تخم کرفس مادۀ طبیعی و مفیدی است که از گذشتههای دور در طب سنتی جایگاه ویژهای داشته و سرشار از ترکیبهای ضدالتهابی و آنتیاکسیدانی است. این دانه برای درمان بسیاری از مشکلات سلامتی و بیماریها استفاده میشود و حتی بسیاری از افراد از تخم کرفس برای لاغری استفاده میکنند. در ادامه فواید این دانه برای کاهش وزن و تناسباندام را بیشتر بررسی میکنیم.
تخم کرفس چیست؟
تخم کرفس در گلهای گیاه کرفس یافت میشود. این دانههای کوچک و قهوهایرنگ با بوی قوی، اما مطبوع در دستورهای پخت غذای جنوب آسیا نقش ادویه یا طعمدهنده را دارند. همچنین، تخم کرفس حاوی ترکیبهای متعدد است، مانند فلاونوئیدها، آنتیاکسیدانها، پلیاستیلنها، کومارینها، فتالیدها، اسید لینولئیک، امگا ۶ و اسیدهای چرب آپیول که هرکدام فواید متعددی دارند. برای مثال، آپیژنین نوعی فلاونوئید طبیعی و مهم است که از تخم کرفس استخراج میشود. این ماده نقش محرک عصبزایی در بزرگسالان را دارد و به درمان بسیاری از بیماریهای عصبی کمک میکند.
علاوهبر این، تخم کرفس از قدیم نقش دارو را برای درمان آرتریت، سرماخوردگی، آنفولانزا، ورم و مشکلات گوارشی داشته است. بهنحویکه در طب باستانی آیورودای هند از آن برای درمان بیماریهای کبد و طحال استفاده میکنند. در چین نیز این دانه داروی ضداسپاسم، ملین، آرامبخش و تقویتکنندۀ میل جنسی است. بهطور کلی خواص تخم کرفس عبارتاند از:
- اثرات ادرارآور: تخم کرفس قدرت ادرارآوری بالایی دارد که باعث دفع مایعات اضافی بدن ازطریق ادرار میشود. این ویژگی باعث کاهش یا جلوگیری از ایجاد ورم میشود و به سمزدایی طبیعی کمک میکند.
- پیشگیری از بیماریهای قلبی: تخم کرفس با اثرات ادرارآور قوی خود، به کاهش فشارخون کمک میکند؛ بنابراین، دشمن طبیعی فشارخون بالا است و از بروز بیماریهای قلبی جلوگیری میکند.
- کاهش کلسترول: علاوهبر فواید برای قلب، تخم کرفس توانایی طبیعی برای کاهش کلسترول و التهاب دارد. این خاصیت ضدالتهابی در کاهش علائم آرتریت یا نقرس، دو بیماری التهابی مزمن، نیز مؤثر است.
- خواص ضدالتهابی: خواص ضدالتهابی این ماده از اسپاسم عضلانی، فشارهای عصبی و آسیب کبدی جلوگیری میکند.
- پیشگیری از سرطان: طبق پژوهشهای علمی، تخم کرفس سرشار از لوتئین است. این ماده پتانسیل جلوگیری از رشد سرطان و تومور را دارد. علاوهبر این، محتوای فیبر، فلاونوئیدها، کومارینها، اسیدهای لینولئیک و بعضی روغنهای ضروری، این دانه را به دشمن واقعی بیماریها تبدیل میکنند.
