آزمایش گلوکز ادرار چیست؟ بررسی سطح نرمال و علائم قند بالا

آزمایش گلوکز ادرار
اشتراک گذاری ثبت دیدگاه

گلوکز نوعی قند ساده و منبع اصلی تامین انرژی سلول‌ها است که از تجزیه کربوهیدرات‌های موجود در مواد غذایی به‌دست می‌آید. در حالت طبیعی، کلیه‌ها تقریباً تمام گلوکز را دوباره جذب کرده و مانع ورود آن به ادرار می‌شوند. بنابراین، وجود قند در آزمایش گلوکز ادرار نشان‌دهنده بالا بودن قند خون، پیش‌دیابت، دیابت، برخی اختلالات ارثی کلیوی و دیابت بارداری یا تغییرات موقت به‌دلیل استرس و رژیم‌ غذایی است؛ در این شرایط، انجام آزمایش تخصصی اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. بنابراین، در این مقاله از مجله سلامت دکتردکتر به بررسی نحوه انجام آزمایش، آمادگی‌های لازم، تفسیر تست گلوکز ادرار، علائم گلوکز بالا در ادرار و روش‌های درمان می‌پردازیم تا سلامت شما تضمین شود.

آزمایش گلوکز ادرار چیست و چه کاربردی دارد؟

آزمایش گلوکز ادرار (Glucose Urine Test) روشی ساده اما ارزان برای بررسی میزان قند در نمونه ادرار است، چون با افزایش قند خون در اثر دیابت یا ابتلا به برخی بیماری‌‌های نادر کلیوی مانند گلیکوزوری باعث نتیجه مثبت گلوکز ادرار خواهند شد.

در حالت طبیعی، ادرار حاوی گلوکز بسیار کمی است یا گلوکز ندارد، چون کلیه‌ها آن را نگه‌ داشته و به‌ جریان خون برمی‌گردانند، بنابراین، احتمال دفع گلوکز و افزایش سطح آن در ادرار معمولاْ پایین است؛ چنین شرایطی بیشتر در افراد مبتلا به دیابت و بیماری گلیکوزوری رخ می‌دهد.

آزمایش گلوکز ادرار چیست و چه کاربردی دارد؟

مشکلات سلامتی که باعث افزایش گلوکز در نمونه ادرار می‌شوند به شرح زیر هستند:

دیابت

شایع‌ترین دلیل گلوکز مثبت ۱ در ادرار یا گلوکز مثبت ۲، ابتلا به دیابت است. بنابراین، پزشک متخصص انجام آزمایش خون ناشتا را تجویز می‌کند تا سطح قند خون دقیق‌تر مشخص شود؛ در این شرایط، نیازی به آزمایش مدفوع نیست و نمونه خون و ادرار برای تشخیص کافی است.

بیماری نادر کلیوی

ابتلا به برخی بیماری‌های کلیوی ممکن است حتی در شرایطی که سطح قند خون طبیعی است، باعث وجود گلوکز در ادرار شود. در حالت طبیعی، کلیه‌ها تقریبا تمام گلوکز فیلترشده را دوباره به جریان خون بازمی‌گردانند، اما در برخی اختلالات کلیوی این فرایند به‌درستی انجام نمی‌شود و بخشی از گلوکز از طریق ادرار دفع می‌شود. مهم‌ترین این بیماری‌ها عبارت‌اند از:

  • گلیکوزوری کلیوی: گلیکوزوری (Glycosuria یا Glucosuria) نوعی اختلال نادر است که در آن گلوکز با وجود طبیعی‌بودن سطح قند خون در ادرار دیده می‌شود. این وضعیت معمولا به‌دلیل نقص در بازجذب گلوکز در لوله‌های کلیه رخ می‌دهد. گلیکوزوری کلیوی اغلب منشأ ژنتیکی دارد، اما در برخی موارد ممکن است بر اثر آسیب یا اختلالات اکتسابی کلیه نیز ایجاد شود؛ بنابراین، وجود گلوکز در ادرار همیشه به‌معنای ابتلا به دیابت نیست.
  • سندرم فانکونی: سندرم فانکونی نوعی اختلال در عملکرد لوله‌های کلیه است که باعث دفع بیش‌ازحد برخی مواد ضروری مانند گلوکز، اسیدهای آمینه، فسفات و بی‌کربنات از طریق ادرار می‌شود. این بیماری ممکن است ارثی باشد یا بر اثر برخی بیماری‌ها، داروها و آسیب‌های کلیوی در طول زندگی ایجاد شود. یکی از یافته‌های آزمایشگاهی شایع در افراد مبتلا به سندرم فانکونی، وجود گلوکز در ادرار با وجود طبیعی‌بودن قند خون است.

کاربردهای آزمایش قند ادرار

کاربردهاتوضیحات
کمک به تشخیص دیابتتشخیص ابتلا به دیابت نوع ۱ و ۲
پایش و کنترل دیابت
  • نظارت بر سطح قند خون؛
  • اندازه‌گیری میزان اثربخشی روش‌های درمان دیابت.
بررسی بیماری‌های کلیوی
  • اختلالات کلیوی مانند گلیکوزوری کلیوی (Renal Glycosuria)؛
  • تشخیص برخی بیماری‌های نادر کلیه.
بررسی سلامت بارداریتشخیص دیابت بارداری
اثربخشی داروهاارزیابی میزان اثربخشی داروها برای درمان دیابت
جایگزین آزمایش خون
  • در افراد مبتلا به عفونت‌های باکتریایی و با افزایش احتمال سرایت عفونت به خون با ورود سوزن نمونه‌گیری به رگ‌؛
  • آسیب‌دیدن رگ‌ها در آزمایش‌های قبلی و عدم امکان خون‌گیری.

باتوجه‌ به اطلاعات جدول بالا، علت مثبت بودن گلوکز در آزمایش ادرار، معمولا به‌ معنای ابتلا به دیابت نوع ۱ و ۲ یا دیابت بارداری و برخی مشکلات کلیوی است، چون برخی از افراد مبتلا به دیابت، به مشکلات کلیوی نیز مبتلا می‌شوند، اما کنترل زودهنگام و دقیق قند خون و فشار خون، از این مشکلات جلوگیری خواهد کرد.

وجود مقدار کمی قند در ادرار، طبیعی است، اما اگر نتیجه آزمایش بیشتر از ۰٫۲۵ میلی‌گرم در میلی‌لیتر را نشان دهد، باید علت آن با آزمایش قند خون ناشتا بررسی شود.

لازم است بدانید که آزمایش ادرار برای تشخیص کتون‌ها نیز کاربرد دارد، چون سطح بالای کتون‌ها ممکن است دیابت نوع ۱ را در میان سایر بیماری‌ها بهتر نشان دهد؛ کتون نوعی ماده شیمیایی است که بدن آن را هنگام سوزاندن چربی‌ها تولید می‌کند تا به تولید انرژی در بدن کمک ‌کند.

آزمایش گلوکز ادرار چیست و چه کاربردی دارد؟

آمادگی قبل از آزمایش قند ادرار

آزمایش گلوکز ادرار مانند آزمایش CBC یا آزمایش ویتامین D نیازی به آمادگی اولیه ندارد، اما اگر مکمل یا داروی خاصی مصرف می‌کنید باید تمامی اطلاعات آن را به پزشک ارائه کنید، چون برخی از داروها روی نتیجه آزمایش تاثیر می‌گذارند؛ بدون مشورت پزشک نیز هیچ دارویی را قطع نکنید.

