همانقدر که شوق رسیدن به وزن ایدئال با اسپارتینا را دارید، ممکن است نگران عوارض جانبیاش هم باشید. اینکه این حالتها تا کی ادامه دارند، چطور باید کنترلشان کرد یا چه زمانی زنگ خطر به صدا درمیآید، سؤالات طبیعی و پرتکرار شما هستند. هدف از پرسیدن این سؤالات آگاهی از ایمنی این آمپول لاغری است. اسپارتینا ریتم هضم و اشتها را تغییر میدهد. این تغییر اگرچه به مدیریت وزن کمک میکند، میتواند زمینهساز عوارضی باشد. در این راهنمای مجلۀ پزشکی دکتردکتر دربارۀ عوارض آمپول لاغری اسپارتینا مفصل حرف میزنیم.
عوارض آمپول لاغری اسپارتینا چیست؟
آمپول اسپارتینا با تقلید از دو هورمون گوارشی مهم (GLP-1 و GIP)، سرعت حرکت غذا در دستگاه گوارش را کم میکند و بر مرکز اشتهای مغز تأثیر میگذارد. همین تغییر الگوی هضم، منشأ اصلی عوارضی است که اغلب افراد در هفتههای اول مصرف یا با افزایش دوز تجربه میکنند. این علائم عمدتا گذرا و عمدتا نشانۀ تلاش بدن برای سازگاری با ترکیبات دارویی اسپارتینا هستند.
-
بیتا معتمدیانمتخصص تغذیه و رژیم4,0 (9)تهراندریافت نوبت آنلاین -
حمید فرزانهمتخصص تغذیه و رژیم5,0 (96)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
هادی منجیمتخصص تغذیه و رژیم4,5 (44)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
رویا وزیری جاویدمتخصص تغذیه و رژیم4,3 (29)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
معصومه مرادیمتخصص تغذیه و رژیم4,5 (64)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
پروانه کاظمیمتخصص تغذیه و رژیم4,9 (9)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
زهرا فاضلی فارسانیمتخصص تغذیه و رژیم4,1 (14)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
مسعود خورشیدیمتخصص تغذیه و رژیم4,5 (13)تهراندریافت نوبت آنلاین
تهوع و احساس پری معده یکی از عوارض آمپول لاغری اسپارتینا
یکی از شایعترین عوارض آمپول لاغری اسپارتینا که مصرفکنندگان در شروع درمان گزارش میکنند، احساس تهوع و سنگینی معده است. وقتی لقمهها مدتزمان طولانیتری در معده باقی بمانند، زودتر سیر و سنگین میشوید. حالا تصور کنید که حجم وعده زیاد و غذای صرفشده چرب باشد. نتیجهاش احساس سنگینی غیرعادی، نفخ و تهوع است.
برای جلوگیری از این حالت، وعدهها را کوچک و لقمهها را ریزتر کنید، غذا را شتابزده نخورید و بلافاصله بعداز صرف غذا دراز نکشید تا معده فرصت کافی برای هضم پیدا کند.
استفراغ و عوارض احتمالی آمپول لاغری اسپارتینا
بعضیها در روزهای نخست تزریق یا بلافاصله پساز افزایش دوز دچار استفراغ میشوند. این عارضه نسبت به تهوع شیوع کمتری دارد و علتش زیادهروی در خوردن بیشتر از ظرفیت معده، بیتوجهی به سیگنال سیری مغز و خوردن غذاهای چرب و سنگین است. در این شرایط معده توان پذیرش غذا را ندارد و آن را پس میزند.