ترکیبات و کالری تخم کرفس
اگر میخواهید از تخم کرفس برای لاغری استفاده کنید، جدول زیر ارزش غذایی آن را نشان میدهد.
| مادۀ مغذی | مقدار در یک قاشق غذاخوری (۷ گرم) |
| پروتئین (گرم) | ۱٫۱۷ |
| چربی کل (گرم) | ۱٫۶۴ |
| کربوهیدرات (گرم) | ۲٫۶۹ |
| انرژی (کیلوکالری) | ۲۵٫۴۸ |
| قند کل (گرم) | ۰٫۰۴ |
| فیبر غذایی کل (گرم) | ۰٫۷۷ |
| کلسیم (میلیگرم) | ۱۱۴٫۸۶ |
| آهن (میلیگرم) | ۲٫۹۲ |
| منیزیم (میلیگرم) | ۲۸٫۶ |
| فسفر (میلیگرم) | ۳۵٫۵۶ |
| پتاسیم (میلیگرم) | ۹۱ |
| سدیم (میلیگرم) | ۱۰٫۴ |
| روی (میلیگرم) | ۰٫۴۵ |
| مس (میلیگرم) | ۰٫۰۹ |
| منگنز (میلیگرم) | ۰٫۴۹ |
| سلنیوم (میکروگرم) | ۰٫۷۹ |
| ویتامین A (واحد بینالمللی) | ۳٫۳۸ |
| بتاکاروتن (میکروگرم) | ۲٫۰۲ |
| ویتامین E (میلیگرم) | ۰٫۰۷ |
| ویتامین C (میلیگرم) | ۱٫۱۱ |
| تیامین (میلیگرم) | ۰٫۰۲ |
| ریبوفلاوین (میلیگرم) | ۰٫۰۲ |
| نیاسین (میلیگرم) | ۰٫۲ |
| ویتامین B-6 (میلیگرم) | ۰٫۰۶ |
| فولات کل (میکروگرم) | ۰٫۶۵ |
| فولات DFE (میکروگرم) | ۰٫۶۵ |
| اسیدهای چرب اشباع (گرم) | ۰٫۱۴ |
| اسیدهای چرب غیراشباع تکحلقهای (گرم) | ۱٫۰۴ |
| اسیدهای چرب غیراشباع چندحلقهای (گرم) | ۰٫۲۴ |
خواص تخم کرفس برای لاغری
فوایدی که تأثیر علمی تخم کرفس برای لاغری را ثابت میکنند، عبارتاند از:
- کالری کم در هر وعده: مصرف این دانه در مقادیر معمول، کالری کمی به بدن میرساند. به همین علت جایگزین مناسبی برای طعمدهندههای پُرکالری است.
- حاوی فیبر: فیبر موجود در تخم کرفس باعث ایجاد احساس سیری میشود که به کاهش اشتها کمک میکند.
- بهبود سوختوساز: مصرف این دانه متابولیسم بدن را افزایش میدهد و برای کالریسوزی بیشتر مفید است.
- سمزدایی بدن: تخم کرفس با دفع مواد زائد، برای سمزدایی طبیعی مؤثر است که کاهش وزن را نیز سادهتر میکند.
- ادرارآور طبیعی: این گیاه قدرت ادرارآوری بالایی دارد. دفع آب اضافی بدن و افزایش دفعات آن باعث لاغری میشود.

آیا تخم کرفس باعث لاغری موضعی میشود؟
بسیاری از افراد در طب سنتی ترکیب پودر تخم کرفس، عسل خام و آب ولرم را برای لاغری شکم مؤثر میدانند، هرچند کاهش سایز این ناحیه به تداوم در مصرف و تحرک بدنی نیز نیاز دارد. باوجوداین، بهطور کلی هیچ ماده غذایی یا مکملی بهتنهایی باعث کاهش چربی در نواحی خاصی از بدن نمیشود. ازطرفی، ادعاهایی مانند لاغری سریع در ۳ روز با مصرف یک گیاه خاص، پشتوانۀ علمی ندارند و کاهش وزن فقط با دفع سریع آب بدن اتفاق میافتد.
تخم کرفس نیز از این قاعده مستثنا نیست. این دانه نمیتواند چربی شکم یا پهلو را بهطور مستقیم از بین ببرد. در عوض، با اثرات ادرارآور قوی و بهبود متابولیسم، به کاهش وزن کلی بدن کمک میکند. کاهش چربی با مصرف این گیاه، در تمام بدن اتفاق میافتد و بیشتر به ژنتیک افراد بستگی دارد. توصیه میکنیم برای کاهش وزن مؤثرتر از انواع معجون لاغری سریع شکم استفاده کنید.