نحوه درست نمونه‌گیری ادرار برای تست گلوکز

برخلاف آزمایش‌های مختلف خون مانند آزمایش RDW خون، باید نمونه ادرار را خودتان جمع‌آوری کنید. بنابراین، رعایت مراحل زیر لازم است، زیرا هنگام نمونه‌گیری مانع از آلوده‌شدن نمونه، نتیجه مثبت کاذب و تشخیص عفونت ادراری یا سایر مشکلات خواهد شد:

  • بعد از گرفتن فنجان پلاستیکی استریل، دستان خود را در سرویس‌بهداشتی به‌خوبی بشویید.
  • قبل‌از جمع‌آوری ادرار، واژن و لابیاهای بزرگ و کوچک را از هم جدا کرده و قسمت‌های داخلی را با شوینده‌های مخصوص آزمایشگاه از جلو به عقب بشویید.
  • اگر در دوران پریود یا چند روز قبل و بعد از آن برای آزمایش اقدام کنید، احتمال وجود خون در آزمایش ادرار بالا می‌رود. بنابراین، بهتر است زمان دیگری تست بدهید.
  • مردان باید تمام سر آلت‌تناسلی را بشویند و اگر پوست ختنه‌گاه دارید، ابتدا آن را عقب بکشید و بعد آلت‌تناسلی را بشوید.
  • در فنجان را باز کرده و درحالی‌که فنجان خالی را در دست دارید، در آن را رو به بالا و روی سطحی تمیز قرار دهید.
  • اجازه دهید مقدار کمی از اول جریان ادرار به داخل توالت بریزد تا مجاری ادراری پاک شود.
  • ادرار خود را نگه داشته و بدون‌ اینکه بدن خود را لمس کنید، فنجان را زیر جریان ادرار قرار دهید.
  • فنجان نمونه‌گیری را تا شاخص پُر کنید، معمولاً نصف فنجان کافی است.
  • درب فنجان را با دقت روی آن ببندید و مطمئن شوید که داخل فنجان یا درب آن را لمس نمی‌کنید.
  • نمونه را در محل جمع‌آوری نمونه‌های ادرار آزمایشگاه قرار دهید.

روش‌های انجام آزمایش گلوکز ادرار

این آزمایش با استفاده از کیت‌های خانگی شامل نوار تست ادرار و نمونه‌گیری در آزمایشگاه انجام می‌شود؛ روش انجام این آزمایش‌ها به‌صورت زیر هستند:

تست نوار ادرار

آزمایش گلوکز ادرار با نوار تست مخصوص انجام می‌شود. این نوارها دارای پدهای حساس به رنگ هستند که در تماس با ادرار تغییر رنگ می‌دهند تا سطح گلوکز را مشخص شود . این روش معمولاً در آزمایشگاه انجام می‌شود، چون دقت تشخیص آزمایشگاهی به‌دلیل تخصص تکنسین بیشتر از تست خانگی است.

تکنسین آزمایشگاه، نوار تست را داخل نمونه ادرار قرار داده و سپس طبق مدت‌زمان توصیه‌شده روی بسته‌بندی، منتظر می‌ماند تا قطعه‌های مربعی روی نوار تغییررنگ دهند. سپس، نوار را با الگوی روی بسته‌بندی مطابقت می‌دهد؛ در بسیاری از موارد، محدوده‌های زیر نشان‌دهنده نتیجه طبیعی و غیرطبیعی است.

محدوده روی نوار تستنتیجه آزمایش
۰ تا ۰٫۸ میلی‌مول در لیتر (۰ تا ۱۵ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)طبیعی
بالاتر از ۰٫۸ میلی‌مول در لیتر (بیشتر از ۱۵ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)غیرطبیعی و به‌معنای گلوکز ادرار بالا

روش‌های انجام آزمایش گلوکز ادرار

نمونه‌گیری ۲۴ ساعته

در برخی موارد باید آزمایش‌های دقیق‌تری انجام شود. بنابراین، تکنسین آزمایشگاه ظرف نمونه‌گیری بزرگی به شما می‌دهد تا نمونه ادرار را طی‌مدت ۲۴ ساعت آینده در خانه جمع‌آوری کنید؛ بعد از جمع‌آوری نمونه باید آن را به آزمایشگاه تحویل دهید تا تست گلوکز ادرار انجام شود.

