ادینوفاژی یا بلع دردناک و روش‌های تشخیص و درمان آن

  • 1399-05-05
  • ۳۹۴۹ بازدید
  • 0
ادینوفاژی چیست

بیماری ادینوفاژی چیست و چگونه درمان می‌شود، آیا بلع دردناک با دارو التیام می‌یابد، چگونه این بیماری تشخیص داده می‌شود؟ در این مقاله به این سوالات پاسخ خواهیم داد.

ادینوفاژی(Odynophagia) اصطلاح پزشکی برای بلع دردناک است. درد ممکن است در گلو، دهان یا مری به وجود بیاید و علل آن نیز مختلف است. بلع دردناک به مرور موجب آسیب‌دیدگی گلو، کاهش ناخواسته‌ی وزن و سایر عوارض می‌شود.

ادینوفاژی یا بلع دردناک چیست؟

ادینوفاژی به درد در هنگام بلع غذا گفته می‌شود و نوعی اختلال است که با بروز آن فرد با بلع دچار درد می‌شود. بیمار ممکن است که هنگام بلع غذا، مایعات یا بزاق در گلو، دهان یا مری احساس درد کند.

بلع دردناک نشانه‌ی بسیاری از بیماری‌ها نیز هست. محل و شدت درد نیز به علل آن بستگی دارد. در برخی موارد، ادینوفاژی به سرعت برطرف می‌شود، اما برخی موارد آن هم می‌تواند برای مدت طولانی پایدار باشد که معمولا نشانه‌ی یک بیماری جدی‌تر است.

تفاوت ادینوفاژی با دیسفاژی چیست؟

دیسفاژی به زمانی گفته می‌شود که فرد در بلع غذا مشکل پیدا می‌کند، اما ادینوفاژی زمانی است که بلع غذا دردناک می‌شود. دیسفاژی می‌تواند همراه با ادینوفاژی باشد، اما این دو بیماری ممکن است به صورت جداگانه نیز بروز پیدا کنند.

دیسفاژی در اغلب موارد از ادینوفاژی جدی‌تر است و می‌تواند موجب سرفه یا خفگی شود. در موارد شدید، این بیماری می‌تواند موجب تحریک یا بروز عفونت‌های باکتریایی در ریه شود که در نهایت به ذات‌الریه یا سینه‌پهلو منتهی می‌شود.

دیسفاژی و ادینوفاژی هر دو ممکن است بر اثر عفونت یا التهاب بروز پیدا کنند. با این حال، دیسفاژی می‌تواند علامت اضطراب نیز باشد و بر اثر عوامل روانی به وجود بیاید. همینطور این امکان وجود دارد که فرد به دلیل ترس از بلع، دچار دشواری در بلع غذا شود که به آن «فاگو فوبیا» یا «فوبیای بلع» گفته می‌شود.

گاهی اوقات دیسفاژی و ادینوفاژی با «گلوبوس هیستریکوس» یا «غم باد» اشتباه گرفته می‌شود. در این بیماری فرد احساس می‌کند توده‌ای راه گلویش را بسته است. با این حال، گلوبوس هیستریکوس بر خلاف دیسفاژی و ادینوفاژی، به صورت مستقیم روی مکانیسم بلع اثر نمی‌گذارد.

بلع دردناک

علائم ادینوفاژی

ادینوفاژی ممکن است باعث درد در هنگام بلع غذاهای خشک و در برخی موارد مایعات شود. علائم ادینوفاژی با توجه به علل آن می‌تواند کوتاه یا بلند مدت باشد.

علائم و نشانه‌های رایج ادینوفاژی عبارتند از:

  • دردی یکنواخت، سوزاننده یا تیز مانند چاقو در هنگام بلع در دهان، گلو یا مری 
  • دردی که هنگام بلع مواد غذایی خشک بدتر می‌شود. در برخی موارد بلع مواد غذایی جامد و مایعات هم باعث درد مشابهی می‌شود
  • کم کردن وزن به دلیل کاهش مصرف مواد غذایی 
  • کم‌آبی بدن به دلیل کاهش مصرف مایعات

زمانی که عفونت موجب ادینوفاژی شود، فرد ممکن است که متوجه علائم عفونت از جمله تب، درد و تیر کشیدن، خستگی و احساس ناخوشی نیز شود.

