آزمایش تستوسترون و تمام نکات مهمی که باید درباره آن بدانید!

آزمایش تستوسترون
اشتراک گذاری 2 نظر

آزمایش تستوسترون سطح این هورمون در خون را بررسی می‌کند. پزشکان با ارزیابی سطح این ماده در خون، مشکلات و عوارض ناشی از کم یا زیادشدن آن را تشخیص می‌دهند. وجود تستوسترون برای تنظیم تعادل هورمون‌های دیگر بدن ضروری است. اگر می‌خواهید سطح تستوسترون را ارزیابی کنید، باید آزمایش بدهید. برای ارزیابی هورمون‌ها و بررسی مسائلی مربوط به آنها هم لازم است به پزشک زنان مراجعه کنید. در ادامه این مطلب از مجله دکتردکتر با ما همراه باشید زیرا قرار است تا در ادامه درباره این آزمایش برای شما بگوییم.

چه چیزی در آزمایش تستوسترون زنان اندازه‌گیری می‌شود؟

هورمون تستوسترون بین زنان و مردان مشترک است اما بیشتر در آزمایش‌های مربوط به مردان وجود دارد. در دوران بلوغ، وجود تستوسترون به ساختن ماهیچه‌های مردانه، بم‌شدن صدا، رشد آلت تناسلی و موهای روی سینه آنها کمک می‌کند. بعد از بلوغ هم وجود این هورمون باعث تولید اسپرم و حفظ میل جنسی مردان می‌شود. تستوسترون در بدن زنان هم به میزان بسیار کمتر وجود دارد. این هورمون در تخمدان‌های زنان تولید می‌شود.

هورمون تستوسترون از ۲ طریق در بدن حرکت می‌کند:

  • متصل‌شدن به پروتئین‌های آلبومین و گلوبولین متصل به هورمون جنسی (Sex hormone-binding globulin)
  • به طور آزاد (بدون چسبیدن به هیچ پروتئینی)

آزمایش تستوسترون معمولاً برای تشخیص علت وضعیت و مشکلی در بدن انجام می‌شود و در آن مقدار تستوسترون آزاد و متصل به پروتئین‌ها را اندازه می‌گیرند. در واقع با آزمایش تستوسترون آزاد و متصل به پروتئین سعی می‌شود که علت بروز نشانه‌هایی در بدن کشف شود.

آزمايش تستوسترون در مردان

در مردان، این آزمایش برای کشف علت مشکلات جنسی مانند کاهش میل جنسی یا اختلال نعوظ انجام می‌شود. اگر مردی در بارورکردن همسرش مشکل داشته باشد، با آزمایش تستوسترون مشحص می‌شود که سطح این هورمون در بدنش پایین است یا خیر.

پایین‌بودن تستوسترون می‌تواند نشانه وجود مشکلی در غده هیپوفیز یا هیپوتالاموس هم باشد. این‌ها در ترشح هورمون مذکور نقش دارند. آزمایش‌های هورمونی بسیار مهم هستند، برای مثال علائم استروژن بالا نیاز به پیگیری و آزمایش دارد.

در مقاله‌ای در مجله دکتردکتر قبل‌تر درباره علائم استروژن بالا برایتان گفته‌ایم، مطالعه آن را به شما پیشنهاد می‌کنیم.

آزمایش تستوسترون در زنان

در زنان، آزمایش تستوسترون منجر به کشف دلایل مشکلاتی مانند وقفه در پریودشدن، پریودنشدن، ناتوانی در باروری و رشد موهای زائد در ناحیه سینه و صورت می‌شود. پزشکان با سنجش میزان تستوسترون در آزمایش خون زنان به بررسی وجود سندروم تخمدان پلی‌کیستیک هم می‌پردازند.

اگر زنی دچار این سندروم باشد، سطح تستوسترون خونش بالا می‌رود. با وجود این مشکل، نظم عادت ماهانه از بین می‌رود و بارداری دشوار می‌شود.

نبود تعادل در سطح هورمون تستوسترون

چرا آزمایش تستوسترون انجام می‌شود؟

با بروز نشانه‌های تستوسترون بالا یا پایین در بیمار، پزشکان دست به آزمایش می‌زنند.

آزمایش تستوسترون در مردان معمولاً به‌ خاطر کم‌شدن سطح آن در بدنشان انجام می‌شود. از نشانه‌های تستوسترون پایین در آنها باید موارد زیر را نام ببریم:

  • خستگی، افسردگی، فقدان تمرکز
  • ریزش مو
  • کاهش توده ماهیچه‌ای
  • کاهش میل جنسی
  • تورم پستان‌ها
  • مشکل در رسیدن به نعوظ یا حفظ آن
  • پوکی استخوان

گاهی هم دلیل پایین‌بودن تستوسترون می‌تواند باعث کاهش شمار اسپرم‌ها شود. چنانچه تعداد اسپرم‌های فردی کم باشد، پزشکان دست به انجام آزمایش تستوسترون می‌زنند. اگر سطح تستوسترون در مردان زیاد باشد، امکان دارد که دچار تومور در بیضه‌ها یا غدد فوق‌کلیوی باشند.

