اسهال کودکان و نوزادان را جدی بگیریم

  • 1398-04-15
  • ۱۹۳۲۵ بازدید
  • 108

اسهال در کودکان زیر ۲ سال مسئله بسیار نگران‌کننده‌ای برای مادران است. به همین دلیل در این مطلب از مجله دکتردکتر ما به بررسی کامل دلایل اسهال در کودکان نوپا و نوزادان پرداخته‌ایم؛ با ما در ادامه همراه باشید.

ویدیو مصاحبه با دکتر کلانتری در خصوص بیماری اسهال در کودکان و نوزادان

در همین راستا ویدیویی را برای شما آماده کرده‌ایم که، دکتر ناصر کلانتری متخصص کودکان به مهمترین سوالات شما در رابطه با بیماری اسهال در کودکان پاسخ می‌دهد.


مهم‌ترین سوالاتی که در این ویدیو به آن‌ها پاسخ داده شده است:

  • علت اسهال چیست؟
  • چه عواملی باعث اسهال در کودکان می‌شوند؟
  • راهکارهای خانگی در درمان اسهال (خفیف) چه هستند؟
  • کم‌ ‌آبی بدن کودک در زمان اسهال را چگونه برطرف کنیم؟
  • آیا ارتباطی بین اسهال و تب کردن کودک وجود دارد؟

لیست پزشکان متخصص کودکان و نوزادان

ویزیت تلفنی

گاهی اوقات دسترسی به پزشک سخت و هزینه‌بر است. شما با استفاده از امکان ویزیت تلفنی می‌توانید به راحتی برای دریافت مشاوره تلفنی از پزشک مورد نظرتان، نوبت دریافت کنید. برای برقراری تماس تلفنی با پزشک متخصص کودکان و نوزادان دلخواهتان روی دکمه زیر کلیک(یا لمس) کنید.

دومین علت مرگ‌و‌میر در کودکان زیر ۵ سال در جهان اسهال است. اسهال همچنین یکی از علل عمده سوء تغذیه در کودکان زیر ۵ سال است. هنگامی که اسهال برای چند روز طول بکشد؛ می‌تواند منجر به کم آبی بدن شود.

نوزادان و کودکان به شدت در معرض کم آبی ناشی از اسهال هستند. در طی دوره اسهال، بدن مایعات و الکترولیت‌های لازم را از دست می‌دهد. الکترولیت‌ها مواد معدنی هستند که بر عملکرد عضلات، میزان آب بدن و اسیدیته‌ خون تأثیر می‌گذارند.

علائم اسهال در کودکان و نوزادان چیست؟

نوزادان اغلب در حالت طبیعی مدفوع شل دارند و ممکن است ۶ تا ۸ بار در روز دفع داشته باشند؛ بنابراین نباید فوری نگران شد. با این حال، افزایش ناگهانی مدفوع آبکی به ویژه اگر با تب همراه باشد؛ ممکن است نشانه‌ای از اسهال در نوزادان و کودکان باشد.

سایر علائم اسهال نوزادان عبارتند از:

  • درد شکم یا دل‌پیچه
  • حالت تهوع
  • احساس فوریت دفع
  • تب و لرز
  • کمبود آب

بررسی کم آبی در بدن کودکان و نوزادان

زمانی که بدن به اندازه کافی مایعات دریافت نکند، نمی‌تواند به درستی کار کند. در نوزادان و کودکان کم سن، کم آبی می‌تواند به سرعت پیشرفت کند و اگر سریع درمان نشود؛ می‌تواند به عوارض جدی‌تر سلامت منجر شود. عوارض کم آبی بدن عبارتند از شوک، آسیب اندام و کما.

کم آبی بدن خود را به چه صورتی نشان می‌دهد؟

  • دهان خشک
  • چشمان خشک و بدون اشک (زمانی که کودک گریه می‌کند؛ اشک از چشمانش بیرون نمی‌آید)
  • تحریک‌پذیری
  • پوست خشک
  • خستگی

علائمی که می‌تواند نشان‌دهنده کمبود آب بدن کودک باشد

  • کودک بیش از هشت ساعت ادرار نکرده باشد.
  • کودک بسیار خواب‌آلود است.
  • فونتانل یا ملاج فرورفته شده است.
  • تورگور پوستی کاهش یافته است (کاهش تورگور پوست یعنی وقتی پوست پشت دستتان را نیشگون بگیرید به حالت عادی خود باز نمی‌گردد)
  • تب شدید

