QT طولانی قلب چیست؟ هر آنچه باید درباره خطرات آن بدانید

سندرم QT طولانی قلب یکی از اختلالات الکتریکی قلب است که اگرچه ممکن است تا مدت‌ها بدون علامت باقی بماند، اما در برخی افراد می‌تواند زمینه‌ساز آریتمی‌های خطرناک، غش ناگهانی و حتی ایست قلبی شود. این اختلال ممکن است به دلایل ژنتیکی، مصرف برخی داروها یا بیماری‌های زمینه‌ای ایجاد شود. شناخت علائم، عوامل خطر، روش‌های تشخیص و درمان سندرم QT طولانی نقش مهمی در پیشگیری از عوارض جدی آن دارد. در این مقاله بررسی می‌کنیم که QT طولانی قلب چیست، چه علائمی دارد، چرا ایجاد می‌شود، چه کسانی بیشتر در معرض خطر هستند و چگونه می‌توان آن را تشخیص داد و درمان کرد.

سندرم QT طولانی چیست؟

سندرم QT طولانی (Long QT Syndrome یا LQTS) نوعی اختلال در ریتم قلب است که باعث بروز ضربان‌های سریع و نامنظم قلب می‌شود. این ضربان‌های غیرطبیعی می‌توانند تهدیدکننده حیات باشند. سندرم QT طولانی بر سیگنال‌های الکتریکی که در قلب منتقل می‌شوند و باعث تپش آن می‌شوند، تأثیر می‌گذارد.

برخی افراد با تغییرات ژنتیکی متولد می‌شوند که باعث بروز سندرم QT طولانی می‌شود. این نوع، سندرم QT طولانی مادرزادی نام دارد. همچنین، این اختلال ممکن است در ادامه زندگی و براثر برخی بیماری‌ها، مصرف بعضی داروها یا تغییر در سطح مواد معدنی بدن ایجاد شود که به آن سندرم QT طولانی اکتسابی گفته می‌شود.

سندرم QT طولانی می‌تواند باعث غش ناگهانی و تشنج شود. همچنین کودکان و جوانان مبتلا به این بیماری در معرض خطر بیشتری برای مرگ ناگهانی قلبی قرار دارند.

درمان سندرم QT طولانی شامل تغییر سبک زندگی و مصرف داروهایی برای پیشگیری از بروز ضربان‌های خطرناک قلب است. در برخی موارد نیز استفاده از تجهیزات پزشکی یا انجام جراحی ضرورت پیدا می‌کند.

سندرم QT طولانی بیماری نادری محسوب می‌شود. برآوردها نشان می‌دهد که حدود یک نفر از هر ۲ هزار نفر در ایالات متحده به این اختلال مبتلا است.

انواع سندرم QT طولانی

سندرم QT طولانی معمولاً به ۲ گروه اصلی تقسیم می‌شود.

سندرم QT طولانی اکتسابی

این نوع براثر یک بیماری زمینه‌ای، مصرف برخی داروهای طولانی‌کننده فاصله qt یا عوامل دیگر ایجاد می‌شود. در بسیاری از موارد، اگر علت اصلی شناسایی و درمان شود، طولانی‌شدن فاصله QT نیز قابل‌برگشت خواهد بود.

سندرم QT طولانی مادرزادی

افراد با این نوع از سندرم متولد می‌شوند. علت آن تغییرات ژنتیکی است که از والدین به ارث می‌رسد؛ بنابراین، این نوع یک بیماری ارثی محسوب می‌شود. سندرم QT طولانی مادرزادی یا ارثی نیز ۴ دسته‌بندی اصلی دارد.

اختلالات کانال‌های یونی

شایع‌ترین انواع این گروه شامل LQT1، LQT2، LQT3، LQT4 و LQT5 هستند. پژوهشگران این انواع را براساس نوع کانال یونی درگیر دسته‌بندی می‌کنند. هریک از این انواع، خطر متفاوتی برای بروز حوادث قلبی در آینده دارند.

