بسیاری از افراد تصور میکنند سزارین عملی ساده و کوچک است، اما باید برشی بزرگ در شکم و رحم ایجاد شود؛ بنابراین زنان تا مدتها درد را تجربه میکنند. تعیین بهترین روش خوابیدن بعد از عمل سزارین یکی از نگرانیهای زنان باردار است، چون درد تا مدتی مانع خوابی آرام خواهد شد؛ در این شرایط زنان باید قبل از سزارین با طرز صحیح خوابیدن آشنا شوند. باتوجهبه اینکه روش درست استراحت تأثیر بسیار زیادی در بهبودی سریعتر دارد، در این مقاله از مجله سلامت دکتردکتر نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین و نیز حالتهای ممنوع و خطرناک را بررسی میکنیم. بهکمک این مقاله، نهتنها فرایند بهبودیتان سریعتر میشود، بلکه از چسبندگی شکم و رحم نیز جلوگیری میکنید.
چرا نحوه خوابیدن بعد از سزارین مهم است؟
درد و ناراحتی محل برشها از شایعترین عوارض عمل سزارین است، بهویژه هنگام بلندشدن و خوابیدن؛ بههمیندلیل نیز زنان چالشهایی با نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین دارند. اما لازم است بدانید که خواب کافی تأثیر بسیار زیادی در روند بهبودی خواهد داشت، بنابراین باید روش درست را انتخاب کنید.
متأسفانه عمل سزارین آنطور که بسیاری از افراد تصور میکنند، عملی ساده و بیدردسر نیست؛ چون زنان حین و بعد از سزارین دچار عوارض زیر میشوند و خواب راحتی ندارند:
- درد و ناراحتی؛
- چسبندگی شکم و رحم؛
- مشکلات و اختلالات روحی؛
- واکنش به بیهوشی؛
- آسیب به سایر اندامها مانند مثانه یا روده؛
- عفونت محل بخیهها و رحم؛
- خونریزی؛
- آمبولی و لختهشدن خون.
مادران در هفتههای اول بعد از جراحی، درد و ناراحتی زیادی را تجربه میکنند. در چنین شرایطی خوابیدن در موقعیتهای مناسب نهتنها عوارض سزارین را کاهش میدهد، بلکه مزایایی به شرح زیر دارد:
بهبودی سریعتر جسمی
مهمترین نقش طرز درست خوابیدن بعد از عمل سزارین، کمک به بهبودی سریعتر بدن است، چون وقتی خوب میخوابید؛ بدن هورمونهایی ترشح میکند که باعث بهبودی سریعتر بافتها و ترمیم بافت عضلانی آسیبدیده میشود. بهاینترتیب، زخم و جای جراحی بهزودی ترمیم شده و از طرفی عضلات آسیبدیده یا تحتفشار مانند عضلات معده زودتر بهبود پیدا کنند.
برخی مطالعات نشانداده، زنانی که بهاندازه کافی استراحت میکنند، مشکلات و عوارض کمتری را تجربه خواهند کرد؛ بنابراین خواب باکیفیت از طریق زیر به شما کمک میکند:
- محافظت از محل برشها و کاهش فشار روی آنها؛
- ترمیم سریعتر زخمها و بافتهای آسیبدیده؛
- کاهش تورم؛
- بهبود سیستم ایمنی بدن؛
- ریکاوری بدن حین خواب؛
- افزایش سرعت بهبودی کلی با خواب کافی؛
- کاهش خطر عوارض سزارین.
مدیریت درد
اگر بعد از سزارین بهخوبی استراحت نکنید، چون از درد آگاه هستید تمرکز شما روی تجربه آن بیشتر میشود؛ بنابراین درد بسیار بیشتری در محل برشها خواهید داشت.
نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین، با بالابردن کیفیت خواب، درد را کنترل کرده و حتی ممکن است میزان داروهای مسکن مصرفی را کاهش دهد. بهعبارتسادهتر، خواب بهتر بهمعنای درد کمتر است که منجر به بالارفتن کیفیت استراحت و بهبودی خواهد شد. شکلگیری چنین چرخهای، مزایایی به شرح زیر دارد:
- کاهش درد؛
- کاهش مصرف داروهای مسکن؛
- بازگشت سریعتر به شرایط عادی.
