اسپاسم مثانه؛ علائم هشداردهنده، علت‌ها و راه‌های درمان

اسپاسم مثانه واقعیت دردناکی است، چون همیشه احساس نیاز به دستشویی‌رفتن و خیس‌کردن لباس‌ها باعث خجالت و تغییراتی ناخوشایند در زندگی روزمره می‌شود. گزینه‌های درمانی متعددی وجود دارند که فعالیت‌های روزمره و زندگی اجتماعی را برای شما آسان‌تر خواهند کرد، اما اگر این بیماری به‌موقع درمان نشود، فرد وارد چرخه معیوبی از ابتلا به اسپاسم‌های مثانه و سپس عفونت‌های مکرر ادراری می‌شود. باتوجه‌به اینکه تشخیص به‌موقع در شروع درمان درست نقش مؤثری دارد، در این مقاله از مجله سلامت دکتردکتر علاوه‌بر تعریف این نوع از اسپاسم دستگاه ادراری، علت، علائم، روش‌های تشخیص و درمان بررسی می‌شود؛ در انتها نیز راهکارهایی ارائه می‌دهیم تا از بروز چنین مشکل ناراحت‌کننده‌ای جلوگیری کنید.

اسپاسم مثانه چیست؟

اسپاسم مثانه (Bladder Spasms) یا انقباض عضله دترسور (Detrusor Contraction) زمانی رخ می‌دهد که عضله مثانه (عضله دترسور) به‌طور ناگهانی، غیرارادی و بدون هشدار منقبض شده و باعث ایجاد نیاز فوری به دفع ادرار می‌شود. این اسپاسم‌ها ممکن است ادرار را با فشار از مثانه خارج کنند و منجر به نشت ادرار شوند، ازنظر علمی به این وضعیت، «بی‌اختیاری فوریتی» یا «مثانه بیش‌فعال» می‌گویند.

انقباض عضله دترسور در این بیماری حتی ممکن است زمانی که مثانه خالی است نیز باعث ایجاد حس دفع ادرار فوری شود. بنابراین، برخی افراد آن را با تکرر ادرار اشتباه می‌گیرند؛ این در حالی است که هرکدام علت متفاوتی دارند.

اسپاسم‌های مثانه معمولاً چندثانیه بیشتر طول نمی‌کشند و افراد در هر سن و با هر جنسیتی را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند؛ در چنین شرایطی شناخت علت و تلاش برای کاهش خطر اسپاسم‌ها اهمیت‌ ویژه‌ای پیدا می‌کند.

اسپاسم مثانه چه حسی دارد؟

مثانه به‌آرامی از ادرار پُر می‌شود و درنتیجه نیز به‌آرامی از نیاز به دفع ادرار آگاه خواهید شد؛ چنین احساسی نشان‌دهنده تلاش شما برای پیدا‌کردن سرویس‌ بهداشتی است. در افراد مبتلا به اسپاسم مثانه، حس نیاز به ادرارکردن به‌صورت ناگهانی و اغلب شدید رخ می‌دهد. اسپاسم به‌معنای فشرده‌شدن ناگهانی و غیرارادی عضله است؛ پس گرفتگی عضلات مثانه باعث خروج ناگهانی ادرار می‌شود و حس می‌کنید هر لحظه ممکن است ادرار از مجاری ادراری شما به لباس نشت کند.

افرادی که چنین اسپاسم‌هایی را تجربه کرده‌اند آن را با ویژگی‌های زیر توصیف می‌کنند:

• درد گرفتگی مثانه؛
• گاهی احساس سوزش هنگام دفع ادرار؛
• احساس نیاز فوری به دفع ادرار.

برخی از زنان مبتلا به اسپاسم شدید مثانه، انقباضات عضله مثانه را با گرفتگی‌های شدید قاعدگی و حتی دردهای زایمان مقایسه می‌کنند، اما علت درد مثانه در آن‌ها انتشار گرفتگی‌های عضلات رحم به عضله مثانه نیست و مشکل از جای دیگری شروع می‌شود.

علت اسپاسم مثانه چیست؟

گرفتگی عضلات مثانه به‌دلایل مختلفی رخ می‌دهد؛ مثلاً درد ناشی از گرفتگی ممکن است براثر موارد ساده‌ای مانند مصرف برخی داروها یا حتی رژیم غذایی باشد؛ بااین‌حال علت‌های مهم‌تری مانند تغییرات خون‌رسانی و اختلال در عملکرد اعصاب کنترل‌کننده مثانه نیز عامل تجربه چنین انقباض‌هایی هستند.

