بیشتر ما نگران گرفتگی سرخرگهای قلب هستیم، اما آیا میدانستید رگهایی که خون را به مغز میرسانند نیز بهمرور زمان و بدون هیچ نشانۀ هشداردهندۀ آشکاری تنگ میشوند؟ براساس گزارش انجمن سکتۀ مغزی آمریکا، حدود ۸۷ درصد از تمام سکتههای مغزی زمانی رخ میدهند که جریان خونرسانی به مغز بهدلیل تنگشدن یا مسدودشدن رگها کاهش مییابد یا بهطور کامل متوقف میشود. گرفتگی رگ مغزی اغلب بهتدریج و بهدلیل تجمع پلاک در سرخرگ کاروتید یا سایر رگهای خونی پشتیبان عملکرد مغز ایجاد میشود. در ادامه، شما را با دلایل گرفتگی رگ مغز بیشتر آشنا میکنیم و علائم آن را توضیح میدهیم. با ما بمانید.
گرفتگی رگهای مغزی چیست؟
گرفتگی رگ مغز به معنای تنگی یا انسداد عروق یا رگهای خونی انتقالدهندۀ خون سرشار از اکسیژن به مغز است. هنگامی که این سرخرگها تنگ و محدود میشوند، جریان خون کاهش مییابد، خطر ایجاد لختههای خونی بالا میرود، احتمال وقوع سکتۀ مغزی افزایش میدهد و عملکرد طبیعی مغز تحتتأثیر قرار میگیرد. این تنگی اغلب بهدلیل تجمع تدریجی پلاکهای چربی در طول دیوارههای سرخرگها شکل میگیرد که با گذشت زمان، فضای داخلی رگ را کاهش میدهد.
گاهی این عارضۀ عروقی رگهای بزرگتر مانند سرخرگ کاروتید و بعضی مواقع رگهای کوچکتر و عمقیتر مغز را درگیر میکند. در اصطلاح پزشکی، به این وضعیت تنگی شریان مغزی میگویند. ممکن است علائم تنگی شریان مغزی بهآرامی پیشرفت کنند و وضعیتی که آن را انسداد یا گرفتگی مویرگ مغز مینامند، تا زمان بروز عوارض جدی، ناشناخته و پنهان بماند.
-
محمودرضا اشرفیمتخصص مغز و اعصاب4,4 (1,175)تهراندریافت نوبت آنلاین -
ساناز معصومیمتخصص مغز و اعصاب4,5 (61)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
مهدی سخابخشمتخصص مغز و اعصاب4,5 (493)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
حسینعلی صالحیمتخصص مغز و اعصاب4,5 (795)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
محمد جواد فرج پورمتخصص مغز و اعصاب4,5 (58)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
احمد قمی فرمتخصص مغز و اعصاب4,0 (25)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
حمیدرضا رخصت یزدیمتخصص مغز و اعصاب4,1 (149)تهراندریافت نوبت آنلاین
-
ناصر آل اسحاقمتخصص مغز و اعصاب4,1 (256)تهراندریافت نوبت آنلاین
علائم گرفتگی رگ مغزی چیست؟
شناسایی علائم گرفتگی رگ مغز برای رسیدگی فوری به آنها مهم است. نحوۀ بروز این علائم براساس محل انسداد و شدت آن تفاوت دارد و به شرح زیر است.
علائم اولیه گرفتگی عروق مغز
نشانههای هشداردهندۀ اولیه شامل حملات ایسکمیک گذرا یا علائم دیگری میشوند که از احتمال وقوع سکتۀ مغزی خبر میدهند. نشانههای زیر برای تشخیص زودهنگام و درمان سریع گرفتگی رگ مغز ضروری هستند:
- ضعف یا بیحسی ناگهانی در صورت یا اندامهای بدن؛
- دشواری در صحبتکردن یا ناتوانی در درک گفتار دیگران؛
- تغییرهای ناگهانی در بینایی.
