بهمحض اینکه جوشی روی پوست پدیدار میشود، بیشتر افراد سراغ بهترین پماد برای جوش صورت میروند. واقعیت این است که درمانهای موضعی آکنه فقط به پماد محدود نمیشوند و شما میتوانید محصولات متفاوتی را تهیه کنید. در واقع، چیزی که بیشتر از فرم محصول اهمیت دارد، ترکیبات موجود در آن و تناسب آنها با نوع جوش و شرایط پوست شماست.
در این مقاله از دکتردکتر قرار است توضیح دهیم هر ماده دقیقاً چه کاری انجام میدهد، چه نکات ایمنی را باید رعایت کنید، روتین پوستی درمان جوش به چه صورت است و چه زمانی باید بهجای آزمونوخطا، برای درمان آکنه به پزشک مراجعه کنید.
چطور بهترین پماد برای جوش صورت را انتخاب کنیم؟
باوجود محصولات ضدجوش متنوعی که در بازار وجود دارند، انتخاب محصول مناسب ممکن است کمی گیجکننده باشد. قبل از اینکه محصولی را انتخاب کنید، بهتر است به چند نکته توجه کنید:
- نوع آکنه خود را در نظر بگیرید: هر محصولی برای همه انواع آکنه به یک شکل عمل نمیکند. مثلاً اگر بیشتر دچار جوشهای سرسفید یا جوش سرسیاه میشوید، رتینوئیدها معمولاً گزینه مناسبی برای شروع هستند. اگر آکنه شما بیشتر حالت ملتهب و قرمز دارد، ترکیب بنزوئیل پراکسید با یک رتینوئید ممکن است مؤثر باشد. اگر هم با جای جوش و اسکار آکنه مواجه هستید، آزلائیک اسید گزینه خوبی برای شماست.
- نوع پوست خود را بشناسید: نوع پوست شما اعم از چرب، خشک، مختلط یا نرمال، باید در انتخاب بهترین پماد برای جوش صورت نقش داشته باشد.
- به بافت و فرم محصول توجه کنید: محصولات ضدجوش در انواع مختلفی مانند صابون، کرم، ژل و پماد عرضه میشوند. مثلاً کرم معمولاً برای پوست ملایمتر است. ازطرفی، ژل و پماد ممکن است بهتر جذب پوست شوند، اما بسته به نوع محصول، میتوانند باعث خشکی یا ایجاد حس چربی روی پوست شوند. شاید لازم باشد چند گزینه را امتحان کنید تا محصولی را پیدا کنید که پوستتان بهتر به آن جواب میدهد.
- اگر نمیدانید از کجا شروع کنید، سراغ محصولات سادهتر بروید: محصولاتی که حاوی بنزوئیل پراکسید، آداپالن یا ترکیبی از این دو هستند، میتوانند گزینه مناسبی برای شروع باشند. این ترکیبات عملکرد خوبی دارند و معمولاً برای پوست قابلتحمل هستند.
- سلیقه شخصی خود را هم در نظر بگیرید: گاهی جزئیات کوچکی مانند اینکه محصول معطر را ترجیح میدهید یا محصول بدون عطر، در انتخاب شما اهمیت دارند و باعث میشوند راحتتر روتین درمان خود را پیش ببرید.