اسهال یکی از پیامدهای آمپول لاغری اسپارتینا
گاهی اوقات پساز شروع تزریق یا افزایش دوز اسپارتینا متوجه شلشدن مدفوع یا دفعات بیشتر اجابت مزاج میشوید. اسپارتینا ترشحات هورمونی روده و ریتم طبیعی حرکات گوارشی را دستخوش تغییر میکند. واکنش دستگاه گوارش برخی افراد به این تغییرات، برهم خوردن موقت توازن جذب آب و ایجاد اسهال است. البته بهتدریج و با عادتکردن میکروبیوم و جداره روده به ماده تیرزپاتاید، این عارضه فروکش میکند.
یبوست یکی از عارضه های آمپول لاغری اسپارتینا
این عارضه نقطه مقابل اسهال و نتیجۀ کندی بیشازحد تخلیه معده است. وقتی سرعت حرکت لقمه از معده تا رودهها تا این حد پایین میآید، روده فرصت بیشتری برای جذب آب مواد غذایی پیدا میکند و در نتیجه مدفوع سفتتر میشود. از طرف دیگر، از آنجا که حجم غذای دریافتی کم میشود، میزان فیبر ورودی به بدن نیز کاهش مییابد. اینها دستبهدست هم زمینه را برای یبوست فراهم میکنند.
کاهش اشتها از عوارض آمپول لاغری اسپارتینا
هدف از طراحی و تجویز اسپارتینا همین کنترل اشتها و ایجاد احساس سیری پایدار است؛ بنابراین بیمیلی به غذا در واقع نتیجۀ مکانیسم اثر اسپارتیناست. اما گاهی این بیاشتهایی آنقدر شدید میشود که فرد بهطور کامل نسبت به غذا بیمیل میشود و این به حذف وعدهها میانجامد. این اتفاق ممکن است به دریافت پروتئین ناکافی، افت انرژی روزانه و حتی ریزش مو منجر شود.
عوارض جدی اسپارتینا که نباید نادیده بگیرید
بیشتر عوارض اسپارتینا همان مشکلات گوارشی خفیف هستند که بهمرور رفعورجوع میشوند. اما شناخت برخی هشدارها و واکنشهای نادر نیز حائز اهمیت است. برخی از این نشانهها از یک مشکل حیاتی خبر میدهند و نیاز به اقدام پزشکی فوری دارند. در این بخش به مهمترینشان اشاره میکنیم.
درد شدید و مداوم شکم؛ احتمال پانکراتیت از عوارض جدی اسپارتینا
اولین عارضۀ پرخطر اسپارتینا که ممکن است در طول دورۀ مصرف دچارش شوید، التهاب لوزالمعده یا همان پانکراتیت است. این یکی از عوارض جدی و نادر داروهای همردۀ تیرزپاتاید محسوب میشود. لطفا درد مداوم، تشدیدشونده و آزاردهنده را با دلدرد ساده اشتباه نگیرید. تزریق بعدی را متوقف کنید و فورا پزشک را در جریان قرار دهید.
کمآبی بدن و عوارض جدی اسپارتینا
یکی از عوارض آمپول لاغری اسپارتینا که پیامد ثانویۀ اسهال، استفراغ یا حتی افت اشتها، همین کمآبی است. وقتی بدن آب و الکترولیتهای خود را از دست میدهد، فرد با این نشانهها روبهرو میشود:
- خشکی شدید دهان؛
- گودی زیر چشم؛
- گیجی؛
- سردرد؛
- تیرگی رنگ ادرار؛
- کاهش محسوس دفعات ادرار.
اگر بعداز تزریق اسپارتینا با این علائم روبهرو شدید، این موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
واکنش حساسیتی شدید یکی دیگر از عوارض جدی آمپول لاغری اسپارتینا
یکی از عوارض نادر اسپارتینا بروز آلرژی شدید یا آنافیلاکسی است. اینکه در محل تزریق متوجه اندکی قرمزی، خارش خفیف و موقت شوید، تاحدی طبیعی است. اما تغییرات زیر همگی زنگ هشدارند:
- ورم ناگهانی صورت، لب، زبان یا گلو؛
- احساس خفگی؛
- تنگی نفس شدید؛
- کندی یا دشواری در بلع؛
- خارش و کهیر انتشاری سرتاسر بدن.