در بسیاری از موارد، اسپاسم‌های مثانه نتیجه عفونت یا جراحی اخیر هستند، اما در برخی افراد این گرفتگی‌ها و انقباض‌ها ممکن است به‌دلیل آسیب عصبی یا عضلانی رخ دهند؛ در مواردی که پزشک نتواند علت را تشخیص دهد، به این بیماری «اسپاسم مثانه ایدیوپاتیک» می‌گویند.

نکته بسیار مهم این است که تشخیص علت اصلی نقش بسیار مؤثری در درمان اسپاسم مثانه خواهد داشت. بنابراین، این بخش از مقاله را با دقت بیشتری بخوانید.

عفونت‌های دستگاه ادراری (UTI) یکی از علت های اسپاسم مثانه

عفونت‌های دستگاه ادراری یکی از دلایل شایع اسپاسم مثانه است که در آن علائمی مانند درد و سوزش مثانه را تجربه می‌کنید. در واقع بسیاری از افراد تنها به‌دلیل عفونت ادراری درمان‌نشده اسپاسم‌ها را تجربه می‌کنند؛ اگر به‌موقع برای درمان عفونت‌های ادراری اقدام نکنید، بدن وارد چرخه معیوبی از عفونت ادراری و سپس انقباض عضلات مثانه می‌شود و این فرایند ادامه‌دار خواهد شد.

سیستیت بینابینی (IC) یکی از دلایل اسپاسم مثانه

سیستیت بینابینی یا سندرم «مثانه دردناک» با درد مثانه و ادرار همراه است و علت اصلی آن عفونت دستگاه ادراری نیست. ویژگی اصلی علائم اسپاسم مثانه در این بیماری، درد عودکننده و اغلب شدیدی است که گاهی غیرقابل‌تحمل می‌شود.

بیماری‌های عصبی و علت های اسپاسم مثانه

اختلالات عصبی یکی دیگر از دلایل ابتلا به گرفتگی‌ عضلات مثانه هستند. احساسی که هنگام نیاز به تخلیه مثانه دارید، اغلب نوعی پاسخ غیرارادی است. مغز به عضله مثانه سیگنال می‌دهد که چه زمانی باید منقبض (سفت) شود و ادرار را آزاد کند.

برخی اختلالات سیستم عصبی باعث آسیب به اعصابی می‌شوند که سیگنال‌ها را بین مغز و مثانه منتقل می‌کنند؛ زمانی‌ که چنین اتفاقی رخ می‌دهد، مثانه به‌درستی کار نمی‌کند؛ اصطلاح عمومی که برای مشکلات مثانه ناشی از آسیب عصبی استفاده می‌شود، «مثانه نوروژنیک» است.

اختلالات و آسیب‌های عصبی که ممکن است منجر به اسپاسم مثانه شوند به شرح زیر هستند:

• تومور مغزی؛
• فلج مغزی؛
• عفونت هرپس زوستر (عفونت اعصاب ساکروم)؛
• بیماری MS؛
• بیماری پارکینسون؛
• آتروفی سیستم چندگانه (سندرم شای-دراگر)؛
• آسیب نخاعی؛
• سکته مغزی؛
• آسیب مغزی؛
• نوروپاتی دیابتی (آسیب طولانی‌مدت اعصاب براثر دیابت).

اختلالات خودایمنی و دلایل اسپاسم مثانه

اختلالات خودایمنی بر سیستم عصبی که مسئول انقباض‌های مثانه است تأثیر می‌گذارد؛ درنتیجه فرد ممکن است اسپاسم مثانه کنترل‌نشده را تجربه کند.

زایمان‌های واژینال متعدد یکی از علت های اسپاسم مثانه

فشار واردشده بر ستون فقرات خاجی در طول زایمان‌های واژینال متعدد منجر به اختلال عملکرد دترسور (عضله مثانه) و اسپاسم مثانه می‌شود.

سرطان مثانه و اسپاسم مثانه

علاوه‌بر علائمی مانند خون در ادرار، گرفتگی عضلات مثانه نیز ناشی از حمله تومور به دیواره عضلانی این عضو است. این اسپاسم‌ها به‌تنهایی نشانه ابتلا به سرطان مثانه نیستند و باید موارد دیگری نیز بررسی شود.

