این روزها نام کرونای تیغی بر سر زبان‌ها افتاده است. کرونای تیغی نامی است که مردم به نوعی از کرونا با گلودرد بسیار شدید داده‌اند. عامل کرونا تیغه ای سویه NB.1.8.1 است که با نام «نیمبوس» نیز شناخته می‌شود. در واقع نیمبوس سویه‌ای رسمی نیست و یکی از زیرسویه‌های اومیکرون محسوب می‌شود. نیمبوس اولین بار در اوایل ۲۰۲۵ در چین شناسایی شد و از آن زمان در چندین کشور دیگر نیز گزارش شده است. در ادامه با علائم، روشهای تشخیص و درمان و همچنین راه‌های پیشگیری از کرونای تیغی بیشتر آشنا می‌شویم.
کرونای تیغی چیست؟
کرونای تیغی یا زیرسویه NB.1.8.1، نسخه جهش‌یافته‌ای از خانواده امیکرون است که به‌دلیل ایجاد گلودرد بسیار تیز، سوزناک و طاقت‌فرسا شبیه به فرورفتن خرده‌شیشه یا تیغ در گلو، با این نام شناخته می‌شود. این سویه جدید تغییرات ساختاری در پروتئین اسپایک دارد و با قدرت و سرعتی دوچندان به سلول‌های انسانی متصل می‌شود، اما بررسی‌های علمی نشان می‌دهد که شدت بیماری‌زایی و میزان کشندگی آن تفاوت چندانی با سویه‌های قبلی امیکرون ندارد.
با توجه به احتمال شیوع کرونا تیغی در ایران، در ادامه به بررسی علائم این عارضه می‌پردازیم.
-
متخصص گوش، حلق و بینی4,6 (42)تهراندریافت نوبت آنلاین -
متخصص گوش، حلق و بینی3,9 (60)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
متخصص گوش، حلق و بینی4,4 (168)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
متخصص گوش، حلق و بینی4,7 (47)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
متخصص گوش، حلق و بینی4,2 (291)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
متخصص گوش، حلق و بینی3,9 (28)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
متخصص گوش، حلق و بینی4,3 (122)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
متخصص گوش، حلق و بینی4,4 (145)تهراندریافت نوبت آنلاین
علائم کرونای تیغی: آیا سوزش گلو شدیدترین نشانه است؟
معمولا علائم کرونای تیغی خفیف و مشابه سایر بیماری‌های تنفسی است. بااین‌حال، برخی افراد گلودرد شدیدی را گزارش می‌کنند که گاهی با عنوان «تیز» یا «سوزناک» توصیف می‌شود. این گلودرد بیشتر در مراحل اولیه عفونت ایجاد می‌شود.
علائم اصلی و شایع در سویه‌های تیغی
شایع‌ترین علائم کرونای نیمبوس عبارت‌اند از:
- گلودرد شدید که به آن گلودرد تیغی نیز می‌گویند؛
- خستگی مداوم؛
- سرفه خفیف؛
- گرفتگی بینی یا آب‌ریزش بینی؛
- تب و درد عضلانی؛
- عطسه؛
- علائم گوارشی مانند حالت تهوع یا اسهال (علائم گوارشی کرونای تیغی کمتر رایج هستند).
سایر علائم کرونا عبارت‌اند از:
- تنگی‌نفس؛
- ازدست‌دادن حس چشایی یا بویایی که به‌تازگی اتفاق افتاده است؛
- سردرد.
«گلودرد تیغی» اصطلاح پزشکی نیست، بلکه عبارتی است که برخی افراد برای توصیف دردی به کار می‌برند که با فارِنژیت (التهاب گلو) احساس می‌کنند. این درد، دردی شدید و تیز است که مانند تیغی در پشت گلو احساس می‌شود. ممکن است این درد را در موارد زیر احساس کنید:
- بلعیدن؛
- صحبت‌کردن؛
- عطسه‌کردن؛
- سرفه‌کردن.
در اوایل، ویروس کووید باعث فارنژیت شدید نمی‌شد ولی این وضعیت با ظهور سویه اومیکرون تغییر کرد. شواهد نشان می‌دهد که سویه اومیکرون کووید نسبت به سویه‌های قبلی منجر به التهاب گلوی بیشتری می‌شود.
