بررسی کامل فلوتر دهلیزی؛ تپش قلب خطرناک یا قابل‌درمان؟

فلوتر دهلیزی چیست
اشتراک گذاری ثبت دیدگاه

قلب انسان با ضربان‌های منظم خود، خون سرشار از اکسیژن را به تمام بخش‌های بدن می‌رساند. گاهی این نظم به هم می‌خورد و بیماری‌هایی به نام آریتمی یا ناهماهنگی ضربان قلب رخ می‌دهند. فلوتر دهلیزی سرعت ضربان قلب را شدیداً افزایش می‌دهد. این عارضه همیشه علائم آشکاری ندارد؛ اما اگر درمان نشود می‌تواند عوارض خطرناکی مانند سکته قلبی یا مغزی به همراه داشته باشد. در ادامه قصد داریم انواع فلوتر دهلیزی را بررسی کنیم، با علائم آن آشنا شویم، و سپس، به روش‌های درمان و پیشگیری بپردازیم.

سرفصل‌ها نمایش بیشتر

فلوتر دهلیزی چیست؟

برای درک این بیماری، ابتدا باید با کارکرد سیستم الکتریکی قلب آشنا شویم. این سیستم داخلی، پیام‌هایی را می‌فرستد که ضربان‌های قلب را کنترل و هدایت می‌کنند. در حالت طبیعی، قلب در هر دقیقه بین ۶۰ تا ۱۰۰ بار می‌تپد. در بیماری فلوتر دهلیزی، این پیام‌های الکتریکی دچار اختلال می‌شوند و چرخه‌ای غیرطبیعی شکل می‌گیرد. این اختلال که یکی از انواع شایع آریتمی قلبی است، معمولاً در دهلیز راست، یعنی یکی از دو حفرۀ بالایی قلب، رخ می‌دهد.

این سیگنال‌های معیوب سبب می‌شوند حفرات بالایی قلب ۲۵۰ تا ۳۵۰ بار در دقیقه بزنند. این سرعت بالا بر حفرات پایینی یا بطن‌ها نیز اثر می‌گذارد و ضربان آن‌ها را به بیش از ۱۵۰ بار در دقیقه می‌رساند. افرادی که به این عارضه دچار می‌شوند، تپش قلب شدید دارند یا حس می‌کنند ضربان قلبشان جا می‌افتد.

پزشکان به ضربان قلب بیش از حد تند، تاکی‌کاردی می‌گویند. ازآنجاکه این تندی ضربان در بالای بطن‌ها آغاز می‌شود، آن را تاکی‌کاردی فوق‌بطنی می‌نامند.

تفاوت فلوتر دهلیزی با فیبریلاسیون دهلیزی

فلوتر دهلیزی و فیبریلاسیون دهلیزی شباهت‌های زیادی دارند، اما کاملاً یکسان نیستند. تفاوت اصلی این دو بیماری در الگوی ضربان حفرات بالایی قلب است. در فلوتر دهلیزی، دهلیزها ضربانی بسیار تند اما منظم و سازمان‌یافته دارند. در مقابل، فیبریلاسیون دهلیزی سبب ایجاد ضربان‌های نامنظم، آشفته و بی‌هدف در دهلیزها می‌شود. ازنظر شیوع نیز فلوتر دهلیزی کمتر از فیبریلاسیون دهلیزی دیده می‌شود.

پزشکان برای تشخیص دقیق این دو نوع آریتمی از نوار قلب استفاده می‌کنند. نوار قلب در فلوتر دهلیزی الگویی پیش‌بینی‌پذیر را نشان می‌دهد، درحالی‌که نوار قلب در فیبریلاسیون دهلیزی کاملاً نامنظم است. همچنین، خطر شکل‌گیری لختۀ خون و بروز سکتۀ مغزی در فیبریلاسیون دهلیزی بیشتر است.