این عوارض اسپارتینا اورژانسی و نیازمند پیگیری پزشکی فوری هستند.
افت قند خون یکی از عوارض و خطرات جدی آمپول لاغری اسپارتینا
اگر همزمان با تزریق آمپول لاغری اسپارتینا داروی قند میخورید، خطر افت شدید قند خون در یکقدمی شماست. این عارضه معمولا با نشانههای زیر قابلتشخیص است:
- عرق سرد؛
- لرزش دستها؛
- تپش قلب؛
- سرگیجه؛
- تاری دید؛
- گرسنگی شدید؛
- احساس پریشانی.
درصورت مشاهدۀ این علائم فورا یک ماده قندی زودجذب مثل آبمیوه بخورید یا با پزشک تماس بگیرید.
آیا اسپارتینا میتواند باعث مشکلات کیسه صفرا شود؟
یکی از عوارض آمپول لاغری اسپارتینا مواجهه با مشکلات کیسه صفرا و مشکلات زیر است:
- سنگ کیسه صفرا؛
- التهاب کیسه صفرا.
البته این مسئله صرفا مختص به اسپارتینا نیست و در مورد بیشتر آمپولهای کاهش وزن صدق میکند. میپرسید چرا؟ چون:
- اولا با کاهش وزن سریع، کبد کلسترول بیشتر وارد صفرا میکند و این نوسان ترکیب صفرا، زمینهساز تشکیل کریستال و سنگ است.
- ثانیا با کاهش سرعت تخلیه معده، مایع صفرا مدتزمان بیشتری در کیسه صفرا باقی میماند، غلیظ میشود و رسوب تشکیل میدهد.
آیا ریزش مو از عوارض تزریق اسپارتینا است؟
آنقدر همۀ راههای لاغری به ریزش مو ختم شدهاند که حدس میزنیم این یکی از مهمترین سؤالاتتان در مورد عوارض آمپول اسپارتینا باشد. در پاسخ، احتمال ریزش مو دور از ذهن نیست، اما این مستقیما از عوارض تیرزپاتاید نیست، بلکه پیامد ثانویه کاهش وزن سریع و افت یکبارۀ کالری دریافتی است. پزشکان به این نوع ریزش مو اصطلاحا تلوژن افلوویوم (Telogen Effluvium) میگویند. شاید بپرسید چطور این اتفاق رخ میدهد؟!
- کاهش وزن سریع بدن را دچار یک شوک فیزیکی میکند. فولیکولهای مو از فاز رشد وارد فاز استراحت میشوند و ۳ تا ۶ ماه بعد، ریزش مو شروع میشود.
- با افت اشتها، ممکن است فرد ریزمغذیهای ضروری برای تغذیۀ فولیکولها و رشد مو را دریافت نکند.
عوارض اسپارتینا معمولا از چه زمانی شروع میشوند؟
زمانی که دارو برای نخستین بار وارد بدن میشود، سیستم گوارش ناگهان با تغییر روبهرو میشود و فورا به این تغییر واکنش نشان میدهد. عوارض گوارشی اسپارتینا نیز معمولا ظرف ۲۴ تا ۴۸ ساعت پساز تزریق اولین دوز یا بلافاصله بعداز هر مرحله افزایش دوز ظاهر میشوند. خوشبختانه این علائم در اغلب افراد دائمی نیستند و با گذشت چند روز تا چند هفته، همزمان با سازگاری بدن با داروی تیرزپاتاید، بهمرور فروکش کرده، خفیف میشوند و حتی برطرف خواهند شد.