عوامل اسهال کودکان چیست؟

علت اسهال کودکان در تمام موارد مشخص نمی‌شود؛ با این حال، عوامل رایج عبارتند از:

  • مصرف بیش از حد میوه یا آب میوه
  • استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها یا داروهای دیگر (مصرف مستقیم توسط خود کودک یا با تغذیه از شیر مادر)
  • آلرژی و حساسیت به غذاهای خاص
  • تغییرات تغذیه‌ای (مصرف مستقیم توسط خود کودک یا با تغذیه از شیر مادر)

علت اسهال شدید در کودکان چیست؟

  • بیماری التهابی روده (IBD)
  • عفونت‌های باکتریایی
  • عفونت‌های ویروسی
  • انگل‌ها
  • سوء تغذیه
  • آماده‌سازی نادرست و غیر بهداشتی مواد غذایی
  • بهداشت ضعیف

کودکان در سفر به خصوص به کشورهای در حال توسعه در معرض ابتلا به اسهال مسافرتی قرار دارند. این وضعیت معمولا زمانی اتفاق می‌افتد که فرد آب و غذای آلوده مصرف کند.

درمان خانگی اسهال خفیف کودکان

درمان فرزند شما در خانه معمولا زمانی موثر است که اسهال خفیف داشته باشد. مهم است توجه داشته باشید که داروهای بدون نسخه برای درمان اسهال در بزرگسالان استفاده می‌شود؛ نباید به نوزادان یا کودکان داده شود.

  • به کودک مقدار زیادی مایعات بدهید.
  • غذاهایی که به نظر می‌رسد باعث اسهال می‌شوند؛ تغذیه نکنید.
  • دست‌ها را مرتب بشویید، مخصوصا پس از هر بار تعویض پوشک برای جلوگیری از گسترش باکتری‌ها در خانه.
  • وقتی کودک شما اسهال دارد، شیر مادر را ادامه دهید. شیر مادر می‌تواند به کاهش علائم اسهال کمک کند و سرعت بهبودی را افزایش دهد.
  • کودک خود را با دقت نظارت کنید، به دنبال علائم کم آبی باشید. اگر کودک شما دچار کم آبی هست فوری به پزشک مراجعه کنید.
  • پوشک کودک خود را بلافاصله پس از مدفوع تعویض کنید. این کار می‌تواند به جلوگیری از بثورات پوستی کمک کند. از آب به جای دستمال مرطوب استفاده کنید. از کرم‌هایی مانند زینک‌اکساید برای محافظت پوست ناحیه باسن می‌توانید استفاده کنید.

اگر کودک بیش از دو روز اسهال داشته باشد و با علائم زیر همراه باشد؛ حتی اگر اسهال خفیف باشد؛ به پزشک مراجعه کنید.

  • تب
  • اسهال خونی
  • اسهال شدید (بیش از هشت بار مدفوع در هشت ساعت)
  • اسهال همراه با استفراغ
  • درد شکم یا گرفتگی
  • اسهال تکراری

اگر اسهال کودک بیش از ۲۴ ساعت طول بکشد و با تب نیز همراه باشد؛ به پزشک یا متخصص اطفال مراجعه کنید. اسهال مزمن می‌تواند سبب آسیب جدی در نوزادان و کودکان شود.

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

  • این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

پرسش و پاسخ درباره «اسهال کودکان و نوزادان را جدی بگیریم»

پرسش‌های پزشکی و دیدگاهتان درباره این مقاله را بنویسید؛ پزشکان و کارشناسان مجله پاسخ‌گوی شما عزیزان هستند.

108 دیدگاه در حال حاضر

  1. سلام پسرم 19 ماهه اس الان دو روز است اسهال داره حالش خوبه بازی میکنه تب و چیزی دیگه ای هم نداره میشه راهنمایی کنید

    • سلام بهتره حداقل يك ويزيت توسط متخصص اطفال انجام بديد براش
      لطفا

      برای معاینه کامل و تجویز دارو، به صورت حضوری به متخصص اطفال مراجعه کنید.