انواع فلوتر دهلیزی

این بیماری ازنظر ماندگاری و مسیر حرکت سیگنال‌ها به دسته‌های مختلفی تقسیم می‌شود. اگر حملات بیماری خودبه‌خود بیایند و بروند، پزشکان آن را فلوتر دهلیزی حمله‌ای می‌نامند، اما اگر بیماری روزها یا هفته‌ها ادامه یابد، فلوتر دهلیزی پایدار نام دارد. علاوه‌بر این، این عارضه براساس ساختار قلب به دسته‌بندی‌های زیر تقسیم می‌شود:

مشاوره تلفنی و آنلاین با دکتر قلب

فلوتر دهلیزی تیپیک (Typical)

فلوتر دهلیزی تیپیک شایع‌ترین نوع این بیماری است. در این وضعیت، سیگنال‌های الکتریکی در جهت خلاف عقربه‌های ساعت درون دهلیز راست می‌چرخند. فلوتر تیپیک افزون بر ایجاد تاکی‌کاردی (تندی ضربان قلب)، باعث باز و بسته‌شدن غیرطبیعی دریچه سه‌لختی می‌شود؛ دریچه‌ای که دهلیز راست را از بطن راست جدا می‌کند.

فلوتر دهلیزی معکوس

فلوتر دهلیزی معکوس شباهت زیادی به نوع تیپیک دارد، اما در آن پیام‌های الکتریکی در جهت موافق عقربه‌های ساعت گردش می‌کنند. در موارد نادرتر، این چرخش در هر دو جهت رخ می‌دهد. فلوتر معکوس نیز دریچه سه‌لختی قلب را درگیر می‌کند.

فلوتر دهلیزی آتیپیک (Atypical)

فلوتر دهلیزی آتیپیک می‌تواند دهلیز راست یا چپ را درگیر کند، اما اثری بر دریچه سه‌لختی ندارد. جراحی قلب یا دیگر اقدامات درمانی روی این اندام، کمابیش تنها عامل بروز این نوع کمتر شایع فلوتر دهلیزی است.

علت ایجاد فلوتر دهلیزی چیست؟

پژوهشگران هنوز به‌طور دقیق نمی‌دانند چه چیزی سبب بروز فلوتر دهلیزی می‌شود. بااین‌حال، به نظر می‌رسد این بیماری براثر آسیب به قلب، سیستم الکتریکی آن یا دیگر بخش‌های بدن که بر قلب اثر می‌گذارند، رخ می‌دهد. در حالت طبیعی، یک ضربان‌ساز طبیعی به نام گره سینوسی در دهلیز راست سرعت ضربان قلب را کنترل می‌کند. این گره پیام‌های الکتریکی را به دهلیزها می‌فرستد تا زمان انقباض آن‌ها را مشخص کند.

در بیماری فلوتر دهلیزی، این پیام الکتریکی با سرعتی غیرطبیعی در یک چرخۀ مداوم دور دهلیز راست می‌چرخد. این اتفاق سبب می‌شود حفرات بالایی قلب بسیار تند و بین ۲۵۰ تا ۳۲۰ بار در دقیقه بزنند.

 فلوتر دهلیزی و درمان

عوامل خطر فلوتر دهلیزی

عوامل گوناگونی می‌توانند خطر ابتلا به فلوتر دهلیزی را افزایش دهند. هیچ عامل خاصی به‌تنهایی سبب بروز این عارضه نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از بیماری‌ها، داروها و سبک زندگی در ایجاد آن نقش دارند:

سن بالا  از عوامل خطر فلوتر دهلیزی

افزایش سن یکی از عوامل مهم در بروز اختلالات ضربان قلب است. افراد بالای ۵۰ سال بیش از دیگران در معرض ابتلا به فلوتر دهلیزی قرار دارند. با گذشت زمان، تغییراتی طبیعی در بافت‌های قلب رخ می‌دهد. این تغییرات احتمال بروز خطاهای الکتریکی را در سیستم ضربان‌ساز بالا می‌برند.