چرا عوارض اسپارتینا هنگام افزایش دوز بیشتر میشوند؟
علت تشدید عوارض هنگام افزایش دوز، شوک اولیه و مدتزمانی است که بدن برای سازگاری با غلظت جدید تیرزپاتاید نیاز دارد. با افزایش دوز، تحریک گیرندههای گوارشی بیشتر میشود؛ در نتیجه سرعت تخلیه معده از قبل هم کندتر شده و تحریک مرکز تهوع مغز موقتا شدت میگیرد.
سیستم گوارش برای هماهنگی با سطح جدید دارو به چند روز تا چند هفته زمان نیاز دارد. بههمینخاطر پزشکان افزایش دوز را بهصورت پلکانی و با فواصل حداقل یکماهه انجام میدهند تا بدن بهخوبی با تغییرات جدید سازگار شود و عوارض آمپول لاغری ایرانی اسپارتینا به حداقل برسد.
برای کاهش عوارض گوارشی اسپارتینا چه کارهایی میتوان کرد؟
برای مدیریت و به حداقل رساندن علائم گوارشی در طول دوره درمان، رعایت نکات زیر بسیار کمککننده است:
- غذا را به وعدههای بیشتر اما سبکتر تقسیم کنید. به جای خوردن ۲ یا ۳ وعده سنگین، حجم غذای خود را کاهش داده و آن را در قالب ۵ تا ۶ وعده بسیار کوچک میل کنید تا فشار کمتری به معده وارد شود.
- لقمهها را آرام و با حوصله بجوید. شتابزده غذا خوردن باعث ورود هوای اضافی به معده و تشدید احساس تهوع و نفخ میشود.
- از غذاهای چرب، پرادویه و شیرین دوری کنید. غذاهای سرخکرده، چرب و سنگین سرعت هضم را از این هم کندتر میکنند؛ خوراکیهای کمچرب، سبک و بخارپز بهترین گزینه هستند.
- همواره آب و مایعات بنوشید. نوشیدن مایعات کافی از یبوست و کمآبی جلوگیری میکند. سعی کنید آب را به جای همراهی با غذا، بین وعدهها و بهصورت جرعهجرعه بنوشید.
- حداقل ۱ تا ۲ ساعت پساز صرف غذا دراز نکشید. کمی پیادهروی سبک به حرکت بهتر غذا در مسیر گوارش کمک میکند.
- فیبر بخورید. گنجاندن سبزیجات و فیبر در رژیم غذایی به تنظیم حرکات روده کمک کرده و از یبوست پیشگیری میکند.
- داروهای کمکی مصرف کنید. در صورت تداوم تهوع یا اسهال، حتما با پزشک خود صحبت کنید تا در صورت صلاحدید، داروهای کاهنده تهوع (مانند دمیترون) یا تنظیمکننده گوارش تجویز کند.
چه کسانی باید در مصرف اسپارتینا احتیاط بیشتری داشته باشند؟
اسپارتینا یک داروی تأییدشده برای درمان دیابت نوع ۲ و مدیریت وزن است، اما مصرفش برای همه مجاز نیست یا دستکم نیازمند احتیاط ویژه است. اگر حتی یکی از شرایط زیر در مورد شما صدق میکند، پیشاز تزریق وضعیت کامل سلامت خود را برای پزشک شرح دهید.
- سابقه شخصی یا خانوادگی ابتلا به «سرطان مدولاری تیروئید» (MTC) یا «سندرم نئوپلازی متعدد اندوکرین نوع ۲» (MEN 2) دارند؛
- ابتلا به مشکلات شدید گوارشی مثل فلج معده یا بیماری التهابی فعال روده؛
- سابقۀ پانکراتیت یا التهاب لوزالمعده؛
- ابتلا به رتینوپاتی دیابتی (آسیب چشمی ناشی از دیابت)؛
- ابتلا یا سابقه ابتلا به اختلالات کلیوی؛
- بارداری، شیردهی یا قصد بارداری در آینده نزدیک؛
مصرف داروهای ترشحکننده انسولین.