علت ادینوفاژی یا بلع دردناک

عوامل متعددی می‌توانند باعث بلع دردناک شوند که عبارتند از:

  • انواع عفونت‌ها مانند سرماخوردگی، آنفولانزا و گلودرد استرپتوکوکی
  • التهاب دهان، گلو یا مری ناشی از ورم لوزه، التهاب حلق، التهاب حنجره یا مری
  • سوزش سردل یا رفلاکس معده-مری، گاهی اوقات اسید معده وارد مری یا گلو شده و موجب درد و التهاب می‌شود. سوزش سر دل می‌تواند در بلند مدت به زخم معده و سوء هاضمه منجر شود.
  • تضعیف دستگاه ایمنی، مبتلایان به بیماری ایدز یا افرادی که در حال گذراندن پرتودرمانی یا سایر معالجات سرطان هستند بیش از سایر افراد به ادینوفاژی مبتلا می‌شوند. 
  • عفونت کاندیدا در دهان، گلو و مری. این عفونت‌های قارچی در افرادی که دستگاه ایمنی ضعیفی دارند بروز پیدا می‌کند. 
  • سرطان مری با دیسفاژی، ادینوفاژی مداوم و کاهش ناخواسته‌ی وزن همراه است. کسی که مبتلا به سرطان مری باشد در هنگام بلع ممکن است بین تیغه‌های شانه در پشت یا در قفسه سینه احساس درد کند.
  • جراحت یا زخم در دهان، گلو یا مری. این موارد می‌تواند در اثر آسیب‌های جسمانی، عمل جراحی یا خوردن غذاهایی با لبه‌های تیز بروز پیدا کند.
  • کشیدن سیگار و سایر فرآورده‌های دخانی، الکل یا مواد مخدر می‌تواند موجب تحریک دهان، گلو مری شود و بلع غذا را دشوار سازد.
  • نوشیدن مایعات بسیار داغ یا سرد برای مدت طولانی می‌تواند به مخاط مری آسیب برساند.
علت ادینوفاژی

تشخیص ادینوفاژی

ادینوفاژی معمولا با آندوسکوپی تشخیص داده می‌شود. در آزمایش آندوسکوپی پزشک دوربین کوچکی را به همراه منبع نور وارد گلوی بیمار می‌کند تا بتواند درون مری را مشاهده کند. همچنین در برخی موارد پزشک از بیمار خواسته می‌شود که در حین آزمایش، عمل بلع را انجام دهد. چنانچه پزشک مشکوک باشد بلع دردناک علل زمینه‌ای دیگر دارد، ممکن است که سایر آزمایش‌ها را برای بیمار تجویز کند. 

درمان ادینوفاژی

درمان دقیق ادینوفاژی به علل اصلی آن بستگی دارد. 

 درمان‌های دارویی ادینوفاژی یا بلع دردناک

بسته به علت آن، بلع دردناک ممکن است که با تجویز برخی داروها درمان شود. به عنوان مثال، داروهایی که برای درمان رفلاکس معده-مری تجویز می‌شوند، می‌توانند از بازگشت اسید به معده و مری جلوگیری کرده و در نتیجه ممکن است درد بیمار در هنگام بلع غذا کاهش پیدا کند. همچنین داروها ممکن است برای درمان سایر علل زمینه‌ای مانند ایدز یا عفونت‌های دیگر به کار روند. عفونت‌های کاندیدا نیز با داروهای ضدقارچی درمان می‌شوند. 