سابقه آریتمی یکی از عوامل تهدید فلوتر دهلیزی

داشتن پیشینۀ بیماری‌های قلبی یا ابتلا به دیگر انواع آریتمی، احتمال بروز فلوتر دهلیزی را افزایش می‌دهد. افرادی که سابقۀ حملۀ قلبی داشته‌اند یا جراحی قلب انجام داده‌اند، مستعد این بیماری هستند. جای زخم ناشی از جراحی‌های قلبی قبلی یا درمان‌هایی مانند سوزاندن بافت قلب (ابلیشن) می‌تواند مسیر پیام‌های الکتریکی را تغییر دهد.

چاقی و سبک زندگی ناسالم از خطرات فلوتر دهلیزی

چاقی و سبک زندگی ناسالم در زندگی روزمره نقش پررنگی در بیمارشدن قلب دارند. اضافه وزن فشار مضاعفی بر سیستم گردش خون وارد می‌کند. دخانیات و مصرف الکل یا مواد محرک نیز سیستم الکتریکی قلب را مستقیماً مختل می‌کنند. حتی مصرف بیش از اندازۀ کافئین یا استرس و اضطراب مزمن می‌تواند محرک شروع آریتمی باشد.

سایر عوامل خطر فلوتر دهلیزی

علاوه‌بر موارد گفته‌شده، بیماری‌ها، داروها و گزینه‌های زیر نیز خطر ابتلا به فلوتر دهلیزی را افزایش می‌دهند:

  • بیماری عروق کرونر قلب؛
  • بیماری‌های مادرزادی قلب؛
  • بیماری‌های ریوی؛
  • بیماری‌های تیروئید؛
  • دیابت؛
  • مصرف برخی داروها مانند داروهای سرماخوردگی یا قرص‌های لاغری؛
  • وقفۀ تنفسی در خواب (آپنه)  که درمان‌ نشده باشد می‌تواند سبب بزرگ‌شدن حفرات قلب شود.

علائم فلوتر دهلیزی چیست؟

علائم فلوتر دهلیزی معمولاً ناگهانی و بدون هشدار آغاز می‌شوند. این حملات ممکن است پس از چند دقیقه برطرف شوند یا روزها و ماه‌ها ادامه یابند. گاهی‌اوقات تپش سریع حفره‌های بالایی در پمپاژ خون و اکسیژن‌رسانی بافت‌ها را دچار اختلال می‌کند و علائم مختلفی ایجاد می‌کند. گاهی‌اوقات نیز فرد بیمار متوجه هیچ نشانه‌ای نمی‌شود. برخی علائم مهم فلوتر دهلیزی شامل این موارد هستند:

تپش قلب سریع و منظم از علائم فلوتر دهلیزی

شایع‌ترین نشانۀ این بیماری، احساس لرزش، کوبش یا پرپرزدن در قفسۀ سینه و تپش قلب سریع است. فرد حس می‌کند قلبش بسیار تندتر از حالت عادی می‌تپد یا ضربان آن جا می‌افتد. این تپش قلب شدید و منظم، حتی در زمان استراحت نیز حس می‌شود.

سرگیجه و ضعف یکی از علامت های فلوتر دهلیزی

کاهش جریان خون سرشار از اکسیژن به مغز و دیگر اندام‌ها، سبب می‌شود فرد احساس سرگیجه داشته باشد یا بیشتر دچار سنکوپ (غش‌کردن) شود. خستگی مفرط و ضعف ناگهانی بدون دلیل مشخص نیز از دیگر پیامدهای این آریتمی است؛ چرا که بدن انرژی لازم را برای عملکرد طبیعی خود دریافت نمی‌کند.

تنگی نفس از علائم شایع فلوتر دهلیزی

وقتی قلب نتواند خون را به‌خوبی در بدن به گردش درآورد، اکسیژن‌رسانی به ریه‌ها مختل می‌شود. این موضوع سبب می‌شود فرد حتی هنگام انجام‌دادن کارهای ساده روزمره یا در حالت استراحت، با مشکل کمبود هوا و تنگی نفس روبه‌رو شود.