علائم کرونای تیغی در نوزادان و کودکان
تشخیص علائم کرونا تیغه ای در نوزاد سخت‌تر است چون نوزاد نمی‌توانند بگوید گلودرد یا احساس ناراحتی دارد. والدین باید به تغییرات در سلامت فرزندشان توجه زیادی داشته باشند، به‌ویژه اگر دچار ناراحتی غیرمعمول یا شدیدی شده باشد. به‌این‌ترتیب درصورت احساس ناخوشی در فرزندتان به‌سرعت اقدام می‌کنید. علائم کرونای تیغی در کودکان عبارت‌اند از:
- تب؛
- سرفه؛
- خستگی؛
- سردرد؛
- درد عضلات یا بدن؛
- آب‌ریزش بینی یا احتقان؛
- ازدست‌دادن حس چشایی یا بویایی؛
- گلودرد شدید؛
- مشکلات گوارشی مانند حالت تهوع، استفراغ یا اسهال.
در این سن بی‌اشتهایی، بی‌قراری یا خواب‌آلودگی می‌تواند نشانه بیماری باشد. در بعضی مطالعات علاوه‌بر تب و سرفه علائم دستگاه گوارش مانند اسهال نیز در نوزادان مبتلا نسبتا شایع بوده است.
مدت زمان علائم کرونای تیغی در هر کودک متفاوت است. در بیشتر کودکانی که مشکل سلامتی خاصی ندارند، موارد خفیف بیماری در حدود ۵ تا ۱۰ روز بهبود می‌یابد. خستگی و سرفه در بعضی از کودکان کمی بیشتر طول می‌کشد. زمان بهبودی کودک به سیستم ایمنی، سلامت کلی و وضعیت واکسیناسیون او بستگی دارد.
اگر علائم فرزندتان بدتر شده یا دچار مشکلات تنفسی، تب بالای مداوم یا علائم کم‌آبی بدن (خشکی دهان، کاهش دفعات خیس‌شدن پوشک، سرگیجه) شده است فورا به پزشک مراجعه کنید.
کرونای تیغی در بارداری
در بیشتر مواردِ کرونای تیغی در بارداری شدت بیماری خفیف یا متوسط است و مادر علائمی شبیه سرماخوردگی، آنفولانزا یا گلودرد شدید دارد. بیماری معمولا بدون آسیب به جنین بهبود می‌یابد ولی فراموش نکنید که بارداری وضعیت حساسی است و بعضی از زنان ممکن است در معرض خطر بیشتری قرار بگیرند. درصد کمی از مادران دراثر کرونا در معرض خطرات زیر قرار می‌گیرند:
- ابتلا به ذات‌الریه (پنومونی)؛
- کمبود اکسیژن؛
- تب شدید؛
- دهیدراته‌شدن یا کم‌آبی بدن؛
- بستری‌شدن در بیمارستان؛
- زایمان زودرس؛
- مشکلات جفت ناشی از التهاب (درموارد نادر).
سرعت شیوع کرونای تیغی چقدر است؟
کرونای تیغی به‌دلیل ۷ جهش جدید در پروتئین اسپایک، بسیار راحت‌تر به گیرنده‌های سلولی متصل می‌شود. این تغییر ساختاری باعث شده قدرت عفونت‌زایی و سرایت آن تا ۲٫۵ برابر نسبت به سویه‌های قبلی افزایش یابد و با سرعتی بالا منتشر شود. بااین‌حال، بررسی‌های علمی نشان می‌دهد که این سرعت بالا لزوما به‌معنای خطرناک‌تر بودن یا ایجاد علائم شدیدتر نیست، بلکه تنها توانایی ویروس را در ورود سریع‌تر به سلول‌های بدن افزایش داده است.
تفاوت کرونای تیغی با سرماخوردگی
تشخیص اینکه آیا فرزندتان به کرونا تیغه ای مبتلا شده یا بیماری دیگری دارد، دشوار است زیرا بسیاری از بیماری‌های فصلی علائم مشابهی دارند. بیماری‌های زیر همگی می‌توانند موجب گلودرد، سرفه، احتقان یا آب‌ریزش بینی شوند:
- گلودرد استرپتوکوکی؛
- آلرژی‌های فصلی؛
- سرماخوردگی.