سندرم جرول و لانگه‌ـ‌نیلسن (Jervell and Lange-Nielsen Syndrome)

در این نوع، هر ۲ والد حامل ژن غیرطبیعی هستند، هرچند ممکن است خودشان علائمی نداشته باشند. این سندرم بسیار نادر است، زیرا احتمال اینکه هر ۲ والد حامل ژن باشند کم است. هر فرزند ۲۵ درصد احتمال دارد این بیماری را به ارث ببرد. افراد مبتلا به این سندرم معمولاً از بدو تولد دچار ناشنوایی هستند.

سندرم رومانو‌ـ‌وارد (Romano-Ward Syndrome)

در این حالت، معمولاً یکی از والدین به سندرم QT طولانی مبتلا است و والد دیگر نیست. هر فرزند ۵۰ درصد احتمال دارد ژن غیرطبیعی را به ارث ببرد. ممکن است همه، برخی یا هیچ‌یک از فرزندان این ژن را دریافت نکنند. برخلاف سندرم جرول و لانگه‌ـ‌نیلسن، شنوایی در این افراد طبیعی است.

سندرم تیموتی (Timothy Syndrome)

نوعی بسیار نادر از سندرم QT طولانی است که علاوه‌بر قلب، سایر اندام‌ها و دستگاه‌های بدن را نیز درگیر می‌کند.

علت سندرم QT طولانی چیست؟

سندرم QT طولانی (LQTS) براثر اختلال در سیستم هدایت الکتریکی قلب ایجاد می‌شود و برخلاف بسیاری از بیماری‌های قلبی، شکل یا ساختار قلب را تغییر نمی‌دهد.

برای درک علت این بیماری، ابتدا باید بدانیم قلب چگونه به‌طور طبیعی می‌تپد. در هر ضربان، حفره‌های قلب با انقباض و انبساط، خون را به سراسر بدن پمپ می‌کنند. این فرایند توسط سیگنال‌های الکتریکی کنترل می‌شود. این سیگنال‌ها از بخش‌های فوقانی قلب به‌سمت بخش‌های پایینی حرکت کرده و به عضله قلب فرمان انقباض می‌دهند. پس از هر ضربان نیز سیستم الکتریکی قلب برای ضربان بعدی دوباره آماده می‌شود.

در سندرم QT طولانی، این مرحله بازیابی الکتریکی بیش از حد معمول طول می‌کشد. این تأخیر در نوار قلب به‌صورت طولانی‌شدن فاصله QT دیده می‌شود و می‌تواند زمینه‌ساز آریتمی قلبی خطرناک باشد.

سندرم QT طولانی مادرزادی به‌دلیل تغییرات (جهش‌های) ژنتیکی متعددی رخ می‌دهد.

سندرم QT طولانی اکتسابی معمولاً  براثر مصرف برخی داروها یا ابتلا به بیماری‌های خاص ایجاد می‌شود. اگر علت بیماری مصرف دارو باشد، به آن سندرم QT طولانی ناشی از دارو گفته می‌شود. بیش از ۱۰۰ دارو ممکن است حتی در افراد سالم باعث طولانی‌شدن فاصله QT شوند، از جمله:

• برخی آنتی‌بیوتیک‌ها مانند اریترومایسین و آزیترومایسین؛
• بعضی داروهای ضدقارچ؛
• داروهای ادرارآور (دیورتیک‌ها) که باعث کاهش پتاسیم یا سایر مواد معدنی بدن می‌شوند؛
• برخی داروهای ضدآریتمی که خود می‌توانند فاصله QT را طولانی‌تر کنند؛
• برخی داروهای درمان اضطراب، افسردگی و سایر اختلالات روان‌پزشکی؛
• برخی داروهای مورد استفاده برای درمان مشکلات گوارشی و تهوع.

به‌ همین دلیل، همیشه باید پزشک را از تمام داروهای مصرفی خود، حتی داروهای بدون نسخه، مطلع کنید.

