بیشتر داروهای لاغری بدون پشتوانه علمی و بر اساس شواهد محدود به بازار میآیند، اما آمپولهای لاغری اوزمپیک و ویگووی در پژوهشهای بالینی، نقش خود را به عنوان یک درمان واقعی برای کاهش وزن اثبات کردهاند. هر دو آمپول لاغری از ماده مؤثره سماگلوتاید استفاده میکنند و با تزریق هفتگی، تأثیر مشابهی بر قند خون، اشتها و احساس سیری دارند. با این حال، تفاوتهای مهمی نیز در این دو به چشم میخورد. با مقایسه اوزمپیک و ویگووی، میتوانید به همراه پزشک خود مزایا و معایب هر یک از این داروها را بسنجید و بهترین گزینه را با توجه به شرایط سلامتی خود انتخاب کنید.
معرفی آمپولهای اوزمپیک و ویگووی
آمپولهای لاغری ویگووی (Wegovy) و اوزمپیک (Ozempic)، هر دو از آمپولهای لاغری خارجی هستند که در کشور دانمارک تولید میشوند. این دو دارو از ماده موثره سماگلوتاید استفاده میکنند که در دسته آگونیستهای پپتید شبه گلوکاگون ۱ یا GLP-1 قرار میگیرد.
مانند سایر داروهای آگونیست GLP-1، ویگووی و اوزمپیک عملکرد یکی از هورمونهای طبیعی بدن را تقلید میکنند و با افزایش ترشح انسولین بعد از غذا، تأثیر بر مراکز اشتها در مغز و کند کردن عبور غذا از معده، در کنترل قند خون، کنترل اشتها و احساس سیری بلندمدت نقش دارند. این فواید سماگلوتایدها در پژوهشهای بالینی بررسی شده و نقش این ماده را به عنوان درمان تأییدهشده دیابت نوع ۲ و چاقی اثبات کرده است.
یکی از مهمترین تفاوتهای آمپولهای اوزمپیک و ویگووی، دلیل تجویز آنهاست. اوزمپیک برای کمک به درمان دیابت نوع ۲ تأیید شده است، در حالی که ویگووی برای لاغری و مدیریت وزن تجویز میشود.
جدول مقایسه آمپول لاغری اوزمپیک و ویگووی
اگر میخواهید در یک نگاه به ویژگیهای کلیدی اوزمپیک و ویگووی پی ببرید و مهمترین تفاوتهای آنها را بشناسید، توجه شما را به جدول زیر جلب میکنیم:
| ویژگی | اوزمپیک | ویگووی |
| ماده موثره | سماگلوتاید | سماگلوتاید |
| کشور تولیدکننده | دانمارک | دانمارک |
| دسته دارویی | آگونیست گیرنده GLP-1 | آگونیست گیرنده GLP-1 |
| نوع تزریق | هفتگی، زیرجلدی | هفتگی، زیرجلدی |
| کاربرد اصلی | دیابت نوع ۲ | لاغری و کاهش وزن |
| نوع قلم | چندبار مصرف با تنظیم دوز | قلم یکبار مصرف |
| دوز نگهدارنده نهایی | حداکثر ۲,۰ میلیگرم | ۲,۴ میلیگرم |
| تأثیر بر کاهش وزن | کمتر | بیشتر |
تفاوت ترکیبات آمپول ویگووی و اوزمپیک
ویگووی و اوزمپیک هر دو حاوی ماده موثر سماگلوتاید هستند که در قالب آمپولهای از پیش پرشده برای تزریق زیرجلدی هفتگی ارائه میشوند. حتی دوز شروع آنها نیز یکسان است. اما هر دارو برای کاربرد متفاوتی تأیید شده است و به همین دلیل، در دوزهای مختلفی تجویز میشود:
- آمپول ویگووی با ماده مؤثره سماگلوتاید برای لاغری تجویز میشود و در نهایت به دوز نگهدارنده بالاتری میرسد.
- آمپول اوزمپیک با ماده مؤثره سماگلوتاید در درمان دیابت نوع ۲ و محافظت از کلیه نقش دارد و با دوز نگهدارنده پایینتری تجویز میشود.