سنگ مثانه و سایر انسدادهای ادراری یکی از علت های اسپاسم مثانه

وجود سنگ در مثانه یا سنگ‌های کلیه که از مثانه عبور می‌کنند نیز یکی دیگر از دلایل اسپاسم‌های این عضو هستند.

جراحی‌ها و آسیب‌های مثانه یا کف لگن و دلایل اسپاسم مثانه

جراحی ناحیه تحتانی شکم ممکن است عضلات مثانه یا کف لگن را ضعیف کند یا باعث آسیب به اعصابی شود که مثانه را کنترل می‌کنند. اسپاسم مثانه اغلب بعد از انجام جراحی‌های زیر رخ می‌دهد:

• جراحی مثانه (شایع‌ترین علت اسپاسم‌های مثانه در کودکان و بزرگسالان)؛
• سزارین؛
• هیسترکتومی (جراحی برداشتن رحم و سایر اندام‌های زنان مانند تخمدان‌ها و لوله‌های فالوپ)؛
• پروستاتکتومی (برداشتن پروستات)؛
• سایر جراحی‌های شکم مانند جراحی‌های لاغری.

استفاده از کاتتر سبب ابتلا به اسپاسم مثانه

کاتتر لوله‌ای نازک و انعطاف‌پذیر است که از آن برای تخلیه ادرار بعد از جراحی استفاده می‌کنند. این لوله در مجاری ادرار و به‌سمت مثانه قرار می‌گیرد تا ازطریق آن ادرار از مثانه خارج شود؛ در این شرایط اسپاسم مثانه عارضه شایع و گاهی ناراحت‌کننده استفاده از کاتتر است.

استنت‌های حالب (لوله‌هایی برای کمک به تخلیه کلیه و حالب) نیز ممکن است باعث گرفتگی عضلات مثانه و نیاز فوری به دفع ادرار شوند.

مصرف برخی داروها از علت های اسپاسم مثانه

مصرف داروهای زیر در برخی افراد ممکن است به‌عنوان نوعی عارضه جانبی باعث اسپاسم مثانه شود:

• داروهای کولینرژیک درمان احتباس ادرار مانند بتانکول (اوره کولین)؛
• داروی شیمی‌درمانی مانند آدریامایسین، سیتوکسان و والروبیسین؛
• داروهای ادرارآور به‌نام دیورتیک‌ها مانند فوروزماید یا هیدروکلروتیازید؛
• داروهای فشارخون ازجمله مهارکننده‌های آنزیم تبدیل‌کننده آنژیوتانسین؛
• مسدودکننده‌های بتا؛
• مسدودکننده‌های کانال کلسیم؛
• داروهای ضدافسردگی به‌ویژه افکسور و پاکسیل؛
• داروهای کولینرژیک درمان گلوکوم مانند میتواستات.

تحریک‌کننده‌های غذایی و نوشیدنی‌ها و اسپاسم مثانه

آنچه می‌خورید یا می‌نوشید نیز می‌تواند مثانه را تحریک کند و باعث اسپاسم شود؛ چنین شرایطی به‌ویژه در افرادی که به بیماری «سیستیت بینابینی» مبتلا هستند بیشتر دیده می‌شود. غذاهای تند، اسیدی یا مرکبات و مواد شیمیایی موجود در برخی مواد نگهدارنده و افزودنی‌های غذا و نوشیدنی که مصرف می‌کنیم اغلب عامل اصلی تحریک مثانه هستند. بنابراین، پیشنهاد می‌شود محصولات زیر را در حد اعتدال مصرف کنید تا خطر اسپاسم مثانه کاهش یابد:

• انواع نوشیدنی‌های الکلی؛
• شیرین‌کننده‌های مصنوعی؛
• نوشیدنی‌های کافئین‌دار مانند قهوه، چای و شکلات داغ؛
• مرکبات مانند پرتقال به‌ویژه آب پرتقال؛
• غذاهای ترش؛
• گوجه‌فرنگی.

استرس و عوامل روانی و تأثیر آنها بر اسپاسم مثانه

استرس و عوامل روانی معمولاً علت اصلی اسپاسم مثانه نیستند، اما نقش مهمی در شروع یا تشدید علائم این بیماری دارند. استرس با تأثیر بر سیستم عصبی ممکن است تعداد دفعات و شدت انقباض‌های غیرارادی مثانه را افزایش دهد.