برخی بیماری‌ها و اختلالات نیز خطر بروز این سندرم را افزایش می‌دهند، از جمله:

• کاهش دمای بدن (هیپوترمی)؛
• کاهش کلسیم خون (هیپوکلسمی)؛
• کاهش منیزیم خون (هیپومنیزیمی)؛
• کاهش پتاسیم خون (هیپوکالمی)؛
• فئوکروموسیتوما (تومور معمولاً خوش‌خیم غده فوق کلیه)؛
• سکته مغزی یا خونریزی مغزی؛
• کم‌کاری تیروئید.

عوامل خطر سندرم QT طولانی

برخی عوامل احتمال ابتلا یا بروز عوارض سندرم QT طولانی را افزایش می‌دهند، از جمله:

• سابقه ایست قلبی؛
• داشتن یکی از بستگان درجه یک (والدین، خواهر، برادر یا فرزند) مبتلا به سندرم QT طولانی؛
• مصرف داروهای طولانی‌کننده فاصله qt؛
• جنس مؤنث (افرادی که هنگام تولد جنسیت زن برای آن‌ها ثبت شده است)، به‌ویژه در صورت مصرف برخی داروهای قلبی؛
• استفراغ یا اسهال شدید که باعث کاهش پتاسیم و سایر الکترولیت‌های بدن می‌شود؛
• اختلالات خوردن مانند بی‌اشتهایی عصبی (آنورکسیا) که با برهم‌خوردن تعادل مواد معدنی بدن همراه هستند.

همچنین اگر به سندرم QT طولانی مبتلا هستید و قصد بارداری دارید، لازم است پیش از بارداری با پزشک خود مشورت کنید تا در طول دوران بارداری به‌دقت تحت‌نظر باشید و از بروز عوامل تحریک‌کننده آریتمی پیشگیری شود.

چه کسانی باید از نظر سندرم QT طولانی غربالگری شوند؟

ازآنجاکه سندرم QT طولانی یک بیماری ارثی است و می‌تواند از نسلی به نسل دیگر منتقل شود. اگر یکی از بستگان درجه یک شما به این بیماری مبتلا باشد، انجام غربالگری با آزمایش ژنتیک توصیه می‌شود. بستگان درجه یک شامل پدر، مادر، خواهر، برادر و فرزندان هستند.

همچنین تمام بستگان درجه یک باید نوار قلب انجام دهند تا از نظر طولانی‌بودن فاصله QT بررسی شوند. علاوه‌بر این، سایر اعضای خانواده که سابقه غش یا تشنج بدون علت مشخص دارند نیز بهتر است تحت‌ ارزیابی قرار گیرند.

اگر در خانواده شما سابقه سندرم QT طولانی وجود دارد، اولین قدم این است که پزشک خود را در جریان بگذارید. پزشک ممکن است آزمایش‌ها و بررسی‌های لازم را برای ارزیابی عملکرد الکتریکی قلب درخواست کند. در صورت غیرطبیعی‌بودن نتایج، مراجعه به متخصص قلبی که در زمینه تشخیص و درمان سندرم QT طولانی تجربه دارد، ضروری است.

علائم سندرم QT طولانی چیست؟

از شایع‌ترین علائم سندرم کیوتی طولانی (LQTS)، غش ناگهانی (سنکوپ) است. این حالت معمولاً بدون هشدار یا با علائم بسیار خفیف رخ می‌دهد و ناشی از اختلال موقتی در ریتم قلب است که باعث کاهش خون‌رسانی به مغز می‌شود. غش ممکن است در شرایط زیر رخ دهد:

• هنگام ورزش یا چند دقیقه پس از آن؛
• در زمان هیجان، ترس، خشم یا استرس شدید؛
•  براثر صداهای ناگهانی مانند زنگ تلفن یا ساعت زنگ‌دار؛
• هنگام خواب یا بلافاصله پس از بیدارشدن ناگهانی.