طریقه مصرف تخم کرفس برای لاغری
تخم کرفس ادویهای با طعم قوی و لذیذ است. میتوانید از مقادیر اندک آن (مثلاً یکچهارم قاشق چایخوری) در انواع سوپ و خورشت استفاده کنید. تفتدادن کوتاه این دانهها در روغن، طعم آنها را مطلوبتر میکند. استفاده از تخم کرفس برای تهیۀ آبنمک ترشی، طعمدارکردن سالاد تخممرغ و سسهای خانگی عالی است.
دمنوش تخم کرفس برای کاهش وزن
درستکردن دمنوش از محبوبترین روشهای مصرف تخم کرفس برای لاغری است. این نوشیدنی هضم را آسان میکند و با خاصیت ادرارآوری و سمزدایی خود، تأثیر خوبی بر کاهش وزن دارد. مصرف منظم دمنوش تخم کرفس در کنار رعایت رژیم غذایی و ورزش، به لاغری پایدار کمک میکند. برای تهیۀ این دمنوش، ۱ قاشق چایخوری تخم کرفس را داخل لیوانی از آب جوش بریزید و اجازه دهید ۱۰ تا ۱۵ دقیقه دم بکشد. میتوانید این نوشیدنی را پیشاز غذا (صبح بهصورت ناشتا یا نیم ساعت پیشاز ناهار و شام) میل کنید. درصورت تمایل، برای طعم بهتر کمی عسل خام به آن اضافه کنید.
مصرف پودر تخم کرفس در غذا و اسموتی برای لاغری
برای استفاده از تخم کرفس برای لاغری میتوانید آن را آسیاب کنید و روزانه نصف قاشق چایخوری از آن را روی سالاد یا ماست کمچرب خود بریزید. پودر تخم کرفس طعمی گرم و کمی تلخ دارد، اما ترکیب آن با اسموتیها، سوپها، خوراک سبزیجات و سسها طعم متفاوتی ایجاد میکند. استفاده از این ادویه هنگام پختوپز، عطر غذا را بهتر کرده و به روند چربیسوزی بدن نیز کمک خواهد کرد. همچنین میتوانید پودر تخم کرفس را داخل کپسول بریزید و مصرف کنید.
مصرف تخم کرفس بهصورت خیسانده برای لاغری
تخم کرفس را میتوانید با خیساندن آن نیز مصرف کنید. برای این منظور باید دانهها را چند ساعت در آب بخیسانید. سپس ترکیب را از صافی عبور دهید و آب آن را بهصورت ناشتا بنوشید. مصرف خیساندۀ این گیاه به افراد دارای معدۀ حساس توصیه نمیشود.
ترکیب تخم کرفس با سایر دمنوشهای چربیسوز برای لاغری
ترکیبکردن این دانه با سایر گیاهان دارویی، قدرت چربیسوزی آن را افزایش میدهد. مثلاً میتوانید تخم کرفس را با دانههای شوید و گشنیز مخلوط کنید و آن را مانند دمنوشهای معمولی دم کرده و برای بهبود سوختوساز بدن میل کنید. برای نتیجهگیری بهتر میتوانید این دمنوشهای ترکیبی را به برنامۀ رژیم یک هفتهای لاغری خود اضافه کنید تا روند کاهش وزن شما سرعت بگیرد.
آب تخم کرفس برای لاغری
طبق بررسیهای حیوانی، بوتانول موجود در آب تخم کرفس به تنظیم آنزیمهای آنتیاکسیدانی کمک میکند. این ترکیب استرس را کاهش میدهد، باعث کاهش وزن میشود و سطح قند خون مرتبط با دیابت را بهبود میبخشد. بااینحال، برای تأیید گستردهتر این تأثیرها به بررسیهای انسانی نیاز است.