درد یا فشار قفسه سینه از نشانه‌های فلوتر دهلیزی

اگر فرد مبتلا به فلوتر دهلیزی به بیماری عروق کرونر قلب نیز دچار باشد، احتمال بروز درد قفسۀ سینه (آنژین) افزایش می‌یابد. تندزدن قلب نیاز این اندام را به اکسیژن بیشتر می‌کند. در این شرایط، کاهش خون‌رسانی سبب ایجاد حس درد، فشار یا سنگینی شدید در قفسۀ سینه می‌شود.

کاهش توان فعالیت بدنی و ارتباط آن با فلوتر دهلیزی

به‌دلیل خستگی زودرس و تنگی نفس، فرد متوجه می‌شود که دیگر نمی‌تواند فعالیت‌های بدنی گذشته را به‌راحتی انجام دهد. ورزش‌کردن یا حتی یک پیاده‌روی ساده برای این افراد سخت می‌شود و توان بدنی آن‌ها به‌شدت کاهش می‌یابد.

آریتمی فلوتر دهلیزی

فلوتر دهلیزی در نوار قلب چگونه دیده می‌شود؟

پزشکان برای شناسایی آریتمی‌های قلبی از تست ساده و کاربردی نوار قلب یا الکتروکاردیوگرام (ECG) استفاده می‌کنند. این آزمایش فعالیت الکتریکی قلب را ثبت می‌کند و آن را به‌شکل موج‌هایی روی کاغذ یا مانیتور نشان می‌دهد. تشخیص فلوتر دهلیزی از روی نوار قلب کار چندان پیچیده‌ای نیست، زیرا این عارضه نشانۀ بسیار مشخص و متمایزی در امواج قلبی ایجاد می‌کند. در ادامه، ویژگی‌های تصویری این بیماری را روی نوار قلب بررسی می‌کنیم.

نوار قلب فلوتر دهلیزی ECG

وقتی سیگنال‌های الکتریکی در دهلیزها با سرعتی بسیار زیاد و در یک مدار بسته می‌چرخند، امواج طبیعی نوار قلب تغییر شکل می‌دهند. در حالت عادی، انقباض دهلیزها با موجی کوچک و منحنی به نام موج P دیده می‌شود، اما در بیماری فلوتر دهلیزی، به‌دلیل تپش‌های سریع و پیاپی دهلیزها، مجموعه‌ای از موج‌های مکرر، سریع و هم‌شکل ایجاد می‌شود. پزشکان به این امواج غیرطبیعی، «موج‌های فلوتر» یا موج‌های F می‌گویند.

شکل کلاسیک sawtooth در ECG بیماران مبتلا به فلوتر دهلیزی

بارزترین ویژگی فلوتر دهلیزی در نوار قلب، پدیدارشدن الگویی منظم است که شباهت زیادی به دندانه‌های اره دارد. پزشکان این وضعیت را شکل کلاسیک دندان‌اره‌ای (Sawtooth Pattern) می‌نامند. این دندانه‌ها نشان می‌دهند حفرات بالایی قلب با نظمی خاص اما با سرعت بسیار بالا در حال انقباض هستند.

در این حالت، معمولاً به‌ازای هر دو یا سه موج دندان‌اره‌ای، تنها یک پیام الکتریکی به بطن‌ها می‌رسد و ضربان ایجاد می‌کند.

عکس نوار قلب فلوتر دهلیزی

برای درک بهتر این عارضه، خوب است تصاویر ثبت‌شده از امواج الکتریکی قلب بیماران را مشاهده کنید. در تصویر زیر، خط پایۀ نوار قلب کاملاً شبیه به تیغۀ یک اره شده است. این امواج منظم و پی‌درپی، تپش‌های تند حفرات بالایی قلب را به‌خوبی نشان می‌دهند.

شکل فلوتر دهلیزی

تفاوت نوار قلب فلوتر و AF

پزشکان با نگاه‌کردن به نوار قلب می‌توانند فلوتر دهلیزی را از فیبریلاسیون دهلیزی (AF یا Afib) متمایز کنند. در نوار قلب فلوتر، موج‌های دندان‌اره‌ای کاملاً منظم، هم‌شکل و پیش‌بینی‌پذیر هستند؛ فاصلۀ بین ضربان‌های بطنی نیز اغلب نظمی ثابت دارد، اما در فیبریلاسیون دهلیزی، خط پایۀ نوار قلب کاملاً آشفته، نامنظم و لرزان است و هیچ موج مشخص یا منظمی در آن دیده نمی‌شود.