علائم گرفتگی رگ مغز در سمت راست
نیمکرۀ راست مغز وظیفۀ کنترل سمت چپ بدن را بر عهده دارد. گرفتگی رگ مغز سمت راست و سکتۀ این ناحیه بر تواناییهای گفتاری و زبانی فرد نیز اثر میگذارد. علائم این وضعیت عبارتاند از:
- اختلال در حافظه، رفتارهای تکانشی یا تغییرهای ناگهانی خلقوخو؛
- مشکل در توجه و تمرکز یا ناتوانی در حل مسئله؛
- فلج یا ضعف حرکتی در سمت چپ بدن؛
- ازدستدادن قدرت بینایی یک یا هر دو چشم؛
- مشکل در راهرفتن یا انحراف و زمینخوردن به طرف چپ؛
- ناتوانی در تشخیص فاصلۀ اشیا با بدن؛
- ناآگاهی و بیتوجهی کامل به سمت چپ بدن؛
- دشواری در بلع، صحبتکردن، خواندن، نوشتن یا درک مفاهیم زبانی.
علائم گرفتگی رگ مغز در سمت چپ
گرفتگی رگ مغز سمت چپ و سکتۀ این نیمکره علائم مشخصی ایجاد میکند که عبارتاند از:
- فلج یا بیحسی در سمت راست بدن؛
- مشکل در تکلم یا برقراری ارتباط با دیگران؛
- تغییرات شناخت مانند دشواری در انجام محاسبات، کاهش تمرکز و اختلال در تصمیمگیری؛
- تغییر در الگوهای رفتاری، مانند کندی حرکات یا احتیاط بیش از حد.
نشانههای هشداردهنده انسداد عروق
بروز گرفتگی رگ مغز اغلب با نقصهای عصبی ناگهانی همراه است. این علائم گرفتگی عروق باید بلافاصله ازنظر پزشکی بررسی شوند:
- سردرد شدید و ناگهانی بدون علت مشخص؛
- گیجی یا اختلال در فهم و درک گفتار؛
- مشکل در حفظ تعادل بدن و ناهماهنگی حرکات.
علائم باتوجهبه اینکه انسداد در گردش خون قدامی رخ داده باشد یا گردش خون خلفی، تفاوت دارند. استفاده از روشهایی مانند سیتیاسکن مغز برای تشخیص این انسدادها مؤثر است:
- انسداد در گردش خون قدامی: این انسداد علائمی مانند فلجشدن نیمی از بدن، اختلال تکلم و نقص در میدان بینایی ایجاد میکند.
- انسداد در گردش خون خلفی: این انسداد بهطور معمول باعث بروز ناهماهنگی حرکتی، دوبینی و سرگیجۀ شدید میشود.
علائم گرفتگی رگ مغز در زنان و سالمندان
انسداد در نواحی مختلف مغز باعث بیحسی، ضعف، اختلال زبانی یا بیثباتی حرکتی منجر میشود. این علائم براساس ناحیۀ درگیر در مغز و عملکردهای آن تفاوت دارند که در بالا اشاره کردیم. ممکن است علاوهبر این، زنان علائم دیگری نیز داشته باشند، ازجمله:
- سکسکه؛
- حالت تهوع؛
- درد در قفسۀ سینه؛
- خستگی مفرط؛
- تنگی نفس؛
- تپش قلب شدید.
همچنین، زنان در مقایسه با مردان، بیشتر احتمال دارد که ضعف عمومی و اختلالهای شناختی را در قالب نشانههای سکتۀ مغزی بروز دهند. ازآنجاکه بیشتر افراد این نشانهها را بلافاصله به سکته مرتبط نمیدانند و علائم غیراختصاصی هستند، تشخیص سکتۀ مغزی در زنان نیز اغلب طولانیتر میشود. طبق پژوهشها، زنان سه برابر دیرتر از مردان برای درمان سکته اقدام میکنند، زیرا تعداد بیشتری از زنان تنها زندگی کرده و تصور میکنند میتوانند نشانههای بیماری را خودشان کنترل کنند.
در سالمندان، علائم گرفتگی رگ مغز و سکتۀ مغزی اغلب بهشکل غیرمعمول ظاهر میشوند. ممکن است آنها بهجای ضعف یکطرفۀ بدن، دچار گیجی ناگهانی، تعادلنداشتن یا زمینخوردنهای بیدلیل شوند. این نشانههای ظریف بیشتر اوقات بهاشتباه ناشی از خستگی، زوال عقل یا عوارض دارویی تلقی میشوند که باعث به تأخیرافتادن دریافت اقدامهای اورژانسی میشود.