در برخی افراد پیش از غش علائمی مشاهده می‌شود، از جمله:

• تاری دید؛
• احساس سبکی سر یا سرگیجه؛
• تپش شدید یا نامنظم قلب (تپش قلب)؛
• احساس ضعف.

در بعضی از بیماران، سندرم QT طولانی می‌تواند باعث تشنج نیز شود که به‌دلیل کاهش موقت خون‌رسانی به مغز رخ می‌دهد.

آیا همه مبتلایان به سندرم QT طولانی علائم دارند؟

حدود نیمی از افراد مبتلا به سندرم QT طولانی هیچ علامتی ندارند و بیماری آن‌ها تنها هنگام انجام نوار قلب (ECG) یا آزمایش‌های ژنتیکی به دلایل دیگر تشخیص داده می‌شود.

در برخی افراد، اولین نشانه بیماری ایست قلبی است. آمارها نشان می‌دهد که در حدود یک نفر از هر ۱۰ فرد مبتلا، نخستین تظاهر بیماری به‌صورت ایست قلبی مشاهده می‌شود. در صورت درمان‌نشدن فوری، این وضعیت می‌تواند کشنده باشد.

علائم سندرم QT طولانی از چه سنی شروع می‌شوند؟

در نوزادانی که با سندرم QT طولانی متولد می‌شوند، علائم ممکن است از هفته‌ها یا ماه‌های نخست زندگی آغاز شوند، هرچند گاهی تا دوران کودکی یا نوجوانی ظاهر نمی‌شوند. بیشتر افراد مبتلا به نوع مادرزادی، تا قبل از ۴۰سالگی حداقل ۱ بار علائم بیماری را مشاهده می‌کنند.

علائم معمولاً از دوران نوجوانی آغاز می‌شوند و اگر فرد ۱ بار دچار غش یا سایر علائم شده باشد، احتمال تکرار آن‌ها نیز وجود دارد. خطر بروز علائم معمولاً پیش از ۳۰سالگی بیشتر است، اما امکان بروز آن‌ها در دهه پنجم زندگی و حتی پس از آن نیز وجود دارد.

عوارض سندرم QT طولانی

در بسیاری از موارد، پس از یک حمله آریتمی، ریتم قلب به‌طور خودبه‌خود به حالت طبیعی بازمی‌گردد. بااین‌حال، اگر ضربان غیرطبیعی به‌سرعت اصلاح نشود، ممکن است به مرگ ناگهانی قلبی منجر شود. گاهی ریتم قلب خودبه‌خود طبیعی می‌شود، اما در برخی بیماران برای بازگرداندن ضربان طبیعی به درمان فوری نیاز است.

تورساد دو پوآن (Torsades de Pointes) یکی از عوارض سندرم QT طولانی

تورساد دو پوآن نوعی آریتمی بطنی بسیار خطرناک است که در آن بطن‌های قلب با سرعت زیاد و به‌صورت نامنظم می‌تپند. در نتیجه، قلب خون کمتری به مغز و سایر اندام‌ها پمپ می‌کند و فرد ممکن است بدون هیچ هشدار قبلی دچار غش شود.

اگر طولانی شدن فاصله QT ادامه پیدا کند، غش ممکن است با تشنج عمومی همراه شود. درصورتی‌که این ریتم خطرناک خودبه‌خود متوقف نشود، می‌تواند به فیبریلاسیون بطنی تبدیل شود.

فیبریلاسیون بطنی و عوارض سندرم QT طولانی

در این وضعیت، بطن‌های قلب آن‌قدر سریع و نامنظم می‌تپند که عملاً قلب قادر به پمپ‌کردن خون نخواهد بود. اگر با استفاده از دستگاه دفیبریلاتور ریتم قلب به‌سرعت اصلاح نشود، احتمال آسیب مغزی و مرگ بسیار بالا خواهد بود.