تصویر زیر تفاوت آشکار امواج این دو بیماری را در کنار هم نشان می‌دهد.

 عکس نوار قلب فلوتر دهلیزی

روش‌های تشخیص فلوتر دهلیزی

اصلی‌ترین روش تشخیص، نوار قلب است، اما ممکن است پزشک برای بررسی وضعیت قلب و یافتن بیماری‌هایی که سبب نامنظم‌شدن ضربان قلب می‌شوند، آزمایش‌هایی تجویز کند.

هولتر مانیتورینگ یکی از روش های تشخیص فلوتر دهلیزی

هولتر مانیتورینگ دستگاه نوار قلب قابل‌حمل است که فعالیت قلب را در زمان انجام‌دادن کارهای روزمره ثبت می‌کند. بیمار این دستگاه کوچک را معمولاً به‌مدت یک یا چند روز همراه خود دارد تا اختلالات گذرا شناسایی شوند. اگر علائم بیماری دیربه‌دیر رخ دهند، پزشک از دستگاه‌های دیگری مانند ثبت‌کنندۀ رویداد (Event Recorder) یا دستگاه کاشتنی ثبت مانیتورینگ استفاده می‌کند. این ابزارها به پزشکان امکان می‌دهند ضربان قلب را در بازه‌های زمانی طولانی‌تر بررسی کنند و اختلالات پنهان را بیابند.

اکوکاردیوگرافی و تشخیص فلوتر دهلیزی

این آزمایش با استفاده از امواج صوتی، تصاویری از قلب در حال تپش ثبت می‌کند. اکو ساختار قلب و دریچه‌های آن را نشان می‌دهد و مسیر جریان خون را در قلب مشخص می‌کند. آسیب‌های ساختاری قلب اغلب علت اصلی بروز ناهماهنگی ضربان قلب هستند؛ بنابراین انجام‌دادن این تست اهمیت بالایی دارد.

تست‌های تکمیلی قلبی یکی از روش های شناسایی فلوتر دهلیزی

گاهی پزشکان برای بررسی دقیق‌تر، تست‌های تکمیلی دیگری را پیشنهاد می‌کنند:

  • تست ورزش: این تست اغلب شامل راه‌رفتن روی تردمیل یا پازدن روی دوچرخه ثابت است، درحالی‌که فعالیت قلب بررسی می‌شود. این آزمایش نشان می‌دهد قلب چه واکنشی به فعالیت بدنی دارد. اگر بیمار توانایی ورزش‌کردن نداشته باشد، داروهایی به او تزریق می‌شود که ضربان قلب را مانند زمان ورزش بالا می‌برند.
  • سی‌تی‌اسکن ریه: پزشک ممکن است این آزمایش را برای بررسی وجود لخته خون در ریه تجویز کند؛ چرا که لخته خون در ریه می‌تواند سبب بروز فلوتر دهلیزی شود.
  • مطالعه الکتروفیزیولوژی (EP): این آزمایش محل آغاز سیگنال‌های نادرست را در قلب نشان می‌دهد. پزشک یک یا چند لوله انعطاف‌پذیر را ازطریق یک رگ خونی، بیشتر در ناحیه کشاله ران، به بخش‌های مختلف قلب هدایت می‌کند. حسگرهای موجود در نوک این لوله‌ها، پیام‌های الکتریکی قلب را ثبت می‌کنند.