کاربردهای این روش به شرح زیر هستند:

  • بررسی دقیق‌تر گلوکز در ادرار؛
  • ارزیابی ابتلا به برخی بیماری‌های کلیوی یا دیابت.

آزمایش‌های کمی

در این روش، مقدار دقیق‌تر گلوکز ادرار با دستگاه‌های آزمایشگاهی اندازه‌گیری می‌شود. بنابراین، با بررسی تخصصی‌تر نمونه، نتیجه آزمایش دقیق‌تر خواهد بود و مانند نمونه ۲۴ ساعته، ارزیابی ابتلا به بیماری‌های کلیوی و دیابت نیز انجام می‌شود.

جدول مقایسه روش‌های مختلف تست گلوکز ادرار

روش آزمایشنحوه انجامکاربردمزایامحدودیت
تست نوار ادرارقرارگیری نوار مخصوص تست ادرار داخل نمونه و بررسی تغییررنگ نوارمناسب غربالگری سریع
  • سریع؛
  • ارزان؛
  • قابل‌انجام در مطب و خانه.
  • دقت پایین‌تر از آزمایش خون؛
  • تاثیر داروها یا ویتامین C روی نتیجه تست.
نمونه ۲۴ ساعتهاستفاده از روش‌های شیمیایی و دستگاه‌های آزمایشگاهی برای بررسی سطح گلوکز
  • بررسی دقیق‌تر میزان دفع گلوکز؛
  • ارزیابی برخی مشکلات کلیوی و دیابت.
  • دقت بالاتر از تست نوار ادرار؛
  • اطلاعات کامل‌تر نسبت به ۱ نمونه ساده ادرار.
  • زمان‌بر؛
  • نتیجه نادرست درصورت کامل‌نبودن نمونه‌گیری.
آزمایش کمیاندازه‌گیری مقدار دقیق گلوکز با روش‌های شیمیایی و دستگا‌ه‌های آزمایشگاهیبررسی تخصصی‌تر و اندازه‌گیری دقیق میزان گلوکز در ادرار
  • دقت بالاتر از نوار تست و نمونه ادرار ۲۴ ساعته؛
  • ارائه مقدار عددی دقیق گلوکز در ادرار.
  • هزینه بیشتر؛
  • نیاز به تجهیزات تخصصی.

روش‌های انجام آزمایش گلوکز ادرار

پزشک چه زمانی تست گلوکز ادرار را تجویز می‌کند؟

پزشک متخصص زمانی تست گلوکز ادرار را تجویز می‌کند که یکی از شرایط زیر را داشته باشید:

  • سابقه خانوادگی ابتلا به دیابت؛
  • ابتلا به دیابت نوع ۱ و ۲ یا دیابت بارداری؛
  • داشتن علائم دیابت؛
  • غربالگری بارداری؛
  • خطر ابتلا به گلیکوزوری و سایر بیماری‌های ادراری مرتبط با عدم توانایی کلیه در جذب گلوکز.

سایر آزمایش‌ها

پزشک متخصص علاوه‌بر تست گلوکز در ادرار، آزمایش‌های دیگری نیز تجویز می‌کند که به شرح زیر هستند:

آزمایش کورتیزول

با مثبت بودن گلوکز در آزمایش ادرار، پزشک متخصص ممکن است با هدف بررسی دلایل دیگر بالا بودن قند در خون در ادرار، تفسیر آزمایش کورتیزول را نیز انجام دهد، چون سطح بالای هورمون استرس گاهی باعث افزایش موقتی قند در نمونه خون و ادرار می‌شود.

آزمایش بیماری‌های کلیوی

حدود یک‌ سوم افراد مبتلا به دیابت، مشکلات کلیوی دارند و کنترل زودهنگام و دقیق قند خون و فشار خون آن‌ها در کنار مصرف داروهای مناسب، مانع ابتلا به مشکلات کلیوی خواهد شد. بنابراین، اگر پزشک متخصص به بیماری گلیکوزوری یا موارد مشابه مشکوک شود، آزمایش بیماری‌های کلیوی را تجویز خواهد کرد.

