کیست تخمدان چه علائم و انواعی دارد

  • 1397-07-18
  • ۸۴۰۸۴ بازدید
  • 49
علائم کیست تخمدان

کیست تخمدان کیسه‌های پر از مایع در داخل یا روی سطح تخمدان هستند. از علائم کیست تخمدان می‌توان به درد لگنی اشاره کرد.

زنان در هر طرف رحم دارای دو تخمدان هستند، هر کدام از تخمدان‌ها در یک اندازه و به شکل بادام هستند. تخمک‌ها در تخمدان‌ها رشد کرده و بالغ می‌شوند، در حین دوره‌های ماهیانه در طی سال‌های تولد مثلی، به مرور آزاد می‌شوند.

کیست تخمدان چیست

تخمدان بخشی از سیستم تولید مثل زنان است. تخمدان‌ها در قسمت پایین شکم در دو طرف رحم قرار دارند. زنان دارای دو تخمدان هستند که تخمک‌ها و همچنین هورمون استروژن و پروژسترون را تولید می‌کنند. گاهی یک کیسه پر شده از مایع به نام کیست در یکی از تخمدان‌ها ایجاد می‌شود.

کیست تخمدان عبارت است از توده‌های تخمدانی معمولاً خوش خیم كه اغلب از نسج تخمدان تولید شده و در بسیاری از موارد از فولیکول‌های سطح تخمدان سرچشمه می‌گیرد. در واقع كیست تخمدان از توده‌های كیسه مانندی كه دارای یك جدار بوده و مقداری مایع ساده داخل آن جمع شده، تشكیل شده است. بسیاری از زنان در طول زندگی خود حداقل یک کیست را ایجاد می‌کنند.

در اغلب موارد، کیست بدون درد و بدون علت است. با این حال، کیست تخمدان – به خصوص در کسانی که پاره شده است – می‌تواند علائم جدی ایجاد کند. برای محافظت از سلامت خود، علائم کیست تخمدان را یاد بگیرد و در صورت بروز علائم کیست تخمدان سریعاً به متخصص زنان و زایمان مراجعه کنید.علائم کیست تخمدان

انواع کیست تخمدان

انواع مختلفی از کیست تخمدان وجود دارد. با این حال، کیست‌های عملکردی شایع‌ترین نوع هستند. انواع کیست تخمدان را می‌تواند در دسته‌های زیر طبقه‌بندی کرد:

کیست ساده: در کیست‌های فیزیولوژی که به آنها کیست‌های ساده نیز می‌گویند، تخمک‌هایی که باید ماهانه آزاد شود، آزاد نمی‌شوند و تا اندازه ۵-۴ سانتیمتر رشد می‌کنند. در این نوع از کیست، کیسه پر از آب در تخمدان تشکیل می‌شود و اغلب درد جسمانی ندارد و تنها با عقب افتادن دوره عادت ماهانه مشخص می‌شوند.

کیست غیر فیزیولوژی (کیست اندومکسیوما) برخی از کیست‌های تخمدان وجود دارد که فیزیولوژی نیستند و بیمار هر وقت عادت ماهانه می‌شود، این کیست در مخاط رحم وجود دارد که به آن کیست اندومکسیوما می‌گویند. داخل آنها پر از خون است و از آنجا که خون راه خروج ندارد، این کیست‌ها با سیکل پریودی کوچک‌تر نشده بلکه بزرگ هم می‌شوند. در این شرایط به آن کیست اندومکسیوزیس می‌گویند و با روش‌های دارویی قابل درمان نیست.

کیست هموراژیک کیست‌ها می‌توانند در اثر جراحت یا نشت عروق خونی کوچک به درون کیسه تخمک، حاوی خون باشند.علائم کیست تخمدان

کیست فولیکولار که از رشد یک فولیکول منتج می‌شود. فولیکول یک کیسه پر از مایع طبیعی است که حاوی یک تخمک است. کیست‌های فولیکولار هنگامی‌که فولیکول در طی چرخه قاعدگی بیش از حد طبیعی رشد می‌کند و برای آزاد سازی تخمک باز نمی‌شود، تشکیل می‌شود. معمولاً کیست‌های فولیکولار در طی چند روز تا چند ماه به خودی خود برطرف می‌شوند.