مرگ ناگهانی قلبی از پیامد های سندرم QT طولانی

مرگ ناگهانی قلبی به توقف غیرمنتظره و ناگهانی فعالیت قلب گفته می‌شود. سندرم QT طولانی یکی از علل شناخته‌شده مرگ ناگهانی قلبی در کودکان، نوجوانان و جوانانی است که ظاهراً سالم هستند. همچنین این بیماری ممکن است در برخی موارد علت غش‌های بدون دلیل، غرق‌شدگی‌های غیرقابل‌توضیح یا تشنج‌های ناگهانی در افراد جوان باشد.

خوشبختانه، تشخیص زودهنگام، درمان مناسب و رعایت توصیه‌های پزشکی و تغییرات سبک زندگی می‌تواند خطر بروز این عوارض جدی را تا حد زیادی کاهش دهد.

سندرم QT طولانی چگونه تشخیص داده می‌شود؟

پزشک برای تشخیص سندرم QT طولانی (LQTS) ابتدا درباره علائم، سابقه پزشکی و سابقه خانوادگی شما سؤال می‌کند و سپس قلب را با گوشی پزشکی معاینه می‌کند. اگر احتمال وجود اختلال در ریتم قلب مطرح باشد، آزمایش‌های تکمیلی برای بررسی عملکرد الکتریکی قلب انجام می‌شود.

نوار قلب (ECG یا EKG) برای تشخیص سندرم QT طولانی

نوار قلب مهم‌ترین و رایج‌ترین روش تشخیص سندرم QT طولانی است. این آزمایش فعالیت الکتریکی قلب را ثبت کرده و سرعت و نظم ضربان قلب را نشان می‌دهد.

در این روش، الکترودهایی روی قفسه سینه و گاهی دست‌ها و پاها قرار داده می‌شوند و سیگنال‌های الکتریکی قلب را ثبت می‌کنند. در نوار قلب، امواج با حروف P، Q، R، S و T نمایش داده می‌شوند.

فاصله بین شروع موج Q تا پایان موج T، فاصله QT نام دارد و مدت‌زمان لازم برای انقباض و سپس آماده‌شدن بطن‌های قلب برای ضربان بعدی را نشان می‌دهد. اگر این فاصله بیش از حد طبیعی باشد، به آن QT طولانی گفته می‌شود.

طول طبیعی فاصله QT به عواملی مانند سن، جنس و ضربان قلب بستگی دارد. در بیمارانی که دچار آریتمی تورساد دو پوآن می‌شوند، شکل امواج نوار قلب ظاهر پیچیده و چرخان پیدا می‌کند.

هولتر مانیتور و تشخیص سندرم QT طولانی

اگر آریتمی‌ها به‌طور مداوم رخ ندهند، ممکن است در نوار قلب معمولی دیده نشوند. در این شرایط، پزشک ممکن است هولتر مانیتور را تجویز کند. این دستگاه کوچک و قابل‌حمل، فعالیت الکتریکی قلب را به‌طور مداوم طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت در حین انجام فعالیت‌های روزمره ثبت می‌کند.

دستگاه ثبت‌کننده رویداد (Event Recorder) برای بررسی سندرم QT طولانی

این دستگاه نیز ریتم قلب را ثبت می‌کند، اما تنها هنگام بروز علائم یا تشخیص خودکار آریتمی فعال می‌شود. معمولاً بیمار آن را حدود ۳۰ روز همراه خود دارد.

ساعت‌های هوشمند و دستگاه‌های پوشیدنی برای شناسایی سندرم QT طولانی

برخی ساعت‌های هوشمند و دستگاه‌های پوشیدنی مجهز به حسگر ثبت نوار قلب هستند و در بعضی افراد می‌توانند به تشخیص اختلالات ریتم قلب کمک کنند. البته استفاده از آن‌ها باید با نظر پزشک انجام شود.