کدام ماده برای نوع جوش شما مناسب است؟
همانطور که در ابتدا اشاره کردیم، برای انتخاب بهترین پماد برای جوش صورت باید به ترکیبات آن دقت کنید. ترکیبات ضدجوش هرکدام رویکرد متفاوتی دارند که در بخش بعدی بیشتر دربارهٔ آنها صحبت میکنیم. جدول زیر نشان میدهد که کدام ترکیبات معمولاً چه نوع جوشی را هدف قرار میدهند:
| نوع جوش | ترکیبات مؤثر |
| جوشهای سرسیاه و سرسفید | سالیسیلیک اسید، رتینوئیدها بهخصوص آداپالن |
| جوشهای قرمز و ملتهب | بنزوئیل پراکسید، آنتیبیوتیکهای موضعی مانند کلیندامایسین یا اریترومایسین (معمولاً در ترکیب با بنزوئیل پراکسید) |
| جوشهای ناشی از مسدودشدن منافذ | آداپالن و سایر رتینوئیدها، سالیسیلیک اسید، آزلائیک اسید |
| آکنه همراه با لکههای تیره بعد از جوش | آزلائیک اسید |
| آکنه همراه با التهاب و ناهمواری سطح پوست | آلفا هیدروکسی اسیدها مانند گلیکولیک اسید و لاکتیک اسید |
| آکنه در پوستهای حساس | آزلائیک اسید، بنزوئیل پراکسید با غلظت پایینتر |
هشدار: این جدول برای آشنایی با ترکیبات مؤثر است و به این معنا نیست که میتوان هرکدام از این داروها را خودسرانه انتخاب یا با یکدیگر ترکیب کرد. انتخاب درمان مناسب به نوع و شدت آکنه و شرایط پوست بستگی دارد و بهتر است زیر نظر پزشک دارای تخصص پوست و مو انجام شود.
-
دکتر مریم نوکندهمتخصص پوست، مو و زیبایی4,6 (141)تهراندریافت نوبت آنلاین -
دکتر آنوش شفیعیمتخصص پوست، مو و زیبایی4,4 (36)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر پروین اعلمی هرندیمتخصص پوست، مو و زیبایی3,9 (93)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر نگین صفدریانمتخصص پوست، مو و زیبایی4,0 (79)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر محمود سهرابیمتخصص پوست، مو و زیبایی3,9 (22)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر نسیبه برزکارمتخصص پوست، مو و زیبایی4,4 (14)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر مهرشاد رابطمتخصص پوست، مو و زیبایی4,4 (54)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
دکتر عاطفه فرامرزیمتخصص پوست، مو و زیبایی3,8 (29)تهراندریافت نوبت آنلاین
انواع پمادهای ضدجوش
هر ماده، به روش خاص خود با آکنه مقابله میکند. بعضی از آنها باکتریها را از بین میبرند، برخی منافذ بسته را پاک میکنند و بعضی دیگر التهاب را کاهش میدهند. شناخت این تفاوتها به شما کمک میکند بدانید مادهای که روی پوست خود استفاده میکنید، دقیقاً چه کاری انجام میدهد و راحتتر بهترین پماد برای جوش صورت را انتخاب کنید. در این بخش، رایجترین و پرکاربردترین ترکیبات در محصولات ضدجوش را بررسی میکنیم.
بنزوئیل پراکسید
بنزوئیل پراکسید با ازبینبردن باکتریهای عامل آکنه روی پوست، به درمان جوش کمک میکند. این ماده همچنین چربی اضافی پوست و سلولهای مردهای را که ممکن است باعث بستهشدن منافذ شوند، پاک میکند و با داشتن خاصیت ضدالتهابی، میتواند جوشهای سرسفید و سرسیاه را کاهش دهد. باتوجهبه مزایای مذکور، میتوانید این ترکیب را برای بهترین پماد برای جوش صورت نوجوانان در نظر بگیرید.
بنزوئیل پراکسید بدون نیاز به نسخه پزشک و در غلظتهای ۲٫۵ تا ۱۰ درصد در دسترس است و در انواع مختلفی مانند کرم، ژل، لوسیون، فوم، محلول و حتی پنهای پاککننده عرضه میشود. برای آکنه خفیف تا متوسط، محصولات با غلظت پایینتر بهاندازه انواع قویتر مؤثر هستند؛ بنابراین بهتر است درمان را با غلظت پایین شروع کنید و تنها درصورت نیاز، سراغ دُزهای بالاتر بروید.
این ماده معمولاً روزی یک یا دو بار روی پوست تمیز استفاده میشود و مقدار کمی از آن کافی است، چراکه استفاده بیش از حد ممکن است باعث تحریک پوست شود. بیشتر افراد برای مشاهده بهبود آکنه با بنزوئیل پراکسید به حدود ۶ هفته استفاده منظم نیاز دارند.
