بیشتر نوجوانان در دوران بلوغ حداقل یکبار با جوشهای صورت، پیشانی، بینی، یا حتی پشت و شانهها روبهرو میشوند. این جوشها نتیجه تغییرات هورمونی، افزایش ترشح چربی پوست و بستهشدن منافذ هستند و اگر بهدرستی مدیریت نشوند، میتوانند باعث التهاب، باقیماندن جای جوش و کاهش اعتمادبهنفس شوند. بااینحال، آکنه یا جوش دوران بلوغ در بسیاری از موارد با مراقبت صحیح از پوست، اصلاح برخی عادتهای روزانه و درصورت نیاز، درمانهای دارویی قابلکنترل است. در این راهنمای کامل، با علت ایجاد جوش در دوران بلوغ، عوامل تشدیدکننده آن، روشهای درمان خانگی و پزشکی، اصول صحیح مراقبت از پوست و راهکارهای پیشگیری از ایجاد جوشهای جدید آشنا میشوید.
جوش دوران بلوغ چیست؟
آکنه ولگاریس که اغلب با نام آکنه به آن اشاره میشود، یک بیماری شایع پوستی است که زمانی ایجاد میشود که فولیکولهای مو (منافذ پوست) با چربی و سلولهای مرده پوست مسدود شوند. این وضعیت میتواند باعث ایجاد جوشهای سرسیاه، سرسفید، جوشهای التهابی یا کیستهای عمقی زیر پوست شود. آکنه معمولاً از دوران نوجوانی و با شروع بلوغ پسران و دختران آغاز میشود، اما ممکن است در هر سنی رخ دهد.
اگرچه بیشتر نوجوانان در مقطعی از دوران بلوغ دچار آکنه میشوند، این موضوع میتواند برای آنها خجالتآور باشد. بهعنوان والد یا سرپرست، مهم است که احساسات نوجوان خود را درباره جوش دوران بلوغ جدی بگیرید. جوش دوران بلوغ میتواند باعث کاهش اعتمادبهنفس و ایجاد ناراحتی روحی در نوجوانان شود. نوجوانان مبتلا به آکنه ممکن است احساس غمگینی یا کاهش روحیه داشته باشند و از حضور در جمعها و موقعیتهای اجتماعی اجتناب کنند. کمک به نوجوان برای مدیریت آکنه در این دوران، این دوره را کماسترستر میکند و احتمال بروز عوارض طولانیمدت آن را کاهش میدهد.
-
دکتر مریم نوکندهمتخصص پوست، مو و زیبایی4,6 (141)تهراندریافت نوبت آنلاین -
دکتر آنوش شفیعیمتخصص پوست، مو و زیبایی4,4 (36)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر پروین اعلمی هرندیمتخصص پوست، مو و زیبایی3,9 (93)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر نگین صفدریانمتخصص پوست، مو و زیبایی4,0 (79)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر محمود سهرابیمتخصص پوست، مو و زیبایی3,9 (22)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر نسیبه برزکارمتخصص پوست، مو و زیبایی4,4 (14)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر مهرشاد رابطمتخصص پوست، مو و زیبایی4,4 (55)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر عاطفه فرامرزیمتخصص پوست، مو و زیبایی3,8 (29)تهراندریافت نوبت آنلاین
جوش بلوغ از چه سنی شروع میشود؟
آکنه در دختران معمولاً بین ۱۴ تا ۱۷ سالگی و در پسران بین ۱۶ تا ۱۹ سالگی شایعتر است. بیشتر افراد طی چند سال، بهصورت دورهای با جوش دوران بلوغ درگیر هستند و سپس با افزایش سن، علائم آن بهتدریج کاهش مییابد. در بسیاری از افراد، آکنه تا اواسط دهه ۲۰ زندگی بهطور قابلتوجهی بهبود پیدا میکند یا کاملاً از بین میرود.
اگر جوشها قبل از ۸ سالگی در دختران یا قبل از ۹ سالگی در پسران ظاهر شوند، یا آکنه بسیار شدید و ناگهانی باشد، بهتر است کودک توسط پزشک ارزیابی شود تا احتمال بلوغ زودرس دختران و پسران یا سایر اختلالات هورمونی بررسی شود.