در زنان، کاهش هورمون تستوسترون می‌تواند با نشانه‌های زیر هم همراه باشد:

  • مشکلات باروری
  • کاهش میل جنسی
  • نامنظم‌شدن عادت ماهانه
  • خشکی واژن
  • پوکی استخوان

اندازه‌گیری تستوسترون در زنان معمولاً به‌خاطر بالابودن سطح آن در بدن و ظهور نشانه‌هایی مانند موارد زیر انجام می‌شود:

  • آکنه صورت
  • رشد موهای زائد در نواحی غیرمعمول مانند سینه
  • ریزش موها
  • تغییر صدا

زیادبودن تستوسترون در زنان می‌تواند به‌خاطر ابتلا به سرطان تخمدان یا سندروم تخمدان پلی‌کیستیک باشد. با انجام آزمایش تستوسترون برای ریزش مو یا موارد دیگر می‌توان به مقدار و سطح این هورمون در بدن پِی برد و راه‌های درمانی را پیش گرفت.

آزمایش تستوسترون در کودکان هم انجام می‌شود. ظهور زودهنگام نشانه‌های بلوغ در کودکان باعث می‌شود که نیاز به انجام آزمایش پیش بیاید. اگر نشانه‌های بلوغ به‌موقع ظاهر نشوند و با ردشدن از سن بلوغ همچنان خبری از آنها نباشد هم نیاز به بررسی سطح تستوسترون کودک وجود دارد.

شرایط آزمایش تستوسترون در زنان و مردان چیست؟

برای آزمایش تستوسترون باید ناشتا بود؟ نه لازم نیست اما این آزمایش در صبح زود انجام می‌شود، یعنی زمانی که سطح تستوسترون در بالاترین حالت خود قرار دارد. در آزمایش کمی خون از شما گرفته می‌شود و باید به پزشک درباره مصرف داروهای شیمیایی یا گیاهی هم اطلاع بدهید.

بعضی از داروها روی نتایج نرمال آزمایش تستوسترون اثر می‌گذارند. سطح تستوسترون در روزها و ساعت‌های مختلف با هم متفاوت است. برای همین، اگر نتایج آزمایش نرمال نباشد (سطح هورمون بالا یا پایین باشد)، دوباره تکرار خواهد شد.

پیش از انجام آزمایش، از شما خواسته می‌شود تا مصرف برخی از داروها را قطع کنید. برای مثال، مصرف داروهای زیر می‌توانند سطح هورمون را در بدن بالا ببرند و باید پیش از آزمایش به‌ طور موقت قطع شوند:

  • استروئیدها
  • درمان‌های استروژنی یا آندروژنی
  • باربیتورات‌ها
  • داروی درمان صرع

بعضی از داروهای اُپیوئیدی می‌توانند سطح هورمون تستوسترون را در بدن پایین بیاورند. در صورت مصرف هرگونه دارو باید پیش از انجام آزمایش با پزشک درباره قطع موقت آن صحبت کنید و شرایط آزمایش تستوسترون در مردان و زنان را رعایت کنید.

آزمایش تستوسترون در زمان قاعدگی

انجام آزمایش تستوسترون در روزهای مختلف چرخه قاعدگی نتایج گوناگونی را به همراه می‌آورد. با این حال، نوسانات هورمونی و تغییراتی که در سطح آنها در طول چرخه ماهانه رخ می‌دهد، اثرات قابل‌توجهی روی نتایج اندازه‌گیری هورمون تستوسترون نمی‌گذارند.

حد نرمال ازمایش تستوسترون چقدر است؟

نتایج آزمایش‌ها می‌توانند درباره وضعیت بدن و سطح هورمون تستوسترون به پزشک اطلاعاتی بدهند. سطح این هورمون در بدن به عواملی مانند سن و جنسیت وابسته است. در ادامه تفسیر آزمایش درباره خانم‌ها و آقایان را برایتان بررسی می‌کنیم.