خشکی، قرمزی، پوستهریزی و احساس سوزش یا گزگز، بهخصوص اگر پوست حساسی داشته باشید، از عوارض شایع بنزوئیل پراکسید هستند. همچنین باید بدانید که بنزوئیل پراکسید ممکن است مو و لباس را بیرنگ کند؛ بنابراین هنگام استفاده از آن احتیاط کنید. البته، به خاطر داشته باشید که این ماده نمیتواند لکههای تیرهای را که گاهی بعد از برطرفشدن جوش روی پوست باقی میمانند، بیرنگ کند.
رتینوئیدها
رتینوئیدها از مشتقات ویتامین A هستند و یکی از مؤثرترین ترکیبات برای آکنه، بهخصوص در درمان جوش سرسیاه و سرسفید محسوب میشوند. این ترکیبات با افزایش سرعت نوسازی سلولها در سطح پوست، از تجمع سلولهای مرده و بستهشدن منافذ جلوگیری میکنند. رتینوئیدها همچنین خاصیت ضدالتهابی دارند و حتی ممکن است به کمرنگشدن لکههای تیرهای که گاهی بعد از آکنه روی پوست باقی میمانند، کمک کنند.
بیشتر رتینوئیدها روزی یکبار و معمولاً قبل از خواب، حدود ۲۰ دقیقه بعد از شستوشوی صورت استفاده میشوند. دورهٔ کامل درمان نیز معمولاً حدود ۶ هفته طول میکشد. توجه داشته باشید که باید این ترکیبات را به مقدار کم مصرف کنید.
رتینوئیدها حساسیت پوست به نور خورشید را افزایش میدهند و استفاده از ضدآفتاب در طول روز ضروری است. اگر باردار هستید، نباید از رتینوئیدهای موضعی استفاده کنید، چراکه ممکن است خطر نقص مادرزادی را افزایش دهند.
تحریک خفیف پوست، احساس سوزش یا گزگز، خشکی، پوستهریزی و قرمزی از شایعترین عوارض رتینوئیدها هستند و معمولاً در چند هفته اول بیشتر دیده میشوند. این عوارض معمولاً با عادتکردن پوست به درمان، کمتر میشوند.
سه مورد از شناختهشدهترین رتینوئیدها برای درمان آکنه، آداپالن، ترتینوئین و تازاروتن هستند که در ادامه آنها را بررسی میکنیم.
آداپالن
آداپالن یک رتینوئید است که به بازشدن منافذ پوست و جلوگیری از ایجاد جوشهای جدید کمک میکند. این محصول معمولاً بهصورت ژل ۰٫۱ درصد در دسترس است و میتوانید آن را بدون نسخه پزشک تهیه کنید.
توجه داشته باشید که نباید آداپالن را روی پوست زخمی، آفتابسوخته یا پوستی که دچار اگزماست استفاده کنید. ممکن است هنگام اولین استفاده، کمی احساس سوزش داشته باشید که معمولاً خیلی زود برطرف میشود. خشکی، پوستهریزی و التهاب پوست نیز از دیگر عوارض احتمالی آداپالن هستند. استفاده از مرطوبکننده غیرکومدونزا و بدون چربی به کاهش این علائم کمک میکند. برای بهحداقلرساندن تحریک پوست، بهتر است دفعات استفاده را بهتدریج افزایش دهید.
ترتینوئین و تازاروتن
ترتینوئین و تازاروتن از رتینوئیدهای تجویزی هستند و با باز نگهداشتن منافذ پوست، به بهبود آکنه کمک میکنند. احتمالاً اسم پماد برای جوش صورت رتین آ را زیاد شنیدهاید. پماد رتین A در واقع نام تجاری ترتینوئین است. ترتینوئین معمولاً بهشکل ژل، کرم و لوسیون و تازاروتن بهشکل فوم، ژل، لوسیون و کرم در دسترس است. انتخاب بین این دو دارو به شرایط پوست و نظر پزشک بستگی دارد.
سالیسیلیک اسید
سالیسیلیک اسید یکی از پایههای ثابت در درمان بدون نسخه آکنه است که با لایهبرداری پوست، به ازبینبردن سلولهای مرده قبل از تجمع آنها در منافذ و بستهشدن منافذ کمک میکند. این ماده همچنین تولید چربی پوست را کاهش میدهد و التهاب را آرام میکند. به همین دلیل اگر پوست چربی دارید یا به آکنه خفیف تا متوسط مبتلا هستید، پماد حاوی سالیسیلیک اسید میتواند بهترین پماد برای جوش صورت چرب باشد.