علت جوش دوران بلوغ چیست؟
اصلیترین علت جوشزدنِ بدن در دوران بلوغ، افزایش سطح هورمون تستوسترون است. این تغییر هورمونی باعث میشود غدد چربی (سباسه) پوست فعالتر شوند و چربی بیشتری تولید کنند. این غدد به فولیکولهای مو در صورت، گردن، سینه و پشت متصل هستند.
وقتی چربی بیش از حد در پوست تولید شود، منافذ پوست مسدود میشوند، باکتریها درون آنها رشد میکنند و دیواره فولیکول ممکن است پاره شود. درنتیجه، چربی، باکتریها و سلولهای مرده پوست به بافت اطراف نشت کرده و باعث ایجاد التهاب و انواع مختلف آکنه یا جوش دوران بلوغ میشوند.
علائم جوش دوران بلوغ
جوش دوران بلوغ میتواند در هر نقطهای از بدن ایجاد شود، اما بیشتر در نواحیای دیده میشود که غدد چربی (سباسه) بیشتری دارند، ازجمله:
- صورت؛
- قفسه سینه؛
- قسمت بالایی پشت؛
- شانهها؛
- گردن.
علائم آکنه ممکن است در هر کودک یا نوجوان کمی متفاوت باشد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:
- برجستگیهای کوچک همرنگ پوست یا سفیدرنگ (جوشهای سرسفید)؛
- برجستگیهای کوچک تیرهرنگ (جوشهای سرسیاه)؛
- جوشهای قرمز و چرکی که ممکن است دردناک باشند؛
- برجستگیهای سفت و بزرگ زیر پوست (ندول)؛
- ایجاد لکههای تیره روی پوست پس از بهبود جوشها؛
- باقیماندن جای جوش یا اسکار.
توجه داشته باشید که علائم آکنه ممکن است با برخی بیماریهای پوستی دیگر شباهت داشته باشد. به همین دلیل، برای تشخیص دقیق و انتخاب درمان مناسب، بهتر است کودک یا نوجوان توسط پزشک معاینه شود.
انواع جوش صورت در دوران بلوغ کداماند؟
فرایند بلوغ ممکن است باعث بروز موارد زیر شود:
- جوشهای سرسفید؛
- جوشهای سرسیاه؛
- جوشهای التهابی؛
- کیستهای عمقی.
کومدونهای بسته (جوش سرسفید)
جوشهای سرسفید برجستگیهای کوچک، گرد و سفیدرنگ هستند که زمانی ایجاد میشوند که چربی و سلولهای مرده پوست، دهانه فولیکول مو را بهطور کامل مسدود کنند.
کومدونهای باز (جوش سرسیاه)
جوشهای سرسیاه لکههای کوچک، گرد و تیرهرنگ هستند که وقتی چربی و سلولهای مرده به سطح پوست میرسند، در تماس با هوا اکسید شده و رنگ آنها تیره میشود.
جوشهای التهابی (پیمپل)
پیمپلها برجستگیهای قرمز، متورم و گاهی دردناک هستند که براثر پارگی دیواره فولیکول مسدودشده در نزدیکی سطح پوست ایجاد میشوند.
کیستهای آکنهای (کیستهای عمقی)
کیستهای عمقی ضایعات بزرگ، قرمز و حاوی چرک هستند که زمانی به وجود میآیند که دیواره فولیکول در لایههای عمقی پوست پاره شود. جوش کیستیک معمولاً شدیدتر است و بیشتر از سایر انواع، احتمال باقی گذاشتن جای جوش را دارد.
درمان جوش بلوغ
اگر نوجوان شما دچار جوش دوران بلوغ شده است، بهتر است برای بررسی راههای درمان جوش صورت در دوران بلوغ به پزشک یا سایر متخصصان حوزه سلامت مراجعه کنید. در بسیاری از موارد، درمانهای موضعی (داروهایی که روی پوست استفاده میشوند) برای درمان جوش بلوغ پسران و دختران نوجوان توصیه میشوند. برخی از این محصولات بدون نسخه نیز از داروخانه قابلتهیه هستند.
به خاطر داشته باشید که داروهای آکنه معمولاً روی جوشهای موجود اثر فوری ندارند، بلکه از تشکیل جوشهای جدید جلوگیری میکنند. بنابراین ممکن است چند هفته یا حتی چند ماه طول بکشد تا نتایج درمان جوشهای هورمونی و آکنه مشخص شود.
