، به‌مقدار لازم مس برای سلامت و تندرستی خود دریافت کند. توصیه می‌کنیم از دکتردکتر وقت متخصص تغذیه بگیرید و خودسرانه رژیم غذایی‌ای را برای افزایش مس بدن خود انتخاب نکنید.

درک علائم بیمار

تغییر سطح مس در بدن، علائمی مانند زردی (یرقان)، خستگی، درد شکم، تغییرات رفتاری و لرزش ایجاد می‌کند. اگر دچار آنها یا سایر علائمی باشید که پزشک احتمال می‌دهد ناشی از کمبود یا تجمع بیش از حد مس است، با تجویز آزمایش خون مس مشخص می‌کند علت علائم شما به این ماده ربط دارند یا نه. همچنین، در طول دوره درمان برای بیماری‌های مرتبط با مس، انجام این آزمایش در فواصل زمانی مشخص برای پایش وضعیت بیمار ضروری است.

تشخیص بیماری‌های مرتبط با مس

هدف از آزمایش Cu گاهی تشخیص بیماری ویلسون است، اختلال ارثی نادری که به ذخیره بیش از حد مس در کبد، مغز و سایر اندام‌ها می‌انجامد. به‌ندرت، این آزمایش به تشخیص سندرم موی گره‌خورده‌ی منکس یا بیماری منکس نیز کمک می‌کند، اختلال ارثی نادر دیگری که انتقال مس در بدن را مختل می‌کند.

آزمایش Cu

نحوه انجام آزمایش Cu

بسته به نوع آزمایش Cu به نمونه ادرار یا خون شما نیاز است. برای جمع‌آوری نمونه ادرار ۲۴ساعته به‌شکل زیر عمل کنید:

  • روز اول: صبح هنگام بیدارشدن، در توالت ادرار کنید (این نوبت اول را داخل ظرف نریزید). پس‌از آن، در طول ۲۴ ساعت آینده تمام ادرار خود را در ظرف مخصوصی که آزمایشگاه داده است، جمع‌آوری کنید.
  • روز دوم: زمانی که بیدار شدید، آخرین نوبت ادرار خود را در ظرف جمع‌آوری کنید.

در ظرف را محکم ببندید. در دوره جمع‌آوری، آن را در یخچال یا جای خنک نگهداری کنید. روی ظرف، نام، تاریخ و زمان پایان جمع‌آوری را یادداشت کنید و طبق دستورالعمل به آزمایشگاه تحویل دهید. حواستان باشد که نمونه شما با نمونه یا منبع خارجی مس آلوده نشود.

برای جمع‌آوری نمونه ادرار نوزدان لازم برای انجام آزمایش Cu آنها به‌شکل زیر باید عمل کنید:

  • ناحیۀ خروج ادرار نوزاد را به‌طور کامل بشویید.
  • کیسه جمع‌آوری ادرار (کیسه پلاستیکی که یک سمت آن چسب دارد) را باز کنید.
  • اگر نوزاد پسر است، تمام آلت تناسلی او را داخل کیسه قرار دهید و چسب آن را به پوست بچسبانید.
  • اگر نوزاد دختر است، کیسه را روی ناحیه تناسلی (لابیا) قرار دهید.
  • روی کیسه ثابت‌شده، پوشک را به‌صورت معمول ببندید. گاهی لازم است این کار را چند بار انجام دهید؛ چون نوزاد تکان می‌خورد، کیسه جابه‌جا می‌شود و ادرار بیرون می‌ریزد.
  • مدام نوزاد را بررسی کنید و به‌محض اینکه ادرار کرد، کیسه را عوض کنید.
  • ادرار را از کیسه به ظرفی که پزشک یا کادر درمان به شما داده شده است، منتقل کنید.

کیسه یا ظرف را طبق دستورالعمل به آزمایشگاه بازگردانید و سعی کنید با نمونه یا منبع خارجی مس آلوده نشود.

نمونه‌گیری خون چگونه انجام می‌شود؟

برای نمونه‌گیری خون برای آزمایش Cu، کارشناس آزمایشگاه به‌شکل زیر عمل می‌کند:

  • محل تزریق را با مواد ضدعفونی‌کننده تمیز می‌کند.
  • سوزن کوچکی را وارد ورید می‌کند.
  • خون را داخل یک ویال (لوله آزمایش) استریل جمع‌آوری می‌کند.
  • سوزن را بیرون می‌آورد و محل را با پنبه و چسب‌ زخم می‌پوشاند.