البته، سالیسیلیک اسید در فرمهای مختلفی نظیر شوینده، تونر و پماد موضعی در دسترس است؛ بنابراین میتوانید محصول مناسب را باتوجهبه روتین پوستی خود انتخاب کنید. این ماده همچنین از ترکیبات محبوب در بهترین کرمهای لایهبردار است.
سوزش خفیف، خشکی، تحریک پوست و تغییر جزئی رنگ پوست یا پوستهریزی از عوارض احتمالی سالیسیلیک اسید هستند. اگر پوست حساسی دارید، بهتر است استفاده از این ماده را با غلظت پایینتر یا دفعات کمتر شروع کنید. ازآنجاییکه سالیسیلیک اسید ممکن است حساسیت پوست به نور خورشید را افزایش دهد، در طول استفاده از آن باید ضدآفتاب بزنید.
آزلائیک اسید
آزلائیک اسید، اسیدی طبیعی است که از بستهشدن منافذ پوست جلوگیری میکند و باکتریهای عامل آکنه را از بین میبرد. این ماده همچنین التهاب را کاهش میدهد و میتواند لکههای تیرهای را که گاهی پس از برطرفشدن جوش روی پوست باقی میمانند، کمرنگ کند.
آزلائیک اسید معمولاً بهترین پماد برای جوش صورت افرادیست که پوست حساسی دارند یا نمیتوانند تحریک ناشی از بنزوئیل پراکسید یا رتینوئیدها را تحمل کنند.
آزلائیک اسید بدون نسخه و با غلظت ۱۰ درصد، معمولاً بهشکل کرم یا ژل در دسترس است. این ماده معمولاً روزی دو بار استفاده میشود، اما اگر پوست حساسی دارید، میتوانید آن را روزی یکبار مصرف کنید. معمولاً حدود یک ماه استفاده منظم از این ماده زمان میبرد تا اولین نشانههای بهبود آکنه را مشاهده کنید.
برخلاف بعضی از درمانهای دیگر آکنه، آزلائیک اسید حساسیت پوست به نور خورشید را افزایش نمیدهد؛ بنابراین هنگام استفاده از آن به اقدامات اضافی برای محافظت در برابر آفتاب نیاز ندارید. عوارض آزلائیک اسید معمولاً خفیف هستند و ممکن است شامل سوزش یا احساس گزگز، خارش، خشکی و قرمزی پوست باشند.
آلفا هیدروکسی اسید (AHA)
آلفا هیدروکسی اسیدها، گروهی از اسیدهای طبیعی هستند که گلیکولیک اسید، سیتریک اسید، لاکتیک اسید و مالیک اسید را شامل میشوند. در محصولات ضدجوش بدون نسخه، معمولاً بیشتر با گلیکولیک اسید و لاکتیک اسید مواجه میشوید.
این اسیدها با لایهبرداری پوست و ازبینبردن سلولهای مرده، به پاکسازی پوست کمک میکنند، التهاب را کاهش میدهند و باعث حفظ رطوبت پوست میشوند. این ترکیبات علاوهبر درمان خود آکنه، به رشد پوست جدید و صافتر کمک میکنند و درنتیجه ظاهر جای جوش و منافذ باز را نیز بهبود میدهند.
ازآنجاییکه آلفا هیدروکسی اسیدها ممکن است باعث قرمزی، تورم، خارش یا سوزش شوند، بهتر است استفاده از آنها را با غلظت پایینتر شروع کنید و واکنش پوست خود را در نظر بگیرید.
آنتیبیوتیکهای موضعی
آنتیبیوتیکهای موضعی با کاهش باکتریهای عامل آکنه روی پوست و آرامکردن التهاب، به کاهش قرمزی و تورم کمک میکنند. این داروها معمولاً اولین گزینهای نیستند که پزشکان برای درمان آکنه سراغ آن میروند و معمولاً درمانهایی مانند بنزوئیل پراکسید یا رتینوئیدها در اولویت قرار دارند. دلیلش این است که آنتیبیوتیکها فقط یکی از عوامل ایجاد آکنه، یعنی باکتریها را هدف قرار میدهند و عوامل دیگری مانند بستهشدن منافذ و تجمع سلولهای مرده پوست همچنان باید بهصورت جداگانه درمان شوند.