درمان موضعی جوش بلوغ
با تجویز پزشک، داروهایی در دسترساند که با کاهش التهاب، بازکردن منافذ و کنترل باکتریهای سطح پوست به بهبود آکنه و درمان موضعی جوش بلوغ کمک میکنند.
کرمها و ژلهای موضعی ضدجوش بنزوئیل پراکسید
بنزوئیل پراکسید بهشکل کرم، ژل یا شوینده در دسترس است. این دارو با کاهش باکتریهای پوست و کمک به لایهبرداری ملایم، منافذ بسته را باز میکند. بنزوئیل پراکسید بهویژه برای درمان جوشهای سرسیاه مفید است، اما ممکن است باعث تحریک یا خشکی پوست شود. درصورت بروز این مشکل، میتوان از غلظت کمتر استفاده کرد یا مصرف آن را به یک شب در میان کاهش داد.
از تماس این دارو با چشمها و دهان خودداری کنید. همچنین توجه داشته باشید که بنزوئیل پراکسید میتواند باعث بیرنگشدن لباسها، حوله و مو شود.
رتینوئیدهای موضعی برای درمان جوش بلوغ
رتینوئیدهایی مانند ترتینوئین و آداپالن با بازکردن منافذ پوست و کاهش جوشهای سرسیاه عمل میکنند. این داروهای درمان جوش صورت در سن بلوغ سرعت نوسازی سلولهای پوست را افزایش میدهند.
در هفتههای اول درمان ممکن است پوست خشک، پوستهپوسته یا تحریک شود. معمولاً توصیه میشود روزی یکبار، تنها بهاندازه یک نخود از دارو روی کل ناحیه درگیر بهصورت یک لایه نازک استفاده شود.
بهبود جوش دوران بلوغ با این داروها زمانبر است و حتی ممکن است در هفتههای ابتدایی، جوشها بهطور موقت بدتر به نظر برسند. همچنین، چون رتینوئیدها حساسیت پوست به نور خورشید را افزایش میدهند، استفاده روزانه از ضدآفتاب ضروری است.
افرادی که باردار هستند یا احتمال بارداری دارند، نباید از رتینوئیدها استفاده کنند.
کرم اسید آزلائیک برای درمان جوش دوران بلوغ
اسید آزلائیک به بازشدن منافذ مسدودشده، کاهش باکتریهای پوست و کمشدن قرمزی و التهاب کمک میکند. این دارو معمولاً دو بار در روز استفاده میشود، اما اگر باعث تحریک پوست شود، میتوان مقدار مصرف را کاهش داد یا تنها روزی یکبار از آن استفاده کرد.
داروهای خوراکی برای جوشهای شدید
اگر درمانهای موضعی پس از حدود سه ماه مؤثر نباشند، لازم است نوجوان توسط پزشک معاینه شود. همچنین در موارد زیر باید هرچه زودتر به پزشک مراجعه کرد:
- وجود تودهها یا کیستهای بزرگ و دردناک زیر پوست؛
- درد قابلتوجه ناشی از آکنه؛
- درگیری قفسه سینه یا پشت؛
- باقیماندن اسکار یا لکههای تیره پس از بهبود جوشها؛
- کاهش اعتمادبهنفس، ناراحتی روحی یا افت خلقوخو بهدلیل جوش دوران بلوغ.
در این شرایط، درمانهای موضعی بهتنهایی کافی نیستند و ممکن است به درمانهای قویتر برای رفع جوش صورت در دوران بلوغ نیاز باشد.
آنتیبیوتیکهای خوراکی برای درمان جوش های شدید
اگر درمانهای موضعی مؤثر نباشند، پزشک ممکن است آنتیبیوتیک خوراکی تجویز کند. این داروها با کاهش تعداد باکتریها و التهاب پوست به کنترل آکنه کمک میکنند.
طول دوره درمان معمولاً بین ۳ تا ۶ ماه است و اغلب همراه با بنزوئیل پراکسید یا رتینوئیدهای موضعی تجویز میشود تا احتمال مقاومت آنتیبیوتیکی کاهش یابد.