سلامت روان
مادران علاوهبر سلامت جسمی به سلامت روان و آرامش نیز برای نگهداری از نوزاد خود نیاز دارند، خواب برای سلامت روحی و عاطفی بعد از سزارین ضروری و حیاتی است؛ چون خواب ناکافی خطر نوسانات خلقی، اضطراب و افسردگی بعد از زایمان را افزایش میدهد.
استراحت خوب و خواب باکیفیت نهتنها از سلامت روان شما پشتیبانی میکند، بلکه با بهبود قدرت تفکر و تصمیمگیری، استقامت عاطفی را برای وظایف مادری افزایش خواهد داد؛ بنابراین سلامت روان بهصورت زیر روی نحوه ارتباطتان با نوزاد و سازگاری با شرایط فعلی تأثیر میگذارد:
- کاهش تنشهای روحی و کمک به سلامت روانی؛
- کاهش خطر افسردگی بعد از زایمان؛
- کنارآمدن با نوزاد از نظر عاطفی؛
- درک بهتر از نقش مادری.
چرا خوابیدن بعد از سزارین سخت است؟
بهبودی بعد از زایمان با چالشهای متعددی همراه است که باعث اختلال در الگوهای خواب زنان میشوند. این چالشهای کلیدی خواب بعد از سزارین به شرح زیر هستند:
درد و ناراحتی
بعد از سزارین و هنگام حرکت، تغییر موقعیت، نشستن و بلندشدن و نفسکشیدن عمیق، محل برشها و عضلات اطراف آن درد زیادی داشته و حتی حساس به لمس میشوند، بنابراین هنگام دراز کشیدن یا حالتهای دیگری مانند نشستن ممکن است درد و ناراحتی زیادی تجربه کنید.
درد در هفته اول بعد از سزارین بیشتر میشود، اما باگذشت زمان کاهش پیدا خواهد کرد، زنان در این دوره با کوچکترین حرکتی، درد زیادی را تجربه میکنند؛ بنابراین حتی عطسه و خنده با درد همراه بوده و آرامش لازم برای خوابیدن را مختل میکند.
محدودیت حرکت
قرارگرفتن در برخی حالتها در طول شب با درد همراه است، چون به ناحیه برشها فشار وارد میشود؛ در چنین شرایطی محدودیت زیادی در انتخاب نحوه خوابیدن بعد از سزارین دارید.
تغییرات هورمونی
بعد از سزارین، تغییرات هورمونی زیادی را تجربه میکنید که بهصورت زیر روی کیفیت خواب تأثیر میگذارند:
- استروژن و پروژسترون: کاهش سریع سطح استروژن و پروژسترون روی کیفیت خواب و خلقوخوی شما تأثیر میگذارد، این تغییرات هورمونی باعث تعریق شبانه و در نتیجه احساس ناراحتی از خیسشدن بدن خواهد شد؛ بنابراین ناخودآگاه از خواب بیدار میشوید.
- پرولاکتین: بدن برای تولید شیر، پرولاکتین تولید میکند و این فرایند روی چرخه خواب و بیداری تأثیر میگذارد.
اختلال در الگوهای خواب
موارد متعددی به شرح زیر باعث تکهتکه شدن خواب یا بهعبارتی اختلال در الگوهای خواب میشوند:
- مراقبت لحظهبهلحظه از نوزاد؛
- شیردادنهای مکرر به نوزاد در طول شب؛
- درد و ناراحتی حین جابهجا شدن روی تخت.
اضطراب و استرس
اکثر مادران علاوهبر افسردگی بعد از زایمان، بهدلایل زیر اضطراب و استرس زیادی را تجربه میکنند:
- نگرانی درباره سلامت نوزاد؛
- نگرانی درباره سلامت خود؛
- سازگاری با مسئولیتهای سنگین و جدید.
تمامی موارد بالا چرخه معیوبی ایجاد کرده و در نتیجه خواب را مختل میکنند.
نیازهای مراقبتی نوزاد
نوزاد هر ۲ تا ۳ ساعت یکبار به وقفههای اجتنابناپذیر خواب مانند شیر خوردن و تعویض پوشک نیاز دارد، این وقفهها تنها مختص روز نبوده و شبها نیز باید بارها و بارها از خواب بیدار شوید تا نیازهای او را برطرف کنید؛ تلاشهای فیزیکی زیاد زیر در طول شب باعث خستگی جسمی شده و آرامش روحی و خواب شما را مختل خواهد کرد:
- شیردادن یا آمادهکردن شیشهشیر؛
- تعویض پوشک؛
- آرامکردن نوزاد؛
- تلاش برای دوباره خواباندن نوزاد.