چه افرادی بیشتر در معرض اسپاسم مثانه هستند؟

تمامی افراد در هر سنی ممکن است به اسپاسم مثانه مبتلا شوند. این بیماری در کودکان با نام «مثانه ناپایدار کودکان» یا «مثانه مهارنشده» نامیده می‌شود و اصلی‌ترین علت بی‌اختیاری ادرار در طول روز است؛ این مشکل تنها در سنین پایین رخ نمی‌دهد و اگر یکی از شرایط زیر را داشته باشید، احتمال اسپاسم‌های مثانه همراه با نشت ادرار افزایش می‌یابد:

• سن بالا؛
• دوران یائسگی؛
• دیابت کنترل‌نشده؛
• چاقی؛
• بارداری؛
• زایمان اخیر شامل سزارین و زایمان‌های واژینال متعدد؛
• عفونت‌های دستگاه ادراری؛
• جراحی اخیر شکم یا لگن؛
• آسیب‌های عضلانی مثانه به‌دلیل بیماری یا ضربه‌دیدن؛
• بیماری‌های عصبی مانند سکته مغزی یا آسیب نخاعی؛
• افتادگی اندام‌های لگنی؛
• استفاده از سوند ادراری؛
• سیگارکشیدن.

علائم اسپاسم مثانه چیست؟

مهم‌ترین علائم اسپاسم مثانه نشت ادرار و نیاز فوری به دفع ادرار است. سایر علائم این بیماری بیشتر به علت اصلی آن بستگی دارد و به شرح زیر است:

اسپاسم مثانه چگونه تشخیص داده می‌شود؟

پزشک متخصص برای تشخیص اسپاسم مثانه آزمایش‌های مختلفی به شرح زیر تجویز خواهد کرد:

شرح‌حال و معاینه فیزیکی برای تشخیص اسپاسم مثانه

اولین مرحله از تشخیص اسپاسم‌های مثانه، گرفتن شرح‌حال بیمار و معاینه بالینی است. پزشک ممکن است سوالات زیر را بپرسد و سپس از شما بخواهد روی تخت درمان دراز بکشید تا محل دقیق درد را با کمک شما شناسایی کند:

• مدت‌زمان داشتن درد؛
• تعداد دفعات گرفتگی عضلات مثانه؛
• تعداد دفعات نیاز به ادرار در طول شبانه‌روز؛
• علائم همراه با دفع ادرار؛
• سابقه پزشکی و خانوادگی؛
• ابتلا به بیماری‌های زمینه‌ای؛
• نوع داروهای مصرفی؛
• رژیم غذایی؛
• سابقه آسیب جسمی.

آزمایش ادرار و کشت ادرار و تشخیص اسپاسم مثانه

آزمایش ادرار و کشت آن ازجمله اولین آزمایش‌هایی است که پزشک متخصص تجویز می‌کند، چون یکی از شایع‌ترین دلایل اسپاسم‌های مثانه، عفونت‌های دستگاه ادراری است. پزشک با تفسیر آزمایش ادرار ابتلا به عفونت ادراری را تأیید یا رد می‌کند. هدف از آزمایش و کشت ادرار در تشخیص علت انقباض‌های مثانه به شرح زیر است:

تشخیص اسپاسم مثانه با سونوگرافی و تصویربرداری

سونوگرافی و تصویربرداری مثانه و کلیه اغلب بعد از آزمایش ادرار انجام می‌شود. در این روش ساختارهای داخلی مثانه، کلیه‌ها و حالب‌های مجاور بررسی خواهد شد. پزشک متخصص سونوگرافی و تصویربرداری را برای تشخیص علت اسپاسم مثانه، و همچنین، رد برخی بیماری‌های دیگر که علائمی مشابه گرفتگی‌های عضلات مثانه دارند استفاده می‌کند.

سیستوسکوپی درصورت نیاز برای بررسی اسپاسم مثانه

در این روش تشخیص اسپاسم مثانه نوعی اسکوپ نورانی به‌ نام « سیستوسکوپ» ازطریق مجاری ادراری وارد مثانه می‌شود تا پزشک متخصص بتواند مثانه را به‌دقت بررسی کند.