فواید آمپول اوزمپیک و ویگووی
فواید اوزمپیک و ویگووی برای بیماریهای مختلفی مورد پژوهش قرار گرفته است و به همین دلیل، با وجود ترکیبات یکسان، کاربردهای متفاوتی برای این آمپولها مشاهده میکنید.
فواید اوزمپیک
اوزمپیک برای درمان دیابت نوع ۲ و عارضههای ناشی از آن تأیید شده و کاربردهای آن شامل موارد زیر است:
- کنترل قند خون وقتی که در کنار یک رژیم غذایی متعادل و ورزش منظم استفاده شود؛
- کاهش خطر مشکلات قلبی جدی مثل سکته قلبی و سکته مغزی در بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲؛
- کاهش خطر از کار افتادن کلیه، افت فعالیت کلیه و مرگومیر ناشی از عارضههای قلبی در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ و بیماری مزمن کلیوی.
فواید ویگووی
ویگووی در پژوهشهای علمی برای کمک به کاهش وزن و عارضههای ناشی از چاقی تأیید شده است. از کاربردهای تأییدشده آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کاهش وزن در بزرگسالان مبتلا به چاقی، اضافه وزن یا عارضههای مربوط به چاقی، مثل قند خون بالا یا کلسترول بالا؛
- کاهش وزن در کودکان بالای ۱۲ سال که به چاقی مبتلا هستند؛
- کاهش ریسک حمله قلبی، سکته مغزی و مرگومیر ناشی از بیماریهای قلبی در افراد مبتلا به چاقی؛
- کمک به درمان یک نوع شدید کبد چرب به نام MASH در برخی بزرگسالان.
مقایسه عوارض آمپول ویگووی و اوزمپیک
با توجه به فرمولاسیون مشابه آمپولهای ویگووی و اوزمپیک، این داروها عوارض مشابهی دارند. با این حال، ممکن است عوارض ویگووی در بعضی افراد بیشتر و شدیدتر باشد، زیرا معمولاً در دوزهای بالاتری تجویز میشود.
به طور کلی، از عوارض جانبی رایج ویگووی در دوز نگهدارنده میتوان به این موارد اشاره کرد:
- حالت تهوع؛
- اسهال؛
- استفراغ؛
- یبوست؛
- درد معده؛
- سوءهاضمه؛
- سرگیجه؛
- نفخ؛
- افت قند خون؛
- سردرد و خستگی.
رایجترین عوارض جانبی آمپول اوزمپیک شامل این موارد هستند:
- حالت تهوع؛
- استفراغ؛
- اسهال؛
- درد معده؛
- یبوست.
البته در بیشتر افراد، این عوارض بهصورت خفیف بروز پیدا میکنند و پس از عادت کردن بدن به دارو از بین میروند.
در موارد نادری احتمال بروز عوارض خطرناکتری نیز در صورت استفاده از این داروها وجود دارد. از عوارض خطرناک اوزمپیک و ویگووی میتوان به این موارد اشاره کرد:
- التهاب لوزالمعده یا پانکراتیت؛
- خطر بروز تومورهای تیروئیدی؛
- بروز مشکلات کلیوی؛
- وقوع حساسیت شدید؛
- تغییر در بینایی یا رتینوپاتی دیابتی؛
- بیماریهای کیسه صفرا مثل سنگ صفرا یا التهاب؛
- افت شدید قند خون، مخصوصاً در صورت استفاده از داروهای دیابت مثل انسولین و سولفونیلاورهها؛
- آسپیراسیون حین جراحی، یعنی بازگشت غذا و مایعات به درون ریهها حین آرامبخشی عمیق یا بیهوشی.
نکته مهم: اگر عوارض خفیف این دارو ادامهدار شدند، شدت یافتند یا برای شما آزاردهنده بودند، یا با هر یک از عوارض جانبی جدی و خطرناک مواجه شدید، بلافاصله با پزشک خود تماس بگیرید.
نحوه مصرف آمپول اوزمپیک و ویگووی
هر دوی این آمپولهای لاغری باید بهصورت هفتگی و زیرجلدی تزریق شوند. آمپول ویگووی به صورت قلمهای یکبار مصرف ارائه میشود که پس از یک تزریق آن را دور میاندازید، در حالی که آمپول اوزمپیک حاوی دوزهای مختلف است و باید هر بار دوز را قبل از مصرف تنظیم کنید.