عوارض جانبی داروهای بیهوشی یا مسکن
داروهای بیهوشی و همچنین مسکنهایی که برای کنترل درد تجویز میشوند، خواب طبیعی را مختل خواهند کرد؛ این داروها ممکن است در طول روز باعث خوابآلودگی شوند، اما شما را در طول شب بیدار نگه میدارند. از طرفی، اگر داروهای مسکن را قطع کنید، درد بیشتری تجربه خواهید کرد که خود مانع اصلی خواب کافی و باکیفیت است.
بهترین حالت خوابیدن بعد از عمل سزارین
نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین به برنامهریزی و تنظیم روال عادی نیاز دارد، بنابراین تمامی زنان باید حالتهای خواب را بهعنوان بخشی از اقدامات قبل از زایمان سزارین، آموزش ببینند؛ چون انتخاب بهترین حالت خواب روی کیفیت استراحت تأثیر داشته و بهطور قابلتوجهی روند بهبودی را سرعت میبخشد.
در ادامه بهترین نحوه خوابیدن بعد از عمل سزارین معرفی میشود، تا علاوهبر بهبودی بعد از جراحی، با کاهش فشار روی شکم از زحمها و رحم خود محافظت کرده و گردش خون این ناحیه بهتر شود تا راحتتر بخوابید.
خوابیدن به پشت بعد از سزارین و با تکیهگاه
خوابیدن به پشت با تکیهگاهی مطمئن و مناسب معمولا راحتترین حالت بلافاصله بعد از سزارین است، طرز صحیح خوابیدن بعد از سزارین با تکیهگاهی در پشت به شرح زیر است:
- بالش زیر زانو: بالش بارداری یا هر نوع بالش دیگری که با آن راحت هستید را زیر زانوهای خود قرار دهید، این حالت بدن شما را بهدرستی در یک راستا قرار داده و در نتیجه از پیچخوردگی بدن و فشار روی محل برشها، شکم و رحم جلوگیری میکند.
- بالش زیر سر: بالش شیبداری را پشت خود قرار دهید تا گردن و ستون فقرات نیز در یک راستا قرار بگیرند، بهاینترتیب دچار کمردرد و اسپاسم عضلات گردن نمیشوید.
این نحوه خوابیدن بعد از سزارین، کمترین فشار را روی شکم و محل برشها وارد کرده و در نتیجه با کاهش درد، بهتر میخوابید.
خوابیدن به پهلو بعد از سزارین
خوابیدن به پهلو بعد از خوابیدن به پشت، بهترین و راحتترین حالت برای زنانی است که تازه سزارین کردهاند، در این روش، بالش نقش حمایتی از شکم را داشته و مانند تکیهگاه عمل میکند؛ بنابراین باید بالشی مناسب با وضعیت و اندازه شکم خود انتخاب کنید.
نحوه درست خوابیدن بعد از سزارین به سمت پهلوی چپ یا راست به شرح زیر است:
- بالش بین زانوها: بالشی را بین زانوهای خود قرار دهید تا باسن و پاها در یک راستا قرار گرفته و فشار روی کمر کاهش پیدا کند.
- بالش زیر شکم: بالش کوچک یا حولهای نرم را زیر شکم خود قرار دهید تا هنگام خوابیدن به پهلو از ناحیه برش پشتیبانی کرده و فشار روی شکم و رحم را کاهش دهد.
- بالش زیر سر: بالش دیگری را زیر سر خود بگذارید تا گردن و ستونفقرات در یک راستا قرار بگیرند، بهاینترتیب از درد کمر و گردن جلوگیری میشود.
البته میتوانید بهجای ۳ بالش متفاوت از بالش بارداری استفاده کنید.
بهتر است به پهلوی چپ بخوابید، چون این حالت با بهبود فرایند هضم مانع از رفلاکس معده میشود.
خوابیدن بهحالت نیمهنشسته بعد از سزارین
حالت نیمهخوابیده یا نیمهنشسته به تسکین درد و کاهش فشار روی شکم و محل برشها کمک میکند، نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین در حالت نیمهنشسته به شرح زیر است:
- بالش پشت کمر: بالش مناسبی را پشت کمر خود قرار دهید تا از لگن و کمر و ستونفقرات حمایت کند.