علت گرفتگی رگهای مغزی چیست؟
گرفتگی رگهای مغز اغلب بهمرور زمان شکل میگیرد. بیشتر اوقات این مشکل زمانی آغاز میشود که موادی مانند کلسترول، چربیها و کلسیم در دیوارههای داخلی سرخرگها رسوب میکنند. این تجمع پلاک، مجرای رگ را باریک میکند و خونرسانی به نواحی حیاتی مغز را کاهش میدهد. عوامل متعددی در ایجاد گرفتگی رگ مغزی نقش دارند، ازجمله:
- آترواسکلروز (تصلب شرایین): یکی از شایعترین علل تنگی عروق است. با گذشت زمان، رسوبهای چربی سفت میشوند و پلاکهایی تشکیل میدهند که گردش خون را محدود میکنند. وقتی این پدیده در رگهای خونرسان به مغز، مانند سرخرگ کاروتید رخ دهد، خطر کاهش جریان خون بالا میرود.
- فشارخون بالا: فشارخون بالای طولانیمدت به دیوارههای رگها آسیب میزند و باعث ضخیمشدن یا تضعیف آنها میشود و تجمع پلاک را سرعت میبخشد.
- لختههای خونی: در بعضی شرایط، لختۀ خون در رگی که از قبل تنگ شده است تشکیل میشود و جریان خون را ناگهان قطع میکند. این وضعیت گردش خون را مختل میکند و خطر سکته یا آسیبهای عصبی را بالا میبرد.
- بیماری و تنگی ساختاری شریان: برخی افراد دچار تنگی شریانی میشوند. وضعیتی که در آن سرخرگها براثر تغییرهای ساختاری یا تجمع پلاک منقبض و کوچک میشوند و درصورت درگیری عروق مغزی، عوارض گوناگونی بههمراه میآورند.
عوامل خطر گرفتگی عروق مغزی
خطر انسداد عروق مغزی تحتتأثیر عوامل اصلاحپذیر و غیرقابلتغییر قرار دارد. شناخت این عوامل گامی اساسی در پیشگیری و کنترل بیماری است. عوامل خطر اصلاحپذیر آنهایی هستند که فرد با تغییر سبک زندگی یا درمان دارویی قادر به کنترلشان است، از جمله:
- فشارخون بالا و دیابت: فشارخون بالا به ساختار رگها صدمه میزند و احتمال انسداد آنها را افزایش میدهد. دیابت نیز روند تصلب شرایین را سرعت میبخشد.
- استعمال دخانیات و سبک زندگی: سیگارکشیدن لایۀ داخلی عروق را تخریب میکند و احتمال انسداد را بالا میبرد. کمتحرکی و رژیم غذایی سرشار از چربیهای اشباع نیز از عوامل خطرساز مهم هستند.
عوامل خطر غیرقابلتغییر شامل ویژگیهایی هستند که امکان تغییر آنها وجود ندارد اما به ارزیابی دقیق خطر کمک میکنند، ازجمله:
- سن و ژنتیک: با بالارفتن سن، احتمال انسداد عروق مغزی افزایش مییابد. همچنین، افرادی که سابقۀ خانوادگی سکتۀ مغزی دارند، بیشتر در معرض خطر گرفتگی رگ مغزی هستند.
- سابقۀ سکتۀ مغزی قبلی: داشتن سابقۀ سکتۀ مغزی، احتمال بروز حوادث انسدادی جدید را بهمیزان چشمگیری افزایش میدهد.
ازطرفی، عوامل خطر سکته بهعلت گرفتگی رگ مغز در زنان بیشتر است. کشیدن سیگار، فشارخون بالا، دیابت و سطح بالای کلسترول بد از عوامل خطر اصلی برای همۀ افراد هستند. بااینحال، بعضی عوامل خطر اختصاصی در زنان عبارتاند از:
- بارداری: در دوران بارداری، تغییرهایی در سیستم انعقاد خون رخ میدهد که احتمال تشکیل لخته و خطر سکتۀ مغزی را بالا میبرد.