انجام آزمایش Cu

آیا نیاز به ناشتایی دارد؟

برخلاف آزمایش قند خون ناشتا، به‌طور معمول برای آزمایش Cu نیازی به ناشتایی نیست و پیش‌از آن می‌توانید غذا بخورید. با وجود این، گاهی پزشک برای افزایش دقت آزمایش ۸ ساعت ناشتایی را توصیه می‌کند. ازطرفی اگر نیاز به بررسی سطح مس با نمونه‌برداری از کبد باشد، شرایط فرق دارد. اگر پزشک برای انجام آن از بی‌حسی موضعی استفاده کند، نیاز به ناشتایی نیست؛ اما اگر بخواهد از داروهای آرامش‌بخش استفاده کند باید از نیمه‌شب یا حداقل ۴ تا ۸ ساعت قبل‌از زمان تعیین‌شده، از خوردن و آشامیدن خودداری کنید.

آمادگی‌های لازم قبل‌از آزمایش

آزمایش Cu اغلب آمادگی خاصی ندارد. با وجود این، رعایت نکات زیر دقت نتیجه آن را افزایش می‌دهد:

  • لباس مناسب: لباسی با آستین‌های گشاد بپوشید تا مسئول خون‌گیری به بازوی شما به‌راحتی دسترسی داشته باشد.
  • هیدراته‌ماندن: روز قبل و صبح آزمایش، به‌اندازه کافی آب بنوشید.
  • خواب کافی: شب قبل حداقل ۸ ساعت استراحت کنید.
  • پرهیز از عوامل محرک: از مصرف الکل، کافئین بیش از حد و سیگار خودداری کنید.
  • اطلاع‌رسانی به پزشک: فهرست تمام داروهای مصرفی خود را در اختیار پزشک قرار دهید، چون بعضی داروها روی نتیجه آزمایش Cu اثر می‌گذارند.

سطح نرمال مس (Cu) در خون

در دو جدول زیر سطح نرمال مس در آزمایش Cu را برای دو نوع مختلف آن نشان داده‌ایم، اما دقت کنید نتیجه آزمایش خود را با محدوده مرجعی که در برگه آزمایشگاه شما درج شده است مقایسه کنید، چون هر آزمایشگاه استانداردهای متفاوتی برای مقدار نرمال مس در خون یا ادرار دارد.

سطح مس در خون (سرم/ پلاسما)

گروه سنیمحدودۀ نرمال (µg/dL)
بزرگسالان۱۴۰ – ۷۰
کودکان۱۵۵ – ۸۰

سطح مس در ادرار (جمع‌آوری ۲۴ساعته)

گروه سنیمحدوده نرمال (µg/24h)
بزرگسالان۶۰ – ۱۵
کودکانمقادیر کمتر (بسته به سن متغیر است)

تفسیر آزمایش Cu

تفسیر ازمایش copper باید با‌توجه‌به شرایط کلی بیمار باشد و به‌طور معمول در کنار سطح سرولوپلاسمین بررسی می‌شود. به‌علت تأثیر متقابل سطح مس بر سیستم غدد، پزشک گاهی برای سنجش دقیق‌تر وضعیت التهاب و پاسخ‌های هورمونی بدن، نگاهی نیز به تفسیر آزمایش کورتیزول خواهد داشت.

همچنین، نتیجه غیرطبیعی آزمایش Cu به‌تنهایی بیماری خاصی را نشان نمی‌دهد، بلکه نیاز به بررسی بیشتر را مشخص می‌کند. تفسیر نتیجه آزمایش Cu نیز پیچیده است، زیرا سرولوپلاسمین جزو پروتئین‌های «واکنش‌دهنده فاز حاد» قرار می‌گیرد، یعنی زمان وجود التهاب یا عفونت‌های شدید، سطح آن افزایش می‌یابد. علاوه‌بر این سطح مس و سرولوپلاسمین در دوران بارداری و مصرف داروهای ضدبارداری خوراکی (استروژن) نیز افزایش می‌یابد.