چون همه آنتیبیوتیکها برای همه افراد مناسب نیستند، پزشک مناسبترین دارو را براساس شرایط نوجوان انتخاب میکند.
رتینوئید خوراکی (ایزوترتینوئین) برای درمان جوش های شدید
در موارد شدید، پزشک ممکن است ایزوترتینوئین را تجویز کند. این دارو با کوچککردن غدد چربی، کاهش تولید سبوم، کاهش باکتریها و جلوگیری از بستهشدن منافذ، یکی از مؤثرترین درمانهای آکنه شدید محسوب میشود.
بهدلیل احتمال بروز عوارض جانبی، درمان با ایزوترتینوئین باید تحتنظر دقیق پزشک، معمولاً متخصص پوست، انجام شود.
از عوارض شایع آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- خشکی پوست و لبها؛
- خونریزی یا خشکی بینی؛
- افزایش حساسیت پوست به نور خورشید.
افرادی که باردار هستند یا احتمال بارداری دارند، بههیچعنوان نباید ایزوترتینوئین مصرف کنند، زیرا این دارو میتواند باعث ناهنجاریهای شدید جنین شود. پزشک درباره اقدامات ایمنی و آزمایشهای لازم پیش از شروع و حین درمان توضیح خواهد داد.
درمان جوش بلوغ دختران
اگر نوسانات هورمونی یا چرخه قاعدگی در تشدید آکنه نقش داشته باشند، پزشک ممکن است درمانهای هورمونی مانند قرصهای ترکیبی جلوگیری از بارداری یا اسپیرونولاکتون را پیشنهاد کند. این داروها با کاهش اثر هورمونهای آندروژن بر غدد چربی، به کنترل جوش دوران بلوغ در برخی از دختران و زنان کمک میکنند.
تشخیص مناسببودن این درمانها باید با بررسی علائم بلوغ دختران توسط پزشک انجام شود.
روشهای تخصصی درمان جوش بلوغ
برخی متخصصان پوست از روشهایی مانند نوردرمانی با نور آبی یا لیزردرمانی برای رفع جوش صورت در دوران بلوغ استفاده میکنند. این روشها میتوانند با کاهش باکتریهای مولد جوش دوران بلوغ و کمکردن التهاب پوست، در برخی بیماران به بهبود ضایعات کمک کنند. معمولاً این درمانها بهعنوان مکمل سایر روشهای درمانی به کار میروند، نه جایگزین آنها.
درمان خانگی جوش بلوغ
مدیریت مناسب آکنه علاوهبر کاهش احتمال باقیماندن جای جوش دوران بلوغ، به افزایش اعتمادبهنفس نوجوان نیز کمک میکند. نکات زیر میتوانند در مراقبت بهتر از پوست نوجوان مؤثر باشند.
شستوشوی صحیح پوست برای درمان خانگی جوش بلوغ
برخلاف تصور رایج، آکنه بهدلیل کثیفبودن پوست ایجاد نمیشود. رنگ تیره جوشهای سرسیاه نیز ناشی از اکسیدشدن چربی و سلولهای مرده در دهانه منافذ پوست است، نه تجمع آلودگی.
به نوجوان خود توصیه کنید صورتش را حداکثر دو بار در روز با آب ولرم و یک شوینده ملایم، بدون صابون و با pH متعادل بشوید. شستوشوی بیش از حد یا ساییدن شدید پوست میتواند باعث تحریک آن شده و آکنه را بدتر کند. همچنین اگر موها چرب هستند یا روی پیشانی میریزند، بهتر است بهطور منظم شسته شوند.
استفاده از محصولات مناسب پوست نوجوانان و درمان خانگی جوش بلوغ
شویندههای مخصوص پوست چرب میتوانند به کاهش چربی اضافه پوست کمک کنند. برخی از این محصولات حاوی مواد ضدعفونیکننده، ضدباکتری یا مقادیر کمی اسید سالیسیلیک هستند که به پاککردنِ چربی و سلولهای مرده و باز نگهداشتنِ منافذ پوست کمک میکنند.
از شستوشوی بیش از حد صورت یا استفاده از اسکرابهای خشن خودداری کنید، زیرا این کار ممکن است پوست را خشک و جوش دوران بلوغ را تشدید کند.
اگر همزمان از داروهای درمان آکنه استفاده میکنید، بهتر است از یک شوینده ملایم استفاده کنید تا پوست بیش از حد خشک نشود.