- پرهاکلامپسی (مسمومیت بارداری): طبق بررسیها، داشتن سابقۀ پرهاکلامپسی (فشارخون بالا در دوران بارداری)، خطر سکتۀ مغزی را در سنین بالاتر دو برابر میکند.
- قرصهای ضدبارداری: داروهای خوراکی پیشگیری از بارداری با دُز بالای استروژن، با افزایش خطر سکتۀ مغزی همراه هستند.
- میگرن همراه با اورا: این نوع میگرن، بهویژه در زنانی که سایر عوامل خطر عروقی را دارند، با سکتۀ مغزی ایسکمیک در ارتباط است.
- فیبریلاسیون دهلیزی: اگرچه ریتم نامنظم قلب برای هر فردی خطر سکته را افزایش میدهد، این اختلال در زنان بیشتر احتمال دارد که به سکتۀ مغزی و عوارض شدیدتر بیانجامد.
عوارض گرفتگی رگ مغزی چیست؟
درصورت درماننشدن، کاهش جریان خون ناشی از گرفتگی رگهای مغز بهمرور عملکرد بخشهای مختلف مغز را مختل میکند. با محدودشدن گردش خون، خطر آسیبهای بلندمدت، بهویژه در نواحی وابسته به اکسیژن مداوم، افزایش مییابد. در چنین شرایطی بهترین روش درمان، اقدام برای عمل گرفتگی رگ مغز است.
با گذشت زمان، تجمع پلاکها به تنگی شریان کاروتید یا انسداد در رگهای کوچکتر مغزی تبدیل میشود و احتمال بروز انسدادهای ناگهانی را بالا میبرد. با پیشرفت بیماری، نشانهها از حالت خفیف و موقت به ناتوانیهای پایدار تبدیل میشوند. پزشکان اغلب برای تشخیص دقیقتر، امارای را تجویز میکنند.
سکتۀ مغزی ایسکمیک یکی از عوارض گرفتگی رگ مغزی
سکتۀ مغزی ایسکمیک هنگامی رخ میدهد که رگ خونی در مغز مسدود شود. این بیماری علت اصلی مرگومیر و ناتوانیهای ناشی از سکته در سراسر جهان است. این انسداد از تشکیل لخته در داخل خود رگ یا حرکت لخته از سایر نقاط بدن مانند قلب به مغز ناشی میشود.
حملۀ ایسکمیک گذرا (TIA) و عوارض احتمالی گرفتگی رگ مغزی
حملات ایسکمیک گذرا دورههای کوتاه و موقتی از اختلال در خونرسانی مغز هستند. این حملات هشداری زودهنگام به شمار میروند و خطر بالای وقوع سکتۀ مغزی کامل در آینده را نشان میدهند. آشنایی زودهنگام با علائم گرفتگی رگ مغز از بروز خطرات جدی جلوگیری میکند.
آسیب دائمی سلولهای مغزی از پیامد های منفی گرفتگی رگ مغزی
انسداد رگهای مغزی جریان اکسیژن و مواد مغذی را بهطور کامل قطع میکند. در این وضعیت، سلولهای مغز در عرض چند ثانیه قدرت فعالیت خود را از دست میدهند و ظرف چند دقیقه میمیرند. این شرایط اورژانسی باعث تخریب سریع سلولی و عوارض ماندگار میشود.
عوارض گرفتگی رگ مغزی و اختلال در حرکت، تکلم و حافظه
تداوم اختلال در گردش خون مغز عوارض گوناگونی بههمراه دارد، ازجمله:
- افت عملکردهای شناختی: کاهش خونرسانی بهمرور زمان به حافظه، قدرت تمرکز و توانایی تفکر آسیب میزند.
- مشکلات حرکتی: با درگیرشدن نواحی کنترلکنندۀ حرکات، تعادل، هماهنگی و قدرت عضلانی اندامها کاهش مییابد.
- تغییر در بینایی و گفتار: درصورت بهبودنیافتن وضعیت خونرسانی، اختلالهای مداوم در تکلم یا بینایی ایجاد میشود.
