همه چیز در مورد قرص فلوکستین؛ موارد مصرفی + مزایا و عوارض

قرص فلوکستین نوعی داروی ضدافسردگی از گروه مهارکننده‌ بازجذب سروتونین (SSRI) است که معمولا برای درمان افسردگی، درمان اختلالات اضطرابی، اختلال وسواس فکری، اختلال هراس، اختلالات خوردن و بی‌اشتهایی عصبی تجویز می‌شود.  قرص فلوکستین، با افزایش سطح سروتونین در مغز، حالات روانی منفی را بهبود بخشیده و موجب می‌شود که احساس آرامش و شادی در فرد افزایش یابد. مقدار دوز مصرفی فلوکستین را روانپزشک و پزشک متخصص تعیین می‌کند.

عوارض فلوکستین مواردی مانند خواب‌آلودگی، حالت تهوع، خشکی دهان، سردرد و کاهش میل جنسی را شامل می‌شود. در صورت مصرف قرص فلوکستین، پزشک متخصص باید از سایر دارو‌های مصرفی بیمار خود اطلاع داشته باشد تا از بروز تداخلات دارویی فلوکستین جلوگیری کند.

برای توضیح جامع‌تر، این مطلب از مجله سلامت و پزشکی دکتردکتر را به بررسی قرص فلوکستین، اثرات داروی فلوکستین، عوارض جانبی فلوکستین و سایر توصیه‌های پزشکی مربوطه اختصاص می‌دهیم. 

اگر سوالی داشتید، می‌توانید در انتهای مطلب و در بخش نظرات مطرح کنید تا کارشناس سلامتی دکتردکتر پاسخ دهد.

فلوکستین چیست؟

فلوکستین (Fluoxetine) یکی از معروف‌ترین دارو‌های ضدافسردگی و در اصطلاح پزشکی، از گروه مهارکننده‌های بازجذب سروتونین (SSRIs) است. این دارو، با افزایش سطح سروتونین در مغز، به بهبود علائم افسردگی، اختلال وسواسی اجباری (OCD)، اختلال هراس، اختلال ناخوشی پیش از قاعدگی (PMDD) و پرخوری عصبی کمک می‌کند.

اثربخشی گستردۀ این دارو در درمان افسردگی به تأیید اداره مواد غذایی و دارویی ایالت متحده آمریکا رسیده و نتایج مطلوب آن پس از مصرف منظم دارو نمایان می‌شود. به همین‌خاطر به فلوکستین لقب «داروی قرن» را داده‌اند.

در نهایت، کارایی این دارو در درمان افسردگی به‌قدری است که حتی با پیدایش دارو‌های جدیدی همچون سرترالین و سیتالوپرام، محبوبیت آن کم نشده است.

اشکال دارویی و نام‌های تجاری فلوکستین

پروزاک (Prozac) و سارافم، نام‌های تجاری قرص ضد افسردگی فلوکستین هستند. این دارو به‌صورت خوراکی و در قالب کپسول، قرص و شربت تولید می‌شود. قرص‌های فلوکستین در دُز‌های مختلف ۱۰، ۲۰ و ۴۰ میلی‌گرمی وجود داشته و هر کدام تأثیرات مخصوص به خود را دارند. البته تولید این قرص در ایران محدود به دُزهای ۱۰ و ۲۰ میلی‌گرم است.

روانپزشک ابتدا قرص فلوکستین ۱۰ را تجویز می‌کند و درصورت نیاز بدن بیمار، آن را به فلوکستین ۲۰ تغییر می‌دهد. میزان این نیاز بستگی به وزن بیمار، شدت بیماری، سابقه مصرف در خانواده و سوابق بیماری او دارد.

شکل کپسولی این دارو به ۲ شکل عادی و آهسته‌رهش با نام‌های تجاری Prozac و Prozac Weekly در بازار به‌فروش می‌رسد. قرص فلوکستین به لحاظ قیمتی در رده دارو‌های عمومی قرار گرفته و قیمت کمتری نسبت به داروهای خارجی دارد. در مورد اینکه قرص فلوکستین خارجی خوبه یا ایرانی، قبل‌از شروع دوره مصرف حسابی پرس‌و‌جو کنید و حتما از پزشک دراین‌باره بپرسید.