عوارض فلوتر دهلیزی چیست؟

فلوتر دهلیزی کارکرد منظم قلب را مختل می‌کند و بازدهی پمپاژ خون را کاهش می‌دهد. بی‌توجهی به درمان این اختلال، آسیب‌های جدی و جبران‌ناپذیری برای سلامتی بدن به همراه دارد. از عوارض این بیماری می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

سکته مغزی از اثرات ناشی از بیماری فلوتر دهلیزی

یکی از نگران‌کننده‌ترین عوارض فلوتر دهلیزی، افزایش شدید خطر بروز سکتۀ مغزی است. وقتی خون در حفرات بالایی قلب راکد می‌ماند، لخته‌های کوچکی شکل می‌گیرند. این لخته‌ها ممکن است با جریان خون حرکت کنند، به شریان‌های مغز برسند و مسیر آن‌ها را مسدود کنند.

نارسایی قلبی یکی از پیامد های منفی فلوتر دهلیزی

تپش‌های مداوم و بسیار تند قلب در فلوتر دهلیزی، اجازه نمی‌دهند که بطن‌ها به‌درستی پر شوند. در این شرایط، قلب نمی‌تواند خون کافی را برای رفع نیازهای بدن پمپاژ کند. این وضعیت به‌مرور زمان سبب تشدید یا بروز نارسایی قلبی می‌شود.

لخته خون در قلب یکی از عوارض فلوتر دهلیزی

سرعت بالای انقباض دهلیزها مانع از تخلیۀ کامل خون به بطن‌ها می‌شود. تجمع خون در فضایی ساکن، شرایط را برای تشکیل لخته‌های خونی فراهم می‌‌کند.

تبدیل به فیبریلاسیون دهلیزی از عوارض فلوتر دهلیزی

اگر فلوتر دهلیزی درمان نشود، پیشرفت می‌کند و به‌مرور زمان به فیبریلاسیون دهلیزی تبدیل می‌شود که شایع‌ترین نوع آریتمی قلبی است. فیبریلاسیون دهلیزی آشفتگی الکتریکی بیشتری در قلب ایجاد می‌کند، که یعنی درمانی پیچیده‌تر و عوارضی خطرناک‌تر به همراه دارد.

کاهش عملکرد قلب و عوارض فلوتر دهلیزی

ضربان قلب بسیار سریع در فلوتر دهلیزی فشار مداومی بر ساختار قلب وارد می‌آورد. این تپش‌های تند و بی‌وقفه به‌مرور زمان سبب ضعیف‌شدن ماهیچۀ قلب (کاردیومیوپاتی) می‌شوند. با تضعیف این ماهیچه‌ها، توانایی انقباضی قلب کاهش می‌یابد و عملکرد کلی سیستم گردش خون با افت شدیدی روبه‌رو می‌شود.

درمان فلوتر دهلیزی

پزشکان برای درمان فلوتر دهلیزی سه هدف اصلی را دنبال می‌کنند:

  • کاهش ضربان قلب: در قدم نخست، پزشک داروهایی تجویز می‌کند که سرعت تپش بطن‌ها را کاهش می‌دهند. این امر به قلب کمک می‌کند تا خون را با بازدهی بیشتری پمپاژ کند.
  • بازگرداندن ریتم طبیعی قلب: اگر حمله فلوتر دهلیزی خودبه‌خود برطرف نشود، پزشکان از داروها یا روش‌های تخصصی کمک می‌گیرند تا ضربان قلب را به حالت طبیعی بازگردانند.
  • پیشگیری از تشکیل لخته خون: تجمع خون در حفرات قلب می‌تواند باعث تشکیل لخته شود و جالب است بدانید هنگام بازگرداندن ضربان قلب به حالت طبیعی نیز احتمال تشکیل لخته وجود دارد. مصرف دارو خطر سکته ناشی از لخته را به‌شدت کاهش می‌دهد.

درمان دارویی فلوتر دهلیزی

پزشکان برای کنترل و مهار فلوتر دهلیزی، داروهای مختلفی تجویز می‌کنند:

داروهای کنترل ضربان قلب

یکی از اهداف درمانی، کاهش ضربان قلب است و داروهایی که تپش شدید قلب را آرام می‌کنند شامل دسته‌های زیر هستند:

  • مسدودکننده‌های کانال کلسیم: مانند دیلتیازم و وراپامیل؛
  • بتابلاکرها: مانند آتنولول، بیزوپرولول، کارودیلول، متوپرولول، پروپرانولول و تیمولول؛
  • دیگوکسین: این دارو مخصوص بیمارانی است که افزون بر آریتمی، به نارسایی قلبی نیز مبتلا هستند.