مهمترین نکات مصرف آمپول اوزمپیک و ویگووی شامل موارد زیر است:
- تزریق زیرجلدی آمپولهای ویگووی و اوزمپیک میتواند در شکم با فاصله ۵ سانتیمتری از ناف، در ران با فاصله ۵ سانتیمتری از زانو و کشاله ران، و در قسمت میانی پشت بازو انجام شود.
- بهتر است هر هفته محل تزریق را جابهجا کنید تا پوست آن ناحیه دچار آسیب نشود؛ برای مثال آمپول را یک هفته در بازو و هفته بعدی در شکم تزریق کنید.
- هر قلم دارو مخصوص یک فرد است و نمیتوانید آن را با دیگران به اشتراک بگذارید. حتی اگر سوزن آن را عوض کرده باشید، احتمال انتقال عفونت وجود دارد.
- هیچگاه نباید اوزمپیک یا ویگووی را در یک تزریق با انسولین مخلوط کنید، هرچند امکان تزریق آنها در یک ناحیه وجود دارد. با این حال بهتر است محل تزریق دقیقاً کنار هم نباشد.
- پیش از مصرف آمپول را بررسی کنید و در صورت مشاهده ذرات معلق، مایع کدر یا تغییر رنگ، آن را دور بیندازید.
تفاوت دوزهای مصرف ویگووی و اوزمپیک
هر دو این آمپولها با کمترین دوز ممکن شروع میشوند تا بدن فرصت سازگاری داشته باشد. تنظیم دوز مصرف این داروها باید تحت نظر پزشک انجام شود، اما بهطور کلی فرایند زیر را دنبال میکند:
| بازه زمانی | اوزمپیک | ویگووی |
| هفته ۱ تا ۴ | ۰,۲۵ میلیگرم در هفته | ۰,۲۵ میلیگرم در هفته |
| هفته ۵ تا ۸ | ۰,۵ میلیگرم در هفته | ۰,۵ میلیگرم در هفته |
| هفته ۹ تا ۱۲ | ۱,۰ میلیگرم در هفته | ۱,۰ میلیگرم در هفته |
| هفته ۱۳ تا ۱۶ | دوز نگهدارنده ۱ تا ۲ میلیگرم | ۱,۷ میلیگرم در هفته |
| از هفته ۱۷ به بعد | دوز نگهدارنده ۱ تا ۲ میلیگرم | ۲,۴ میلیگرم در هفته |
برای استفاده از آمپول اوزمپیک باید خودتان دوز را تنظیم کنید و آمپول را پس از مصرف در یخچال نگهداری کنید. آمپول ویگووی در دوزهای مختلف به فروش میرسد و هر آمپول آن یکبار مصرف است.
میزان تأثیر آمپول ویگووی و اوزمپیک در کاهش وزن و لاغری
به طور کلی، آمپول ویگووی توانسته تأثیر بیشتری در کاهش وزن از خود نشان دهد، چرا که معمولاً در دوزهای بالاتری نسبت به اوزمپیک تجویز میشود. اگر این آمپولها با ورزش منظم و رژیم غذایی مناسب همراه شوند، میتوانند به این شکل در لاعری تأثیر بگذارند:
- در پژوهشها، مصرف آمپول ویگووی توانست پس از ۶۸ هفته، به کاهش ۱۵ درصدی وزن منجر شود. همچنین در پژوهش دیگری، افراد پس از ۷۲ هفته، تا ۲۱ درصد کاهش وزن را تجربه کردند.
- آمپول اوزمپیک بیشتر برای دیابت نوع ۲ کاربرد دارد، اما پژوهشها نشان دادهاند که مصرف بلندمدت دوز نگهدارنده میتواند باعث کاهش ۱۲ تا ۱۴ درصدی وزن بدن شود.
اثربخشی ویگووی و اوزمپیک در افراد دیابتی
هر دو این داروها به دلیل ماده موثره سماگلوتاید میتوانند تاثیر قابلتوجهی بر کاهش قند خون یا قند خون ۳ ماهه (A1C) داشته باشند و همچنین خطر بیماریهای ناشی از دیابت نوع ۲ را کاهش دهند. در پژوهشهای انجام شده، اوزمپیک توانسته میانگین A1C بیماران دیابتی را پس از ۳۰ هفته به کمتر از ۷ درصد برساند.