تشخیص سندرم QT طولانی با تست ورزش

در تست ورزش، فعالیت الکتریکی قلب هنگام راه‌رفتن روی تردمیل یا رکاب زدن روی دوچرخه ثابت بررسی می‌شود. این آزمایش نشان می‌دهد قلب هنگام فعالیت بدنی چگونه عمل می‌کند. اگر فرد قادر به ورزش نباشد، ممکن است دارویی برای افزایش ضربان قلب تجویز شود تا شرایط مشابه ورزش ایجاد شود. گاهی نیز هم‌زمان با تست ورزش، اکوکاردیوگرافی انجام می‌شود.

آزمایش ژنتیک و بررسی سندرم QT طولانی

آزمایش ژنتیک می‌تواند وجود برخی جهش‌های ژنی مرتبط با سندرم QT طولانی را شناسایی و تشخیص را تأیید کند.

اگر ابتلای یک فرد به سندرم QT طولانی از نظر ژنتیکی تأیید شود، ممکن است پزشک انجام آزمایش ژنتیک را برای سایر اعضای خانواده نیز توصیه کند. البته باید توجه داشت که این آزمایش قادر به شناسایی تمام انواع ارثی بیماری نیست، به‌ همین دلیل، مشاوره ژنتیک قبل و بعد از انجام آزمایش اهمیت زیادی دارد.

درمان سندرم QT طولانی چیست؟

هدف از درمان سندرم QT طولانی عبارت است از:

• پیشگیری از آریتمی‌های خطرناک؛
• کاهش خطر مرگ ناگهانی قلبی؛
• کنترل علائم و بهبود کیفیت زندگی بیمار.

نوع درمان به‌ علت بیماری، شدت علائم و نوع سندرم QT طولانی بستگی دارد. حتی افرادی که علائم کمی دارند یا بدون علامت هستند نیز ممکن است به درمان نیاز داشته باشند.

تغییر سبک زندگی برای درمان سندرم QT طولانی

در بسیاری از بیماران، رعایت برخی توصیه‌ها نقش مهمی در کاهش خطر آریتمی دارد، از جمله:

• پرهیز از مصرف داروهای طولانی‌کننده فاصله qt؛
• اصلاح کمبود پتاسیم، منیزیم و سایر الکترولیت‌ها؛
• اجتناب از عوامل محرک آریتمی (مانند استرس شدید یا فعالیت‌هایی که پزشک محدود کرده است)؛
• مراجعه منظم به پزشک و پیگیری وضعیت بیماری.

دارودرمانی سندرم QT طولانی

اگر سندرم QT طولانی براثر مصرف یک دارو ایجاد شده باشد، معمولاً قطع یا جایگزینی آن دارو (با نظر پزشک) برای درمان کافی است. هرگز نباید دارو را بدون مشورت پزشک قطع کنید.

داروهای مورد استفاده در درمان سندرم QT طولانی عبارت‌اند از:

بتابلوکرها یکی از داروهای سندرم QT طولانی

بتابلوکرها با کاهش سرعت ضربان قلب، احتمال بروز آریتمی‌های خطرناک را کم می‌کنند و اولین انتخاب درمانی در بسیاری از بیماران هستند. از جمله این داروها می‌توان به نادولول و پروپرانولول اشاره کرد.

مکزیلتین از داروهای بیماری سندرم QT طولانی

در برخی بیماران، پزشک مکزیلتین را همراه با بتابلوکر تجویز می‌کند. این دارو می‌تواند فاصله QT را کوتاه‌تر کند و خطر غش، تشنج و مرگ ناگهانی قلبی را کاهش دهد.

تجویز مایعات و الکترولیت‌ها برای درمان دارویی سندرم QT طولانی

در مواردی که سندرم QT طولانی به‌علت کاهش منیزیم یا سایر الکترولیت‌ها ایجاد شده باشد، ممکن است پزشک تزریق سرم، منیزیم یا سایر مواد معدنی را ازطریق ورید تجویز کند.

جراحی و روش‌های مداخله‌ای و درمان سندرم QT طولانی

در بیمارانی که خطر بالایی دارند یا به درمان دارویی پاسخ مناسب نمی‌دهند، ممکن است از روش‌های زیر استفاده شود.