تشخیص کرونای تیغی از سرماخوردگی دشوار است ولی چند تفاوت مهم وجود دارد که با توجه به آنها می‌توانیم تشخیص دقیق‌تری بدهیم. تفاوت‌های اصلی کرونای تیغی با سرماخوردگی عبارت‌اند از:
- گلودرد شدید: گلودرد در کرونای تیغی برنده، شدید و آزاردهنده است و موجب سختی در بلع و احساس درد هنگام صحبت‌کردن می‌شود، درحالی‌که گلودرد ناشی از سرماخوردگی خفیف یا متوسط است.
- تب: تب بالا همراه با لرز و درد بدن در کرونای تیغی شایع است درحالی‌که در سرماخوردگی معمولا دچار تب نمی‌شویم یا تب خفیفی داریم و بدن‌درد نیز کمتر مشاهده می‌شود.
- شروع ناگهانی علائم: در کرونای تیغی معمولا به‌طور ناگهانی دچار تب، بدن‌درد و گلودرد شدید می‌شویم ولی شروع علائم در سرماخوردگی تدریجی است و علائم به‌تدریج بدتر می‌شوند.
- طول دوره بیماری: کرونا معمولا ۵ تا ۱۰ روز و گاهی حتی بیشتر طول می‌کشد درحالی‌که طول دوره سرماخوردگی معمولا کوتاه‌تر و حدود ۳ تا ۵ روز است.
روشهای تشخیص کرونای تیغی
مطمئن‌ترین راه برای تشخیص، استفاده از تست کرونا در منزل یا آزمایش فرزندتان در مراکز درمانی است. برای تشخیص کرونای تیغی از همان روشهای تشخیص کووید-۱۹ استفاده می‌شود. در آزمایش‌های کووید-۱۹ از نمونه‌ای استفاده می‌کنند که از بینی، گلو یا بزاق گرفته می‌شود.
از دو نوع آزمایش می‌توان برای تشخیص کووید-۱۹ استفاده کرد:
- آزمایش‌های مولکولی: آزمایش‌های واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR) آزمایش‌های مولکولی هستند که از آزمایش‌های آنتی‌ژن دقیق‌تر هستند. آزمایش‌های PCR را می‌توان در خانه انجام داد ولی بیشتر توسط متخصصان مراقبت‌های بهداشتی و در آزمایشگاه انجام می‌شوند.
- آزمایش‌های آنتی‌ژن: این آزمایش‌ها در شرایطی مفیدند که به نتیجه سریع نیاز دارید. آزمایش‌های آنتی‌ژن قابل‌اعتماد و دقیق هستند ولی دقت آنها از آزمایش‌های PCR کمتر است، این به‌ویژه در مواردی که علائمی ندارید صادق است.
اگر نتیجه آزمایش PCR یا آنتی‌ژن کووید-۱۹ مثبت باشد، تقریبا می‌توانید مطمئن باشید که به کووید-۱۹ مبتلا هستید و آزمایش دیگری لازم نیست. اگر نتیجه آزمایش PCR منفی باشد، به احتمال زیاد به کووید-۱۹ مبتلا نیستید. اگر نتیجه آزمایش آنتی‌ژن منفی باشد، طبق توصیه سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) بهتر است که دو روز پس از آزمایش اول، آزمایش آنتی‌ژن را تکرار کنید. چه علائمی داشته باشید و چه نداشته باشید، تکرار آزمایش به تشخیص درست کمک می‌کند.
تفاوت کرونای تیغی با آنفولانزا
اگرچه ویروس‌های کووید و آنفولانزا متفاوت‌اند، عملکرد مشابهی دارند. بنابراین در فهرست علائم کووید و آنفولانزا موارد مشابه زیادی وجود دارد ولی چند مورد از علائم کووید در آنفولانزا ایجاد نمی‌شوند. این موارد شامل تنگی‌نفس، مشکل در تنفس و ازدست‌دادن حس چشایی یا بویایی است. اگر هریک از علائم موجود در جدول زیر را دارید، با پزشک خود صحبت کنید تا درمورد نیاز به آزمایش برای تشخیص کرونا تیغه ای تصمیم بگیرید.