نکته مهم دیگری که باید دربارهٔ این دسته از داروها بدانید، مقاومت آنتیبیوتیکی است. با گذشت زمان، باکتریهای عامل آکنه میتوانند خود را با این داروها سازگار کنند و درنتیجه اثربخشی آنها کاهش پیدا میکند. به همین دلیل، آنتیبیوتیکهای موضعی معمولاً برای مدت محدودی تجویز میشوند و بهجای درمانی مجزا، بیشتر در کنار یک درمان دیگر برای آکنه توصیه میشوند. در ادامه، رایجترین آنتیبیوتیکهای موضعی را بررسی میکنیم.
اریترومایسین
اریترومایسین معمولاً زمانی تجویز میشود که درمانهای اولیه آکنه نتیجه مطلوبی نداشته باشند یا آکنه شدید باشد و احتمال باقیماندن جای جوش وجود داشته باشد.
اریترومایسین بهشکل پماد، ژل، محلول موضعی یا پد پوستی و معمولاً با غلظت ۲ درصد در دسترس است. این دارو معمولاً روزی دو بار، صبح و شب، استفاده میشود.
تحریک خفیف، سوزش، احساس گزگز، قرمزی، خشکی و افزایش حساسیت پوست به نور خورشید از عوارض شایع اریترومایسین هستند. یک نکته مهم این است که اگر از رتین آ استفاده میکنید، نباید آن را همراه با اریترومایسین مصرف کنید، زیرا ترکیب این دو ممکن است باعث تحریک شدید پوست شود.
کلیندامایسین
کلیندامایسین برای آکنههای شدید و ملتهب مانند جوش کیستیک یا ندولار مؤثر است، اما برای جوشهایی مثل آکنه کومدونال که بیشتر بهدلیل بستهشدن منافذ ایجاد میشوند، اثربخشی کمتری دارد. معمولاً حدود ۴ تا ۶ هفته زمان میبرد تا متوجه بهبود آکنه توسط این پماد شوید.
کلیندامایسین در فرمهای مختلفی مانند لوسیون، ژل، فوم، پد پوستی و محلولهایی شبیه تونر عرضه میشود و معمولاً روزی یک یا دو بار استفاده میشود.
عوارض کلیندامایسین معمولاً خفیف هستند و شامل خشکی، پوستهپوستهشدن جزئی و احساس سوزش هنگام استفاده میشوند. عوارض شدید نادر هستند، اما ممکن است شامل سوزش دردناک، ترکخوردگی پوست، قرمزی شدید یا علائم گوارشی مانند اسهال و گرفتگی معده باشند.
اگر علائم شدیدی مانند دشواری در تنفس، کهیر یا تورم صورت، دهان، دستها یا پاها دارید، مصرف دارو را متوقف کنید و بلافاصله با پزشک تماس بگیرید. اگر امکان مراجعه حضوری ندارید، میتوانید از سایت دکتردکتر، با پزشکان مربوطه ویزیت آنلاین داشته باشید.
گوگرد
گوگرد، عنصری شیمیایی است که در گذشته یکی از ترکیبات رایج در درمان آکنه و پماد خشککننده جوش صورت بود، اما امروزه کمتر مورد استفاده قرار میگیرد. گوگرد با خاصیت ضدباکتریایی و جلوگیری از بستهشدن منافذ، به بهبود آکنه کمک میکند. این عنصر همچنین با خشککردن پوست، ممکن است برای درمان آکنه خفیف تا متوسط مفید باشد و بهصورت تکی یا در ترکیب با سایر مواد استفاده شود.
یکی از دلایل کاهش محبوبیت گوگرد، بوی شدید آن است. به همین دلیل، معمولاً گوگرد را در محصولات ترکیبی استفاده میکنند تا بوی آن را تاحدی بپوشانند.