دستنزدن و نترکاندن جوشها
فشاردادن یا کندن جوشها میتواند باکتریها را به لایههای عمیقتر پوست منتقل کند. این کار باعث افزایش قرمزی، التهاب و احتمال ایجاد جای جوش میشود، و حتی ممکن است باکتریها را به منافذ اطراف نیز گسترش دهد.
مصرف کرمهای بدون نسخه برای درمان خانگی جوش دوران بلوغ
کرمها و ژلهای ضدآکنه که بدون نسخه در داروخانهها عرضه میشوند، میتوانند برای درمان آکنه خفیف مفید باشند. بااینحال، استفاده همزمان از چند محصول مختلف ممکن است باعث خشکی و تحریک پوست شده و وضعیت جوش دوران بلوغ را بدتر کند.
بهتر است هربار فقط یک محصول جدید استفاده شود و دستور مصرف آن بهدقت رعایت گردد. درصورت تردید، میتوانید از داروساز درباره مناسبترین گزینه برای شروع درمان راهنمایی بگیرید.
درمان خانگی جوش دوران بلوغ با اصلاح تغذیه
بهطور کلی، هیچ ماده غذایی بهتنهایی باعث ایجاد آکنه نمیشود. بااینحال، داشتن یک رژیم غذایی متعادل به حفظ سلامت پوست کمک میکند. برخی افراد نیز متوجه میشوند که با کاهش مصرف غذاهای فراوریشده یا خوراکیهای پرقند، آکنه آنها بهتر میشود.
باوجوداین، شواهد علمی از رژیمهای غذایی بسیار محدودکننده یا حذف کامل گروههای غذایی برای درمان جوش دوران بلوغ حمایت نمیکنند.
درمان خانگی جوش دوران بلوغ با اصلاح صحیح صورت
اگر نوجوان شما صورت خود را اصلاح میکند، میتواند تیغ برقی و تیغ معمولی را امتحان کند تا ببیند کدامیک برای پوستش مناسبتر است.
درصورت استفاده از تیغ معمولی، بهتر است ابتدا موها با آب گرم و شوینده نرم شوند، سپس اصلاح با ملایمت و با تیغ تیز انجام شود. همچنین، بهتر است فقط درصورت نیاز اصلاح انجام شود تا احتمال تحریک پوست کاهش یابد.
استفاده درست از لوازم آرایشی مناسب از روش های درمان خانگی جوش بلوغ
برخی محصولات آرایشی میتوانند منافذ پوست را مسدود کرده و آکنه را تشدید کنند. بهتر است از محصولاتی استفاده شود که روی بستهبندی آنها عبارت غیرکومودونزا (Non-comedogenic یا Non-acnegenic) درج شده باشد، یعنی احتمال مسدودکردن منافذ پوست را ندارند.
همچنین، باید هر شب قبل از خواب، آرایش با استفاده از یک شوینده ملایم و آب ولرم کاملاً پاک شود.
درمان جوش بلوغ با داروی گیاهی و طب سنتی
اگر بهدنبال محصولات مراقبت از پوست با ترکیبات طبیعی برای کنترل جوش دوران بلوغ نوجوانان هستید، مواد زیر از رایجترین و مؤثرترین گزینهها محسوب میشوند. البته باید توجه داشت که میزان اثربخشی آنها متفاوت است و شواهد علمی برای برخی از این ترکیبات قویتر از بقیه است.
عصاره پوست بید (Willow Bark) و درمان گیاهی جوش بلوغ
عصاره پوست بید منبعی طبیعی از ترکیباتی است که به اسید سالیسیلیک شباهت دارند. این ماده میتواند به افزایش سرعت نوسازی سلولهای پوست، کاهش انسداد منافذ و کنترل ترشح چربی کمک کند.
عصاره پوست بید علاوهبر لایهبرداری ملایم، خواص ضدالتهابی نیز دارد و میتواند قرمزی و التهاب جوشها را کاهش دهد. همچنین، برخی مطالعات نشان دادهاند که این عصاره در مهار رشد باکتریهای مرتبط با آکنه نیز نقش دارد و ممکن است به پیشگیری از ایجاد جوشهای جدید کمک کند.