جراحی دنرواسیون سمپاتیک قلب چپ (LCSD) برای درمان سندرم QT طولانی

در این جراحی، بخشی از اعصاب سمپاتیک سمت چپ که در تنظیم ریتم قلب نقش دارند، قطع می‌شود. این عمل بیماری را درمان نمی‌کند، اما می‌تواند خطر مرگ ناگهانی قلبی را به میزان قابل‌توجهی کاهش دهد، به‌ویژه در بیمارانی که با وجود مصرف بتابلوکر همچنان دچار آریتمی می‌شوند.

دفیبریلاتور قلبی قابل کاشت (ICD) برای درمان سندرم QT طولانی

ICD دستگاه کوچکی است که زیر پوست، معمولاً در ناحیه زیر استخوان ترقوه، کاشته می‌شود و به‌طور مداوم ریتم قلب را کنترل می‌کند. اگر دستگاه آریتمی خطرناک را تشخیص دهد، با ارسال شوک الکتریکی، ریتم طبیعی قلب را بازمی‌گرداند.

همه بیماران مبتلا به سندرم QT طولانی به ICD نیاز ندارند. تصمیم برای کاشت این دستگاه، به‌ویژه در کودکان و نوجوانان، پس از بررسی دقیق مزایا و خطرات آن توسط متخصص قلب انجام می‌شود، زیرا کاشت دستگاه نیازمند جراحی است و گاهی ممکن است شوک‌های غیرضروری ایجاد کند.

زندگی با سندرم QT طولانی

ابتلا به سندرم QT طولانی ممکن است باعث نگرانی بیمار و اعضای خانواده درباره احتمال بروز آریتمی‌های خطرناک شود. رعایت چند نکته می‌تواند احساس امنیت بیشتری ایجاد کند.

اطرافیان خود را هنگام ابتلا به سندرم QT طولانی آگاه کنید

اعضای خانواده، دوستان، همکاران، معلمان یا افرادی که به‌طور منظم با شما در ارتباط هستند، بهتر است از ابتلای شما به سندرم QT طولانی و علائم آن اطلاع داشته باشند تا در مواقع اضطراری بتوانند به‌موقع کمک کنند.

همچنین استفاده از دستبند یا کارت هشدار پزشکی می‌تواند در شرایط اورژانسی اطلاعات مهمی را در اختیار نیروهای امدادی قرار دهد.

افراد مبتلا به سندرم QT طولانی برای شرایط اضطراری آماده باشید

بهتر است اعضای خانواده یا نزدیکان، احیای قلبی ریوی (CPR) را آموزش ببینند تا در صورت بروز ایست قلبی بتوانند تا رسیدن نیروهای اورژانس اقدامات اولیه را انجام دهند. در برخی بیماران، پزشک ممکن است نگهداری یا دسترسی سریع به دستگاه شوک خودکار خارجی (AED) را نیز توصیه کند.

بیمارن مبتلا به سندرم QT طولانی از محرک‌های ناگهانی دوری کنید

در برخی بیماران، صداهای ناگهانی مانند زنگ تلفن، زنگ در یا ساعت هشدار می‌توانند باعث بروز آریتمی و غش شوند. کاهش صدای این وسایل، به‌ویژه هنگام خواب، می‌تواند خطر حملات را کاهش دهد.

مبتلایان به سندرم QT طولانی درباره داروهای مصرفی دقت کنید

برخی داروها می‌توانند فاصله QT را طولانی‌تر کنند. بنابراین:

• هیچ دارویی را بدون مشورت پزشک شروع یا قطع نکنید؛
• فهرست تمام داروها، مکمل‌ها و داروهای بدون نسخه خود را در اختیار پزشک قرار دهید؛
• پیش از مصرف هر داروی جدید، درباره تأثیر آن بر فاصله QT سؤال کنید.