| علائم آنفولانزا | علائم کرونای تیغی |
| تب‌ولرز | تب‌ولرز |
| سرفه | سرفه |
| گلودرد | گلودرد شدید |
| گرفتگی یا آب‌ریزش بینی | گرفتگی یا آب‌ریزش بینی |
| درد عضلات یا بدن | درد عضلات یا بدن |
| خستگی | خستگی |
| استفراغ و اسهال (بیشتر در کودکان شایع است) | استفراغ، حالت تهوع یا اسهال |
| ازدست‌دادن حس چشایی یا بویایی | |
| تنگی‌نفس یا مشکل در تنفس |
توجه به زمان و نحوه احساس علائم در بدن نیز بسیار مهم است. معمولا آنفولانزا بسیار ناگهانی با تب و سرفه شروع می‌شود. افراد اغلب می‌توانند نه‌تنها روز، بلکه ساعت ابتلا به بیماری را نیز بگویند. ولی علائم کووید به‌تدریج بروز می‌کنند و معمولا علائم غیر تنفسی (خستگی، درد، استفراغ، اسهال، ازدست‌دادن حس بویایی یا چشایی) اولین علائمی هستند که ظاهر می‌شوند.
درمان کرونای تیغی: داروها و توصیه‌های خانگی
درحالی‌که بیشتر افراد در خانه بهبود می‌یابند، بیماران مبتلا به بیماری‌های زمینه‌ای باید بیشتر مراقب باشند. گاهی نیز کووید منجر به عوارض یا علائم طولانی‌مدتی می‌شود که به‌عنوان «کووید طولانی‌مدت» شناخته می‌شود.
داروهای مورد تأیید برای کاهش شدت علائم کرونای تیغی
درحال‌حاضر هیچ داروی اختصاصی به نام داروی کرونای تیغی وجود ندارد. به همین دلیل داروهای مورد تأیید، همان داروهای توصیه‌شده برای کووید خفیف تا متوسط هستند.
اگر به کووید-۱۹ مبتلا شده‌اید و احتمال شدت‌گرفتن بیماری وجود دارد، داروهایی در دسترس هستند که می‌توانند خطر بستری‌شدن در بیمارستان و مرگ را کاهش دهند. برای افزایش تأثیرگذاری، درمان باید ظرف ۵ تا ۷ روز پس از بروز اولین علائم آغاز شود.
سویه نیمبوس، مانند سویه‌های قبلی کووید-۱۹، برای افراد زیر خطر بیشتری دارد:
- افراد مسن (به‌ویژه افراد ۶۵ ساله یا بیشتر؛ با افزایش سن خطر ابتلا افزایش می‌یابد)؛
- کسانی که واکسینه نشده‌اند یا واکسیناسیون کووید-۱۹ خود را تجدید نکرده‌اند؛
- بیماران مبتلا به بیماری‌هایی خاص مانند بیماری مزمن ریوی، دیابت یا بیماری قلبی؛
- افرادی که دچار نقص ایمنی هستند.
کودکان و بزرگسالان سالم نیز می‌توانند مبتلا شوند ولی احتمال کمتری وجود دارد که دچار علائم شدید ناشی از عفونت شوند.
سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) چند داروی ضدویروسی را برای درمان کووید-۱۹ خفیف تا متوسط در گروه‌های خطر تأیید کرده است. داروهای ضدویروسی بخش‌های خاصی از ویروس را هدف قرار می‌دهند تا از تکثیر آن در بدن جلوگیری کنند و مانع از شدت‌گرفتن بیماری و مرگ شوند.
داروهای موجود برای درمان کووید-۱۹ عبارت‌اند از:
| داروی کووید-۱۹ | برای چه کسانی مناسب است | نحوه مصرف |
| نیرماترلویر با ریتوناویر (Paxlovid)- ضدویروس | بزرگسالان؛ کودکان ۱۲ سال به بالا | مصرف در خانه به‌صورت خوراکی |
| وکلوری (Veklury) با نام تجاری رمدسیویر (remdesivir)- ضدویروس | بزرگسالان و کودکان | تزریق داخل وریدی (IV) در مراکز درمانی به‌مدت ۳ روز متوالی |
| مولنوپیراویر (Molnupiravir) (Lagevrio)- ضدویروس | بزرگسالان | مصرف در خانه به‌صورت خوراکی |
بعضی از داروها عوارض جانبی دارند یا با سایر داروهایی که مصرف می‌کنید تداخل پیدا می‌کنند. عوارض جانبی هر دارو متفاوت است. مثلا پاکسلووید می‌تواند باعث ایجاد طعم فلزی در دهان شود که با قطع مصرف دارو از بین می‌رود. پاکسلووید بیشتر از سایر داروهای ضدویروس کووید-۱۹ با سایر داروها تداخل دارد ولی بیشتر افراد همچنان می‌توانند آن را مصرف کنند. اگر داروهای دیگری مصرف می‌کنید، برای اطمینان از عدم تداخل آنها با داروهای کووید-۱۹ با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
اگر سیستم ایمنی ضعیفی دارید یا درمان ضدویروسی دریافت کرده‌اید و همچنان علائم کووید-۱۹ را دارید، ممکن است پزشک درمان‌های دیگری مانند استفاده از پلاسمای افراد بهبودیافته را توصیه کند.