- بالش پشت شانهها و گردن: بالش دیگری را پشت شانهها و در گودی گردن قرار دهید تا فشار روی کمر و گردن کاهش پیدا کند و دچار اسپاسم عضلانی، کمردرد و گردندرد نشوید.
روشهای سادهتری نیز برای این حالت خوابیدن وجود دارد که به شرح زیر هستند:
- استفاده از بالشهای تکیهگاهدار؛
- استفاده از تختهای قابلتنظیم.
این نحوه خوابیدن بعد از سزارین نهتنها تنفس عمیق را راحتتر کرده، بلکه مانع رفلاکس معده در طول شب میشود.
استفاده از بالش برای حمایت شکم بعد از سزارین
یکی از روشهای صحیح خوابیدن بعد از سزارین، حمایت از شکم است، در این شرایط باید از بالش استفاده کنید که یکی از بهترین آنها، بالش بارداری است؛ طراحی این بالش بهگونهای است که علاوهبر شکم از سایر بخشهای بدن نیز حمایت میکند. بنابراین تفاوتی ندارد به پهلوی چپ یا راست، بهحالت نشسته یا شیبدار میخوابید، در هر صورت باید از بالش برای حمایت از شکم و کاهش فشار روی محل جراحی استفاده کنید.
قرار دادن پاها بالاتر از بدن
بالا قرارگرفتن پاها در حالت خوابیده به پشت، گردش خون در بدن را بهبود داده و از طرفی مانع تورم اندامهای تحتانی میشود، با افزایش گردش خون، بدن فرصت بهتری برای بهبودی کلی پیدا میکند؛ با کاهش درد نیز خواب راحتتری خواهید داشت.
لازم است بدانید که قرار دادن پاها بالاتر از بدن مزایای به شرح زیر دارد:
- جلوگیری از احتباس مایعات در بدن بعد از سزارین؛
- کاهش قابلتوجه فشار روی کمر، شکم و محل برشها.
طرز صحیح خوابیدن بعد از سزارین با پاهای بالاتر به شرح زیر است:
- بالش زیر پاها: بالشی سفت با اندازه دلخواه را زیر زانو و کمی بالاتر قرار دهید تا گردش خون در بدن افزایش پیدا کند.
- بالش زیر ساق پا: بالش دیگری را زیر ساق پاها بگذارید تا پایینتر از زانو و آویزان نماند.
حالت اصلاحشده خوابیدن روی شکم
خوابیدن روی شکم نهتنها در دوران بارداری ممنوع است، بلکه باعث بروز عوارض خطرناکی بعد از زایمان بهویژه سزارین میشود؛ چون در این حالت، فشار روی شکم بهشدت افزایش پیدا کرده و علاوهبر درد زیاد، ممکن است بخیهها باز شوند. اما اگر به این حالتِ خواب عادت دارید، بهتر است با اصلاحات زیر، خطرات احتمالی را کاهش دهید:
- بالش سفت زیر لگن: بالشی سفت و محکم را زیر یکطرف لگن قرار دهید تا با ایجاد حالتی کج به لگن، مانع فشار روی شکم و محل برشها شود.
- بالش سفت زیر شانه و پاها: بالش سفت دیگری را زیر شانه یا پاها قرار دهید، این بالش به حفظ حالت کج بدن و کاهش فشار روی شکم و برشها کمک میکند.
خوابیدن بهحالت نشسته
این نحوه خوابیدن بعد از عمل سزارین شاید برای روزهای اول راحت باشد، اما بهمرور زمان باعث کمردرد، گردندرد و فشار روی پاها میشود؛ علاوهبراین، اگر مدتطولانی در این وضعیت و بدون بالش حمایتی برای شکم بخوابید، فشار روی محل برشهای جراحی افزایش پیدا میکند.
- بالش پشت کمر و گردن: بالش مناسبی را پشت کمر و گردن خود قرار دهید تا از کمردرد و اسپاسم عضلات گردن جلوگیری شود.
- بالش حمایتی شکم: باید بالشی نرم با اندازه مناسب را زیر شکم خود قرار دهید تا مانند تکیهگاه از آن حمایت کرده و مانع فشار روی محل برشهای سزارین شود.
این وضعیت برای شیردادن به نوزاد بسیار مناسب است، اما نباید برای مدتی طولانی به این حالت بخوابید.