  2. سلام خانم دکتر خواهش میکنم ب منم راهنمایی بدین ،دخترم هشت ماهشه از ی نصف روز تا اخر شب ۴بار مدفوعش ابکی بوده وغیر از بیرون روی هیچ علایم دیگه ایی نداره چیکار کنم بنظرتون خیلی نگرانم ببرمش دکتر

    • سلام عزیزم
      چند وقت اینطوری شده؟
      مدفوعش بدبود، کف آلود،خون نداره؟
      استفراغ، تب و بی حالی چطور؟

  3. سلام خانم دکتر خسته نباشین
    پسر ۹ ماهش هست از ساعت ۶صبح تا ساعت ۱۲ سه بار مدفوع کرده یه بار هم استفراغ کرد تب هم داره تبش رو هم با تب بر کنترل میکنم ممنون میشم راهنمایم کنین

    • سلام بايد چند ساعت بيمارستان بستري باشه و مايع درماني انجام شه براش
      از نظر عفونت ادراري و عفونت ريه هم بررسي شه
      لطفا به بيمارستان اطفال مراجعه كنيد

  4. سلام پسر دوساله دارم ک الان یک روز اسهال آبکی داره در طول روز پنج شش بار دفع داره همراه با تب ک با استامینوفن کنترل کردیم تا حدودی دمای بدنش رو ممنون میشم راهنمایی بیشتر کنید؟و اینکه نیازی ب دادن شربت بروفن هست اگه تبش رفت بالا

    • سلام بله بهتره با شربت بروفن تبشو كنترل كنيداگه بازهم تب كرد لازمه كه > برای معاینه کامل و تجویز دارو، به صورت حضوری به متخصص اطفال مراجعه کنید.

  5. باسلام
    پسرمن دوماهشه ده روزه که اسهال گرفته دکتراطفال قطره پروکیدپویا و شربت زینک وشیرخشک آ ال ۱۱۰تجویز کردن ولی هنوز خوب نشده چیکارباید بکنم درضمن مدفوعش خیلی بدبو و دون دون

    • سلام
      مجددا باید به پزشک مراجعه کنید
      فرزند شما از نظر کم ابی باید بررسی گردد
      در صورت نیاز ازمایش مدفوع انجام شود

      با توجه به موارد ذکر شده، بهتر است به صورت حضوری به متخصص اطفال مراجعه کنید.

  6. سلام پسر من هشت ماهش هست دکتر براش زینک سولفات نوشت من هواسم نبود بیشتر بهش دادم از این شربت الان اسهال گرفته همینجوری از شکمش اب میره چیکار کنم خوب بشه لطفا زود جوابمو بدید

    • سلام ماست بيشتر بديد بخوره و بهتره متخصص اطفال معاينش كنه

      اگر امکان ویزیت حضوری ندارید، می‌توانید از مشاوره تلفنی با متخصص اطفال استفاده کنید.

  7. ممنون ار اقای دکتر بحثشون عالی بود

  8. سلام پسرم دوسالشه یک هفتس اسهال داره روزی چهار یا پنج بار در روز الان دو روزه ک بیشتر شده هیچ علائم دیگه ایم نداره میترسم تو این وضعیتم ببرمش پیش دکتر لطفا راهنماییم کنید

    • سلام اگه اسهالش خوني نيست كته ماست بهش بديد بخوره مايعات مرتب جايگزين شه
      اگه ديدين ادرارش كم شده ، بي قراري داره، تب داره بايد به پزشك مراجعه كنيد

  9. سلام پسر من 4ساله هست الان 5روزه که اسهال هست حالت تهوع واستفراغ هم داره داخل اسهالش خلط هست وزرد, رنگ دکتر بردم شربت دی, سیکلومین و دمیترون داد ولی اثری نذاشته

    • سلام
      اگر همچنان علایم دارد باید ازمایش مدفوع و خون و کشت مدفوع انجام شود

  10. سلام من پسرم دو سال و نیم هست دوشب پیش به مدت ۲۴ ساعت اسهال شدید گرفت بردمش دکتر براش شربت زینک و قطره پدی لاکت نوشت دارو استفاده کرد حالش بهتر شد الان بعد از دو روز دوباره اسهال شدید شده به فاصله دو ساعت ۵ بار اسهال آبکی داشت همراه با تب و استفراغ و بیحالی …تو رو خدا بگید چیکار کنم ؟

    • سلام دوست گرامی نیاز به مصرف آنتی بیوتیک می‌باشد حتما به متخصص اطفال مراجعه کنید