روغن درخت چای
روغن درخت چای، یکی از درمانهای گیاهی محبوب برای آکنه به شمار میرود. روغن درخت چای را میتوانید در محصولات بدون نسخه مانند ژل و شویندههای صورت پیدا کنید.
این ماده بهدلیل خواص ضدالتهابی و ضدباکتریایی، به کاهش جوشها کمک میکند و بهخصوص برای افرادی که پوست چربی دارند، میتواند مفید باشد.
واکنشهای آلرژیک، خارش و پوستهریزی از عوارض احتمالی روغن درخت چای هستند. توجه کنید که این روغن برای استفاده موضعی روی پوست تهیه شده است و مصرف خوراکی آن ممکن است باعث مسمومیت شود.
درمانهای ترکیبی با بهترین پماد جوش صورت
بسیاری از درمانهای آکنه وقتی در کنار یکدیگر استفاده میشوند، اثر بیشتری دارند. دلیلش این است که آکنه فقط بهدلیل یک عامل ایجاد نمیشود، بلکه تولید بیش از حد چربی، بستهشدن منافذ، التهاب و باکتریها همزمان در ایجاد آن نقش دارند. ترکیب درمانها به شما کمک میکند چند عامل ایجاد آکنه را بهطور همزمان هدف قرار دهید و درنتیجه، معمولاً سریعتر به نتایج چشمگیرتری برسید.
ترکیب درمانهای موضعی
بعضی از ترکیباتی که در بخشهای قبلی با آنها آشنا شدید، معمولاً در کنار یکدیگر استفاده میشوند. ممکن است پزشک این مواد را در ساعات مختلف روز یا در یک محصول بهصورت همزمان تجویز کند. بهترین پماد برای جوش صورت معمولاً ترکیبی از موارد زیر است:
- بنزوئیل پراکسید همراه با یک رتینوئید؛
- سالیسیلیک اسید همراه با بنزوئیل پراکسید یا یک رتینوئید؛
- آزلائیک اسید همراه با سایر درمانهای موضعی؛
ترکیب درمانهای موضعی و خوراکی
گاهی استفاده از یک پماد موضعی بهتنهایی کافی نیست و در کنار آن از یک داروی خوراکی استفاده میشود. در ادامه، رایجترین درمانهای ترکیبی را مرور میکنیم:
- یک رتینوئید موضعی مانند آداپالن یا ترتینوئین در کنار یک آنتیبیوتیک خوراکی مانند داکسیسایکلین یا مینوسایکلین: رتینوئید به بازشدن منافذ و کاهش التهاب کمک میکند و آنتیبیوتیک خوراکی از داخل بدن با باکتریها مقابله میکند.
- بنزوئیل پراکسید در کنار یک آنتیبیوتیک خوراکی: این ترکیب به ازبینبردن باکتریهای سطح پوست کمک میکند و درعینحال، تاحدی از مقاومت آنتیبیوتیکی جلوگیری خواهد کرد. این روش معمولاً برای آکنه متوسط تا شدید در صورت، گردن، قفسه سینه یا پشت استفاده میشود.
- درمان موضعی با داروی هورمونی: برای درمان جوش هورمونی در بانوان، ممکن است یک درمان موضعی با داروی ضدبارداری خوراکی یا اسپیرونولاکتون ترکیب شود تا در کنار درمان موضعی، به تنظیم سطح هورمونها نیز کمک کند.
نکات ایمنی جهت استفاده از بهترین پماد برای جوش صورت
داروهای ضدجوش بدون نسخه برای بیشتر افراد بیخطر هستند، اما قبل از شروع مصرف آنها باید چند نکته مهم را در نظر بگیرید:
- مراقب حساسیتها باشید: همیشه برچسب محصول را با دقت بخوانید و مطمئن شوید مادهای که به آن حساسیت دارید، در ترکیبات محصول وجود نداشته باشد.
- قبل از استفاده، محصول را تست کنید: بعد از انتخاب بهترین پماد برای جوش صورت، آن را بلافاصله روی صورت خود نزنید. ابتدا مقدار کمی از آن را روی ناحیه کوچکی از پوست مثل قسمت داخلی آرنج امتحان کنید. این کار را روزی یکبار و بهمدت حدود یک هفته تا ۱۰ روز انجام دهید و واکنش پوست خود را ازنظر حساسیت و تحریکات بررسی کنید.