از این دارو به‌عنوان یکی از قوی‌ترین داروهای ضد استرس یاد می‌شود.

شربت فلوکستین برای چیست؟

شربت فلوکستین در واقع همان فرم مایع داروی معروف پروزاک است. معمولا زمانی که بلعیدن قرص برای بیمار کودک یا سالمند سخت بوده یا نیاز به تنظیم دوزهای بسیار دقیق و کوچک باشد، پزشک فرم شربت را تجویز می‌کند. کاربرد این دارو برای درمان موارد زیر است:

• اختلال افسردگی اساسی (MDD) در بزرگسالان و کودکان بالای ۸ سال؛
• اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) و افکار مزاحم و رفتارهای تکراری در بزرگسالان و کودکان بالای ۷ سال؛
• پرخوری عصبی یا بولیمیا (Bulimia Nervosa) شامل چرخه‌های پرخوری و رفتارهای جبرانی؛
• اختلال هراس (Panic) و حملات ناگهانی ترس و اضطراب شدید؛
• سندروم پیش از قاعدگی شدید (PMDD) و تغییرات خلقی شدید مرتبط با آن.

روش مصرف فلوکستین

شروع مصرف فلوکستین و تمدید مجدد این دارو، باید مطابق با دستورالعمل دارویی ارائه‌شده توسط دکتر روانشناس، روانپزشک یا سایر پزشک‌های متخصص یاشد. دُز مصرفی این دارو نیز بر‌اساس وضعیت پزشکی مراجع و پاسخ‌های درمانی وی تعیین می‌شود.

البته برای کاهش خطر عوارض جانبی، پزشک‌ از دُز‌ پایین شروع کرده و با توجه به علائم، دُز مصرفی را به‌تدریج افزایش می‌دهد. اثربخشی این دارو زمانی به حداکثر می‌رسد که به‌صورت منظم و در ساعات مشخصی از روز مصرف شود.

در میان اشکال مختلف این دارو، مصرف شربت فلوکستین از لحاظ اندازه‌گیری کمی چالش‌برانگیز است. از این جهت که حتما برای مصرف آن باید از پیمانه‌ها یا قاشق‌های داخل جعبه شربت استفاده کنید. زیرا اندازه قاشق‌های خانگی دقیق نبوده و ممکن است دُز مناسبی از دارو به بدن منتقل نشود.

نکته! قطع مصرف فلوکسیتین بایستی یا کاهش تدریجی دوز مصرفی و با مشورت پزشک انجام شود.

نحوه عملکرد فلوکستین

فلوکستین، دارویی از گروه مهار‌کننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین است. نحوه عملکرد این گروه از دارو‌ها کاملا مشابه یکدیگر بوده و معمولا در شرایط مشابه تجویز می‌شوند. درنتیجه، مصرف قرص فلوکستین باعث افزایش مقدار سروتونین در مغز و بهبود عملکرد یکسری از انتقال‌دهنده‌های عصبی نیز می‌شود.

نکته! سروتونین نوعی انتقال‌دهنده عصبی است که به حفظ تعادل سلامت روان کمک می‌کند. این موضوع باعث شده تا پزشکان برای درمان بسیاری از تنش‌های روانی مانند افسردگی و اختلال دو قطبی، قرص فلوکستین را تجویز کنند.

نحوه نگهداری داروی فلوکستین

داروی فلوکستین را در جای خشک، خنک، دور از دسترس کودکان و دور از تابش مستقیم خورشید نگهداری کنید. گرما به‌مرور ترکیبات دارو را خراب و اثربخشی آن را کم می‌کند.

بهترین زمان مصرف قرص فلوکستین چه زمانی است؟

بهترین زمان مصرف قرص فلوکستین صبح‌ها و همراه با وعده غذایی است. احتمالا برایتان سوال پیش بیاید که چرا فلوکستین باید صبح مصرف شود؟ این دارو با افزایش تاثیرات سروتونین در مغز، موجب بهبود خلق‌‌و‌خو می‌شود و سطح انرژی را بالا می‌برد. بنابراین با مصرف شبانه قرص فلوکستین ممکن است دچار بی‌خوابی شوید.