گرفتگی رگ مغزی چگونه تشخیص داده میشود؟
تشخیص دقیق تنگی یا گرفتگی رگ مغز مستلزم تصویربرداریهای پیشرفته و ارزیابیهای دقیق بالینی است. تشخیص صحیح بنیاد انتخاب روش درمان مناسب و بهبود نتایج بالینی بیمار را تشکیل میدهد.
بررسی علائم و معاینه عصبی برای تشخیص گرفتگی رگ مغزی
تشخیص تنگی یا انسداد سرخرگ مغزی با معاینۀ فیزیکی و عصبی آغاز میشود و در ادامه، آزمایشهای تخصصی برای ترسیم نقشهای از جریان خون و شناسایی محل دقیق انسداد انجام میشوند. معاینۀ سیستم عصبی شامل بخشهای زیر است:
- بررسی اعصاب مغزی: ارزیابی بینایی، دامنه حرکات چشم، شنوایی، قدرت عضلات صورت و توانایی بلع؛
- عملکرد حرکتی: سنجش قدرت، تونوس عضلانی و وضعیت حرکتی دستها و پاها؛
- آزمایشهای حسی: بررسی واکنش بدن به لمس، درد، ارتعاش و دما؛
- هماهنگی و تعادل: ارزیابی نحوه راهرفتن، وضعیت رفلکسها و کنترل حرکات ظریف؛
- آزمونهای شناختی و گفتاری: سنجش سطح هوشیاری، حافظه، قدرت درک زبان و وضوح گفتار فرد.
تصویربرداری مغزی با CT و MRI جهت تشخیص گرفتگی رگ مغزی
سیتیاسکن مغز بهطور معمول نخستین گزینۀ تشخیصی است، زیرا در کوتاهترین زمان ممکن انجام میشود و حساسیت بالایی در شناسایی خونریزی حاد دارد. ازطرفی، امارای حساسیت بالایی برای تشخیص زودهنگام تغییرات ایسکمیک دارد و برای تعیین دقیق وسعت آسیب بافت مغزی به کار میرود.
تشخیص گرفتگی رگ مغزی با سونوگرافی داپلر عروق گردن و مغز
سونوگرافی داپلر ترانس کرانیال آزمایشی غیرتهاجمی و بدون درد است که با امواج صوتی، وضعیت جریان خون درون مغز را بررسی میکند. پزشک برای تشخیص بیماریهای عروق مغزی و چگونگی خونرسانی یا پایش میزان اثربخشی درمانها از این روش تصویربرداری استفاده میکند.
آنژیوگرافی عروق مغزی یکی از روش های تشخیص گرفتگی رگ مغزی
آنژیوگرافی مغزی تصاویر بسیار دقیقی از عروق خونی ثبت میکند و محل دقیق انسداد و تنگی را نشان میدهد. علاوهبر این، آزمایشهای بررسی جریان خون نیز انجام میشوند. این بررسیها میزان دقیق خونی را که به بافتهای مختلف مغز میرسد ارزیابی میکنند تا مشخص شود کدام بخشها با کمبود خون مواجه شده و در معرض آسیب هستند. نتایج این آزمایشها به پزشک کمک میکنند تا بهترین تصمیم را برای درمان گرفتگی رگ مغز بگیرد.
آزمایش خون برای بررسی عوامل زمینهای و تشخیص گرفتگی رگ مغزی
انجام آزمایشهای آزمایشگاهی برای شناسایی دلایل و عوامل زمینهساز انسداد عروق مغز ضروری است. این آزمایشها شامل سنجش قند خون، پروفایل چربیها و آزمایشهای انعقادی هستند و به طراحی برنامه درمانی متناسب با شرایط بیمار کمک میکنند.