جدول زیر تفسیر نتایج انواع آزمایش Cu را نشان می‌دهد، اما توصیه می‌کنیم به‌ دلایل بالا از پزشکان و متخصصان آنلاین دکتردکتر برای تفسیر گزارش آزمایش خود استفاده کنید.

نوع آزمایشبیماری ویلسونمسمومیت با مسسندرم منکسکمبود مس
مس خونپایین (اما ممکن است نرمال باشد)بالاپایینپایین
مس آزاد سرمبالابالاپایینپایین
سرولوپلاسمینپایین (اما ممکن است نرمال باشد)بالاپایینپایین
آزمایش مس ادرار ۲۴ساعتهبسیار بالابالاپایینپایین
مس کبد (بیوپسی)مثبت؛ اما بسته به محل نمونه‌برداری ممکن است منفی باشد.بالا یا نرمالپایین

به توضیحات زیر نیز دقت کنید:

  • بیماری ویلسون اغلب با کاهش مس و سرولوپلاسمین در خون، افزایش دفع مس در ادرار و افزایش مس کبد همراه است.
  • ممکن است علت افزایش مس در خون و ادرار، مواجهه افراطی با مس یا بیماری‌هایی باشد که دفع این ماده را کاهش می‌دهند (مثل بیماری مزمن کبدی) یا آن را از بافت‌ها آزاد می‌کنند (مثل هپاتیت حاد).
  • کمبود مس با کاهش هم‌زمان مس خون، مس ادرار و سرولوپلاسمین مشخص می‌شود.
  • اگر آزمایش Cu کبد نرمال باشد، اغلب به این معنی است که متابولیسم مس به‌درستی انجام می‌شود یا نمونه‌برداری به‌دلیل توزیع ناهمگون مس، وضعیت واقعی کبد را نشان نداده است.
  • اگر با داروهای دفع‌کننده مس درمان می‌شوید، ممکن است سطح مس ادرار ۲۴ساعته تا زمان تخلیه ذخایر مس بدن، بالا بماند. در نهایت، سطح Cu خون و ادرار باید به حد نرمال بازگردد.
  • اگر به‌دلیل کمبود مس تحت‌ درمان قرار دارید، افزایش سطح سرولوپلاسمین و مس کل خون، پاسخ مثبت بدن به درمان را نشان می‌دهد.

تفسیر آزمایش Cu

علائم کمبود مس

کمبود مس عارضه تغذیه‌ای نادری است که اگر این ماده را به‌اندازه کافی با مصرف مواد غذایی دریافت نکنید یا بدن نتواند به‌درستی از آن استفاده کند، رخ می‌دهد. اگرچه ممکن است افراد در هر برهه‌ای از زندگی خود دچار کمبود مس شوند، برخی به‌طور مادرزادی دچار اختلالاتی هستند که جلوی جذب و استفاده درست از مس در بدن را می‌گیرند (مانند بیماری منکس). آزمایش Cu کمبود این ماده را مشخص می‌کند که علائم رایج زیر را دارد:

  • خستگی و ضعف ناشی از کم‌خونی: کمبود مس در بدن گاهی منجر به اختلال در متابولیسم آهن و کاهش تولید انرژی سلولی (ATP) می‌شود که نتیجه آن ضعف و خستگی است. در این شرایط ممکن است پزشک در کنار سنجش مس، شاخص‌های گلبول قرمز مانند آزمایش RDW خون را برای ارزیابی دقیق‌تر الگوی تغییرات سلولی درخواست کند.
  • ضعف و شکنندگی استخوان‌ها: این ماده در فرایندهای مؤثر در تقویت بافت استخوانی و تکامل کلاژن نقش دارد. کمبود آن به سلامت استخوان‌ها آسیب می‌رساند و آزمایش Cu در کنار آزمایش ویتامین D، به پزشک اجازه می‌دهد ارزیابی همه‌جانبه‌ای برای تشخیص علت پوکی یا ضعف ساختاری استخوان‌ها داشته باشد.
  • مشکلات حافظه و یادگیری: این ماده نقش مهمی در عملکرد و رشد مطلوب مغز دارد و کمبود Cu گاهی دلیل مشکلات یادگیری و حافظه است.
  • حساسیت به سرما: مس به حفظ سطح سالم هورمون‌های تیروئید کمک می‌کند که مسئول تنظیم سوخت‌وساز و دمای بدن هستند؛ بنابراین، کمبود آن باعث می‌شود بیشتر سرمایی باشید.
  • سفیدی زودرس مو: رنگ مو (مانند رنگ پوست) تحت‌تأثیر ملانین است که تولید آن به مس نیاز دارد. به همین دلیل، کمبود مس باعث سفیدی زودرس موها می‌شود.
  • کاهش بینایی: یکی از عوارض بلندمدت کمبود مس کاهش قدرت بینایی است. این مشکل در افرادی که جراحی دستگاه گوارش (مانند بای‌پس معده) انجام داده‌اند، شایع‌تر است؛ زیرا این جراحی‌ها توانایی بدن در جذب مس را کاهش می‌دهند.
  • ابتلا به عفونت‌های مکرر: مس به تولید و تکامل سلول‌های سفید خون کمک کرده و کمبود آن با کاهش این سلول‌های دفاعی، سیستم ایمنی را ضعیف می‌کند. این وضعیت به‌طور معمول با پایش افت تعداد نوتروفیل‌ها از طریق شاخص NEUT در آزمایش خون شناسایی می‌شود.
  • بی‌حسی یا سوزن‌سوزن شدن دست‌ها و پاها: Cu برای سلامت پوشش محافظ اعصاب (میلین) ضروری است و کمبود آن باعث آسیب به اعصاب محیطی و گزگز اندام‌ها می‌شود.
  • رنگ‌پریدگی پوست: مس برای تولید رنگ‌دانه پوست (ملانین) و جذب آهن و ساخت خون لازم است و افراد مبتلا به کمبود مس اغلب رنگ‌پریده‌اند.
  • راه‌رفتن دشوار: سیستم عصبی برای حفظ سلامت نخاع، به مس وابسته است، زیرا آنزیم‌های خاصی برای فعالیت خود به این ماده نیاز دارند. این آنزیم‌ها با عایق‌بندی نخاع باعث انتقال بهتر و قوی‌تر سیگنال‌های عصبی بین بدن و مغز می‌شوند. زمان کمبود مس، این سیگنال‌ها به‌درستی منتقل نمی‌شوند که نتیجه آن از دست رفتن هماهنگی عضلات و تعادل‌نداشتن حین حرکت است.

علائم افزایش مس

اگر آزمایش Cu شما افزایش بیش از حد آن را نشان دهد، مسمومیت با مس رخ داده است که دلایل گوناگونی دارد: بیماری ویلسون (مسمومیت ژنتیکی یا ارثی)، مصرف نمک‌های مس، مصرف افراطی غذاهای غنی از مس یا مکمل‌های غذایی (مسمومیت اکتسابی). علاوه‌بر این، مصرف نوشیدنی اسیدی یا غذایی که برای طولانی‌مدت در ظرف مسی نگهداری شده است، باعث ورود مقدار زیادی از این ماده معدنی به بدن می‌شود. به‌هرحال، مس پس‌از ورود به اندام‌های داخلی بدن در کبد، مغز و سیستم عصبی مرکزی تجمع می‌کند و عوارض جدی به وجود می‌آورد. علائم رایج افزایش مس عبارت‌اند از:

  • علائم گوارشی: تهوع، استفراغ (گاهی همراه با خون)، درد شکم و اسهال؛
  • علائم عصبی (به‌ویژه در بیماری ویلسون): لرزش دست‌ها، تکلم دشوار، مشکلات حرکتی و تغییرات خلق‌وخو؛
  • یرقان (زردی): زردشدن پوست و سفیدی چشم‌ها به‌دلیل آسیب به کبد؛
  • تغییرات ظاهری: ایجاد حلقه‌های قهوه‌ای یا سبز‌-طلایی در اطراف قرنیه چشم (حلقه‌های کایزر-فلایشر)؛
  • علائم شدید و فراگیر در بدن: آسیب‌های کلیوی، کم‌خونی همولیتیک شدید (ناشی از تخریب ناگهانی گلبول‌های قرمز) و درنهایت، نارسایی کبد.