    • سلام
      با توجه به علایمش و شدت اسهال باید حتما حضورا ویزیت شود تا درصورت کم آبی بدن سرم درمانی شود
      همچنین با توجه به پیک کرونا ازمایش خون و مدفوع بدهد

  11. سلام دختر من سه سالشه و الان دوروزه اسهال داره تو این روز های کرونایی میترسم ببرمش دکتر میشه راهنمایی کنید ک چیکار کنم

  12. سلام دخترم ۱ساله و چهار ماهشه حدود ۴۰ روزه اسهال هست . اسهالش یا ابکیه یا چسبناکه . چند بار دکتر بردمش . انواع قطره های پرو بیوتیک یا فرا بیوتیک رو دادم . چون قبل از یه سالکیش به پروتیین گاوی حساسیت داشت دوباره الان واسش رژیم گرفتم با اینکه حدود یه هفته رژیمه ولی خوب نشده . الان میخوام بهش مترونیدازول بدم . البته با تشخیص دکتر . با اینکه آزمایش مدفوع نداده که مطمین شیم عفونت هست یا نه؟ ولی امروز ازمایش خون داده . آیا عفونت روده از آزمایش خون فهمیده میشه؟ خیلی نگرانم . کمبود وزن داره و خیلی ضعیفه چیکار کنم؟

    • سلام
      دوست گرامی فرزند شما باید هم آزمایش خون و هم آزمایش مدفوع بدهد و پس از آن دارو تجویز شود

  13. سلام خانم دکتر پسر من 10 ماهش هست مدفوع عادیش روزی یه بار تا دوبار هست ولی امروز کلا دو ساعت یه بار مدفوع آبکی داره ….علائم دیگه ای نداره ….چیکار کنم

    • سلام ميوه و سبزي نخوره، كته ماست بهش بديد
      پودر ors هم هر ٨ ساعت ٢٠٠ سي سي بخوره
      به ازا هر بار دفع هم ٢٠٠ سي سي بخوره

    • سلام پسر من یک سال و دو ماهشه نزدیک پنج روز اسهال پر حجم وابکی داره رنگشم نه توسی ونه سفیده میشه بهش داروی زینک بدم چون یبار دکتر براش تجویز کرد

  14. سلام دخترم یک سالشه اسهال شده شش روز پیش بردمش پیش متخصص کودکان بهش شربت مترونیدازول با پود بایوکیدبهش داده ولی حالش خوب نشده چیکار کنم

    • سلام مجددا به پزشک مربوطه مراجعه کنید و برای آزمایش مدفوع اقدام فرمایید

  15. سلام.پسر من10 ماهشه.الان نزدیک 10 روز میشه که اسهال میره دیروز که اسهال کرده بود اسهال با خون بود بعد یه ساعت دوباره اسهال که کرد کلا خون بود میخواستم ببینم چیکار کنم

    • سلام
      دوست گرامی فرزند شما باید حتماً توسط پزشک معاینه بشه تا از نظر دهیدریشن یا کم ابی بررسی شود و در صورت نیاز سرم وصل گردد باید آزمایش مدفوع انجام شود و انتی بیوتیک مناسب دریافت گردد

  16. سلام کودک ۱۹ ماهه اسهال داره امروز ۴ ۵‌بار اسهال داشته به فاصله ۱ ساعت تقریبا رنگ طبیعی مایعات میخوره شیر مادر میخوره بیحال شده درد نداره

    • سلام شير خواري كه بي خالي داره و اسهال نياز داره كه حتما مايع درماني وريدي براش انجام بديد و بررسي آزمايشگاهي روش انجام شه
      لطفا به بيمارستان اطفال مراجعه كنبد

  17. سلام روزتون بخیر پسر من ۱۱ ماهشه الان حدود ۱ ماه هر چی میخوره یه کم بعد دفع می‌کنه چندبار بردم پیش دکتر پودر کدی لاکت دادن فرق نکرد شیر خشک ال ال دادن بدون لاکتوز فرق نکرد میشه شما راهنمایی کنین تب و بی‌حالی نداره

    • سلام
      ممکن اسهال نوپایان باشه مایعات شیرین و شیرینیجات بهش ندین اگه خوب نشد ازمایش خون و مدفوع لازمه