درمان گرفتگی رگ مغزی
رویکردهای درمان گرفتگی رگهای مغز براساس میزان تنگی سرخرگ، وجود یا نبود علائم و نوع رگهای درگیر تعیین میشوند. اهداف اصلی درمان شامل برقراری مجدد جریان خون، مهار پیشرفت پلاکها، به حداقلرساندن خطر سکتۀ مغزی و کنترل بیماریهای زمینهای است. روشهای متداول در کنترل تنگی رگهای مغز عبارتاند از:
درمان دارویی گرفتگی عروق مغزی
بسیاری از بیماران از مصرف داروهایی نتیجه میگیرند که مانع تشکیل لخته میشوند، کلسترول را کاهش میدهند یا فشارخون را کنترل میکنند. این داروها گردش خون را تقویت میکنند و سرعت رشد پلاکها را کاهش میدهند. زمانی که بیماری در مراحل اولیه باشد، مصرف منظم داروهای زیر برای تثبیت وضعیت بیمار کفایت میکند.
- داروهای ضد انعقاد و ضد پلاکت: داروهای ضدپلاکت میزان چسبندگی پلاکتهای خون را کاهش میدهند تا از تشکیل لخته و انسداد رگ جلوگیری کنند. آسپیرین، کلوپیدوگرل و دیپیریدامول نمونهای بارز از این دستۀ دارویی هستند.
- کنترل فشارخون و چربی خون: داروهای کاهنده کلسترول مانند استاتینها با کاهش چربی خون، پلاکها را تثبیت میکنند و ضخامت دیواره سرخرگ کاروتید را کاهش میدهند. همچنین، مصرف منظم داروهای کاهندۀ فشارخون، بار وارد بر دیوارههای شریانی را کم میکند و مانع آسیب بیشتر میشود.
روشهای غیرجراحی درمان گرفتگی رگ مغز
زمانی که تنگی و گرفتگی رگ مغز در وضعیت شدید و بحرانی نباشد، نیازی به جراحی نیست. در این شرایط، ترکیب دارودرمانی و اصلاح سبک زندگی بهترین روش مقابله با گرفتگی رگ مغز است. بخشی از این راهکارهای مؤثر عبارتاند از:
- ترک دخانیات: ترک سیگار خطر تنگی سرخرگ کاروتید و بیماریهای قلبی عروقی را کاهش میدهد. تمام فراوردههای حاوی نیکوتین باعث انقباض عروق خونی و افت جریان خون میشوند.
- کاهش قند خون: قند خون بالا به پوشش داخلی سرخرگهای کاروتید صدمه میزند و التهاب ایجاد میکند. کنترل سطح گلوکز با رژیم کمقند و ورزش منظم ضروری است و افراد مبتلا به دیابت باید درمان دارویی خود را جدی بگیرند.
- ورزش منظم: کمبود فعالیت بدنی باعث افزایش وزن، بالارفتن فشارخون و افزایش کلسترول میشود. فعالیت بدنی منظم به حفظ وزن سالم کمک کرده و خطرات عروق کاروتید را کم میکند.
آنژیوپلاستی و استنتگذاری عروق مغزی
آنژیوپلاستی کاروتید و قراردادن استنت برای انسدادهایی کاربرد دارد که دسترسی به آنها با جراحی باز دشوار است یا بیمار بهدلیل شرایط سلامتی، توانایی تحمل جراحی سنگین را ندارد. این روش با بیحسی موضعی انجام میشود. جراح با هدایت لولهای باریک، بالونی کوچک را به محل گرفتگی میرساند و با بادکردن آن، مجرای رگ را گشاد میکند. سپس یک فنر توری فلزی در رگ تعبیه میشود تا جلوی تنگی مجدد آن را بگیرد.
تزریق داروی حلکننده لخته مانند tPA برای درمان گرفتگی رگ مغزی
داروی فعالکننده پلاسمینوژن بافتی نوعی داروی ترومبولیتیک داخل وریدی است که لختههای خونی مسدودکنندۀ جریان خون مغز را تجزیه و حل میکند. این دارو جریان خونرسانی را دوباره برقرار کرده و آسیب مغزی ناشی از سکته را محدود میکند، اما باید در ساعتهای اولیۀ بروز علائم تزریق شود؛ بنابراین، مهم است که زمان مشاهدۀ علائم سکته بلافاصله به وضعیت بیمار رسیدگی شود.