چه افرادی بیشتر در معرض کمبود یا افزایش مس هستند؟

شایع‌ترین عواملی که باعث می‌شوند افراد بیشتر در معرض کمبود مس باشند و آزمایش Cu آنها سطح پایین این ماده را نشان دهد، به شرح زیر هستند:

۱. افراد با رژیم غذایی ضعیف

اگر به‌اندازه کافی مس مصرف نکنید، بدن ذخایر Cu خود را تخلیه می‌کند و دچار کمبود می‌شود. افراد زیر بیشتر در معرض این مشکل قرار دارند:

  • گیاه‌‌خواران: مس موجود در منابع گیاهی، قابلیت جذب کمتری دارد، زیرا وجود فیبر، فیتیک اسید و اگزالیک اسید در گیاهان جلوی جذب راحت مس را می‌گیرد (به‌ویژه اگر مصرف غلات تصفیه‌نشده بالا و مصرف مس کم باشد).
  • مبتلایان به بیماری‌های مزمن یا اختلالات تغذیه‌ای: افراد الکلی یا کسانی که دچار اختلالات خوردن (مانند آنورکسی) هستند، ‌به‌دلیل دریافت‌نکردن مواد مغذی کافی در معرض خطر کمبود Cu قرار دارند.
  • بیماران تحت تغذیه کامل وریدی (TPN): افرادی که برای طولانی‌مدت تمام مواد مغذی را فقط ازطریق سرم و تزریق وریدی دریافت می‌کنند، اگر مکمل مس کافی به آنها تزریق نشود، دچار کمبود آن خواهند شد.
  • سالمندان و ورزشکاران: این گروه‌ها به‌دلیل شرایط خاص بدنی، روزانه بیشتر به مس نیاز دارند و زودتر دچار کمبود آن می‌شوند.

۲. مادران باردار و نوزادان

جنین تمام مواد مغذی را از مادر می‌گیرد. اگر مادر دچار کمبود مس باشد، جنین را خطر نقص‌های مادرزادی، مشکلات شدید رشد و اختلالات ژنتیکی مهلک تهدید می‌کند. هرچه کمبود Cu در مادر شدیدتر باشد، خطر برای نوزاد بیشتر است. نوزادانی که با شیر مادر یا شیرخشک‌های غنی‌شده تغذیه می‌شوند، مس کافی دریافت می‌کنند. در مقابل، آنهایی که با شیر گاو تغذیه می‌شوند یا نوزادان زودرسی که رشد سریعی دارند، اما رژیم غذایی‌شان از نظر مس فقیر است، در معرض خطر کمبود آن هستند.

۳. مصرف‌کنندگان بیش از حد روی و آهن

جذب مس، روی و آهن در روده به یکدیگر وابسته است، به‌طوری‌ که مصرف بیش از حد یکی از آنها، جلوی جذب دو ماده معدنی دیگر را می‌گیرد.

  • مصرف بالای روی (زینک): آمارها نشان می‌دهد ۶۲ درصد از بیمارانی که برای آنها دُزهای بالای مکمل روی تجویز شده، دچار کمبود مس و به‌دنبال آن کم‌خونی شده‌اند. برای پیشگیری، نسبت روی به مس مصرفی نباید از ۳۰ به ۱ بیشتر شود.
  • مصرف بالای آهن: دُزهای بالای آهن نیز تأثیر منفی بر جذب مس می‌گذارد و باعث کم‌خونی و مشکلات قلبی-عروقی می‌شود (البته این حالت نسبت به روی کمتر شایع است).
  • مصرف بیش از حد ویتامین C: مصرف دُزهای بسیار بالای ویتامین C (بیش از ۱۵۰۰ میلی‌گرم در روز) به‌دلیل رقابت در جذب، جلوی ورود مس به بدن را می‌گیرد.

۴. مبتلایان به اختلال در جذب روده‌ای و جراحی‌ها

حتی اگر مس کافی بخورید، در شرایط زیر بدن نمی‌تواند آن را جذب کند:

  • جراحی‌های گوارشی: جراحی‌هایی مانند بای‌پس معده، برداشتن معده (گاسترکتومی) یا هرگونه جراحی روی بخش‌های بالایی دستگاه گوارش، توانایی جذب مس را کاهش می‌دهند.
  • بیماری‌های سوءجذب: ابتلا به بیماری‌هایی مانند سلیاک یا بیماری‌های التهابی روده (مانند کرون) که در آنها مخاط روده آسیب دیده است، مانع جذب کامل مواد مغذی از جمله مس می‌شود.