بعضی از افراد پس از مصرف داروهای تأییدنشده برای درمان یا پیشگیری از کووید-۱۹ آسیب جدی دیده‌اند (و حتی فوت کرده‌اند). بنابراین حتما باید درمورد مصرف دارو برای درمان کووید-۱۹ با پزشک مشورت کنید.
درصورت بروز موارد زیر به اورژانس مراجعه کنید:
- مشکل در تنفس؛
- درد یا فشار در قفسه سینه؛
- گیجی یا مشکل در بیدارماندن؛
- لب‌ها یا پوست رنگ‌پریده، خاکستری یا آبی.
درمان‌های خانگی و تسکین سوزش گلو در کرونای تیغی
در بیشتر افراد با استراحت، مصرف مایعات، مسکن‌های بدون نسخه (مانند استامینوفن یا ایبوپروفن) و ایزوله‌کردن خود (برای جلوگیری از سرایت بیماری به دیگران) می‌توان علائم کرونای تیغی را مدیریت کرد. درمان‌های خانگی زیادی نیز برای تسکین گلودرد وجود دارد که بسیاری از آنها در روشهای درمان سریع سرماخوردگی هم توصیه می‌شوند. البته این درمان‌ها در هیچ مطالعه‌ای با هم مقایسه نشده‌اند، بنابراین نمی‌توان گفت که کدام گزینه بهترین است و درمان مناسب برای سوزش گلوی شما ممکن است یکی (یا ترکیبی) از گزینه‌های زیر باشد.
- مایعات سرد: مایعات و خوراکی‌های سرد برای گلو مانند کیسه یخ عمل می‌کنند و می‌توانند موجب تسکین گلودرد شوند. می‌توانید بستنی یخی و بستنی معمولی را امتحان کنید.
- مایعات گرم: نوشیدنی‌های گرم نیز می‌توانند به تسکین التهاب گلودرد کمک کنند. اگر مصرف مایعات سرد کمکی نکرد، مایعات گرم یا هر دو را امتحان کنید. فقط مطمئن شوید که مایعات خیلی داغ نیستند که گلویتان بسوزد و دردتان بدتر شود.
- غرغره آب‌نمک: این درمان خانگی سرماخوردگی برای تسکین گلودرد و درد ناشی از التهاب دهان مفید است. مطالعه‌ای نشان داد که غرغره آب‌نمک به‌خوبیِ داروی بی‌حس‌کننده درد گلو را تسکین می‌دهد.
- هوای مرطوب: تنفس هوای مرطوب در تسکین گلودرد مؤثر است. می‌توانید بخار دوش یا حتی یک کاسه آب گرم را استنشاق کنید یا از دستگاه بخور استفاده کنید.
- دمنوش‌های گیاهی: دمنوش‌های بابونه، آویشن، زنجبیل، چای سبز، و نعناع (برای کودکان زیر ۵ سال بااحتیاط مصرف شود). سوزش و التهاب گلو را کاهش می‌دهند. می‌توانید به این دمنوش‌ها یک قاشق عسل نیز اضافه کنید.
مسکن برای علائم کرونای تیغی
داروهای مسکن بدون نسخه می‌توانند گلودرد ناشی از کووید را چند ساعت تسکین دهند. رایج‌ترین آنها عبارت‌اند از:
- استامینوفن (پاراستامول)؛
- ایبوپروفن؛
- ناپروکسن؛
- آسپیرین.
بعضی از مطالعات نشان می‌دهند که برای تسکین گلودرد ایبوپروفن بهتر از استامینوفن عمل می‌کند.
قرص مکیدنی اسپری گلو برای کرونای تیغی
قرص‌های مکیدنی و اسپری گلو بدون نسخه نیز می‌توانند با بی‌حس‌کردن موقت ناحیه، درد را تسکین دهند. استفاده از اسپری‌ها سخت‌تر است، بنابراین بیشترمردم قرص‌های مکیدنی را ترجیح می‌دهند. برای کودکان خردسال یا افراد مسنی که مشکل بلع دارند، اسپری‌ها بهترین گزینه هستند زیرا قرص‌های مکیدنی خطر خفگی دارند.