جراحی گرفتگی رگ مغزی
اگر تجمع پلاک یا تنگی سرخرگ شدید باشد و سایر درمانها پاسخگو نباشند، عمل گرفتگی رگ مغز پیشنهاد میشود. این روشها با هدف بازکردن مستقیم انسداد یا بهبود گردش خون در عروق مغزی انجام میشوند.
عمل بازکردن گرفتگی رگ مغز
ترومبکتومی مکانیکی ازجمله روشهای اصلی و قویترین بازکننده عروق مغز در فاز حاد سکتۀ مغزی ایسکمیک ناشی از انسداد عروقی است. در این عمل، پزشک با استفاده از دستگاه مکانیکی مخصوص، لختۀ خون را بهطور مستقیم از داخل سرخرگ خارج میکند و جریان خون را بازمیگرداند. این عمل بهطور معمول در ساعتهای اولیۀ شروع سکته انجام میشود و نتیجهگیری از درمان را بیشتر میکند.
پلاکبرداری از شریان کاروتید (اندآرترکتومی)
اندآرترکتومی کاروتید اغلب برای درمان تنگی شدید سرخرگ کاروتید استفاده میشود. جراح با ایجاد برشی در قسمت جلوی گردن، سرخرگ مسدود را باز کرده و پلاکهای چربی را بهطور کامل خارج میکند. سپس با بخیه یا استفاده از پیوند بافتی، رگ را ترمیم میکند.
آیا گرفتگی رگ مغز درمان قطعی دارد؟
پلاکهای سخت و رسوبکرده در عروق را نمیتوان مانند لولههای آلوده بهطور کامل و ناگهانی شست یا تخلیه کرد. باوجوداین، با درمانهای دارویی دقیق و اصلاح سبک زندگی میتوان هستۀ چربی پلاکها را منقبض و کوچک کرد، رسوبهای موجود را تثبیت کرد تا دچار پارگی نشوند و جریان خونرسانی مغز را بهمقدار قابلتوجهی بهبود بخشید.
چگونه از گرفتگی رگهای مغزی پیشگیری کنیم؟
پیشگیری نقشی اساسی در حفظ سلامت بلندمدت مغز و سیستم عروقی دارد. اگرچه همۀ عوامل خطر قابل کنترل نیستند، اما با برداشتن گامهای اصولی میتوانید جلوی پیشرفت تنگی رگهای خونی را بگیرید.
- تغذیۀ سالم و مفید برای قلب: رژیم غذایی متعادل و سرشار از غذاهای کامل به کنترل کلسترول و بهبود سلامت سرخرگها کمک میکند. مصرف مواد غذایی مفید بهطور طبیعی خطرات عروقی را کاهش میدهد و مانع انسداد رگها میشود.
- پایش کلسترول و فشارخون: بررسی منظم سطح کلسترول و فشارخون، بار اضافی وارد بر رگها را کاهش میدهد و از تنگی بیشتر پیشگیری میکند.
- فعالیت بدنی منظم و پرهیز از دخانیات: تمرینهای ورزشی منظم گردش خون را بهبود میبخشد و سلامت عروق را حفظ میکند. همچنین، ترک دخانیات از رگهای خونی در برابر تغییرهای تصلب شرایین محافظت میکند.
کلام آخر دکتردکتر
انسداد عروق مغزی به مسدودشدن رگهای خونرسان به مغز گفته میشود که جریان خون را قطع میکند و باعث سکتۀ مغزی ایسکمیک شود. شناخت بهموقع نشانهها، ارزیابی عوامل خطر و مراجعۀ سریع به پزشک مهمترین اقدامها در کنترل گرفتگی رگ مغزی و جلوگیری از عوارض جبرانناپذیر ناشی از آن است. اگر علائم خاصی دارید که مربوط به این مشکل است، بلافاصله به متخصص مغز و اعصاب مراجعه کنید. شما میتوانید از دکتردکتر نوبت ویزیت برای مراجعه به متخصص مربوطه بگیرید. همچنین، اگر سؤال بیشتری دربارۀ بیماریهای مغزی دارید، بهترین پزشکان و متخصصان در دکتردکتر آمادهاند تا بهصورت آنلاین پاسخگوی شما باشند.