تست‌های عملکرد مثانه و اورودینامیک و تشخیص اسپاسم مثانه

تست‌های اورودینامیک مجموعه‌ای از آزمایش‌هایی هستند که برای ارزیابی موارد زیر تجویز خواهند شد:

• ارزیابی عملکرد دستگاه ادراری؛
• بررسی انقباضات مثانه؛
• اندازه‌گیری سرعت جریان ادرار؛
• تعیین ظرفیت مثانه.

بیوپسی مثانه جهت شناسایی اسپاسم مثانه

در طول فرایند سیستوسکوپی ممکن است پزشک متخصص نمونه‌ای از بافت مثانه را برای بررسی ناهنجاری‌های احتمالی مانند سرطان بردارد. نمونه بافت به آزمایشگاه ارسال می‌شود تا وجود سلول‌های سرطانی بررسی شود.

درمان اسپاسم مثانه

نحوه درمان اسپاسم مثانه به علت بیماری و علائم آن بستگی دارد. بنابراین، ابتدا باید مشخص شود علت درد، گرفتگی و سوزش ادرار چیست تا پزشک بهترین روش درمانی را پیشنهاد کند؛ به‌طور کلی درمان ممکن است شامل یکی یا چند مورد زیر باشد:

درمان علت زمینه‌ای اسپاسم مثانه

اولین مرحله از درمان اسپاسم مثانه، درمان علت اصلی انقباض‌های کوتاه‌مدت یا بلندمدت مثانه است. همان‌طور که در بخش علت‌های این بیماری بررسی شد، عوامل متعددی مانند عفونت دستگاه ادراری و برخی بیماری‌های زمینه‌ای منجر به اسپاسم می‌شوند؛ پزشک متخصص بعد از تشخیص اصولی بیماری‌ زمینه‌ای، روش درمان مناسبی ارائه می‌کند.

درمان با داروهای اسپاسم مثانه

داروی اسپاسم مثانه که به آن «داروهایی برای شُل‌کردن مثانه» نیز می‌گویند یکی از رایج‌ترین روش‌های درمان این بیماری است. پزشک متخصص اغلب «آنتی‌کولینرژیک‌ها» را برای شُل‌کردن عضلات مثانه و جلوگیری از اسپاسم تجویز می‌کند؛ نکته مهم این است که برخی از آن‌ها عوارض جانبی رایجی مانند یبوست و خشکی دهان دارند. گروه داروهای آنتی‌کولینروژیک به شرح زیر هستند:

بهترین دارو برای اسپاسم مثانه چیست؟

همان‌طور که در جدول بالا می‌بینید، داروهای مختلفی برای انقباض عضلات مثانه تجویز می‌شود، اما بسیاری از افراد به‌دنبال بهترین دارو هستند که تأثیر سریع‌تری نیز داشته باشد. داروی اسپاسم مثانه باید براساس علت اصلی گرفتگی‌ها تجویز شود و تنها پزشک متخصص می‌تواند بهترین دارو برای درمان را توصیه کند.

تزریق بوتاکس مثانه برای درمان اسپاسم مثانه

تحقیقات نشان دادند که سم بوتولینوم-A، اسپاسم مثانه مرتبط با اختلالات عصبی را در کودکان و بزرگسالان کاهش می‌دهد. بوتاکس از آزادشدن مواد شیمیایی توسط اعصابی جلوگیری می‌کند که به عضلات مثانه دستور انقباض می‌دهند؛ در این روش، بوتاکس به‌صورت مستقیم به دیواره عضله مثانه تزریق می‌شود تا علائم و گرفتگی‌ها کاهش یابند.

تحریک الکتریکی اعصاب و درمان اسپاسم مثانه

تحریک الکتریکی عصب ازطریق پوست (Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation) که به‌اختصار به آن TENS می‌گویند، پالس‌های الکتریکی خفیفی را ازطریق پَچ‌های روی پوست به مثانه ارسال می‌کند. پزشکان معتقدند سیگنال‌های الکتریکی با افزایش جریان خون و آزادسازی هورمون‌هایی که درد را مسدود می‌کنند، به کاهش علائم کمک خواهند کرد. از تحریک الکتریکی اعصاب گاهی برای تسکین درد عضلات یا کمر استفاده می‌شود، اما در مورد اسپاسم مثانه، پزشکان تصور می‌کنند افزایش جریان خون باعث قوی‌تر شدن عضلات، و درنهایت کاهش اسپاسم و نشت ادرار می‌شود.