معاینات منظم را در بیماری سندرم QT طولانی فراموش نکنید

ویزیت‌های دوره‌ای به پزشک کمک می‌کند تغییرات وضعیت قلب را بررسی و در صورت نیاز، درمان یا داروهای شما را تنظیم کند.

افراد مبتلا به سندرم QT طولانی استرس و هیجانات شدید را کنترل کنید

هیجان شدید، خشم، ترس یا غافلگیری ناگهانی ممکن است در برخی افراد باعث تغییر ریتم قلب شود. ورزش منظم، تمرین‌های آرام‌سازی، مدیتیشن و دریافت حمایت عاطفی از خانواده یا گروه‌های حمایتی می‌تواند به کنترل استرس کمک کند.

بیماران مبتلا به سندرم QT طولانی از حمایت روانی بهره بگیرید

پیوستن به گروه‌های حمایتی یا گفت‌وگو با افرادی که تجربه مشابهی دارند، می‌تواند به کاهش اضطراب و سازگاری بهتر با بیماری کمک کند. همچنین خانواده‌هایی که نوع ارثی سندرم QT طولانی در آن‌ها وجود دارد، بهتر است از مشاوره ژنتیک برای آگاهی از خطر انتقال بیماری به نسل‌های بعدی استفاده کنند.

پیشگیری از سندرم QT طولانی

درحال‌حاضر، راه شناخته‌شده‌ای برای پیشگیری از سندرم QT طولانی مادرزادی وجود ندارد، زیرا این بیماری ناشی از تغییرات ژنتیکی است. بااین‌حال، اگر یکی از اعضای خانواده شما به این سندرم مبتلا باشد، بهتر است با پزشک درباره انجام مشاوره و آزمایش ژنتیک مشورت کنید. تشخیص زودهنگام و درمان مناسب می‌تواند خطر آریتمی‌های خطرناک و عوارض جدی این بیماری را تا حد زیادی کاهش دهد.

در مورد سندرم QT طولانی اکتسابی، رعایت برخی نکات می‌تواند به پیشگیری از بروز بیماری کمک کند، از جمله:

• انجام معاینات و بررسی‌های پزشکی منظم؛
• اطلاع‌دادن به پزشک درباره تمام داروهای مصرفی، حتی داروهای بدون نسخه؛
• پرهیز از مصرف داروهایی که می‌توانند فاصله QT را طولانی کنند، مگر با تجویز و نظارت پزشک؛
• درمان و کنترل بیماری‌های زمینه‌ای و اختلالات الکترولیتی مانند کاهش پتاسیم، منیزیم یا کلسیم خون.

رعایت این توصیه‌ها، به‌ویژه در افرادی که سابقه خانوادگی سندرم QT طولانی دارند یا از داروهای مؤثر بر ریتم قلب استفاده می‌کنند، می‌تواند احتمال بروز آریتمی‌های خطرناک را کاهش دهد.

کلام آخر دکتردکتر

سندرم QT طولانی قلب یکی از اختلالات مهم ریتم قلب است که در صورت تشخیص و درمان به‌موقع، در بسیاری از موارد قابل‌کنترل است. این بیماری ممکن است ارثی باشد یا براثر مصرف برخی داروها، اختلالات الکترولیتی یا بیماری‌های زمینه‌ای ایجاد شود. اگرچه برخی افراد هیچ علامتی ندارند، در برخی دیگر بیماری می‌تواند باعث غش، آریتمی‌های خطرناک و حتی مرگ ناگهانی قلبی شود.

اگر شما یا یکی از اعضای خانواده‌تان سابقه سندرم QT طولانی یا مرگ ناگهانی قلبی در سنین پایین دارید، مراجعه به متخصص قلب و انجام بررسی‌های لازم می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری از عوارض جدی این بیماری داشته باشد. می‌توانید طی چند گام ساده در دکتردکتر از متخصص وقت ویزیت آنلاین یا حضوری بگیرید.

سوالات متداول

منابع

Mayoclinic

Clevelandclinic