تخمدان پلی کیستیک کیست‌های کوچک چندتایی که در تخمدان ایجاد شده و علت آن احتمالاً اختلالات هورمونی است.

کیست درموئید گاه بافت‌های تخمدان برای تشکیل بافت‌های دیگر بدن مانند مو یا دندان به صورت غیر طبیعی رشد می‌کنند. کیست‌هایی با این بافت‌های غیر طبیعی کیست‌های درموئید نامیده می‌شوند.

علائم کیست تخمدان

بیشتر زنان در سنين قبل از یائسگی ممكن است كيست تخمدان پيدا بکنند. خوشبختانه كيست تخمدان در %95 موارد خوش خیم است و به راحتي با دارو كنترل و درمان می‌شود. در بيشتر موارد ممكن است بيماری كه كيست دارد متوجه آن نشود و به‌ طور تصادفی در يك سونوگرافي كيست او کشف شود؛ اما در بعضی موارد علائم كيست تخمدان مشخص و شدید است. در اغلب موارد، کیست تخمدان باعث ایجاد علائم خاصی در فرد نمی‌شود. با این حال، علائم کیست تخمدان شامل موارد زیر است:

  • نفخ شکم یا تورم در ناحیه شکمی
  • حرکات روده دردناک
  • درد لگن قبل یا بعد از چرخه قاعدگی
  • مقاربت دردناک
  • درد در ناحیه شکم، کمر یا ران
  • حساسیت سینه
  • تهوع و استفراغ

علائم کیست تخمدان

علائم کیست تخمدان شدید که نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارند عبارت‌اند از:

  • درد شدید در لگن
  • تب
  • ضعف یا سرگیجه (مقاله‌ مربوط به علت سرگیجه را نیز بخوانید)
  • تنفس سریع و پی در پی

این علائم می‌تواند نشان دهنده پارگی یک کیست یا یک پیچ خوردگی تخمدان باشد. هر دو عارضه اگر در اوایل دوره درمان نشوند، عواقب جدی در پی خواهند داشت.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنم

در صورتی که علائم کیست تخمدان که در بالا به آنها اشاره کرده‌ایم را دارید، جهت جلوگیری از عوارض و شدت یافتن بیماری در اولین فرصت به متخصص زنان و زایمان مراجعه کنید. شما می‌توانید از لیست متخصص‌های زنان و زایمان موجود در سامانه اینترنتی نوبت دهی دکتر دکتر نسبت به انتخاب و گرینش متخصص مربوطه اقدام کنید.


متخصص زنان و زایمان

علل ایجاد کیست تخمدان

کیست‌های تخمدان به دلایل مختلفی ایجاد می‌شوند. شایع‌ترین نوع، کیست فولیکولار است که از رشد یک فولیکول نتیجه می‌شود. فولیکول یک کیسه پر از مایع طبیعی است که حاوی یک تخمک است. کیست‌های فولیکولار هنگامی‌که در طی چرخه قاعدگی بیش از حد طبیعی رشد کنند و برای آزاد سازی تخمک باز نشوند، تشکیل می‌شوند. معمولاً کیست‌های فولیکولار در طی چند روز تا چند ماه به خودی خود برطرف می‌شوند.

کیست‌ها می‌توانند در اثر جراحت یا نشت عروق خونی کوچک به درون کیسه تخمک حاوی خون باشند (کیست‌های هموراژیک یا اندومتریوئید). گاهی بافت‌های تخمدان برای تشکیل بافت‌های دیگر بدن مانند مو یا دندان به صورت غیرطبیعی رشد می‌کنند. کیست‌هایی با این بافت غیر طبیعی کیست‌هاي درموئید نامیده می‌شوند.