میکروآلبومینوری اصلی‌ترین آزمایشی است که برای بیماری‌های کلیوی تجویز می‌شود. در این روش، میزان پروتئین موجود در ادرار اندازه‌گیری خواهد شد، چون نفوذ مقدار کمی آلبومین (پروتئین اصلی خون) به ادرار و عدم درمان به‌موقع برای کاهش نشت، باعث آسیب به کلیه‌ها و از کار افتادن آن‌ها می‌شود.

تفسیر آزمایش گلوکز ادرار

بسیاری از افراد با دریافت نتیجه آزمایش نگران می‌شوند که وجود قند در ادرار نشانه چیست و آیا به دیابت مبتلا شده‌اند یا خیر، اما نتیجه مثبت همیشه به‌ معنای ابتلا به دیابت نیست و ممکن است دلایل دیگری نیز داشته باشد. بنابراین، باید تفسیر آزمایش گلوکز ادرار را به پزشک متخصص بسپارید؛ سطح نرمال، مثبت و منفی قند در این آزمایش به‌صورت زیر تفسیر می‌شود:

سطح نرمال گلوکز در ادرار

مقدار استاندارد گلوکز در ادرار بین ۰ تا ۰٫۸ میلی‌مول در لیتر است و سطوح بالاتر نشان‌دهنده مشکلات سلامتی حاد یا مزمن (طولانی‌مدت) است. اگر نتیجه آزمایش طبیعی باشد، به‌ معنای گلوکز صفر یا مقدار بسیار کم در نمونه ادرار خواهد بود، اما به‌ این مفهوم نیست که به دیابت مبتلا نیستید، چون برخی از افراد حتی با سطح گلوکز خون بالا نیز ممکن است سطح گلوکز ادرار طبیعی داشته باشد؛ در این شرایط بهترین راهکار انجام تست قند خون خانگی یا آزمایش خون در آزمایشگاه برای بررسی دقیق‌تر سطح گلوکز خون است.

تفسیر آزمایش گلوکز ادرار

نتیجه مثبت آزمایش گلوکز ادرار

زمانی‌ که در نتیجه آزمایش ادرار جلوی Glucose علامت +۱ و +۲ نوشته شده باشد، به‌ مفهوم وجود مقداری قند در نمونه ادرار است. این درجه‌بندی تا +۴ ادامه دارد و هرچقدر عدد بالاتر باشد، مقدار گلوکز نیز بیشتر خواهد بود. بنابراین، گلوکز مثبت ۲ در ادرار به‌ معنای قند بیشتر از گلوکز 1+ در ادرار است.

نتیجه گلوکز ادرارمفهوم
Traceمقدار خیلی کم
گلوکز +۱مقدار کم گلوکز در ادرار (حدود ۱۰۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)
گلوکز +۲مقدار متوسط گلوکز در ادرار (حدود ۲۵۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)
گلوکز +۳مقدار زیاد گلوکز در ادرار (حدود ۵۰۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)
گلوکز +۴مقدار بسیار زیاد گلوکز در ادرار (بیشتر از ۱۰۰۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)

براساس اطلاعات جدول بالا، نتیجه مثبت آزمایش به‌ معنای وجود گلوکز در نمونه ادرار است که علت اصلی آن یکی از موارد زیر خواهد بود:

ابتلا به دیابت

شایع‌ترین دلیل نتیجه مثبت آزمایش گلوکز ادرار، ابتلا به دیابت است. بنابراین، پزشک متخصص انجام آزمایش قند خون را نیز تجویز خواهد کرد.

بارداری

وجود مقدار کمی گلوکز در آزمایش ادرار دوران بارداری طبیعی است، اما سطح بالای آن در طول زمان نشانه ابتلا به دیابت بارداری خواهد بود؛ در این موارد، پزشک متخصص با تجویز تست مناسب و تفسیر آزمایش قند خون در بارداری، احتمال ابتلا به این نوع دیابت را بررسی می‌کند.