قرص‌های مکیدنی و اسپری‌هایی را مصرف کنید که مواد فعال زیر را دارند:
- منتول؛
- نیکلونین؛
- بنزوکائین (Benzocaine).
بعضی از قرص‌های مکیدنی برای تسکین بیشتر حاوی منتول و بنزوکائین هستند.
همچنین می‌توانید عسل را امتحان کنید. عسل پشت گلو را می‌پوشاند و درد را تسکین می‌دهد. عسل گزینه‌ای ایمن برای تمام افراد بالای ۱۲ ماه است.
بهترین راه‌های پیشگیری از کرونای تیغی
با سردتر شدن هوا تجمع در فضای بسته افزایش می‌یابد و انتظار می‌رود که موارد ابتلا به کرونا نیز بیشتر شود. خوشبختانه همان اقدامات احتیاطی سال‌های گذشته که برای پیشگیری از سرماخوردگی هم توصیه می‌شوند، همچنان کارایی دارند و در برابر انواع مختلف کووید مؤثر هستند؛ با این حال باید بدانید که ابتلا به یک سویه کووید، لزوماً شما را در برابر ابتلا به سویه‌های دیگر محافظت نمی‌کند.
برای کاهش خطر می‌توانید اقدامات زیر را انجام دهید:
- واکسیناسیون: واکسن‌ها محافظت خوبی ایجاد می‌کنند و برای پیشگیری از بیماری شدید، بستری‌شدن در بیمارستان و مرگ مفید هستند. هر سال برای کمک به سیستم ایمنی بدن در برابر گونه‌های جدیدتر، واکسن‌های مدرنا، فایزر و نواوکس را بزنید.
- رعایت بهداشت: هنگام عطسه یا سرفه دهان و بینی خود را بپوشانید و از لمس‌کردن صورت خود خودداری کنید. برای شست‌و‌شوی دست‌ها از آب گرم و صابون استفاده کنید و دست‌کم ۲۰ ثانیه دست‌ها را بشویید.
- استفاده از ماسک در فضاهای شلوغ: محیط‌های بسته شلوغ می‌توانند شیوع کووید-۱۹ و سایر بیماری‌های تنفسی را آسان‌تر کنند. هنگام شرکت در اجتماعات بزرگ در فضای بسته یا مسافرت از ماسک استفاده کنید.
- ماندن در خانه در دوره بیماری: با ماندن در خانه و استراحت‌کردن هم به جلوگیری از سرایت بیماری به دیگران جلوگیری می‌کنید و هم سریع‌تر بهبود می‌یابید. از گروه‌های پرخطر و مستعد ابتلا فاصله بگیرید.
- افزایش جریان هوا در خانه: هر زمان که ممکن است پنجره‌ها را باز کنید یا به فضای باز بروید. هوای تازه خطر انتقال ویروس ازطریق هوا را کاهش می‌دهد.
- پیشگیری قبل از مواجهه: مصرف داروی آنتی‌بادی مونوکلونالِ پمیویبارت (Pemivibart)، با نام تجاری پمگاردا (Pemgarda)، نیز می‌تواند لایه محافظتی دیگری در برابر کووید-۱۹ ایجاد کند. این دارو را می‌توان دست‌کم ۲ هفته پس از دریافت واکسن کووید-۱۹ استفاده کرد.
کلام آخر دکتردکتر
کووید-۱۹ از بین نمی‌رود ولی ما راه درازی را برای یادگیری نحوه زندگی با آن پیموده‌ایم. دانستن علائم انواع جدید کرونا مانند کرونای تیغی، تجدید واکسن‌ها و انجام اقدامات پیشگیرانه ساده می‌تواند در جلوگیری از عفونت یا کاهش شدت آن مؤثر باشد. معمولا درمان کرونای تیغی در خانه امکان‌پذیر است و با مراقبت‌ها و درمان‌های خانگی ساده بهبود می‌یابیم. ولی اگر علائم شدیدی ایجاد شده که با مراقبت‌های معمول برطرف نمی‌شوند حتما به پزشک مراجعه کنید. فراموش نکنید که دکتردکتر همیشه در کنار شماست و امکان ویزیت آنلاین و گرفتن نوبت برای مراجعه حضوری را فراهم کرده است.
منابع:
