مجله پزشکی دکتر دکتر

قرص اورژانسی ضد بارداری چیست و چگونه باید از آن استفاده کرد؟

11 اردیبهشت 1400

0

زنان و زایمان
قرص اورژانسی ضد بارداری چیست و چگونه باید از آن استفاده کرد؟

به این مقاله امتیاز دهید

امتیاز این مقاله: 3.8

در حال حاضر روش‌های مختلفی برای جلوگیری از بارداری وجود دارد. یکی از متداول‌ترین این روش‌ها، استفاده از قرص‌های ضد بارداری است. قرص اورژانسی ضد بارداری که نوعی قرص جلوگیری از بارداری است، معمولا بعد از رابطه جنسی محافظت‌نشده استفاده می‌شود. مصرف این قرص احتمال حاملگی را کاهش می‌دهد. اما باید از نحوه مصرف، عوارض و انواع آن آگاهی کافی داشت. به همین دلیل در این مقاله به‌طور کامل درمورد تمامی این موارد اطلاعات لازم را به شما خواهیم داد. همراه ما باشید. 

قرص اورژانسی ضد بارداری چیست؟

قرص اورژانسی ضد بارداری برای جلوگیری از حاملگی استفاده می‌شود. کاربرد اصلی این قرص هنگام برقراری رابطه جنسی محافظت‌نشده یا ناخواسته و همچنین در صورت فراموشی مصرف قرص‌های ضد بارداری است. این قرص‌ها با به تاخیر انداختن و توقف تخمک‌گذاری، از بارور شدن آن‌ها به‌وسیله اسپرم جلوگیری می‌کنند. به همین دلیل حاوی مقدار زیادی پروژسترون هستند. 

توجه به این نکته ضروری است که قرص‌های اورژانسی تنها در صورتی که بارداری اتفاق نیفتاده باشد، موثر هستند. بنابراین باید بلافاصله بعد از داشتن رابطه جنسی مصرف شود. باید بدانید که از این قرص‌ها برای سقط جنین نیز استفاده نمی‌شود. 

همچنین توصیه می‌شود اگر ۱۵ روز بعد از مصرف قرص اورژانسی پریود نشدید، برای تشخیص بارداری به دکتر زنان و زایمان مراجعه کنید و آزمایش خون بدهید.

انواع قرص اورژانسی جلوگیری از بارداری

قرص‌های اورژانسی انواع مختلفی دارند که نحوه و دوز مصرفی آن‌ها متفاوت است. معمولا بعضی از این قرص‌ها را می‌توان بدون نسخه از داروخانه‌ها تهیه کرد. اما بهتر است قبل از مصرف با متخصص زنان و زایمان مشورت کنید. در ادامه به برخی از رایج‌ترین و پرمصرف‌ترین این قرص‌ها اشاره می‌کنیم.

قرص لوونورژسترول

این قرص‌ها با نام‌های تجاری گوناگونی تولید می‌شود که حاوی هورمون پروژسترون هستند تا از بارداری ناخواسته جلوگیری کنند. قرص های لوونورژسترول هرچه زودتر مصرف شوند، میزان اثربخشی بالاتری خواهند داشت. به همین دلیل بهتر است تا ۷۲ ساعت بعد از رابطه جنسی مصرف شوند. 

استفاده از این قرص‌ها تا ۵ روز پس از نزدیکی نیز امکان‌پذیر است؛ اما تاثیر متوسطی خواهد داشت. قرص‌های Take Action، My Way، Plan B One–step و Preventeza از رایج‌ترین قرص ‌های اورژانسی لوونورژسترول محسوب می‌شوند که می‌توانید بدون نسخه از داروخانه‌ها تهیه کنید. معمولا به‌صورت ۱ قرص 1/5 میلی‌گرمی یا ۲ قرص 0/75 میلی‌گرمی که هر ۱۲ ساعت باید مصرف شود، به فروش می‌رسند. 

قرص یولی‌پریستال یا EllaOne

قرص‌های یولی‌پریستال تخمک‌گذاری را به تاخیر می‌اندازد و جزو قرص‌های غیرهورمونی طبقه‌بندی می‌شود. تا ۵ روز بعد از رابطه جنسی هم قابل‌استفاده هستند و معمولا به‌صورت قرص‌های ۳۰ میلی‌گرمی تولید می‌شوند. توجه کنید که برای خرید حتما باید نسخه پزشک داشته باشید.