  18. سلام خانم دکتر پسر من 11 ماهشه چهار بار دفع آبکی داشت همراه با سیب زمینی سرخ شده و پرتقال که اولش تهوع کرد غذا رو داد بیرون بعد از اون دفع براش شربت متروماکس گرفتم ولی بازم تاثیری نداشت و علایم دیگه مثل تب یا کم آبی یا بیحالی نداره

  19. سلام کودک ۲ساله دارم که ۳روزه اسهال داره امروزم میگه شکمش خارش داره لطفابگیدچیکارکنم ممنونم

    • سلام
      توضیحات شما مختصر است لطفاً از مشاوره تلفنی دکتر دکتر جهت ارتباط با همکارانم استفاده کنید

  20. سلام دو روزه دخترم اسهال سبز رنگ داره ۱۵ ماهشه چکار کنم

    • سلام ماست پروبيوتيك بديد بخوره
      پودر ORS درست كنيد هر ٤ ساعت ١٢٠ سي سي بديد بخوره به ازا هر بار دفع هم ١٢٠ سي سي مصرف كنه
      بيسكوييت و مواد قندي ساده نديد بخوره لطفا
      بيشتر پروتئين و لبنيات و برنج

  21. سلام دخترم ۱۸ماه دارد اسهال شده چیکار کنم که اسهال قطع بشه؟

    • سلام
      چند روز است که اسهال دارد ؟
      آیا تب دارد ؟
      علاوه بر اسهال آیا تهوع و استفراغ هم دارد ؟
      ایا کودک شما درد شکم دارد
      در مدفوع خون و خلط و ترشحات دیده می‌شود؟
      حجم اسهال کم یا زیاد است و به چه رنگی است و چند بار در روز دفع دارد؟

  22. سلام دخترم چها. سالش چند روز اسهال گرفته ازمایس مدفوع داده گفته ازمایش سالم ولی باز اسهال داره چکار کنیم ممنون

  23. سلام پسر من 2سال و 7ماهشه دو روزه اسهال داره فقط چیکار کنم قطع شه روز اول بیشتر بود الان کمتره غذا و آب هم میخوره

  24. سلام.دختر من ۱۸ ماهشه دوروز پیش فقط استفراغ داشت بردیمش دکتر شربت تایلوفن و دیفن هیدرامین و پودر کیدی دادن.اما باز دیروز فقط ی بار استفراغ کرد و بند اومد و اما اسهال ابکی رو ۵.۶بار شرو شده الان فقط اسهالو داره و تب اینا نداره. ممنون میشم کمک کنید

    • سلام خانم دکتر عزیز پسرم ۵ سالشه اسهال و دل پیچه داره سبز رنگ هست اسهال یه بار هم قهوهای چه کار کم

  25. پسرم ۱۸ ماهشه از دیشب بیحال بود صبح تبش ۳۸ بود بهش استامینوفن دادم عصر هم تب کرد دوباره استامینوفن دادم از صبح تا الان ۴ دفعه اسهال ابکی ولی سبز رنگه چیکار کنم

    • سلام
      با توجه به سن کم کودکتان و نیاز به بررسی بیشتر از تماس تلفنی با متخصص اطفال استفاده کنید یا حضورا به پزشک مراجعه کنید

  26. سلام پسرم تقریبا2سالشه ازجمعه هفته گذشته اسهال شدیدداشت البته بدون تب وعلایم دیگه دکترشربت زینک وپودر کیدی لایت
    تجویز کردتادیروز استفاده کردم. ولی الان بازم اسهال داره. چیکارش کنم؟؟؟

  27. سلام دختر 19ماهه من پنج روزه که اسهال میکنه .شربت زینک سولفات و قرص yomogi از داروخانه گرفتم به توصیه دکتر داروخانه .سه روزه مصرف میکنم ولی تعصیر نداره

    • سلام
      با توجه به سن کم کودکتان و اهمیت اسهال کودکان و نیاز به بررسی بیشتر از تماس تلفنی با متخصص اطفال استفاده کنید یا حضورا به پزشک مراجعه کنید

      • سلام ‌‌‌‌پسر یکساله من تو خواب چند بار استفراغ کرد تب یا اسهال هم نداشت روز بعدش اسهال ابگی گرفت بدون درد امروز هم ۴ بار دفع داشت هنگام دفع یکم زور میزنه ابگی هم دفع میکنه باید جکار کنم؟؟؟

کتابچه‌ها

دیدگاه‌های اخیر