قارچ گانودرما، که در چین بهعنوان «قارچ جاودانگی» شناخته میشود، قرنها برای درمان بیماریهای مختلف، از دیابت گرفته تا بیماریهای قلبی، کاربرد داشته است. بررسیهای اخیر نشان میدهند که قارچ گانودرما میتواند در مبارزه با چاقی نیز مؤثر باشد. البته این آزمایشها بیشتر روی حیوانات انجام شده است و برای تأیید فواید قارچ گانودرما برای لاغری در انسان باید بررسیهای بیشتری انجام شود.
در ادامه با قارچ گانودرما و تاریخچه استفاده از آن، ترکیبات فعال، اثرات احتمالی آن بر کاهش وزن، اشکال مختلف آن در بازار، نحوه مصرف و عوارض و مضرات این قارچ بیشتر آشنا میشویم. اگر میخواهید بدانید که آیا قارچ گانودرما برای لاغری مفید است یا خیر تا پایان مقاله با ما همراه باشید.
قارچ گانودرما چیست؟
قارچ گانودرما دارویی گیاهی است که برای بهبود سلامتی و مقابله با بیماریها استفاده میشود. این قارچ یکی از شگفتانگیزترین و معجزهآساترین قارچها در طبیعت است که در رنگهای مختلفی مانند قرمز، سفید و زرد روشن یافت میشود. قارچ گانودرما گونههای مختلفی دارد که هریک برای بیماریهای خاصی مناسباند. این قارچ از مؤثرترین داروهای گیاهی در طب سنتی چینی است که هنوز هم مورد توجه افراد زیادی قرار دارد.
گانودرما (Ganoderma) سردهای از قارچهای ماکروسکوپیِ پلیپور (چندمنفذی) است که روی تنه یا کنده درختان درحال پوسیدگی رشد میکند. این قارچ ازجمله شناختهشدهترین قارچهای دارویی در جهان است. در چین باستان باور داشتند که گانودرما بهدلیل قدرت شگفتانگیزش در درمان جسم و آرامکردن ذهن، موجب افزایش طول عمر میشود.
گانودرما لوسیدوم چیست؟
گانودرما لوسیدوم (Ganoderma lucidum) متعلق به خانواده قارچهای چتری یا بازیدیومیستها با بافتی چوبی است که بهطور گسترده در مناطق گرمسیری و معتدل اروپا، آمریکای شمالی و آسیا پراکنده است. این قارچ نوعی قارچ دارویی و خوراکی است که سابقهای طولانی در چین، ژاپن، کره و سایر کشورهای آسیایی دارد. گانودرما لوسیدوم در کشورهای مختلف نامهای متفاوتی دارد. نام این قارچ در چین لینگژی (Lingzhi)، در ژاپن ریشی (Reishi)، در کره یانگژی (Youngzhi) و در ویتنام لینچی (Linh chi) است.
گانودرما لوسیدوم قارچی بزرگ و تیره با ظاهری براق و بافتی چوبی است. کلمه لاتین lucidus به معنای «براق» یا «درخشان» است و به ظاهر براق سطح قارچ اشاره دارد. در میان قارچهای کشتشده ارزش دارویی گانودرما لوسیدوم نسبت به ارزش غذایی آن اهمیت بیشتری دارد.
تاریخچه استفاده از گانودرما در طب سنتی چین
بیش از ۲۰۰۰ سال است که لینگژی در چین بهعنوان قارچی دارویی شناخته میشود و اثرات قدرتمند آن در متون باستانی ثبت شده است. در کتاب «ضمیمهٔ کلاسیک مواد دارویی» (حدود سالهای ۵۰۲ تا ۵۳۶ میلادی) و همچنین در «بنکائو گانگمو» اثر لی شیژن، که بهعنوان نخستین دارونامه (فارماکوپه) چین شناخته میشود (سال ۱۵۹۰ میلادی، دوره سلسلهٔ مینگ)، برای این قارچ خواص درمانی متعددی ذکر شده است. ازجمله این خواص میتوان به تقویت عمومی بدن، افزایش انرژی حیاتی، تقویت عملکرد قلب، بهبود حافظه و اثرات ضدپیری اشاره کرد.