بدترین حالتهای خوابیدن بعد از سزارین
برخی از حالتهای خوابیدن بعد از سزارین، درد و ناراحتی را بیشتر کرده و حتی ممکن است باعث بازشدن بخیهها و خونریزی شود. در ادامه بدترین حالتهای خوابیدن بعد از زایمان سزارین بررسی میشود:
خوابیدن روی شکم
یکی از بدترین وضعیتهای خواب در دوران بارداری و بعد از زایمان طبیعی یا سزارین، خوابیدن روی شکم است، چون در این حالت، شکم، رحم و محل برشها تحت فشار بسیار زیادی قرار میگیرند؛ از طرفی بلندشدن از تخت در این وضعیت سخت و گاهی غیرممکن است.
پزشک متخصص توصیه میکند حداقل تا ۶ هفته بعد از سزارین روی شکم نخوابید، حتی اگر در این وضعیت دردی ندارید؛ برای تعیین زمان خوابیدن روی شکم و مشورت با پزشک متخصص زنان وقت ویزیت آنلاین از دکتردکتر بگیرید.
خوابیدن بهپهلو بدون تکیهگاه
درازکشیدن بهپهلو یکی از بهترین روشهای خوابیدن بعد از سزارین است، اما اگر در این حالت از تکیهگاهی مناسب استفاده نکنید؛ به بدترین حالت خوابیدن بعد از عمل سزارین تبدیل خواهد شد.
خوابیدن به پهلو بدون تکیهگاه باعث پیچخوردن بدن شده و فشار روی شکم و محل برشهای جراحی را افزایش میدهد، در این شرایط نهتنها درد بیشتری تجربه میکنید، بلکه ممکن است بخیهها نیز باز شوند.
صاف و بدون تکیهگاه به پشت خوابیدن
صاف خوابیدن به پشت و بدون تکیهگاه برای کمر و پاها، تنش زیادی در ناحیه شکم ایجاد میکند، این تنشها باعث کشیدگی محل برشها شده و خطر بازشدن بخیهها و خونریزی را افزایش میدهد؛ بنابراین هنگام خوابیدن به پشت، از بالش برای بالا نگهداشتن بالاتنه یا پاها استفاده کنید.
بعد از سزارین چگونه از تخت بلند شویم؟
در کنار رعایت نکات نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین، چطور بلندشدن از تخت نیز بسیار مهم است، چون در هفتههای اول، هر حرکتی دردناک است؛ بنابراین با رعایت نکات زیر از تختخواب بلند شوید:
- با زانوهای خمشده به پهلو بچرخید تا فشاری روی شکم و محل جراحی بهکمترین مقدار برسد.
- درحالیکه عضلات شکم را شُل کردهاید، با استفاده از بالش یا آرنجها بهآرامی بنشینید؛ بهتر است حین نشستن از دستها برای حمایت از شکم استفاده کرده و لگن را بهآرامی بالا بکشید.
- پاها را روی لبه تخت بچرخانید یا در صورت نیاز آنها را با دستها نگه دارید.
- اول یکی از پاها و سپس بعدی را بهآرامی روی زمین بگذارید.
- قبل از بلند شدن، چند ثانیهای ثابت بنشینید تا از سرگیجه جلوگیری شود.
- دست را به دیوار یا لبه تخت تکیه داده و بهآرامی بلند شوید.
این روش بلند شدن از تخت بعد از سزارین در مقایسه با نشستن مستقیم از حالت خوابیده به پشت، فشار کمتری به محل برشها وارد میکند.
نکات مهم برای خواب راحت بعد از سزارین
زمان بهبودی هر فردی با دیگری متفاوت بوده و به عواملی مانند سلامت کلی، سرعت ترمیم زخمها، رعایت نکات بهداشتی و حتی اولین یا دومین سزارین بستگی دارد؛ در این شرایط، خواب بهتر اهمیت ویژهای پیدا میکند چون بهصورتمستقیم روی سرعت بهبودی تأثیر میگذارد. البته برخی از زنان با شرایط زیر به زمان بیشتری برای بهبودی کامل نیاز دارند:
- زنان مبتلا به بیماریهای زمینهای مانند دیابت یا اختلالات ایمنی؛
- زنان با تجربه عوارض حین یا بعد از سزارین.