تشخیص کیست تخمدان

بعد از مشاهده علائم کیست تخمدان و مراجعه به پزشک متخصص زنان، او می‌تواند یک کیست تخمدان را در معاینه فیزیکی تشخیص دهد. پزشک ممکن است تورم در یکی از تخمدان‌ها را مشاهده کرده و یک آزمایش اولتراسوند برای تائید وحود یک کیست را تجویز کند. ابزارهای تصویربرداری که برای تشخیص کیست تخمدان استفاده می‌شود عبارت‌اند از:

آزمایش اولتراسوند (سونوگرافی) یک آزمایش تصویربرداری است که از امواج صوتی با فرکانس بالا برای تولید یک تصویر از اندام‌های داخلی بدن استفاده می‌کند. آزمایشات سونوگرافی به تعیین اندازه، محل، شکل و ترکیب (جامد یا مایع پر شده) از کیست کمک می‌کند.

سی تی اسکن: یک دستگاه تصویربرداری از بدن است که برای ایجاد تصاویر مقطعی از اندام‌های داخلی استفاده می‌شود.

MRI: یک آزمایش که از زمینه‌های مغناطیسی برای تولید تصاویر عمیق از اندام‌های داخلی استفاده می‌کند.علائم کیست تخمدان

از آنجا که اکثر کیست‌ها پس از چند هفته یا چند ماه ناپدید می‌شوند، پزشک ممکن است فوراً یک روند درمان را به شما توصیه کند. در عوض، ممکن است آزمایشات اولتراسوند را چند هفته یا چند ماه به منظور بررسی وضعیت شما انجام دهد. اگر هیچ تغییری در وضعیت شما وجود نداشته باشد یا اگر اندازه کیست افزایش یابد، پزشک راه‌های دیگری را برای تعیین علل وجود علائم، درخواست خواهد کرد؛ که شامل موارد زیر است:

  • تست بارداری برای اطمینان از اینکه شما حامله نیستید
  • تست سطح هورمون برای بررسی مسائل مربوط به هورمون، مانند استروژن بیش از حد و یا پروژسترون
  • آزمایش خون CA-125 برای غربالگری سرطان تخمدان

درمان برای کیست تخمدان

برای کاهش علائم کیست تخمدان یا حذف آن یکی از درمان‌های زیر توسط پزشک برای شما انجام خواهد گرفت:

قرص‌های ضدبارداری

اگر کیست تخمدان دارید، پزشک می‌تواند از قرص‌های ضدبارداری را برای جلوگیری از تخمک گذاری و جلوگیری از تولید کیست‌های جدید تجویز کند. قرص‌های پیشگیری از بارداری خوراکی همچنین می‌تواند خطر ابتلا به سرطان تخمدان را کاهش دهد. خطر ابتلا به سرطان تخمدان در زنان یائسه بیشتر است.

لاپاراسکوپی

اگر كیست كوچك باشد و نتیجه آزمایش، غیر سرطانی بودن آن را نشان دهد، دکتر می‌تواند با جراحی لاپاراسكوپی، كیست را حذف كند.

لاپاراتومی

اگر کیست بزرگ باشد، پزشک می‌تواند از طریق برش بزرگ در شکم، کیست را از طریق جراحی حذف کند.

عوامل خطر

خطر ابتلا به کیست تخمدان در افراد و شرایط زیر افزایش می‌یابد:

  • مشکلات هورمونی: شامل مصرف داروهای باروری کلومیفن (Clomid) است که به شما کمک می‌کند تا تخمک گذاری کنید.
  • بارداری: گاهی اوقات، کیست تخمدان در طول بارداری در فرد ایجاد می‌شود.
  • آندومتریوز: این بیماری سبب ایجاد سلول اندومتر رحمی‌در خارج از رحم می‌شود.
  • عفونت شدید لگن: اگر عفونت به تخمدان‌ها گسترش یابد، می‌تواند باعث ایجاد کیست شود.
  • سابقه کیست تخمدان قبلی: اگر شما قبلاً یک کیست تخمدان داشته باشید، احتمال بیشتری برای تولید کیست جدید در تخمدان خواهید داشت.