- اگر در دوران بارداری یا شیردهی هستید، بیشتر احتیاط کنید: رتینوئیدها ممکن است برای جنین در حال رشد مضر باشند و به همین دلیل در دوران بارداری توصیه نمیشوند. برای انتخاب بهترین پماد برای جوش صورت در این دوران حتماً با پزشک مشورت کنید.
- در ترکیب مواد مختلف با یکدیگر احتیاط کنید: استفادهٔ همزمان از چند ماده تحریککننده ممکن است بهجای کمک به درمان، به پوست آسیب بزند. مثلاً اگر از آداپالن استفاده میکنید، هنگام استفاده از محصولات حاوی گوگرد یا سالیسیلیک اسید، بیشتر احتیاط کنید. ترکیب این مواد ممکن است باعث تحریک پوست شود.
روتین درمان جوش صورت
بهتر است محصولات و داروهایی که برای درمان جوش استفاده میکنید، با نظر پزشک انتخاب شوند و کل روتین درمانی نیز تحتنظر باشد، چراکه نوع آکنه، شرایط پوست و نیازهای درمانی افراد با یکدیگر متفاوت است. بااینحال، یک روتین کلی برای شروع درمان معمولاً شامل مراحل زیر است:
۱. پوست خود را منظم بشویید
صورت خود را روزی دو بار با شویندهای ملایم و آب ولرم بشویید. از محکمکشیدن یا شستوشوی بیش از حد پوست خودداری کنید، چراکه ممکن است آکنه را بدتر کند. از اسکراب و ماسکهایی که ممکن است پوست را تحریک کنند نیز استفاده نکنید. همچنین مطمئن شوید که قبل از خواب، آرایش خود را پاک کردهاید.
۲. داروی ضدجوش را طبق دستور استفاده کنید
بعد از پاککردن پوست، مقدار مناسبی از محصول را بهشکل یک لایه نازک روی پوست بزنید. مصرف بیشتر به معنای نتیجهٔ بهتر نیست و ممکن است فقط تحریک، خشکی و التهاب پوست را به همراه داشته باشد. دستورالعمل مصرف محصول را رعایت کنید، مگر اینکه پزشک توصیه دیگری داشته باشد.
۳. درمان را بهتدریج شروع کنید
برای کاهش احتمال التهاب، خشکی و تحریک پوست، بهتر است درمان را با غلظت پایینتر یا دفعات کمتر شروع کنید و درصورت نیاز، طی چند هفته بهتدریج غلظت یا دفعات مصرف را افزایش دهید تا پوست به درمان عادت کند. اگر از رتینوئید استفاده میکنید، در دو تا چهار هفتهٔ اول میتوانید آن را یک روز در میان استفاده کنید و پس از ۳۰ تا ۶۰ دقیقه بشویید تا پوست تحریک نشود.
۴. از محصولات مناسب پوست مستعد آکنه استفاده کنید
مرطوبکننده، ضدآفتاب، محصولات آرایشی و حتی محصولات موی خود را تاحدامکان از میان گزینههای غیرکومدونزا و بر پایهٔ آب انتخاب کنید. محصولات چرب و روغنی ممکن است احتمال مسدودشدن منافذ و تشدید آکنه را افزایش دهند. اگر از محصول موی روغنی استفاده میکنید، آن را از پیشانی و شقیقهها دور نگه دارید.
۵. در طول روز از پوست خود در برابر آفتاب محافظت کنید
قرارگرفتن در معرض نور خورشید ممکن است لکههای تیره باقیمانده از آکنه را بیشتر نمایان کند و احتمال آفتابسوختگی بعد از مصرف بعضی داروهای ضدجوش را نیز افزایش دهد.