ایمپلنت تحریک الکتریکی برای بهبودی اسپاسم مثانه

ایمپلنت تحریک الکتریکی (Inter-Stim) وسیله‌ای است که زیر پوست قرار می‌گیرد و پالس‌های الکتریکی ملایمی را در فواصل زمانی منظم به مثانه ارسال می‌کند. اگر اسپاسم شدید و بی‌اختیاری ادرار دارید که با سایر روش‌های درمانی، و حتی با بهترین دارو برای اسپاسم مثانه و TENS بهبود نمی‌یابد، ایمپلنت تحریک الکتریکی گزینه درمانی مناسبی خواهد بود.

درمان اسپاسم مثانه با تمرینات مثانه و فیزیوتراپی عضلات کف لگن

تمرینات کف لگن (کگل) و سایر اشکال فیزیوتراپی به تقویت مثانه و سایر عضلاتی که از آن حمایت می‌کنند کمک خواهد کرد. ورزش کگل همراه با بیوفیدبک، اغلب روش بسیار مناسبی برای کمک به کاهش اسپاسم مثانه در کودکان است. برای سفت‌کردن عضلات کف لگن، باید عضلات این ناحیه را به‌ همان‌ روش تلاش برای متوقف‌کردن ادرار یا جلوگیری از دفع گاز روده، منقبض و سپس آزاد کنید.

تمرینات کگل نیاز به چندین‌ بار تلاش برای یافتن عضلات کف لگن دارد، چون سفت‌کردن عضلات اشتباه اغلب باعث فشار بیشتر به مثانه می‌شود. پیشنهاد می‌شود عضلات این ناحیه را با کمک فیزیوتراپ پیدا کنید تا در آینده مشکلی برای شما ایجاد نشود.

زمان‌بندی ادرار برای بهبودی اسپاسم مثانه

یکی از روش‌های کمک به کاهش عوارض جدی اسپاسم مثانه، زمان‌بندی دفع ادرار است. پزشکان پیشنهاد می‌کنند برای جلوگیری از نشت ادرار و ایجاد حس نیاز فوری به دفع ادرار معمولاً هر ۱٫۵ تا ۲ ساعت به سرویس‌ بهداشتی بروید؛ این شیوه زمان‌بندی ادرار برای کودکان نیز بسیار مفید است، چون با بهبود علائم انقباض عضلات مثانه می‌توانید تعداد دفعات نشت ادرار را کاهش دهید.

بیوفیدبک و درمان اسپاسم مثانه

بیوفیدبک روشی است که در آن به ذهن آموزش می‌دهند چطور عملکردهای طبیعی بدن را کنترل کند. برخی پزشکان معتقدند بیوفیدبک و تغییرات رفتاری برای درمان بی‌اختیاری ادرار ناشی از فوریت، بهتر از داروها عمل می‌کند؛ درنتیجه ترکیبی از داروها و بیوفیدبک ممکن است بهترین نتیجه را در درمان اسپاسم مثانه داشته باشد.

جراحی در موارد مقاوم برای درمان اسپاسم مثانه

در موارد مقاوم و شدید اسپاسم مثانه، ممکن است پزشک متخصص جراحی را توصیه کند؛ در چنین شرایطی علاوه‌بر درمان تهاجمی با عمل جراحی باید برای مدتی مشخص از داروی مسکن و ضدالتهاب نیز استفاده کنید تا میزان گرفتگی‌ها به‌دلیل این روش درمانی افزایش پیدا نکند.

درمان خانگی اسپاسم مثانه

هیچ‌نوع روشی برای درمان خانگی اسپاسم مثانه عصبی یا ناشی از بیماری‌های زمینه‌ای مانند دیابت و مشکلات مثانه یا خودایمنی وجود ندارد؛ تنها ازطریق اقدامات زیر می‌توانید خطر گرفتگی عضلات مثانه و عوارض احتمالی را کاهش دهید:

رژیم غذایی سالم و متعادل برای درمان خانگی اسپاسم مثانه

رعایت رژیم غذایی و خودداری از مصرف غذاها و نوشیدنی‌هایی که باعث انقباض عضلات مثانه می‌شوند. اولین راهکار خانگی برای جلوگیری از اسپاسم‌های ناراحت‌کننده و عوارض جانبی آن شامل نشت ادرار است. در بخش‌های قبلی مقاله لیستی از مواد غذایی و نوشیدنی‌هایی که خطر اسپاسم را افزایش می‌دهند بررسی شده است.