توجه داشته باشید که بهترین زمان مصرف قرص فلوکستین برای همه افراد یکسان نیست و به تجویز و دستور پزشک بستگی دارد. برای مثال، افرادی که نیاز به دوز بالاتری از فلوکستین نیاز دارند، ممکن است که قرص را ۲ بار در روز (صبح و ظهر) مصرف کنند. 

نکته مهم! در مورد بهترین زمان مصرف قرص فلوکستین، پزشک متخصص تصمیم می‌گیرد. هرگز این قرص را سرخود مصرف نکنید و زمان و دُز مصرفی را بدون اطلاع پزشک تغییر ندهید.

تاثیرات مصرف فلوکستین بر بدن و موارد مصرف آن چیست؟

مصرف فلوکستین، علائم اختلال‌هایی مثل افسردگی، اضطراب، ترس و افکار ناخواسته را تحت‌کنترل درمی‌آورد. از‌این‌رو، مصرف‌کننده با گذشت زمان، تغییراتی در خلق‌وخو، اشتها، خواب و سطح انرژی مشاهده می‌کند. حتی عده‌ای بر این باورند که فلوکستین یک داروی شادی‌آور است. سایر تاثیرات آن عبارت‌اند از:

• کاهش علائم سندرم پیش از قاعدگی؛
• کاهش علائم اختلال پیش از قاعدگی؛
• کاهش تعداد حملات پانیک؛
• درمان اختلال‌های شخصیتی؛
• درمان اختلال‌های اضطرابی.

برخی از محققین بر این باورند که قرص فلوکستین خطر خودکشی را در افراد بالای ۶۵ سال کاهش می‌دهد. جدا از این موارد، برخی منابع ارتباط مشخصی بین فلوکستین و لاغری هستند.

تاثیر فلوکستین در درمان زودانزالی

کاربرد دیگر قرص فلوکستین در درمان زودانزالی است. یک پژوهش بالینی دو داروی فلوکستین و سیتالوپرام را از نظر کارایی روی گروهی از افراد با مشکل زودانزالی مقایسه کرد و به این نتیجه رسید که مصرف فلوکسیتین بعد از هفته چهارم به‌مراتب مؤثرتر از سیتالوپرام بوده است.

استفاده از فلوکستین برای ترک شیشه

فرد معتاد به شیشه به‌دنبال دارو یا ماده‌ای آرامش‌بخش به‌عنوان جایگزین شیشه می‌گردد. فلوکستین با ترشح هورمون سروتونین و بالانس کردن ویژگی‌های رفتاری، برای این افراد حکم یک آرام‌بخش قوی را دارد و از نیاز بدن فرد معتاد به شیشه می‌کاهد.

زمان‌بندی و تعیین دُز مناسب فلوکستین برای ترک شیشه باید توسط پزشک انجام شود.

تاثیر فلوکستین بر ضربان قلب

تعدادی از دارو‌های ضدافسردگی مانند قرص دولوکستین و قرص ونلافاکسین باعث افزایش یا کاهش ضربان قلب می‌شوند؛ پژوهش‌ها حاکی از تأثیر فلوکستین بر کاهش ضربان قلب هستند. البته این بی‌نظمی به قدری نیست که تأثیری در آریتمی بطنی یا هدایت قلبی داشته باشد.

مصرف فلوکستین پیش از قاعدگی

بانوانی که قرص فلوکستین را برای تسکین مشکلات پیش از قاعدگی مصرف می‌کنند، ۲ راه برای مصرف این دار پیش رو دارند: ماهانه یا دوره‌ای. در روش اول این دارو به‌شکل ماهانه و هر روز مصرف می‌شود. اما در شیوه دوم، مصرف دارو فلوکستین از دو هفته قبل از پریود شروع شده و تا اولین روز شروع آن ادامه دارد. برای یادآوری و رعایت مصرف منظم این دارو، استفاده از تقویم را پیشنهاد می‌کنیم.