تفاوت تخم کرفس با آب کرفس در لاغری
آب کرفس کالری بسیار پایینی دارد و سرشار از آب است. نوشیدن آن معده را پر میکند و جلوی اشتهای کاذب را میگیرد. این نوشیدنی بیشتر برای تأمین آب بدن و ایجاد احساس سیری کاربرد دارد. در مقابل، تخم کرفس در مقادیر بسیار کم مصرف میشود و اثری روی پُرشدن حجم معده ندارد. خاصیت اصلی این دانه برای کاهش وزن، اثر ادرارآور قوی آن است. این ویژگی باعث دفع آب اضافی و سمزدایی بدن میشود.
علاوهبر این، دانههای کرفس دُز متراکمی از ترکیبهای مفید دارند که هضم غذا و سوختوساز را بهبود میبخشند. درمجموع، هر دو برای لاغری مؤثر هستند، اما باعث کاهش وزن قابلتوجه نمیشوند.
بهترین زمان مصرف تخم کرفس برای لاغری
بهترین زمان مصرف تخم کرفس برای لاغری و کاهش وزن ۳۰ دقیقه پیشاز وعدههای غذایی است تا جلوی پرخوری را بگیرد و متابولیسم را بالا ببرد. همچنین اگر میخواهید مشکلات گوارشی و نفخ خود را برطرف کنید، ۱ قاشق چایخوری از تخم کرفس را از شب قبل در آب خیس کنید یا آن را بکوبید و با آب گرم مخلوط کنید.
شما میتوانید این ترکیب را به برنامۀ لاغری در ۳۰ روز خود اضافه کرده و صبح بهصورت ناشتا مصرف کنید. نوشیدن دمنوش یا مصرف آب تخم کرفس نیز پیشاز خواب، به تسکین مفاصل و رفع التهاب کمک میکند.
مقدار مناسب تخم کرفس برای مصرف روزانه
مقدار مصرف تخم کرفس برای لاغری به وضعیت بدن و داروهای مصرفی شما بستگی دارد. دُز روزانۀ توصیهشده بهطور معمول بین ۱ تا ۳ گرم است. این مقدار برابر با نصف تا ۱ قاشق چایخوری از این دانه است. دُز مصرفی تخم کرفس برای بیماریهای مختلف به شرح زیر است:
- فشارخون بالا: ۱٫۳۴ گرم در روز بهمدت ۴ هفته. بدون مشورت با پزشک از مصرف مقادیر زیاد خودداری کنید.
- اختلال عملکرد جنسی در زنان: ۵۰۰ میلیگرم، ۳ بار در روز بهمدت ۶ هفته.
- چربی خون بالا: ۱۰۰۰ میلیگرم در روز.
بااینحال، این مقادیر هرگز جایگزین توصیههای پزشکی نمیشوند. اگر از مکملها یا عصارههای تخم کرفس استفاده میکنید، دستورالعمل روی بستهبندی را بخوانید و برای آگاهی از دُز مناسب شرایط خودتان با پزشک مشورت کنید. شما میتوانید برای مراجعۀ حضوری به پزشک مورد نظر خود از دکتردکتر نوبت ویزیت بگیرید.
عوارض مصرف تخم کرفس
مصرف تخم کرفس برای لاغری با رعایت مقدار آن بهطور کامل بیخطر است. بااینحال، این دانه بهشکل مکملهایی مانند عصاره، کپسولهای حاوی روغن و قرص نیز تولید میشود. این فرمها دُز متراکمی از این ماده را دارند و زمان استفاده از آنها باید حواستان به مضرات تخم کرفس و عوارض احتمالی آن باشد، ازجمله:
- واکنشهای آلرژیک: افراد حساس به کرفس یا گیاهان مشابه، با مصرف این دانه دچار خارش و ورم میشوند.