گاهی اوقات نیز پزشک داروهای بازگرداننده ریتم طبیعی قلب را تجویز می‌کند مانند:

  • آمیودارون؛
  • دوفتیلید؛
  • فلکائینید؛
  • پروپافنون؛
  • کینیدین؛
  • سوتالول.

پزشکان این روش درمانی را کاردیورژن شیمیایی یا دارویی می‌نامند. این داروها ریتم قلب را طبیعی می‌کنند، اما عوارض جانبی چشمگیری دارند و اثربخشی آن‌ها از روش‌های پزشکی کمتر است؛ به‌طوری‌که تنها حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد از بیماران به این داروها پاسخ مثبت می‌دهند.

داروهای ضدانعقاد خون

این داروها با رقیق‌کردن خون، خطر لخته‌شدن آن را کاهش می‌دهند و عبارت‌اند از:

  • آپیکسابان؛
  • دابیگاتران؛
  • انوکساپارین؛
  • هپارین؛
  • ریواروکسابان؛
  • وارفارین.

کاردیورژن الکتریکی یکی از روش های درمان فلوتر دهلیزی

در این روش، پزشکان با فرستادن شوک‌های الکتریکی کنترل‌شده به قفسه سینه، ضربان قلب را از حالت فلوتر به ریتم طبیعی بازمی‌گردانند. این روش در حدود ۷۵ تا ۹۰ درصد بیماران به‌طور کامل موفقیت‌آمیز است.

ابلیشن فلوتر دهلیزی

ابلیشن یا سوزاندن بافت قلب، برای افرادی که با حملات مکرر فلوتر دهلیزی روبه‌رو می‌شوند مؤثر است. در این روش، پزشک لوله‌های نازک و انعطاف‌پذیری به نام کاتتر را از راه عروق خونی به قلب می‌رساند. سپس با استفاده از انرژی گرمایی، زخم‌های بسیار کوچکی در بافت قلب ایجاد می‌کند. این زخم‌ها مانع از عبور پیام‌های الکتریکی غلط می‌شوند و مدار معیوب را مسدود می‌کنند. این عمل کیفیت زندگی بیماران را به‌شدت بهبود می‌بخشد.

شانس بازگشت بیماری پس از ابلیشن در موارد معمول کمتر از ۵ درصد است، اما در موارد پیچیدۀ آتیپیک، میزان موفقیت ممکن است تا ۷۰ درصد کاهش یابد.

پیشگیری از فلوتر دهلیزی

شما می‌توانید احتمال ابتلا به فلوتر دهلیزی را کاهش دهید. برای این کار، تمرکز اصلی شما باید بر محدودکردن یا ازبین‌بردن عوامل خطر باشد. تلاش برای حفظ وزن در محدوده سالم، دوری کامل از مصرف الکل یا محدودکردن شدید آن، و ترک سیگار گام‌های اولیه و بسیار مهم در این مسیر هستند.

کنترل و مدیریت بیماری‌های زمینه‌ای منجر به فلوتر دهلیزی نیز اهمیت زیادی دارد. درمان به‌موقع این بیماری‌ها خطر آسیب به سیستم الکتریکی قلب را کاهش می‌دهد. این عارضه‌ها عبارت‌اند از:

  • فشار خون بالا؛
  • اختلالات دریچه قلب؛
  • نقص‌های مادرزادی قلب؛
  • بیماری عروق کرونر؛
  • چاقی مفرط؛
  • وقفه تنفسی در خواب (آپنه انسدادی)؛
  • پرکاری تیروئید.