چه افرادی نباید از آمپولهای لاغری ویگووی و اوزمپیک استفاده کنند؟
هر دوی این آمپولها فقط با تجویز پزشک و با در دست داشتن نسخه در اختیار شما قرار میگیرند. لازم است سوابق درمانی خود را در اختیار پزشک بگذارید و خطرات استفاده از این نوع آمپولها را بررسی کنید. برخی از موارد احتیاط یا ممنوعیت مصرف آمپولهای اوزمپیک و ویگووی شامل موارد زیر است:
- سابقه شخصی یا خانوادگی سرطان مدولاری تیروئید (MTC) یا سندروم MEN 2؛
- سابقه التهاب لوزالمعده یا پانکراتیت؛
- رتینوپاتی دیابتی؛
- مشکلات صفرا؛
- احتمال انجام جراحی در آینده نزدیک، بهویژه جراحیهایی که به بیهوشی عمومی یا آرامبخشی عمیق نیاز دارند؛
- بارداری، شیردهی یا قصد بارداری (توصیه میشود مصرف این داروها ۲ ماه قبل از بارداری قطع شود).
تداخلهای دارویی آمپول اوزمپیک و ویگووی
داروهای آگونیست GLP-1 باعث کاهش سرعت هضم غذا و عبور آن از معده میشوند و به همین دلیل میتوانند بر عملکرد همه داروهای خوراکی اختلال ایجاد کنند. به همین دلیل لازم است پیش از مصرف، همه داروهای تجویزی، بدون نسخه و حتی مکملهای گیاهی مورد استفاده خود را به پزشکتان اطلاع دهید.
همچنین مصرف همزمان آمپولهای لاغری با داروهای درمان دیابت مثل انسولین یا سولفونیلاورهها، خطر افت شدید قند خون را بالا میبرد. برای جلوگیری از تداخل این داروها، حتما درباره مصرف همزمان آنها با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.
مقایسه قیمت آمپول لاغری اوزمپیک و ویگووی
یکی از چالشهای بزرگ مصرف این آمپولها در مقایسه با آمپولهای لاغری ایرانی، قیمت بالای آنهاست. به طور کلی تفاوت چندانی در قیمت اوزمپیک و ویگووی به چشم نمیخورد. هر دوی این داروها توسط شرکت Novo Nordisk در کشور دانمارک تولید میشوند و با خرید هر آمپول اوزمپیک و ویگووی، دوز کافی برای تزریق یک ماه را دریافت میکنید.
قیمت آمپول اوزمپیک و ویگووی ممکن است در گذر زمان تغییر کند و یا به دلیل چالشهای واردات دارو به ایران بیشتر باشد، اما قیمت رسمی این داروها حدود ۲۹۰ تا ۳۵۰ دلار است.
نکته: قیمت بالا و دسترسی دشوار باعث شدهاند تا آمپولهای لاغری خارجی برای بسیاری گزینه مناسبی نباشند. البته خوب است بدانید که آمپول ولوریتا از شرکت دکتر عبیدی، از همان ماده مؤثره سماگلوتاید استفاده میکند و میتواند جایگزین اوزمپیک یا ویگووی شود. همچنین آمپول زیکورپا از همین شرکت، با ماده مؤثره تیرزپاتاید، عملکرد قویتری در کاهش وزن به نمایش گذاشته است.
کلام آخر دکتردکتر
اوزمپیک و ویگووی هر دو از داروهای مهم و موثر بر پایه سماگلوتاید هستند که توانستهاند در کنترل دیابت نوع ۲، کاهش اشتها و کاهش وزن نقش قابل توجهی ایفا کنند. با این حال، برای انتخاب بین این دو دارو نباید فقط به شنیدهها یا تجربه دیگران تکیه کنید. برای دریافت تشخیص دقیق، انتخاب مناسبترین گزینه و دریافت نسخه آمپول لاغری، میتوانید به کمک نوبتدهی آنلاین یا حضوری دکتردکتر، با پزشک متخصص مشورت کنید.