قرص لوونورژسترول
قرص جلوگیری از بارداری
  • قرص ضد بارداری

قرص‌های ضد بارداری مثل LD و HD که نوعی قرص ترکیبی از هورمون‌های استروژن و پروژسترون هستند، به‌عنوان قرص اورژانسی نیز استفاده می‌شوند. اما میزان مصرف آن‌ها در این حالت متفاوت است و باید تعداد بیشتری مصرف شود. 

این قرص‌ها فرایند تخمک‌گذاری را به تعویق می‌اندازد و از بارداری جلوگیری می‌کند. اگر از قرص LD استفاده می‌کنید، باید ۴ عدد از آن را بلافاصله بعد از نزدیکی و ۴ عدد دیگر را ۱۲ ساعت بعد مصرف کنید. اما اگر قرص HD دارید، ابتدا ۲ قرص و پس از ۱۲ ساعت ۲ قرص دیگر بخورید. میزان اثربخشی این قرص‌ها در مقایسه با موارد قبلی کمتر است. بهتر است قبل از مصرف نیز با پزشک خود مشورت کنید.

عوارض قرص های اورژانسی ضد بارداری

به‌طورکلی عوارض قرص‌ های اورژانسی شامل موارد زیر است. این عوارض در تمامی افراد دیده نمی‌شود و ممکن است هر فرد تنها یکی از این مشکلات را داشته باشید.

  • حالت تهوع
  • لکه ‌بینی
  • خون‌ریزی نامنظم قاعدگی 
  • تاخیر در زمان پریود (این مدت زمان باید کمتر از ۱ هفته باشد)
  • دردهای شکمی
  • احساس خستگی
  • احساس درد در پستان‌ها
  • سردرد
  • سرگیجه
  • تغییرات خلق‌وخو
  • گرفتگی عضلانی
قرص اورژانسی ضد بارداری کی باید خورد
قرص اورژانسی ضد بارداری چه عوارضی دارد

بهترین زمان مصرف قرص اورژانسی برای جلوگیری از بارداری

بهترین زمان مصرف قرص اورژانسی بلافاصله بعد از برقراری رابطه جنسی است. زیرا در این صورت احتمال بارداری کاهش می‌یابد و میزان اثربخشی قرص‌ها بالا می‌رود. بهترین زمان مصرف تا ۷۲ ساعت پس از رابطه جنسی تخمین زده شده است. اما تا ۵ روز بعد از نزدیکی نیز می‌توان از این قرص‌ها استفاده کرد؛ با این تفاوت که عملکرد آن‌ها کاهش می‌یابد. 

توجه کنید که مصرف مداوم و زیاد قرص های اورژانسی می‌تواند به بدن آسیب برساند و در طول ۱ سال تنها ۲ تا ۳ مرتبه می‌توان از آن‌ها استفاده کرد. 

روش و طریقه مصرف قرص اورژانسی ضد بارداری

همان‌طور که قبلا اشاره کردیم، طریقه مصرف هر قرص متناسب با تعداد و نوع آن متفاوت است. اگر از قرص های اورژانسی لوونورژسترول استفاده می‌کنید، باید قرص ۵/۱ میلی‌گرمی را ۱ مرتبه و قرص ۷۵/۰ میلی‌گرمی را ۲ مرتبه به فاصله زمانی ۱۲ ساعت مصرف کنید. قرص‌های یولی‌پریستال نیز به‌صورت تک قرص ۳۰ میلی‌گرمی عرضه می‌شوند و با نسخه پزشک قابل تهیه هستند.

در صورت مصرف قرص ضد بارداری LD باید ۴ عدد از آن را بلافاصله بعد از رابطه جنسی و ۴ عدد دیگر را ۱۲ ساعت بعد مصرف کنید. اگر از قرص HD استفاده می‌کنید نیز ابتدا باید ۲ قرص و پس از ۱۲ ساعت ۲ قرص دیگر بخورید.

آیا مصرف قرص اورژانسی ضد بارداری در دوران شیردهی ممنوع است؟

مصرف قرص اورژانسی در دوران شیردهی ممنوع نیست. اما به دلیل هورمونی بودن این قرص‌ها، امکان انتقال هورمون‌ها به شیر مادر و بعد به بدن نوزاد وجود دارد. در حالت کلی می‌توان گفت خطری برای سلامت نوزاد ندارد. 