درمان ادینوفاژی با عمل جراحی

در صورت بروز سرطان یا تومور مری، پزشک ممکن است که عمل جراحی را برای برداشتن بخشی از مری یا معده توصیه کند. همچنین در صورتی که درمان‌های دارویی برای رفلاکس معده-مری جواب ندهند، پزشک ممکن است که از عمل جراحی استفاده کند. 

درمان ادینوفاژی

زمان دادن

در صورتی که پزشک هیچگونه علل زمینه‌ای را تشخیص ندهد، بلع دردناک ممکن است که به مرور زمان برطرف شود. بلع دردناک از علائم شایع حساسیت ناشی از سرماخوردگی یا آلرژی شدید است. در صورتی که بروز مکرر بلع دردناک موجب احساس ناراحتی یا اذیت شدن شما شده، بهتر است به پزشک مراجعه کنید.  

آیا برای درمان ادینوفاژی به پزشک مراجعه کنیم؟

در بسیاری موارد ادینوفاژی خود به خود برطرف می‌شود. موارد بلع دردناک ناشی از سرماخوردگی یا آنفولانزا معمولا ظرف یک هفته برطرف می‌شود. علل ادینوفاژی معمولا از طریق معاینه ساده گلو به خصوص در مواردی که فرد دارای التهاب یا عفونت است تشخیص داده می‌شود.

در موارد دیگر، ممکن است نمونه‌گیری با سواب از گلو یا آندوسکوپی لازم باشد. اگر دلیل بلع دردناک مشخص نیست، باید حتما به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورتی که ادینوفاژی موجب دشواری در تنفس یا خوردن غذا شود، باید در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید. در صورتی که ادینوفاژی برای چند هفته پایدار باشد یا همراه با کم شدن وزن یا کم‌آبی بدن باشد، باید به پزشک مراجعه شود.  

سخن پایانی

در صورت درمان به موقع، بسیاری از علل زمینه‌ای همراه با بلع دردناک قابل درمان هستند. بهتر است که با بروز علائم بلافاصله با پزشک معالج خود تماس بگیرید.

در صورتی که ادینوفاژی ناشی از علل زمینه‌ای درمان نشود، ممکن است موجب بروز عوارض دیگری شود. بیمار ممکن است که به دلیل دردناکی بلع غذای کمتری بخورد و دچار کاهش وزن شود که به نوبه خود موجب بروز سایر مشکلات و عوارض از جمله کم‌خونی، کم‌آبی بدن و سوء‌تغذیه می‌شود. در صورتی که متوجه چنین علائمی شدید، سریعا به پزشک مراجعه کنید.

منابع:

medicalnewstoday

healthline

از کدام خدمات دکتردکتر استفاده کنیم؟

نوبت‌دهی اینترنتی

اگر شما هم در خصوص مشکل خود نیاز به پزشک دارید با استفاده از امکان نوبت‌دهی اینترنتی می‌توانید به راحتی برای مراجعه حضوری، در روز و ساعت دلخواه خود، نوبت دریافت کنید. برای دریافت نوبت اینترنتی از پزشک متخصص گوارش و کبد روی دکمه زیر کلیک کنید.

ویزیت تلفنی

گاهی اوقات دسترسی به پزشک سخت و هزینه‌بر است. شما با استفاده از امکان ویزیت تلفنی می‌توانید به راحتی برای دریافت مشاوره تلفنی از پزشک مورد نظرتان، نوبت دریافت کنید. برای برقراری تماس تلفنی با پزشک متخصص گوارش و کبد دلخواهتان روی دکمه زیر کلیک(یا لمس) کنید.

پرسش و پاسخ پزشکی

شما با استفاده از امکان پرسش و پاسخ با پزشک می‌توانید در هر ساعتی از شبانه روز پرسش پزشکی خود را مطرح کنید و پاسخ معتبری از پزشک دریافت کنید. برای ثبت سوال پزشکی خود روی دکمه زیر کلیک(یا لمس) کنید.

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

  • این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

کتابچه‌ها

دیدگاه‌های اخیر