پزشک اغلب به این گروهها دستور منع مصرف اسپارتینا میدهد؛ بنابراین بهتر است پیشاز آنکه هزینه آمپول لاغری را بپردازید، در جریان این موارد باشید.
چه زمانی بهخاطر عوارض اسپارتینا باید به پزشک مراجعه کرد؟
در طول دورۀ مصرف آمپول لاغری نباید برای مراجعه به پزشک دنبال دلیل و بهانه عجیب بگردید. پزشک باید در جریان همهچیز، حتی عوارض خفیف و بهظاهر بیآزار باشد. حال اگر این عوارض آنقدر شدید، ادامهدار و آزاردهنده شوند که تحمل آنها غیرممکن شود و فعالیتهای روزمره را مختل کنند، مراجعه به پزشک ضروری است!
این عوارض را در اسرع وقت با پزشک در میان بگذارید:
- درد شدید و مداوم در قسمت فوقانی شکم؛
- استفراغ مداوم و ناتوانی در نگهداری مایعات در معده؛
- نشانههای کمآبی شدید مثل سرگیجه، دشواری دفع ادرار یا ادرار تیره؛
- علائم واکنش آلرژیک شدید مثل تورم صورت، لبها، زبان، گلو یا تنگی نفس؛
- تب؛
- زردی پوست یا سفیدی چشمها (یرقان)؛
- افت قند با علائمی مثل عرق سرد، لرزش و گیجی که با خوردن قند برطرف نمیشود؛
- تشکیل توده یا ورم غیرعادی در ناحیه گردن همراه با گرفتگی صدا و دشواری در بلع.
آیا عوارض اسپارتینا با ادامه مصرف کمتر میشوند؟
دستگاه گوارش و مغز ما توانایی تطبیق با ماده مؤثرۀ اسپارتینا، یعنی تیرزپاتاید را دارد؛ بنابراین وقتی سازگاری ظرف ۲ تا ۴ هفته بهطور کامل اتفاق میافتد، اغلب عوارض گوارشی خفیف که ناشی از ناسازگاری بدن هستند، مثل تهوع، سنگینی، اسهال یا یبوست، خودبهخود کمتر و بهمرور برطرف میشوند. بنابراین پاسخ این سؤال با نگاه امیدوارانه مثبت است. آن علائمی که میل به خوبشدن ندارند و همچنان به قوت قبل باقی ماندهاند نیز باید توسط پزشک پیگیری شوند.
در پایان، پیشاز آنکه تصمیم نهایی و قطعی را بگیرید، دربارۀ تفاوت اسپارتینا با زیکورپا که محصول محبوب شرکت داروسازی دکتر عبیدی و معادل مانجارو در ایران است، با پزشک صحبت کنید تا به بهترین انتخاب بین این دو برسید.
کلام آخر دکتردکتر
لاغری با اسپارتینا نه صرفا شعار تبلیغاتی است، نه تب تندی که زود عرق کند. این آمپول لاغری واقعا مؤثر است؛ اما مثل هر مداخلۀ دارویی دیگر، واکنشهای جانبی دارد. عمدۀ عوارض این آمپول لاغری مربوط میشود به ناآرامیهای گوارشی موقت که با صبوری، کاهش حجم وعدهها و گذشت زمان فروکش میکنند. برای آنکه این عوارض را راحتتر پشت سر بگذارید، ارتباط مستمر با پزشک معالج را حفظ کنید، به سیگنالهای بدنتان گوش دهید و هشدارها را جدی بگیرید. این تنها شرط حفظ سلامت بدن در طول دورۀ لاغری با آمپول اسپارتیناست.
برای گفتوگو با پزشک نیازی به مراجعه حضوری به مطب پزشک نیست. شما میتوانید برای گفتوگو با پزشک ازطریق سامانه سلامت دکتردکتر، درخواست ویزیت آنلاین را بیدردسر و از هرکجا که هستید ثبت کنید.