در چنین شرایطی، رعایت نکات زیر با افزایش کیفیت خواب و مدت استراحت، سرعت بهبودی را افزایش میدهد:
زمانبندی مصرف مسکنها بعد از سزارین
داروهای مسکن بعد از سزارین برای کاهش درد تجویز میشوند، اما زمان درست خوردن آنها میتواند تأثیرگذاری دارو را بیشتر کرده و از طرفی از تجربه درد تا قبل از دوز بعدی جلوگیری کند؛ پس داروها را منظم و سر ساعت مصرف کنید.
محیط خواب مناسب
محیطی که در آن میخوابید، تأثیر بسیار زیادی در ریکاوری بدن و کاهش خستگی ناشی از کمخوابی دارد، بنابراین با رعایت نکات زیر، محیطی مناسب فراهم کنید:
- کمکردن نور چراغها یا تاریکی کامل؛
- بهحداقل رساندن سروصدا در خانه یا سکوت کامل؛
- دمای مناسب اتاق خواب (بهترین دما بین ۱۸ تا ۲۲ درجه سانتیگراد)؛
- تخت و بالش مناسب؛
- هوای تازه و تهویه مناسب اتاق خواب.
آمادگی اولیه برای خواب
آمادهشدن برای خواب تأثیر زیادی در کیفیت آن دارد، بنابراین نکات زیر را رعایت کنید:
- پوشیدن لباسی راحت و خنک؛
- استفادهنکردن از موبایل و سایر وسایل دیجیتال حداقل ۱ تا ۲ ساعت قبل از خواب؛
- آمادهکردن وسایل موردنیاز نوزاد مانند پوشک و شیشهشیر؛
- دوش آبگرم قبل از خواب؛
- دستشوییرفتن قبل از خواب؛
- خوردن غذایی سبک برای شام.
نور آبی صفحه نمایش وسایل دیجیتال، مغز را فریب میدهد تا تولید ملاتونین را کاهش دهد. این شرایط شما را بیدار نگه میدارد.
تنظیم ساعت خواب
یکی از مهمترین نکات نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین، تنظیم ساعت خواب و بیداری است. اگر ساعت بیداری و خواب ثابتی داشته باشید، بدن به این ریتم شبانهروزی عادت کرده و شبها راحتتر و سریعتر میخوابید.
استفاده از کمربند طبی
کمربندهای طبی برای زنان باردار و بعد از سزارین مانند تکیهگاهی ایمن بوده و از کمردرد، افتادگی شکم و فشار روی محل جراحی جلوگیری میکند، بنابراین اگر پزشک متخصص زنان استفاده از این کمربندها را به شما توصیه کرده، بدون نگرانی از آن استفاده کنید.
انتخاب تشک و بالش مناسب
انتخاب تشک و بالش به نحوه خوابیدن بعد از عمل سزارین بستگی دارد، چون برخی از حالتهای معرفی شده نیاز به بالش سفت دارند؛ اما وضعیت دیگری به بالشهای نرم و کوچک نیاز دارد. بالشها نقش تکیهها و محافظتی دارند و تشک و تختی که قابلتنظیم است، شما را خریدن بالشهای زیاد بینیاز میکند.
در این شرایط بهتر است ابتدا راحتترین و کمخطرترین حالت خواب را با امتحانکردن موارد مختلف انتخاب کرده و سپس تشک و بالش بخرید. یکی از بالشهای بسیار کاربردی، بالش بارداری است که از بیشتر بخشهای بدن حمایت میکند.
نوشیدن آب کافی
زنان با شروع ناگهانی مسئولیتهای زیاد بعد از زایمان معمولا آبخوردن را فراموش میکنند، درحالیکه هیدراته ماندن بدن تأثیر زیادی در سلامت کلی، تنظیم خلقوخو و خواب راحتتر دارد؛ بنابراین در طول روز آب کافی بنوشید.
خوردن و آشامیدن قبل از خواب
خوردن شام سنگین یا در اواخر شب و نوشیدنیهای کافئیندار شما را بیدار نگه میدارند، بنابراین حداقل ۲ ساعت قبل از خواب، وعده غذایی سنگین نخورید و قهوه و الکل ننوشید.