۶. از دستکاری جوشها بپرهیزید و به عوامل تماس با پوست توجه کنید
فشاردادن یا دستکاری جوشها ممکن است احتمال عفونت و ایجاد اسکار را افزایش دهد. موهای خود را تمیز نگه دارید و تاحدامکان آنها را از صورت دور کنید. همچنین به چیزهایی که با صورت تماس دارند، مانند تلفن همراه، کلاه، یقههای تنگ و بند کولهپشتی توجه داشته باشید، چراکه ممکن است عرق و چربی را به پوست منتقل کنند. بعد از ورزش یا فعالیتهای شدید نیز بهتر است دوش بگیرید تا چربی و عرق برای مدت طولانی روی پوست باقی نمانند.
۷. به درمان فرصت کافی بدهید
قبل از ترکیبکردن یا تعویض محصولات، به درمان فرصت دهید. مشاهدهٔ نتایج درمان آکنه ممکن است ۸ هفته یا بیشتر طول بکشد؛ بنابراین درمان را منظم ادامه دهید و زود درباره اثربخشی آن قضاوت نکنید. اگر بعد از حدود ۸ هفته بهبودی مشاهده نکردید، برای تغییر یا ترکیب درمانها بهتر است با پزشک مشورت کنید.
چه زمانی برای درمان آکنه به پزشک مراجعه کنیم؟
بهترین پماد برای جوش صورت معمولاً نقطه شروع مناسبی برای درمان است، اما همیشه مؤثر نیست و ممکن است عوارض آزاردهندهای داشته باشد. اگر یکی از نشانههای زیر را دارید، بهتر است به پزشک مربوطه مراجعه کنید:
- آکنه شما بهبود پیدا نمیکند: اگر یک محصول بدون نسخه را ۸ تا ۱۶ هفته بهطور منظم استفاده کردهاید، اما بهبودی ندیدهاید یا آکنه بدتر شده است، ممکن است به محصول دیگری یا درمان قویتر و تجویزی نیاز داشته باشید.
- جوشهای بزرگ و دردناک یا آکنه ملتهب دارید: جوشهای بزرگ و دردناک و جوشهای قرمز و متورم، بیشتر احتمال دارد جای زخم و اسکار باقی بگذارند؛ بنابراین بهتر است برای درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید.
- از قبل جای جوش دارید: اگر اسکار آکنه روی پوست شما ایجاد شده است، بهتر است برنامه درمانی را با کمک پزشک بچینید.
- بعد از برطرفشدن آکنه، لکههای تیره باقی میمانند: این لکهها بهعنوان هایپرپیگمنتیشن پس از التهاب شناخته میشوند و ممکن است به درمان تجویزی نیاز داشته باشند.
- آکنه روی سلامت روان شما تأثیر گذاشته است: اگر آکنه باعث افسردگی یا کاهش اعتمادبهنفس در شما شده است، با پزشک خود صحبت کنید. دوری از موقعیتهای اجتماعی، کنارگذاشتن فعالیتهای مورد علاقه، نگرانی مداوم و کمبود انرژی از نشانههای تأثیر آکنه بر سلامت روان هستند.
کلام آخر دکتردکتر
بهترین پماد برای جوش صورت، محصولی نیست که برای همه نتیجهٔ یکسانی داشته باشد. انتخاب ترکیب مناسب به نوع جوش، شدت آکنه، شرایط پوست و میزان تحمل آن در برابر درمان بستگی دارد. بنزوئیل پراکسید، رتینوئیدها، سالیسیلیک اسید و آزلائیک اسید ازجمله ترکیباتی هستند که هرکدام به شیوهٔ متفاوتی به کنترل آکنه کمک میکنند و باید باتوجهبه شرایط پوست انتخاب شوند.
بااینحال، درمان خودسرانه و استفاده نادرست از محصولات ضدجوش ممکن است بهجای بهبود، تحریک و آسیب پوست را بیشتر کند یا باعث شود زمان مناسب را برای درمان مؤثر از دست بدهید. بنابراین بهتر است برای انتخاب درمان و تنظیم روتین خود ریسک نکنید و زیر نظر پزشک باشید.
برای این کار هم نیازی به مراجعه حضوری ندارید. میتوانید ازطریق سایت دکتردکتر بهصورت آنلاین ویزیت شوید و با پزشک مشورت کنید تا درمان و محصولات مناسب شرایط پوستتان را انتخاب کنید.