همچنین در برخی موارد توصیه می‌شود تا ۱ هفته بعد از مصرف قرص به فرزند خود شیر ندهید. ولی بهتر است قبل از مصرف این قرص‌ها با پزشک خود مشورت کنید و متناسب با شرایط جسمی خود و نوزادتان مصرف قرص اورژانسی را شروع کنید. 

قرص اورژانسی ضد بارداری اسمش چیه
قرص اورژانسی ضد بارداری بعد از زایمان

کلام آخر

قرص‌های اورژانسی ضد بارداری برای جلوگیری از بارداری‌های ناخواسته استفاده می‌شود. مصرف این قرص‌ها باید تحت‌نظر پزشک باشد؛ اما به‌صورت بدن نسخه نیز به فروش می‌رسند. انواع مختلفی از این قرص‌ها تولید شده و با نام‌های یولی‌پریستال یا EllaOne و لوونورژسترول شناخته می‌شوند. اگر دسترسی به این‌ها امکان‌پذیر نباشد، می‌توان از قرص‌های ضد بارداری LD و HD نیز استفاده کرد. مصرف قرص های اورژانسی باید محدود باشد و حداکثر سالی ۲ تا ۳ مرتبه باید از آن استفاده کنید.

سوالات متداول

آیا مصرف هم‌زمان قرص اورژانسی و ضد بارداری امکان حاملگی را کاهش می‌دهد؟

جواب این سوال منفی است و مصرف هم‌زمان این ۲ قرص می‌تواند موجب بروز عوارض جانبی خطرناکی شود. در صورت داشتن رابطه جنسی محافظت‌نشده ابتدا به متخصص زنان و زایمان مراجعه کنید و با توجه به تجویز پزشک از قرص‌های اورژانسی استفاده کنید.

قرص‌های اورژانسی ضد بارداری چگونه قرص‌هایی هستند؟

این قرص‌ها به‌منظور جلوگیری از بارداری ناخواسته و در صورت داشتن رابطه جنسی محافظت‌نشده استفاده می‌شوند و با تاخیر در تخمک‌گذاری، احتمال حاملگی را کاهش می‌دهند.

مصرف قرص اورژانسی برای چه افرادی خطرناک یا ممنوع است؟

مصرف این قرص برای زنان باردار ممنوع است و کاربردی ندارد. اگر به مواد تشکیل‌دهنده این قرص‌ها حساسیت دارید از خوردن آن‌ها اجتناب کنید. اگر از داروهای سل، صرع، آنتی‌بیوتیک و داروهای کاهش‌دهنده اسید معده استفاده می‌کنید، حتما قبل از مصرف قرص اورژانسی با داروساز یا پزشک خود مشورت کنید. همچنین افراد دارای اختلالات خونی و سابقه آمبولی و ترومبوز و بیماری‌های کبدی نیز از مصرف آن خودداری کنند.

قرص‌های اورژانسی را از کجا تهیه کنیم؟

این قرص‌ها را می‌توان از درمانگاه‌ها، داروخانه‌ها، مطب پزشکان و مراکز مخصوص سلامت زنان و زایمان تهیه کرد. برخی از این قرص‌ها بدون نسخه و بعضی دیگر تنها با نسخه پزشک به فروش می‌رسند.

منابع:

webmd

drugs

با امتیازدهیِ این صفحه به بهتر شدن محتوای ما کمک کنید

به این مقاله امتیاز دهید

امتیاز این مقاله: 3.8

این نوشته را با دوستان خود به اشتراک بگذارید

نوشته های مرتبط

پرسش و پاسخ درباره «قرص اورژانسی ضد بارداری چیست و چگونه باید از آن استفاده کرد؟»

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

جدیدترین بیماری های اضافه شده

کتابچه ها

دیدگاه های اخیر

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام اگه tsh نرمال فعلا خیر...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام باید عکس مچ دست بگیرین برای بررسی صفحه رشد...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام باید فشارخونتون بررسی شه عدد hb, plt هم درآزمایش مشخص شه...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام اگه ۸ سالته باید از نظر بلوغ زودرس و رشد قد بررسی شین...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

خواهش میکنم🌸🌸...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام باید بررسی شین...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام نه موردی نیست...

خانم دکتر آمنه مرشدی:

سلام با توجه به موارد ذکر شده، بهتر است به صورت حضوری به متخصص مغز و اعص...