- حساسیت به نور: تخم کرفس حاوی ترکیبهایی به نام پسورالن است. این مواد حساسیت پوست به نور خورشید را افزایش میدهند و باعث آفتابسوختگی یا التهاب میشوند.
- تحریک کلیهها: این گیاه ادرارآور است و مصرف بیش از حد آن به کلیهها فشار میآورد.
چه کسانی نباید تخم کرفس مصرف کنند؟
باوجوداینکه دانۀ کرفس فواید زیادی دارد، مصرف آن برای برخی افراد خطرناک است. گروههای زیر باید از مصرف این دانه پرهیز کرده یا پیشاز مصرف تخم کرفس برای لاغری با پزشک مشورت کنند:
- زنان باردار: متخصصان توصیه میکنند زنان باردار از مصرف مکملهای تخم کرفس پرهیز کنند. مصرف این گیاه در مقادیر بالا باعث تحریک جریان خون در ناحیۀ لگن میشود. ممکن است این اتفاق خطر خونریزی رحم و سقطجنین را به همراه داشته باشد.
- بیماران کلیوی: افراد مبتلا به التهاب فعال کلیه نباید تخم کرفس مصرف کنند.
- افراد مبتلا به فشارخون پایین: ازآنجاکه این دانه فشار خون را پایین میآورد، این گروه باید با احتیاط از مکملهای آن استفاده کنند.
- افراد دارای حساسیتهای خاص: افرادی که به گیاه کرفس یا گردۀ درخت توس حساسیت دارند، نباید از این دانه استفاده کنند، چون باعث بروز واکنشهای آلرژیک میشود.
- کودکان و نوجوانان: محققان تابهحال اثرهای این دانه را روی کودکان بررسی نکردهاند. به همین علت، مصرف آن برای افراد زیر ۱۸ سال بدون مشورت با پزشک توصیه نمیشود.
علاوهبر این، مکملهای تخم کرفس با بعضی داروها تداخل دارند، ازجمله:
- داروهای ادرارآور: تخم کرفس خاصیت ادرارآوری دارد. مصرف همزمان آن با سایر داروهای مدر، تأثیرگذاری آنها را قویتر میکند و خطر کمآبی بدن را بالا میبرد.
- داروهای رقیقکنندۀ خون: این دانه حاوی موادی است که خون را رقیق میکنند. مصرف آن در کنار داروهایی مانند آسپرین و وارفارین، احتمال خونریزی را افزایش میدهد.
- لیتیوم: ممکن است این گیاه نحوۀ دفع داروی لیتیوم از بدن را تغییر دهد.
- سایر داروها: ممکن است مصرف این دانه با داروهای تیروئید و آرامبخشها نیز تداخل داشته باشد.
کلام آخر دکتردکتر
طب شرقی از هزاران سال پیش از تخم کرفس برای درمان بیماریهایی مانند برونشیت، بیماریهای پوستی و آنفلوانزا استفاده میکند. امروزه، این دانه بیشتر نقش ادویه را دارد و مکملهای آن بهشکل عصاره یا کپسول نیز در دسترس است. تخم کرفس برای لاغری نیز استفاده میشود و با بهبود سوختوساز بدن و دفع آب اضافی، مسیر کاهش وزن را سادهتر میکند.
باوجوداین، مصرف آن برای کاهش وزن بهتنهایی کافی نیست و باید همراه با رعایت رژیم غذایی سالم و فعالیت بدنی منظم باشد. بهتر است برای انتخاب بهترین رژیم مناسب شرایط خود با متخصص تغذیه مشورت کنید. دکتردکتر شرایط گرفتن نوبت ویزیت برای مراجعۀ حضوری به متخصص مربوطه را برایتان فراهم کرده است. همچنین، اگر سؤال بیشتری دربارۀ طریقه مصرف تخم کرفس برای لاغری دارید، بهترین پزشکان و متخصصان در دکتردکتر بهصورت آنلاین آمادهاند تا پاسخگوی شما باشند.