روغن درخت چای و درمان جوش بلوغ با طب سنتی
روغن درخت چای یکی از شناختهشدهترین ترکیبات طبیعی برای درمان آکنه است. این روغن بهدلیل خواص ضدباکتری و ضدالتهابی میتواند به کاهش تعداد جوشها و التهاب پوست کمک کند.
برخی پژوهشها نشان دادهاند که ژلهای حاوی روغن درخت چای ممکن است در درمان آکنه خفیف تا متوسط مؤثر باشند، هرچند معمولاً اثر آنها آهستهتر از داروهایی مانند بنزوئیل پراکسید ظاهر میشود. ازآنجاکه روغن خالص درخت چای ممکن است باعث تحریک یا حساسیت پوست شود، بهتر است از محصولات استانداردی استفاده شود که این ترکیب را با غلظت مناسب در فرمولاسیون خود دارند.
پریبیوتیکها برای درمان گیاهی جوش دوران بلوغ
پوست نوجوانان معمولاً چربی بیشتری تولید میکند و این محیط میتواند رشد باکتریهای مولد آکنه را افزایش دهد. پریبیوتیکها موادی هستند که به رشد باکتریهای مفید پوست و حفظ تعادل میکروبیوم پوست کمک میکنند.
اگرچه شواهد اولیه درباره نقش پریبیوتیکها امیدوارکننده است، اما هنوز برای تأیید قطعی اثربخشی آنها در درمان آکنه به مطالعات بیشتری نیاز است.
درمان گیاهی جوش دوران بلوغ با عصاره فندق افسونگر
عصاره فندق افسونگر دارای خواص قابض است و میتواند به کاهش چربی اضافه پوست و کوچکتر دیدهشدن منافذ کمک کند. همچنین، بهدلیل خواص ضدالتهابی، ممکن است قرمزی و التهاب برخی جوشها را کاهش دهد.
بااینحال، برخی فراوردههای حاوی این عصاره ممکن است حاوی الکل باشند که میتواند باعث خشکی یا تحریک پوستهای حساس شود. بنابراین بهتر است محصولات بدون الکل انتخاب شوند.
چای سبز و طب سنتی برای درمان جوش بلوغ
چای سبز سرشار از آنتیاکسیدانهایی مانند اپیگالوکاتچین گالات (EGCG) است که میتوانند التهاب پوست را کاهش دهند و از آسیب اکسیداتیو محافظت کنند.
برخی مطالعات نشان دادهاند که استفاده موضعی از عصاره چای سبز ممکن است تولید چربی پوست را کاهش داده و در کنترل جوشهای خفیف تا متوسط مؤثر باشد. به همین دلیل، چای سبز یکی از ترکیبات رایج در محصولات مراقبت از پوستهای مستعد آکنه است.
فراموش نکنید که اگرچه این ترکیبات طبیعی میتوانند در مراقبت از پوستهای مستعد آکنه مفید باشند، جایگزین درمانهای استاندارد پزشکی برای آکنه متوسط یا شدید نیستند. درصورت وجود جوشهای دردناک کیستی یا ایجاد جای جوش، مراجعه به متخصص پوست بهترین گزینه است.
چگونه از ایجاد جوشهای دوران بلوغ جلوگیری کنیم؟
پیشگیری کامل از جوش دوران بلوغ همیشه امکانپذیر نیست، اما رعایت چند نکته میتواند احتمال بروز یا تشدید آن را کاهش دهد.
- صورت خود را روزی یک یا دو بار با یک شوینده ملایم و آب ولرم بشویید. از ساییدن شدید پوست با لیف یا اسکراب خودداری کنید.
- اگر از لوازم آرایشی یا ضدآفتاب استفاده میکنید، محصولاتی را انتخاب کنید که روی بستهبندی آنها عبارت غیرکومودونزا (Non-comedogenic یا Non-acnegenic) درج شده باشد؛ یعنی منافذ پوست را مسدود نمیکنند.
- اگر از اسپری، ژل یا سایر محصولات حالتدهنده مو استفاده میکنید، اجازه ندهید با پوست صورت تماس پیدا کنند، زیرا ممکن است منافذ پوست را مسدود کنند.