تفسیر آزمایش در مردان

میزان نرمال تستوسترون در مردان به این شرح است:

  • برای سنین ۱۹ تا ۴۹ سال؛ ۲۴۹ تا ۸۳۶ نانوگرم بر دسی‌لیتر (ng/dL)
  • برای سنین ۵۰ به بالا؛ ۱۹۳ تا ۷۴۰ نانوگرم بر دسی‌لیتر (ng/dL)

تفسیر آزمایش تستوسترون در زنان

میزان نرمال تستوسترون در زنان به این شرح است:

  • برای سنین ۱۹ تا ۴۹ سال؛ ۸ تا ۴۸ نانوگرم بر دسی‌لیتر
  • برای سنین ۵۰ به بالا؛ ۲ تا ۴۱ نانوگرم بر دسی‌لیتر

بعد از آزمایش تستوسترون چه آزمایش‌هایی انجام می‌شود؟

بنا به سن و جنسیت هر فرد، متعادل‌نبودن سطح هورمون تستوسترون نیاز به پیگیری دارد. براساس شرایط هر بیمار، احتمال دارد که بعد از آزمایش مذکور، یکی از آزمایش‌ها و اقدامات زیر انجام شود:

  • بیوپسی یا نمونه‌برداری؛ پزشکان با برداشتن نمونه‌ای از بیضه درباره وجود سرطان در بدن تحقیق می‌کنند.
  • ۱۷-هیدروکسی پروژسترون؛ این آزمایش برای بررسی عملکرد غدد آدرنال یا همان فوق‌کلیوی، تخمدان‌ها یا بیضه‌ها انجام می‌شود.
  • آزمایش (DHEAS)؛ با انجام این آزمایش درباره وجود تومور در غدد فوق‌کلیوی تحقیق می‌شود.
  • استروژن‌؛ با اندازه‌گیری سطح استروژن هم ناباروری یا یائسگی تشخیص داده می‌شود.
  • اندازه‌گیری هورمون محرکه فولیکولی (FSH) یا هورمون لوتئینی (LH)؛ با اندازه‌گیری این هورمون‌ها بارداری در زنان و بلوغ در دختران بررسی می‌شود.
  • پرولاکتین؛ با اندازه‌گیری این مورد هم میزان ترشحات پستان، ناباروری، کاهش میل جنسی و وقفه در پریود بررسی می‌شود.

آزمایش تستوسترون

درمان نامتعادل‌بودن تستوسترون چگونه است؟

اگر موردی غیرعادی در بدن خود دیدید و نشانه‌هایی را مشاهده کردید که پیش‌تر اشاره شد، باید آزمایش تستوسترون بدهید. روش‌های مختلفی برای درمان فقدان تعادل سطح تستوسترون وجود دارد.

از جمله این روش‌ها باید به ایمپلنت تستوسترون، مصرف مکمل‌های آن یا روش درمان جایگزینی تستوسترون (TRT) اشاره کرد. روش جایگزینی تستوسترون برای زمانی است که سطح هورمون در بدن کمتر از حد طبیعی است و با تزریق یا استفاده از بچ‌ها (برچسب‌ها) یا ژل‌های موضعی، تستوسترون به بدن وارد می‌شود.

اهمیت آزمایش تستوسترون را دست‌کم نگیرید

با آزمایش تستوسترون نرمال می‌توانید متوجه سطح و مقدار این هورمون در بدن شوید. هورمون مذکور هم در بدن زنان وجود دارد و هم مردان. کاهش یا افزایش آن می‌تواند نشانه وجود مشکلاتی در بدن باشد. با انجام آزمایشی نه‌چندان پیچیده و سریع به‌سادگی، دلیل بروز علائمی غیرعادی کشف می‌شوند.

برای بررسی وضعیت هورمونی خود باید به متخصص مراجعه کنید. زنان تستوسترون کمتری نسبت به مردان دارند اما اگر علائمی که در مقاله نام برده شد در آنها وجود دارد، باید برای بررسی وضعیت هورمونی‌شان به متخصص مراجعه کنند. برای دریافت وقت ملاقات با بهترین پزشکان می‌توانید از سیستم نوبت دهی آنلاین دکتردکتر استفاده کنید.

اگر تجربه آزمایش تستوسترون دارید و نکته‌ای در این‌باره به ذهنتان می‌رسد، ما را هم باخبر کنید. چنانچه پرسشی هم درباره این آزمایش هورمونی دارید، حتما برایمان بنویسید.

منابع:

webmd.com

my.clevelandclinic.org

healthline.com

myvmc.com

برچسب‌ها:
محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
اشتراک گذاری

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

*

2 دیدگاه در “آزمایش تستوسترون و تمام نکات مهمی که باید درباره آن بدانید!

  • Avatar

    سلام خسته نباشید من هورمونم خیلی ضعیفه باید چکار کرد لطفا راحل باتشکر

    پاسخ
    • مشاور سلامتی

      سلام
      کاهش هورمون تستوسترون علل متعددی داره که درمان متفاوتی خواهند داشت
      ممکن علل مرکزی باشن و ناشی از غدد هیپوتالاموس و هیپوفیز
      یا علل ناشی از اختلالات بیضه و…باشن
      اول باید علت مشخص شه
      توصیه میشه به متخصص” اورولوژی مراجعه کنید تا ازمایشات و معاینه کامل جهت بررسی علت انجام شه

      پاسخ

نوبت اینترنتی متخصص زنان، زایمان و نازایی