خوابیدن بعد از سزارین تا چه زمانی حساس است؟
بیشتر زنان طیمدت ۶ تا ۸ هفته بعد از سزارین نشانههای بهبودی را مشاهده میکنند، اما بهبودی کامل معمولا به زمان بیشتری حدود ۳ تا ۶ ماه نیاز دارد؛ در این بازه زمانی، مدت و نحوه استراحت بسیار مهم و به شرح زیر است:
۲ هفته اول: ضرورت بهبودی
استراحت در ۲ هفته اول بعد از سزارین اهمیت زیادی دارد، چون بدن در حال بهبودی بعد از زایمان و ترمیم برشهای بزرگ روی شکم است؛ بنابراین باید بهاندازه کافی بخوابید و حرکات بدن را محدود کنید.
محدود کردن حرکات و تنها انجام کارهای ضروری مانند دستشوییرفتن و پیادهروی سبک در خانه به بدن در فرایند بهبودی کمک میکند، اما بلندکردن اجسام سنگین یا ورزشهای سنگین و شدید ممکن است باعث باز شدن بخیهها و حتی خونریزی شود.
استراحت کافی و خواب مفید در این بازه زمانی از عوارض احتمالی جلوگیری کرده و روند بهبودی را سریعتر و آسانتر میکند.
هفتههای ۲ تا ۴: افزایش تدریجی فعالیتهای روزانه
از هفته دوم به بعد، ورزشهای سبک را بهتدریج به روال روزانه استراحت اضافه کنید، بهترین ورزش از هفته دوم تا چهارم، پیادهروی در خانه است؛ این کار با بهبود گردش خون مانع از لختهشدن خون میشود.
از هفته دوم تا چهارم نباید اقدامات زیر را انجام دهید:
- چیزی سنگینتر از نوزاد خود بلند نکنید.
- خانه را تمیز نکنید.
- زیاد از پلهها بالا و پایین نروید.
متاسفانه زنانی که در هفتههای دوم تا چهارم بیشازحد کار میکنند، آسیب بیشتری دیده و فرایند بهبودی آنها کندتر میشود؛ بنابراین حتی اگر حین کارکردن درد ندارید نباید ضرورت و اهمیت بهبودی اندامهای داخلی را نادیده بگیرید.
هفتههای ۴ تا ۶: بازگشت تدریجی به روال عادی
بین هفتههای چهارم تا ششم بعد از سزارین، فعالیتهای روزانه را بهآرامی شروع کنید، اما همچنان باید استراحت منظم را در اولویت قرار دهید؛ بنابراین کارهای سبک خانه را انجام داده و چیزهای سنگینتر ۴.۵ تا ۷ کیلوگرم بلند نکنید.
بدن بهمدت ۳ تا ۶ ماه بعد از سزارین به ترمیم بافتها و عضلات آسیبدیده ادامه میدهد. در این بازه زمانی، احساس خستگی طبیعی است، چون بدن در حال بهبودی از درون است؛ پس به انرژی بیشتری نیاز داشته و باید خوب استراحت کنید.
بعد از هفته ششم: شروع بهبودی طولانیمدت
معاینه بعد از زایمان معمولا در هفته ششم انجام میشود، پزشک با ارزیابی وضعیت شما ممکن است اجازه انجام فعالیتهای بیشتر را بدهد؛ اما بهبودی کامل به زمان بیشتری نیاز دارد.
شروع دوباره ورزشهای شدید، بلندکردن اجسام سنگین یا کار بدنی زیاد، قبل از هفته دوازدهم باعث مشکلاتی به شرح زیر میشود:
- فتق؛
- باز شدن بخیهها؛
- خونریزی.
جدول زیر موارد بالا را بهصورت خلاصه بررسی میکند تا دید بهتری داشته باشید:
| بازه زمانی بعد از سزارین | نحوه استراحت |
| ۲ هفته اول |
|
| هفتههای بعدی |
|
کلام آخر دکتردکتر
اصلیترین تأثیر مثبت نحوه صحیح خوابیدن بعد از عمل سزارین، کاهش درد و بهبودی سریعتر است، بنابراین با انتخاب حالتی مناسب نهتنها درد کمتری تجربه میکنید، بلکه خطر باز شدن بخیهها و خونریزی کاهش پیدا میکند؛ چون فشار روی شکم بسیار کمتر شده است. برخی از زنان حتی با اصلاح وضعیت خواب نیز درد زیادی بعد از سزارین تجربه میکنند که با مصرف داروهای مسکن بهتر نمیشود، در چنین شرایطی باید با پزشک زنان مشورت کنید تا اقدامات لازم را انجام دهد. برای مشورت با پزشک نیز کافی است وقت ویزیت آنلاین از دکتردکتر بگیرید.
سوالات متداول