اگر به فلوتر دهلیزی مبتلا هستید، اصلاح سبک زندگی می‌تواند تعداد حملات را کاهش دهد. کارهای ساده اما مؤثری وجود دارند که با انجام‌دادن آن‌ها می‌توانید سلامت قلب خود را بهبود ببخشید:

  • داشتن رژیم غذایی سالم: مصرف غذاهای مفید برای قلب و سرشار از مواد مغذی را در اولویت قرار دهید.
  • فعالیت بدنی منظم: ورزش‌های سبک مانند روزانه ۳۰ دقیقه پیاده‌روی را در برنامه روزانه خود بگنجانید.
  • پرهیز از مواد محرک: از مصرف کافئین، برخی داروهای بدون نسخه سرماخوردگی، قرص‌های لاغری و بعضی مکمل‌های گیاهی خودداری کنید. در این زمینه از پزشک یا داروساز راهنمایی بخواهید.
  • مدیریت استرس: فشارهای روانی خود را با تمرین‌های تنفسی، یوگا یا جلسات گفتاردرمانی مهار کنید.

آیا فلوتر دهلیزی خودبه‌خود درمان می‌شود؟

فلوتر دهلیزی بیماری سیستم الکتریکی قلب است و درمان قطعی و خودبه‌خودی برای آن وجود ندارد. اگرچه برخی از حملات بیماری ممکن است به‌صورت موقت بیایند و بروند، اما ریشۀ اختلال در قلب باقی می‌ماند. به‌دلیل خطر بالای سکتۀ مغزی و آسیب‌های ساختاری، این بیماری نیاز به مداخله و پیگیری‌های مداوم پزشکی دارد و نباید به امید بهبود خودبه‌خودی رها شود.

آیا بیماری فلوتر دهلیزی عود می‌کند؟

بله، عودکردن فلوتر دهلیزی بسیار شایع است و بازگشت بیماری احتمال بالایی دارد. به همین دلیل، افرادی که به این عارضه مبتلا می‌شوند باید تا پایان عمر تحت نظر پزشک باشند. بازگشت پیاپی این بیماری در بسیاری از افراد سبب مراجعات متعدد به بیمارستان و بستری‌شدن می‌شود. بااین‌حال، استفاده از روش‌هایی مانند ابلیشن می‌تواند احتمال عود آن را به‌شدت کاهش دهد.

کلام آخر دکتردکتر

ممکن است فلوتر دهلیزی در نگاه اول بی‌خطر به نظر برسد یا حتی در برخی افراد هیچ نشانه‌ای ایجاد نکند، اما بی‌توجهی به آن عواقب ناگواری مانند سکتۀ مغزی یا نارسایی قلبی به همراه دارد. خوشبختانه، امروزه با استفاده از درمان‌های دارویی مدرن و روش‌های پیشرفته‌ای همچون ابلیشن، پزشکان می‌توانند این بیماری مهار و حتی در مواردی به‌طور قطعی درمان کنند. البته مراجعه به‌موقع به متخصص قلب و عروق حیاتی‌ترین گام برای تشخیص زودهنگام، درمان اصولی و پیشگیری از آسیب‌های بعدی است.

سوالات متداول

تفاوت فلوتر دهلیزی و آریتمی چیست؟
آریتمی یک اصطلاح کلی پزشکی است و به هرگونه نامنظمی، کندی یا تندی غیرطبیعی در ضربان قلب گفته می‌شود. فلوتر دهلیزی نوعی خاص از آریتمی‌های قلبی است که مشخصۀ اصلی آن تپش‌های بسیار سریع اما منظم در دهلیزها است.
آیا فلوتر دهلیزی خطرناک است؟
بهترین درمان فلوتر دهلیزی چیست؟
آیا فلوتر دهلیزی با دارو درمان می‌شود؟
شکل فلوتر دهلیزی در نوار قلب چگونه است؟
آیا فلوتر دهلیزی قابل درمان کامل است؟
تفاوت AF و فلوتر چیست؟
آیا فلوتر دهلیزی باعث سکته می‌شود؟

منابع

WebMD

HealthLine

verywell health

Mayo Clinic

Cleveland Clinic

برچسب‌ها:
محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
اشتراک گذاری
مرضیه ناصری
نویسنده: مرضیه ناصری
دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

*