تاثیر فلوکستین بر روده تحریک‌پذیر

بیماری IBS یا سندروم روده تحریک‌پذیر، نوعی اختلال در عملکرد روده است که باعث ناراحتی، درد مزمن شکمی، تغییر در عادات روده‌ و نفخ بیمار می‌شود. فلوکستین با کاهش قوام مدفوع و افزایش تعداد حرکات روده‌ای، داروی مؤثری برای درمان این بیماری در کوتاه‌مدت است.

تاثیر فلوکستین در هوشیاری

موضوع بعدی مربوط به خواب‌آلودگی و سرگیجه ناشی از مصرف فلوکستین است. بهتر است که حین مصرف این دارو از انجام رانندگی یا هر کاری که نیاز به هوشیاری دارد، پرهیز کنید.

تاثیرات فلوکستین با توجه به شرایط سنی

شرایط سنی و بدنی فرد واکنش‌ به این دارو را تعیین می‌کنند. برای مثال مصرف این دارو باعث کاهش وزن برخی از کودکان می‌شود. پس حتما قد و وزن کودک را در طول دوره مصرف کنترل کنید.

این عوارض جانبی در افراد مسن متفاوت بوده و خود را به صورت خونریزی، پایین آمدن سدیم موجود در خون و از دست دادن تعادل نشان می‌دهد. البته این موضوع کلی نبوده و مصرف این دارو برای برخی از کودکان بیش‌فعال یا افسرده لازم است.

مصرف فلوکستین در دوره بارداری جز در مواردی ضروری لازم نیست، چون احتمال آسیب نوزاد تازه‌متولد وجود دارد. در موارد نادر، مادرانی که در ۳ ماه آخر بارداری فلوکستین مصرف کرده‌اند، نوزادی دچار سندروم ترک مانند مشکلات تغذیه، سفتی مفاصل یا گریه مداوم به دنیا می‌آورند.

بلافاصله پس‌از مشاهده این علائم پزشک را در جریان قرار دهید.

ارتباط بین فلوکستین و الکل

شربت فلوکستین حاوی الکل است. به همین خاطر افرادی که سابقه بیماری کبدی، دیابت و وابستگی به الکل را دارند، باید در مصرف این دارو احتیاط کنند. چون ترکیب مواد برخی دارو‌ها مانند دی‌سولفیرام و مترونیدازول با الکل، واکنش‌های جدی به‌دنبال دارد.

تاثیر فلوکستین بر کبد چرب و لاغری

قرص فلوکستین و کبد چرب چندان بی‌ربط به هم نیستند! این احتمال وجود دارد که مصرف فلوکستین در برخی از افراد، باعث افزایش تجمع چربی کبد شود. به همین خاطر است که این دارو را، یک عامل کلیدی در ایجاد بیماری کبد چرب غیرالکلی می‌دانند. همچنین گاهی قرص فلوکستین ۲۰ برای لاغری در کوتاه‌مدت مصرف می‌شود که البته فقط با تأیید و تجویز پزشک به‌صلاح است.

مقایسه فلوکستین با داروهای مشابه

در مورد مقایسه قرص فلوکستین با دیگر داروهای معروف SSRI مثل قرص آسنترا، باید گفت مکانیسم کلی این داروها مشابه یکدیگر است و فقط در جزئیاتی مثل نیمه‌عمر، برخی ویژگی‌ها و عوارض جانبی فرق دارند. در جدول زیر نگاهی به این تفاوت‌ها می‌اندازیم.

مصرف فلوکستین در کودکان چگونه است؟

داروی فلوکستین در کودکان به‌منظور درمان افسردگی اساسی (کاهش علائم افسردگی) تجویز می‌شود و مورد تأیید سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) است. در حالت کلی، مصرف قرص فلوکستین برای کودکان و نوجوانان ۷ سال تا ۱۷سال مورد تأیید است. این دارو علاوه‌بر درمان افسردگی، برای درمان اختلال بیش‌فعالی و نقص توجه، اختلال وسواس فکری – اجباری و بعضی اختلالات دیگر در این گروه سنی تجویز می‌شود.