علائم کیست تخمدان

عوارض جانبی

عوارض احتمالی کیست تخمدان شامل موارد زیر است:

  • پیچ خوردگی تخمدان: کیست‌هایی که بزرگ هستند، می‌توانند باعث حرکت تخمدان شوند و احتمال چرخش تخمدان افزایش می‌یابد. علائم می‌تواند شامل شروع ناگهانی درد شدید لگن، حالت تهوع و استفراغ باشد. پیچ خوردگی تخمدان همچنین می‌تواند جریان خون را به تخمدان‌ها کاهش دهد یا آن را متوقف کند.
  • پارگی کیست: این مورد می‌تواند باعث درد شدید و خونریزی داخلی شود. هر چه کیست بزرگ‌تر باشد، خطر پارگی آن بیشتر است.
  • کیست تخمدان اغلب باعث ایجاد چاقی، عضلات و استخوان‌های درشت، رویش مو روی صورت و بدن، خصوصیات مردانه، آکنه و عادت ماهیانه نامنظم می‌شود. همچنین باعث ناباروری، افزایش ابتلا به دیابت، سکته، حملات قلبی و سرطان رحم می‌شود.

جلوگیری

اگرچه هیچ راهی برای جلوگیری از کیست تخمدان وجود ندارد، آزمایشات منظم سونوگرافی از تخمدان‌ها کمک می‌کند تا اطمینان حاصل کنید که تغییرات تخمدان در اوایل راه تشخیص داده شود. تغییرات در چرخه ماهیانه، از جمله علائم غیرمعمول قاعدگی، به خصوص آنهایی که بیش از چندین دوره ادامه دارند، هشداری برای کیست تخمدان هستند.

منابع:

healthline

mayoclinic
سوالات پزشکی و مشاوره رایگان

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

  • این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

پرسش و پاسخ درباره «کیست تخمدان چه علائم و انواعی دارد»

پرسش‌های پزشکی و دیدگاهتان درباره این مقاله را بنویسید؛ پزشکان و کارشناسان مجله پاسخ‌گوی شما عزیزان هستند.

49 دیدگاه در حال حاضر

  1. دوماه هست پریود نشدم نامزد هستم اما دخول نداشتم وخیلی زیاد ترشح سفید غلیظ میاد ازم چیکار کنم لطفا راهنماییم کنید

    • سلام در هر خال بايد تست بتا بديد
      احتمال عفونت هم مطرحه
      اول تست بتا بديد در صورت منفي بودن بايد انتي بيوتيك مصرف كنيد( بهتره به متخصص زنان بريد تا دارو براتون شروع كنند)

  2. سلام من دوهفته پیش سنودادام گفت که تخمدان سمت چپم کیست داره من همیشه دردداشتم ولی اصلافکرنمیکردم که ممکنه کیست داشته باشم الان قرص ال دی استفاده میکنم ولی بدجوردرددارم ناحیه شکم وکمرم خیلی دردمیکنه درحدی که اصلانمیتونم بلندشم بامصرف این قرص کلاپریودیم قطع شده

    • سلام اگه بسته دوم بلافاصله بعد از بسته اول شروع شه بله پريرد نميشيد اما اگه بعد از اتمام بسته اول صبر كنيد تا پريود شيد و از روز پنحم پريودتون دوباره شروع كنيد پريودتون قطع نميشه
      براي دردتون كپسول مفناميك اسيد هر ١٢ ساعت يكي بخوريد

  3. پارسال سونو دادم گفتن بولیکول های ریز تو تخمدانت هس دارو خوردم ولی نمیدونم خوب شدم یا ن

    • سلام بايد سونوگرافي محدد بديد
      و اگه پريوداتونم منظمه يعني برطرف شده

      • سلام نامزدم. رابطه سطحی داشتیم و هیچ گونه آبی روی واژن ریخته نشد ایشون پریود شدن و ماهم خیالمون از بارداری راحت شد بعد از یکی دوهفته رفتن حموم و از حموم ک اومدن زیر دلشون درد گرفته ک هی تیر می‌کشه و قطع و وصل میشه آیا جای نگرانی برای بارداری هست؟

  4. خانوم دکتر شرمنده من یه مشکل دیگم دارم اینه ک برا دستشویی رفتن مشکل دارم برا مدفوع سه چهار روز یه بار میتونم برم اونم با زور میتونه مربوط با کیست باشه؟