درمان‌های گیاهی و طب سنتی اسپاسم مثانه

درمان اسپاسم مثانه در طب سنتی مانند روش‌های پیشنهادی این طب در درمان ساده‌ترین تا جدی‌ترین بیماری‌ها، مصرف داروهای گیاهی است، اما چالش اصلی اینجاست که درمان گیاهی اسپاسم مثانه پشتوانه علمی ندارد و هیچ‌ نوع گیاه دارویی نمی‌تواند علت عصبی یا اختلالات دیگری که عامل انقباض‌های مثانه هستند را برطرف کند؛ علاوه‌بر این، چون هیچ مطالعه علمی درباره تأثیر داروهای گیاهی بر مثانه و سایر اندام‌ها انجام نشده است خطر ابتلا به بیماری‌های دیگر مانند نارسایی کلیه یا کبد بسیار زیاد است.

عوارض اسپاسم مثانه چیست؟

اسپاسم مثانه بر کیفیت زندگی افراد تأثیر زیادی می‌گذارد، چون نشت ادرار و نیاز به دفع ادرار فوری حس خجالت و شرم ایجاد می‌کند و ممکن است فرد بعد از مدتی از جامعه دوری کند؛ علاوه‌بر این، نشت ادرار خطر ابتلا به عفونت‌های ادراری مکرر را نیز افزایش خواهد داد. این شرایط چرخه معیوبی ایجاد می‌کند که در آن عفونت‌ ادراری ناشی از نشت مثانه منجر به اسپاسم مثانه می‌شود و همین فرایند ادامه می‌یابد.

باتوجه‌به اینکه احتمال ایجاد چرخه معیوب عفونت ادراری مکرر و سپس اسپاسم‌های متعدد مثانه وجود دارد، پیشنهاد می‌شود از خدمات ویزیت حضوری دکتردکتر برای ارزیابی سلامت کلی، و تجویز آزمایش ادرار استفاده کنید.

چگونه می‌توان از اسپاسم مثانه پیشگیری کرد؟

اسپاسم مثانه ممکن است به‌طور کامل قابل‌پیشگیری نباشد، اما اگر نکات زیر را رعایت کنید، خطر آن کاهش می‌یابد:

• نوشیدن آب کافی در طول روز؛
• خودداری از نوشیدن کافئین و الکل زیاد؛
• فعالیت بدنی منظم و مبارزه با بی‌تحرکی؛
• رژیم غذایی سالم و متعادل؛
• حفظ وزن سالم؛
• درمان بیماری‌های زمینه‌ای؛
• انجام تمرینات تقویت عضلات کف لگن؛
• ترک سیگار.

چه زمانی برای اسپاسم مثانه به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت مشاهده هرکدام از موارد زیر باید سریع‌تر به اورژانس مراجعه کنید:

• درد یا گرفتگی در ناحیه لگن یا زیر شکم؛
• درد یا سوزش هنگام ادرار؛
• نیاز فوری یا مکرر به دفع ادرار؛
• نشت ادرار؛
• خون در ادرار.

کلام آخر دکتردکتر

اسپاسم مثانه یکی از مشکلات قابل‌کنترل و قابل‌درمان دستگاه ادراری است و با تشخیص دقیق علت و شروع درمان اصولی شدت علائم کاهش می‌یابد. این بیماری اغلب به‌دلیل عفونت‌های دستگاه ادراری رخ می‌دهد، اما عوامل دیگری مانند بیماری‌های زمینه‌ای، جراحی، سنگ مثانه، سرطان مثانه و حتی زایمان‌های واژینال متعدد نیز خطر ابتلا به آن را افزایش می‌دهند. باتوجه‌به اینکه عدم درمان به‌موقع ممکن است باعث بروز عوارض جدی شود، بهتر است از خدمات آزمایش در محل دکتردکتر برای انجام آزمایش ادرار و سپس تفسیر آن توسط پزشک متخصص استفاده کنید.

سوالات متداول

منابع

webmd

healthline

medicalnewstoday

verywellhealth

nhs

theurologyfoundation