۵. افراد مبتلا به اختلال ژنتیکی و مادرزادی (بیماری منکس)

این بیماری نوعی جهش ژنتیکی نادر است که بر پروتئین انتقال‌دهنده مس تأثیر می‌گذارد و باعث کمبود شدید و حاد مس در بدن می‌شود. این بیماری به‌طور معمول در اوایل تا اواسط دوران نوزادی بروز می‌کند و بیشتر نوزادان پسر را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

درباره مسمومیت مس نیز باید بگوییم طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی، در مقایسه با کمبود آن شیوع کمتری دارد. بااین‌حال، مسمویت با این ماده معدنی را باید جدی گرفت و بر دو نوع است: تجمع تدریجی و طولانی‌مدت مس در بدن (مسمومیت مزمن) یا ورود ناگهانی و یک‌باره مقدار زیادی مس به بدن (مسمومیت حاد). افراد زیر بیشتر در معرض این مشکلات قرار دارند:

افرادی که در معرض آب آلوده به مس هستند (عامل محیطی)

طبق گزارش‌ها، افرادی که از آب‌های حاوی مس زیاد استفاده می‌کنند، در معرض مسمومیت با آن قرار دارند. این اتفاق زمانی رخ می‌دهد که آب در لوله‌ها و اتصالات مسی برای طولانی‌مدت راکد بماند یا در سیستم لوله‌کشی شهری و خانگی از آلیاژهای مس استفاده شده باشد که باعث نشت مس به درون آب مصرفی می‌شود.

مبتلایان به بیماری ویلسون (عامل ژنتیکی)

یک علت بالا بودن مس خون ابتلا به بیماری ویلسون است. این بیماری روند دفع مس از بدن را مختل می‌کند و باعث تجمع بیش از حد و غیرطبیعی آن در بافت‌های بدن می‌شود. اگر مبتلا به این بیماری هستید، همین الان از دکتردکتر وقت حضوری متخصص گوارش و کبد بگیرید تا با مصرف دارو، علائم آن را کنترل کنید.

مواد غذایی حاوی مس

کلام آخر دکتردکتر

آزمایش مس برای سنجش دقیق مقدار این ماده معدنی در بدن مهم است. این آزمایش بیشتر برای تشخیص اختلالات ناشی از کمبود مس یا مسمومیت و تجمع بیش از حد آن تجویز می‌شود. اگر علائم این مشکلات را دارید، توصیه می‌کنیم از دکتردکتر برای پزشک مراجعه حضوری به پزشک فوق تخصص گوارش و کبد وقت بگیرید. همچنین اگر درباره تفسیر نتیجه آزمایش خود یا جزئیات آن سؤال‌های بیشتری دارید، بهترین پزشکان و متخصصان در دکتردکتر آماده‌اند تا به‌صورت آنلاین پاسخ‌گوی شما باشند.

سوالات متداول

سطح نرمال Cu در آزمایش خون چقدر است؟
مقدار طبیعی مس (Cu) در خون بزرگسالان بین ۷۰ – ۱۴۰ میکروگرم در دسی‌لیتر و برای کودکان ۸۰ – ۱۵۵ میکروگرم در دسی‌لیتر است. بسته به محدودۀ مرجع آزمایشگاه، ممکن است این مقدار کمی فرق کند.
آزمایش Cu نیاز به ناشتایی دارد؟
علائم کمبود مس چیست؟

منابع

ods.od.nih

copperh2o

webmd

medicalnewstoday

ucsfhealth

testing

urmc.rochester

medicare-group

ondemand.labcorp

carehospitals

my.clevelandclinic

dalilimedical

healthline

برچسب‌ها:
محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
اشتراک گذاری
محمد امین نعمتی
۱۲ ساله در حیطه تولیدمحتوا فعالم و چون تمرکز بالایی بر سبک زندگی سالم دارم، مقالات پزشکی توجهم را جلب می‌کنند. به همین علت سعی می‌کنم مقالات را با بیانی ساده اما علمی و دقیق، برای مخاطبان مجله پزشکی دکتردکتر، آماده کنم.
دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

*