    • سلام يبوست هست ، منظورتونو از كيست متوجه نميشم اما براي درمان يبوست شربت منيزيم هيدروكسايد هر ١٢ ساعت ٥ سي سي و پودر پسيليوم هر ١٢ ساعت يك ساشه مصرف كنيد

  5. سلام خانوم دکتر وقتتون بخیر من تقریبا دو ماه پریودیم بهم ریخته ینی خونریزیم لکس فقط یا خیلی کمه پریودیم دقیقه فقط این مشکلو دارم احتمالش هس کیست باشه یا چیز دیگه.عفونت دارم فک کنم

  6. سلام خانوم دکتر وقتتون بخیر من تقریبا دو ماه پریودیم بهم ریخته ینی خونریزیم لکس فقط یا خیلی کمه پریودیم دقیقه فقط این مشکلو دارم احتمالش هس کیست باشه یا چیز دیگه.عفونت دارم فک کنم

  7. سلام من درد در ناحیه سمت چپ شکمم دارم و لگنم درد میکنه بعضی اوقات رانم علت چیه

    • سلام بايد سونوگرافي كليه ها و مجاري ادراري و مثانه بديد آزمايش ادرار هم بديد

  8. سلام خسته نباشید
    من همیشه دوره پریود تقریبا منظمی دارم اما این ماه روزهای تخمگذاری در دوطرف شکم احساس درد داشتم .یکبار هم موقع نزدیکی درد فوق العاده شدیدی در ناحیه شکم پیدا کردم که با ماساژ و دراز کشیدن بهتر شد اما هنگام راه رفتن هنوز درد خفیفی داشتم آیا این علائم مربوط به کیست تخمدان هست؟؟؟خیلی نگران شدم

    • سلام
      علائم به نفع کیست نیست اما اگه دردهای شدید تکرار شد بررسی شوید

  9. سلام
    من ۷ دیرتر از موعد مقرر پریود شدم و درد در ناحیه شکم احساس میکنم ولی پریود نمیشیم بعضی وقتا حالت تهوع دارم احتمال کیست هست؟؟

    • سلام بله اما اگه متاهل هستيد از نظر بارداري بايد اول بررسي شويد

  10. سلام من چند روزه درد زیر شکم‌ دارم عفونت هم ندارم

    • سلام لطفا آزمايش ادرار بديد و از نظر عفونت ادراري بررسي شيد

      • سلام .من همیشه پریود منظم داشتم ولی ماه پیش دوبار پریود شدم.بار دوم خون ریزی ام طولانی شد.الان یک هفته پاک شدم .از دیشب داخل واژنم خون دیده میشه مشکلم چیه؟میشه راهنمایی کنید

        • سلام باید سونوگرافی رحم و تخمدانها جهت بررسی کیست انجام شود

  11. سلام من بیست سالمه و یک سال میشه که ازدواج کردم و برای باردار شدنم هیچ جلوگیری نکردم و علائم عادت ماهانگی نامنظم و درد دائم زیر شکم دارم با این علائم مشکلم چیست تا به چه دکتری مراجعه کنم با تشکر

  12. سلام من کیست دارم که در خارج از رحم به تخمدان چسبیده و حدود 20 روز پیش هم یه کیست ترکیده ولی بخاطر کرونا فقط سونوگرافی کردم مشکلی پیش نمیاد برام؟

  13. سلام
    من کیست تخمدان دارم که در اثر درد شدید وعلایم دیگه سونوگرفی کردم وگفتن یه کیست ترکیده و یکی هم خارج از رحم به تخمدان چسبیده از اونجا که توو شرایط کرونا و قرنطینه هستیم پیگیری بیشتری نکردم تا شرایط به حالت عادی برگرده به نظرتون ضروریه توو این شرایط برم دکتر؟

  14. سلام بنده ۱۸روزه جراحی کیست پاره شده تخمدان راست کرده ام به نظرتون چندروزه دیگر به سونوگرافی برم بهتره ؟؟یعنی روز چندمی که عمل کردم ؟؟میترسم برای تخمدان جراحی شده ام مشکلی ایجاد کنه سونوگرافی؟؟؟

  15. سلام من یه دختر مجرد هستم چرخه قاعدگیم منظم نیس ممکنه کیست داشته باشم؟!