استرس شدید یا ابتلا به بیماری حاد

استرس شدید و طولانی‌مدت و ابتلا به برخی بیماری‌ها باعث افزایش سطح قند ادرار می‌شود، بنابراین، اگر نتیجه آزمایش مثبت شد، بهتر است تست قند خون نیز انجام دهید.

جالب است بدانید که علاوه‌بر آزمایش هورمون کورتیزول، تفسیر نتیجه NEUT در آزمایش خون نیز به‌دلیل اندازه‌گیری برخی شاخص‌های التهاب یا استرس، روش مناسبی برای کسانی است که اضطراب طولانی‌مدت دارند و خطر ابتلا به دیابت در آن‌ها بیشتر است.

گلیکوزوری کلیوی

گاهی گلیکوزوری کلیوی نشانه‌ای از هایپرگلیسمی (قند خون بالا) است، اما ممکن است در افرادی با سطح قند خون طبیعی یا پایین نیز رخ دهد، در این بیماری، کلیه‌ها قادر به فیلتر کامل مواد زائد نیستند و در نتیجه، گلوکز در نمونه ادرار تشخیص داده می‌شود. دلایل ابتلا به این گروه از بیماری‌های کلیوی به شرح زیر هستند:

  • بدن آن‌طور که باید انسولین تولید نمی‌‌کند یا قادر به استفاده از آن نیست.
  • قند موجود در سیستم‌های مختلف بیشتر از آن چیزی است که بدن می‌تواند هم‌زمان آن‌ها را پردازش کند.
  • به اختلال کلیوی مبتلا شده‌اید.
  • به بیماری‌هایی مانند دیابت نوع ۱ و ۲ یا دیابت بارداری مبتلا هستید.
  • سابقه خانوادگی بیماری ارثی ژنتیکی مانند سندرم فالکونی یا گلیکوزوری کلیوی دارید.

باتوجه‌ به موارد لیست بالا، گلوکز در ادرار همیشه به‌ معنای ابتلا به دیابت نیست.

مصرف زیاد قند قبل از آزمایش

اگر قبل از آزمایش مواد غذایی حاوی قند بالا مصرف کرده‌ باشید، احتمال نتیجه مثبت تست گلوکز ادرار افزایش پیدا می‌کند؛ این آزمایش نیازی به آمادگی قبلی ندارد، اما بهتر است از شب قبل رژیم غذایی سبک و بدون قند داشته باشید.

تفسیر آزمایش گلوکز ادرار

نتیجه منفی آزمایش گلوکز ادرار

نتیجه طبیعی آزمایش قند ادرار در آزمایشگاه‌های مختلف ممکن است با عبارت‌های زیر گزارش شود:

  • Negative (منفی)؛
  • Normal (طبیعی).

بنابراین، گلوکز منفی در آزمایش ادرار به‌ مفهوم نرمال‌بودن سطح قند در این تست آزمایشگاهی است، اما اگر با دریافت نتیجه منفی، هنوز علائم قند خون بالا مانند تشنگی زیاد، تکرر ادرار و کاهش وزن و خستگی دارید، پزشک باید تست قند خون ناشتا تجویز کند.

جدول تفسیر نتایج آزمایش گلوکز ادرار

نتیجه آزمایشمحدوده
سطح طبیعی گلوکز در ادرار۰ تا ۰٫۸ میلی‌مول در لیتر (۰ تا ۱۵ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)
سطح غیرطبیعی گلوکز در ادراربالاتر از ۰٫۸ میلی‌مول در لیتر (بیشتر از ۱۵ میلی‌گرم در دسی‌لیتر)

در افراد سالم، سطح گلوکز در ادرار معمولا تا ۰٫۲۵ میلی‌گرم در میلی‌لیتر طبیعی است، اما بیشتر از این مقدار غیرطبیعی بوده و باید برای بررسی علت به پزشک متخصص مراجعه کنید. باتوجه‌ به اینکه عوامل متعددی باعث افزایش سطح قند ادرار می‌شوند، بهتر است بعد از انجام آزمایش در محل با دکتردکتر، از خدمات ویزیت حضوری نیز استفاده کنید تا پزشک متخصص علت را بررسی کند.