بهترین زمان خوردن قرص فلوکستین در کودکان نیز مانند بزرگسالان در ساعات اولیه روز (صبح‌ها) است. همچنین تنظیم دوز دارو نیز به عهده روانپزشک یا پزشکان متخصص دیگر است. درنتیجه، هرگز این قرص را سرخود و بدون دستور پزشک به کودکان خود ندهید.

چرا فلوکستین باید صبح مصرف شود؟

بسیاری از افراد در خصوص مصرف قرص فلوکستین برای صبح یا شب سؤال دارند. برای پاسخ به این سؤال و درک بهترین زمان خوردن فلوکستین، باید به ماهیت و نحوه عملکرد این دارو توجه کرد. فلوکستین جزء دارو‌هایی است که سطح انرژی را بالا می‌برد. به‌همین‌خاطر اغلب پزشکان به بیماران توصیه می‌کنند برای جلوگیری از اختلال در ساعات خواب، قرص فلوکسیتین را در ساعات اولیه روز میل کنند.

آیا مصرف فلوکستین با معده خالی اشکال دارد؟

فلوکستین جزء دارو‌هایی است که مصرف آن، مشکلی برای معده به وجود نمی‌آورد. پس این دارو را می‌توانید در هر زمان از شب یا روز و متناسب با دستور پزشک مصرف کنید. حتی مصرف داروی فلوکستین به‌صورت ناشتا یا بعد از غذا هم مشکلی ندارد. این موضوع منبع علمی داشته و تحقیقات منتشر شده در مجله NHS انگلستان آن را تایید کرده است. اما بهترین زمان مصرف این دارو، همان صبح است.

عوارض مصرف فلوکستین چیست؟

هر کدام از دارو‌های شیمیایی، عوارض مخصوص به خود را دارند. اما وقتی یک پزشک داروی فلوکستین را برای شما تجویز می‌کند، یعنی تشخیص داده که مزایای آن برای شما بیشتر از عوارض جانبی آن است. البته عوارض داروی فلوکستین بسیار نادر بوده و اغلب افراد مصرف‌کننده، چنین عوارضی را تجربه نخواهند کرد. با‌این‌حال شرایط‌ جسمانی و روانی افراد باهم متفاوت است و احتمال بروز عوارض جانبی هم وجود دارد.

برای مثال، خواب‌آلودگی، اضطراب، کاهش اشتها، حالت تهوع، تعریق، خستگی، خمیازه، سرگیجه و اختلالات خواب جزء عوارض رایج مصرف این دارو هستند؛ اما گاهی اوقات، شدت عوارض جانبی بیشتر بوده و نیاز فوری به مداخلات پزشکی وجود دارد. این عوارض به دو نوع شدید و بسیار شدید تقسیم بندی می‌شوند. در جدول زیر به آنها می‌پردازیم.

توجه داشته باشید که عوارض فوق، درصورت تجویز نادرست یا تداخل‌های دارویی خطرناک بروز می‌کنند. بااین‌حال، در صورت مشاهده هرگونه عوارض یا نکته آزاردهنده، بلافاصله به دکتر روانشناس یا روانپزشک خود گزارش دهید. لازم به ذکر است که مصرف فلوکستین به‌ندرت زمینه‌ساز این واکنش‌های آلرژیک است:

• خارش پوستی همراه با تورم؛
• ظهور بثورات پوستی؛
• مشکلات تنفسی؛
•  سرگیجه شدید.

گرچه احتمال بروز این واکنش‌های آلرژیک بسیار کم است، برخی افراد بنابه‌دلایل مختلف آنها را تجربه می‌کنند. درصورت مشاهده به پزشک متخصص اطلاع دهید.

اثرات طولانی‌‌مدت فلوکستین کدام‌اند؟

محققان در مورد عوارض مصرف مداوم و چندسالۀ قرص فلوکستین تحقیقات پرشمار انجام دادند و نهایتا به این نتیجه رسیدند که گروه زیادی از افراد در دورۀ مصرف طولانی‌مدت فلوکستین به مشکل برنمی‌خورند؛ در‌حالی‌که عده‌ای با مجموعه‌ای از تغییرات تدریجی روبه‌رو می‌شوند، مثل:

• برخلاف کاهش وزن یا بی‌اشتهایی در ماه‌های اول مصرف، در طولانی‌مدت افراد دچار افزایش وزن تدریجی شده‌اند. علتش می‌تواند تغییر سوخت‌و‌ساز بدن یا بهبود اشتها پس از رفع افسردگی باشد.
• مشکلاتی مثل کاهش میل جنسی یا تأخیر در ارگاسم در عده‌ای تا سال‌ها ادامه می‌یابد.
• تراکم مواد معدنی استخوان با مصرف طولانی‌مدت داروهای خانواده SSRI کم می‌شود و خطر شکستگی استخوان را در سالمندان بالا می‌برد.
• برخی افراد پس‌از سال‌ها مصرف فلوکستین دیگر نه خیلی غمگین می‌شوند و نه خیلی خوشحال؛ دیواری بلند دور احساسات خود می‌بینند که مانع افسردگی شده، اما لذت‌ زندگی را هم کمرنگ کرده است.
• فلوکستین مخدر نیست، ولی بدن به حضورش عادت می‌کند و اگر پس‌از چند سال آن را ناگهان کنار بگذارید، دچار سندروم قطع با علائم سرگیجه، شوک الکتریکی در سر و بی‌قراری شدید می‌شوید.

ارتباط بین فلوکستین و سروتونین چیست؟

سروتونین (Serotonin) نوعی انتقال دهنده عصبی از نوع مونوآمینه اسیدبیوژنیک است که آن را با عنوان هورمون شادی می‌شناسیم. مقدار قابل‌اعتنایی از این هورمون در دستگاه گوارش، سیستم عصبی مرکزی و پلاکت‌های حیوان و انسان وجود دارد.

تحقیقات ثابت کرده‌اند که مصرف فلوکستین باعث افزایش این هورمون در بدن برخی افراد می‌شود و در موارد نادر، «سندروم سروتونین» را به‌دنبال دارد. پس اگر دارویی مصرف می‌کنید که باعث افزایش سروتونین می‌شود، شاید مصرف فلوکستین همراه با آن خطرناک باشد. عوارض احتمالی عبارت‌اند از:

•  سرگیجه شدید؛
• افزایش ضربان قلب؛
• انقباض عضلات؛
• تب بی‌دلیل.

قبل از مصرف از عدم تداخل دارو‌های مصرفی با فلوکستین مطمئن شوید.

تداخلات دارویی فلوکستین

قرص فلوکستین مانند بسیاری از دارو‌ها، درصورت مصرف هم‌زمان با سایر داروهای ضدافسردگی، تداخل دارویی به‌همراه دارد. زیرا، ترکیبات شیمیایی موجود در این دارو تا چند هفته پس‌از مصرف آخرین دُز در بدن باقی می‌مانند. درنتیجه، بهتر است پیش از آغاز مصرف داروی فلوکستین، لیستی از دارو‌های مصرفی خود را در اختیار پزشک قرار دهید. چند مورد از مهم‌ترین دارو‌هایی را که با فلوکستین تداخل دارویی دارند را در جدول زیر آوردیم.

نکته مهم! گاهی اوقات تداخل دارویی با قرص فلوکستین (برای مثال مهار‌کننده MAO) آن‌چنان خطرناک است که به قیمت جان بیمار تمام می‌شود. این دارو با آرام‌بخشی مثل قرص پوکساید هم تداخل دارد. 

موارد احتیاط مصرف قرص فلوکستین چیست؟

فلوکستین داروی ضدسرفۀ دکسترومتورفان نیست که بی‌فکر و بی‌مشورت شروع به مصرفش کنیم. مصرف این دارو احتمالا بدن را دچار واکنش‌های آلرژیک می‌کند. دلیل چنین واکنشی، وجود مواد غیرفعال در این نوع از دارو‌های ضدافسردگی است. پس قبل از مصرف این دارو، سابقه پزشکی خود را در اختیار پزشک یا داروساز قرار دهید. به‌خصوص اگر موارد زیر شامل حالتان می‌شود:

• ابتلا اختلال دو قطبی؛
• مشکلات کبدی؛
• پایین بودن میزان سدیم در خون؛
• سابقۀ اقدام به خودکشی؛
• سابقۀ تشنج؛
• خونریزی معده.

درصورت ابتلا به دیابت و مصرف دارو‌های مرتبط با دیابت نیز با پزشک متخصص دراین‌باره گفت‌و‌گو کنید.

بیماری‌های مرتبط با داروی فلوکستین

قرص فلوکستین به‌تنهایی عامل ابتلا به بیماری‌های مزمن نیست،‌ ولی می‌توان آن را یک عامل محرک عوارض جانبی یا سندروم‌های دارویی دانست. گاهی اوقات مصرف این دارو وضعیت تازه‌ای در بدن پدیدار می‌کند که فرد پیشتر با آن روبه‌رو نبود! مهم‌ترین آنها عبارت‌اند از:

سندروم سروتونین

وقتی سطح سروتونین بیش‌از حد مجاز در مغز تجمع یابد، فرد در یک وضعیت اورژانسی قرار می‌گیرد و دچار تعریق شدید، اسهال، سفت شدن عضلات، تب و در موارد شدید تشنج می‌شود. این اتفاق معمولا ناشی از تداخل فلوکستین با داروهای دیگر است.

اختلال عملکرد جنسی

کم‌میلی جنسی و دیرانزالی می‌تواند نتیجۀ مصرف قرص فلوکستین باشد! مشکل شایعی که منابع پزشکی آن را اختلال عملکردی دارو معرفی می‌کنند و متأسفانه تا مدت‌ها بعداز قطع مصرف ادامه‌دار است.

هیپوناترمی

فلوکستین میزان ترشح یک هورمون خاص در بدن را بالا می‌برد. این هورمون آب را نگه می‌دارد و نمک خون را رقیق می‌کند. با افت سطح سدیم خون، فرد دچار سرگیجه و سردرد می‌شود و در موارد جدی‌تر به کما می‌رود.

اختلالات خواب و آکاتیزیا

گاهی مصرف فلوکستین باعث بروز حالتی به نام آکاتیزیا می‌شود. این اختلال حرکتی توان آرام‌نشستن را از فرد می‌گیرد و به حالتی می‌برد که بی‌قراری شدید در پاها و بدن احساس می‌کند.

حمله مانیا یا هیپومانیا

فلوکستین سطح سروتونین را بالا می‌برد؛ بنابراین ممکن است خلق‌وخو را از افسردگی به سمت دیگر طیف یعنی شیدایی (مانیا) پرتاب کند. در این حالت فرد انرژی بیش‌از‌حد و غیرعادی دارد، تندتند حرف می‌زند، خواب ندارد و تکانشی رفتار می‌کند. البته بیشتر این افراد دچار اختلال دوقطبی هستند!

تشنج

فلوکستین آستانۀ تشنج در مغز را تغییر می‌دهد. بنابراین افراد مستعد صرع یا کسانی که سابقه‌اش را دارند، احتمالا با مصرف این دارو فعالیت الکتریکی غیرطبیعی مغزشان تحریک می‌شود و دچار تشنج می‌شوند. 

آریتمی قلبی

فلوکستین بر سیستم الکتریکی قلب هم تأثیر می‌گذارد و احتمال سندروم QT طولانی قلب را بالا می‌برد. در این حالت ضربان قلب از ریتم منظم خارج می‌شود. در ادامه، فرد سرگیجه می‌گیرد و غش می‌کند.

آیا فلوکستین چاق‌کننده است؟

گاهی اوقات از قرص فلوکستین برای درمان پرخوری‌های عصبی استفاده می‌شود. چون براساس تحقیقات انجام‌شده، ارتباط معناداری بین داروی فلوکستین و کنترل پراشتهایی ناشی از اضطراب وجود دارد. می‌توان گفت فلوکستین خاصیت ضداشتهایی داشته و چنانچه نحوه مصرف قرص فلوکستین برای لاغری را بدانید، در کوتاه مدت باعث کاهش وزن می‌شود. اما گزارشی مبنی بر پایداری بلندمدت این اثر وجود ندارد.

فلوکستین را چگونه قطع کنیم؟

فراموش نکنید که مشکلات روانی و خلقی مانند افسردگی و اختلالات فکری- عملی درصورت تداوم می‌توانند به بیماری‌های جدی و پرخطر تبدیل شوند. پس برای کنترل این دسته از بیماری‌های روانی هم که شده، نباید مصرف فلوکستین را بدون مشورت با پزشک متوقف کرد. البته اگر مصرف این دارو همراه با روان‌درمانی باشد، اهمیت گفت‌و‌گو با پزشک بیشتر خواهد بود.

مادری که به تازگی باردار شده یا زنی که قصد مصرف فلوکستین قبل از بارداری را دارد باید حتما با مشورت پزشک این کار را انجام دهد. در چنین شرایطی لازم است تا شرایط را برای پزشک توضیح دهید تا او در خصوص نحوه مصرف یا قطع قرص فلوکستین تصمیم بگیرد.

احتیاط بعدی مربوط به فلوکستین در دوران شیردهی مادر است. ترکیبات شیمیایی این دارو وارد شیر مادر می‌شوند و احتمال دارد اثر نامطلوبی بر نوزاد شیرخوار بگذارند. قولنج، گیجی و خواب‌آلودگی نوزاد، از عوارض جانبی مصرف فلوکستین در شیردهی هستند. بنابراین قطع مصرف این دارو باید با مشورت و تأیید پزشک انجام گیرد.

چه افرادی نباید از فلوکستین استفاده کنند؟

مبتلایان به بیماری‌های خاص مثل  مشکلات قلبی، عروقی یا بیماران دیابتی نباید قرص فلوکستین مصرف کنند. احتمالا داروهای مصرفی این افراد با فلوکسیتین تداخل دارد و ترکیبات این دارو برای شرایط جسمانی آنها مضر است.

این افراد بهتر است فلوکسیتین مصرف نکنند:

• مادران شیرده؛
• افراد مبتلا به بیماری آب سیاه؛
• افراد مبتلا به صرع؛
• افراد تحت درمان الکتروکانوالسیو؛
• افراد با سابقه واکنش‌های آلرژیک به فلوکستین در گذشته؛
• مصرف‌کنندگان دیگر دارو‌های افسردگی.

درصورت ابتلا به بیماری‌های فوق و تجویز فلوکستین توسط پزشک، شرایط جسمانی و لیست دارو‌های مصرفی خود را در اختیار پزشک قرار دهید.

مصرف فلوکستین قدمی مهم در جهت درمان افسردگی!

قرص اعصاب فلوکستین یکی از دارو‌های مهم برای درمان افسردگی به شمار می‌رود. بااین‌حال، هنگام مصرف قرص فلوکستین، حتما بایستی لیست سایر دارو‌های مصرفی خود را به منظور جلوگیری از تداخلات دارویی و عوارض فلوکستین، در اختیار روانپزشک قرار دهید. 

تعیین دوز مصرفی فلوکستین و دستور مصرف روزانه آن به عهده پزشک متخصص و روانپزشک است. فراموش نکنید که طول دوره درمان با این دارو بسیار مهم است و بعد از اتمام این دوره، روانپزشک نسبت به ترک تدریجی آن اقدام می‌کند. درنتیجه هرگز سرخود اقدام نکنید. 

کلام آخر دکتردکتر!

ما در این مطلب، سعی داشتیم تمام موارد مربوط به قرص فلوکستین، مزایای آن و همچنین عوارض جانبی فلوکستین را بررسی کنیم. اگر بازهم در این‌ خصوص سوال دارید، می‌توانید با مراجعه به سامانه نوبت‌دهی آنلاین مجله سلامت و پزشکی دکتردکتر، از بهترین روانشناسان و روانپزشکان در سراسر ایران زمان مشاوره و ویزیت دریافت کنید.

منابع:

Drugs

Medlineplus

Mayoclinic

Webmd

Nhs

Lannett

Healthline

Medicalnewstoday

Nhs

Mayoclinic

Talkiatry

Mayoclinic

سوالات متداول قرص فلوکستین