  16. سلام من کیست هموراژیک تخمدان راست داشتم که پاره شده بود وخونریزی داخلی داشتم و۱۰ سال هم هست که فیبروم رحمی ساب سروزال دارم که اندازش ۱۰ سانتی متر ….اکنون حدودا ۱۶روزه کیست رو عمل کردم….من از آذر ماه ۹۸شکمم شدید باد میکنه اللخصوص بعد خوردن غذا(نفخ شدید دارم )که دایمتیکون مصرف میکنم … وساق پای راستم هم بعد عمل وقتی که می ایستم شدیدا درد میکنه …با توجه به گفته هام خدایی نکرده احتمال ابتلا به سرطان تخمدان دارم؟؟؟

  17. سلام.من این ماه امپول سینال اف وقرص استفاده کردم .پریود شدم ولی 3روز سبک .والان سمت راست شکم درد شدیدی دارد یعنی کیست دارم .تست هم نگرفتم

    • سلام
      اگر درد شدید است ویزیت شوید
      درغیر اینصورت میتوانید تا سیکل بعدی صبر کنید و جهت درد کپسول مفنامیک اسید هر ۸ ساعت یک عدد مصرف کنید

  18. سلام خسته نباشید
    من ۳ سال دوره پریود نامنظم دارم وزود به زود پریود میشم دکتر رفتم اول قرص ال دی بهم داد بعد باز مشکلم حل نشد قرص هورمونی اسمش خوب یادم نیست پروژسترون بهو داد بعد چند ماه بهتر شدم
    وچند ماهی پریودم منظم شد اما الان یک ماه دوباره پریودم نامنظم شده تو ناحیه لگن احساس درد دارم وبعد دو سه روز دوباره خونریزی دارم
    قبلا اقدام به بارداری کردم ولی بازهم خونریزی داشتم
    چیکار باید بکنم؟ لطفا راهنمایی کنید

    • سلام
      سونوگرافی و آزمایش هورمونی انجام دهید
      به متخصص زنان‌مراجعه کنید

      • سلام
        قبلا انجام دادم ولی دکتر بهم گفت مشکل خاصی نداری فقط از استرس زیاد
        فقط توجواب سونوگرافی ابعاد رحم وتخمدان طبیعی بود
        اکوی میومترطبیعی وضخامت آندومتر ۱۱-۱۰میلی
        یک فولیکول بقطر ۱۷میلی در تخمدان چپ
        مایع در کلدوساک ها مشاهده نمی گردد
        آزمایش هورمون 2.24 TSH
        14.17 Prolaction
        2.01 DHEA-SO4
        پس دوباره میرم دکتر میگم واسم سونو وآزمایش بنویس
        ببخشید آزمایش پاپ اسمیرم انجام بدم؟
        الان ۲۶سالمه دوس دارم زودتر بچه دار شم
        ببخشید وقتتونو گرفتم مرسی

    • سلام
      لیدا هستم . 43 سالمه
      مدتیه پریودیم عقب میندازه حدود بیست روز
      سونوگرافی از رو انجام دادم .
      کیست نشون نداده

      • سلام
        آزمایش بارداری انجام دهید

        اگر بارداری منفی بود و عدم قاعدگی با تاخیر بیشتر همراه بود آزمایش هورمونی جهت شروع یائسگی نیز انجام سود

  19. باسلام صالحی هستم.سال نومبارک.۳۲ساله دوبارجراحی کیست داشتم سمت راست کلاتخلیه شده و۱بارم زایمان موفق داشتم دخترم۶ساله است.الان تورم شکم وحالت تهوع ودردسینه واحساس سنگینی دارم.قاعده هام مرتب بوده دوروزه عقب انداختم.باوجودویروس امکان دکتررفتن ندارم بخصوص
    درتعطیلات عید هم هستیم .چیکار کنم.میترسم کیست داشته باشم .البته تست بارداری ندادم .

کتابچه‌ها

پربازدیدترین‌های ماه

دیدگاه ها اخیر