اکنون که می‌دانید گلوکز مثبت در ادرار نشانه چیست، بهتر است با علائم قند بالا و پایین در ادرار نیز آشنا شوید.

علائم قند ادرار بالا

قند ادرار بالا می‌تواند نشانه دیابت، مشکلات کلیوی یا برخی شریط دیگر باشد. علائم این وضعیت به شرح زیر هستند:

  • افزایش تشنگی؛
  • تکرر ادرار؛
  • خشکی دهان؛
  • افزایش اشتها یا گرسنگی بیشتر؛
  • خستگی و ضعف؛
  • تاری دید و سایر مشکلات بینایی؛
  • بی‌حسی یا سوزن‌سوزن شدن دست‌ها و پاها؛
  • بهبودی آهسته زخم‌ها یا عدم بهبودی آن‌ها؛
  • کاهش وزن بی‌دلیل (به‌ویژه در دیابت کنترل‌نشده)؛
  • بوی شیرین یا غیرعادی ادرار؛
  • بیدارشدن مکرر برای ادرار شبانه؛
  • ادرار کف‌آلود؛
  • افزایش حجم ادرار؛
  • عفونت‌های ادراری یا قارچی مکرر (به‌ویژه در زنان).

علائم قند ادرار پایین

در پزشکی، اصطلاحی به‌نام «قند ادرار پایین» پایه علمی ندارد، چون مقدار طبیعی گلوکز در ادرار باید نرمال یا ناچیز باشد و تنها نتیجه مثبت نشانه ابتلا به دیابت یا سایر مشکلات سلامتی خواهد بود.

علائم قند ادرار بالا

روش‌های درمان گلوکز در ادرار

روش درمان گلوکز در ادرار به علت آن بستگی دارد، چون وجود قند در ادرار به‌تنهایی نوعی بیماری مستقل نیست و دلایل زمینه‌ای متفاوتی دارد؛ درمان گلوکز در ادرار براساس علت به روش‌های زیر تقسیم می‌شود:

علت بالا بودن گلوکز در ادرارروش‌های درمان
دیابت
  • مصرف داروهایی مانند انسولین و متفورمین با دستور پزشک متخصص؛
  • تغییر سبک زندگی؛
  • کاهش وزن در صورت اضافه‌وزن؛
  • فعالیت بدنی منظم؛
  • کاهش مصرف قند و کربوهیدرات‌های ساده؛
  • خواب‌ کافی و کاهش استرس.
گلیکوزوریپیگیری و کنترل منظم وضعیت کلیه‌ها به‌دلیل نداشتن روش درمانی خاص
داروهاخودداری از مصرف خودسرانه داروهای زیر:
  • داروهای کنترل دیابت؛
  • داروهای ضدبارداری هورمونی؛
  • داروهای ضدروان‌پریشی.
استرس شدید و طولانی‌مدت
  • کاهش سطح استرس با ورزش، تغییر سبک زندگی و مدیتیشن؛
  • مصرف داروهای ضداسترس در صورت تجویز پزشک متخصص.
بارداری
  • کنترل منظم قند خون؛
  • استفاده از داروهای مناسب با تجویز پزشک متخصص.

نکات کاربردی برای کنترل قند ادرار

برای کنترل قند ادرار و کاهش خطر ابتلا به دیابت، نکات زیر را رعایت کنید:

کاهش مصرف قند و کربوهیدرات‌های ساده

مواد غذایی زیر باعث افزایش سطح قند خون شده و خطر ابتلا به دیابت و گلوکز بالا در ادرار را افزایش می‌دهند:

  • نوشابه‌ها و آب‌میوه‌های صنعتی؛
  • شیرینی و کیک؛
  • قند و شکر؛
  • نان و برنج سفید زیاد.

نوشیدن آب کافی

کم‌آبی، غلظت ادرار را افزایش داده و ممکن است میزان گلوکز را بیشتر نشان دهد. بنابراین، برای عملکرد بهتر کلیه‌ها باید روزانه حداقل ۸ لیوان آب بنوشید.

فعالیت بدنی منظم

ورزش بهترین روش کنترل و مدیریت دیابت و سایر مشکلات سلامتی است. بنابراین، باید برنامه‌ منظمی به شرح زیر داشته باشید:

  • حداقل ۱۵۰ دقیقه ورزش در هفته با شدت متوسط؛
  • حدود ۶۰ تا ۷۵ دقیقه ورزش در هفته با شدت زیاد؛
  • ۲ جلسه تمرین قدرتی در طول هفته.

نکات کاربردی برای کنترل قند ادرار

کنترل استرس

استرس موقت یا طولانی‌مدت باعث مشکلات سلامتی بسیاری می‌شود که یکی از آن‌ها افزایش سطح قند خون به‌صورت موقتی یا دائم است. بنابراین، باید استرس خود را به روش‌های زیر مدیریت کنید:

  • یوگا؛
  • تمرین ذهن‌آگاهی؛
  • تمرینات تنفسی؛
  • ورزش؛
  • رفتن به طبیعت.

انجام آزمایش‌های منظم

اگر نتیجه نهایی گلوکز ادرار بالا را نشان داد، باید به‌صورت منظم و دوره‌ای آزمایش گلوکز ادرار و تست قند خون ناشتا بدهید.

مصرف منظم داروها

اگر به دیابت مبتلا شده‌اید، پزشک متخصص داروهای مناسب را تجویز می‌کند و باید به‌صورت منظم آن‌ها را مصرف کنید تا قند خون مدیریت شود.

بهبود کیفیت خواب

بهبود کیفیت خواب و خواب عمیق به‌مدت ۷ تا ۹ ساعت در شب، با کاهش استرس و بهبود عملکرد سیستم‌های مختلف بدن روش مناسبی برای درمان گلوکز در ادرار است.

کلام آخر دکتردکتر

آزمایش گلوکز ادرار با نوار تست یا نمونه ۲۴ ساعته روشی ساده و کاربردی برای بررسی وجود قند در ادرار است، این روش برای ارزیابی وضعیت قند خون و عملکرد کلیه‌ها استفاده می‌شود، چون علاوه‌بر دیابت، مشکلات ارثی کلیوی مانند گلیکوزوری نیز گلوکز ادرار را افزایش می‌دهند. انجام آزمایش خانگی با نوارهای تست، ساده و ارزان است، اما دقت کافی را ندارد. بنابراین، پیشنهاد می‌شود از خدمات آزمایش در محل دکتردکتر برای تشخیص دقیق‌تر استفاده کنید؛ در صورت مثبت‌بودن نتیجه نیز می‌توانید وقت ویزیت حضوری از دکتردکتر بگیرید تا علت بررسی و درمان اصولی شروع شود.

سوالات متداول

سطح نرمال گلوکز در ادرار چقدر است؟
سطح نرمال گلوکز در ادرار ۰ تا ۰.۸ میلی‌مول در لیتر (۰ تا ۱۵ میلی‌گرم در دسی‌لیتر) است.
علائم قند ادرار بالا چیست؟
آیا قند ادرار مثبت به معنی دیابت است؟
چه کسانی باید آزمایش گلوکز ادرار انجام دهند؟
آیا تست گلوکز ادرار در خانه قابل اعتماد است؟
گلوکز مثبت ۲ در ادرار نشانه چیست؟
استاندارد قند خون چقدر است؟

منابع

healthline

webmd

medlineplus

my.clevelandclinic

webmd

livhospital

ncbi

برچسب‌ها:
محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
اشتراک گذاری
دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

*