- اگر در محیطهای کاری با روغن یا مواد چرب سروکار دارید (مانند رستورانهای فستفود یا تعمیرگاهها)، پس از بازگشت به خانه صورت خود را بهخوبی بشویید. همچنین بهتر است بعد از ورزش و تعریق نیز صورت خود را تمیز کنید.
- برخی کرمها و ژلهای بدون نسخه که حاوی اسید سالیسیلیک یا بنزوئیل پراکسید هستند، میتوانند هم در پیشگیری از ایجاد جوشهای جدید و هم در درمان آکنه خفیف مؤثر باشند. برای انتخاب محصول مناسب میتوانید با داروساز مشورت کنید.
- برخی افراد متوجه میشوند که با مصرف زیاد بعضی غذاها، آکنه آنها تشدید میشود. اگر شما نیز چنین الگویی را مشاهده کردهاید، میتوانید برای مدتی مصرف آن ماده غذایی را کاهش دهید و تأثیر آن را بر پوست خود بررسی کنید.
باید بدانید که برخلاف یک باور رایج، نور خورشید درمان آکنه نیست. برنزهشدن ممکن است بهطور موقت باعث شود جوشها کمتر دیده شوند، اما آکنه را بهصورت دائمی درمان نمیکند. حتی در برخی افراد، افزایش چربی پوست پس از قرارگرفتن در معرض آفتاب میتواند باعث تشدید جوش دوران بلوغ شود. بنابراین، استفاده روزانه از ضدآفتاب مناسب پوستهای مستعد آکنه همچنان توصیه میشود.
آیا جوش دوران بلوغ جای جوش باقی میگذارد؟
ممکن است جای جوش دوران بلوغ (اسکار) باقی بماند، اما این اتفاق برای همه افراد رخ نمیدهد. احتمال ایجاد اسکار بیشتر به شدت آکنه، مدتزمان التهاب و نحوه مراقبت از پوست بستگی دارد.
آکنههای التهابی شدید، مانند ندولها و کیستهای زیرپوستی، بیشترین احتمال را برای ایجاد جای جوش دارند. همچنین، فشاردادن، ترکاندن یا کندن جوشها میتواند التهاب را عمیقتر کرده و خطر باقیماندن اسکار را افزایش دهد.
علاوهبر اسکار، بسیاری از نوجوانان پس از بهبود جوشها دچار لکههای قرمز، صورتی یا قهوهای میشوند. این لکهها معمولاً اسکار دائمی نیستند و طی چند ماه بهتدریج کمرنگ میشوند، بهویژه اگر از ضدآفتاب و درمان مناسب استفاده شود.
برای کاهش خطر ایجاد جای جوش دوران بلوغ، رعایت نکات زیر اهمیت زیادی دارد:
- جوشها را فشار ندهید یا دستکاری نکنید.
- درمان آکنه را از همان مراحل اولیه شروع کنید و آن را بهطور منظم ادامه دهید.
- از ضدآفتاب غیرکومدونزا بهصورت روزانه استفاده کنید تا لکههای پس از جوش تیرهتر نشوند.
- اگر آکنه شدید، کیستی یا همراه با ایجاد اسکار است، هرچه زودتر به متخصص پوست مراجعه کنید، زیرا درمان زودهنگام میتواند احتمال ایجاد اسکار دائمی را به میزان قابلتوجهی کاهش دهد.
کلام آخر دکتردکتر
جوش دوران بلوغ یکی از شایعترین مشکلات پوستی نوجوانان است که بیشتر بهدلیل تغییرات هورمونی و افزایش ترشح چربی پوست ایجاد میشود. اگرچه آکنه معمولاً خطرناک نیست، درصورت بیتوجهی میتواند باعث ایجاد جای جوش، لکههای پوستی و کاهش اعتمادبهنفس شود. خوشبختانه، با رعایت اصول صحیح مراقبت از پوست، استفاده منظم از درمانهای مناسب و پرهیز از عادتهایی مانند دستکاری جوشها، میتوان شدت آکنه را تا حد زیادی کنترل کرد. اگر جوشها شدید، دردناک، کیستی یا همراه با ایجاد اسکار هستند، بهتر است درمان را به تعویق نیندازید و برای دریافت درمان مناسب به متخصص پوست مراجعه کنید. میتوانید سریع و آسان در دکتردکتر از متخصص وقت ویزیت آنلاین یا حضوری بگیرید.