لینگژی وحشی کمیاب است و در سالهای قبل از کشت آن فقط اشراف میتوانستند آن را تهیه کنند. شهرت آن بهعنوان یک نوشدارو ممکن است بیشتر بهدلیل توزیع نامنظم، کمیابی و استفاده از آن در میان اعضای ثروتمند و ممتاز جامعه چین باشد تا اثرات واقعیاش.
گونههای گانودرما همچنان داروی سنتی محبوبی در آسیا هستند و استفاده از آنها در سراسر جهان روبهافزایش است.
ترکیبات فعال موجود در قارچ گانودرما
حدود ۹۰درصد وزن بیشتر قارچها را آب تشکیل میدهد. ۱۰درصد باقیمانده شامل ۱۰ تا ۴۰ درصد پروتئین، ۲ تا ۸ درصد چربی، ۳ تا ۲۸ درصد کربوهیدرات، ۳ تا ۳۲ درصد فیبر، ۸ تا ۱۰ درصد خاکستر و برخی ویتامینها و مواد معدنی است. پتاسیم، کلسیم، فسفر، منیزیم، سلنیوم، آهن، روی و مس بیشترین میزان مواد معدنی را تشکیل میدهند.
قارچها علاوهبر موارد بالا حاوی طیف گستردهای از ترکیبات زیستفعال ازجمله ترپنوئیدها، تریترپنوئیدها، استروئیدها، استرولها، فنولها، پلیفنولها، نوکلئوتیدها و مشتقات آنها، گلیکوپروتئینها، پلیساکاریدها و اسیدهای چرب هستند. پروتئین قارچ نیز تمامی اسیدهای آمینه ضروری را دارد و بهویژه ازنظر لیزین و لوسین غنی است.
مقدار کم چربی کل و نسبت بالای اسیدهای چرب غیراشباع چندگانه به کل اسیدهای چرب از مهمترین ویژگیهای تغذیهای قارچها محسوب میشود. البته مقدار و درصد هریک از این ترکیبات در محصولات طبیعی و تجاری میتواند متفاوت باشد.
قارچها ازنظر تنوع پلیساکاریدهای زیستفعال نیز اهمیت ویژهای دارند. این ترکیبات در تمام بخشهای قارچ، ازجمله اندام میوه، اسپورها و میسلیوم یافت میشوند. پلیساکاریدها ماکرومولکولهای زیستی با ساختارهای متنوع و خواص فیزیکوشیمیایی گسترده هستند و انواع مختلف آنها از قارچ گانودرما لوسیدوم (لینگژی) استخراج شده است.
مطالعات نشان دادهاند که پلیساکاریدهای گانودرما لوسیدوم دارای فعالیتهای زیستی متعددی ازجمله اثرات ضدالتهابی، کاهنده قند خون، ضدزخم، ضدتومور و تقویتکننده سیستم ایمنی هستند.
در میان ترکیبات فعال گانودرما لوسیدوم، تریترپنوئیدها و پلیساکاریدها بهدلیل فراوانی، تنوع ساختاری و فعالیتهای زیستی گسترده، مهمترین ترکیبات مؤثر این قارچ محسوب میشوند.
پلیفنولهای زیستفعال موجود در گانودرما لوسیدوم، ازجمله کاتچین، روتین، کوئرستین و کائمفرول، احتمالا در اثرات ضدچاقی این قارچ نقش دارند. این ترکیبات با تنظیم متابولیسم چربی، کاهش التهاب و بهبود عملکرد میتوکندری به حفظ تعادل متابولیک کمک میکنند. برای مثال، مطالعات نشان دادهاند که کاتچین، که یکی از فراوانترین پلیفنولهای گانودرما لوسیدوم است، میتواند گرمازایی در بافت چربی را افزایش دهد و درنتیجه موجب افزایش مصرف انرژی شود.
قارچ گانودرما چگونه باعث کاهش وزن میشود؟
اشتها در انسان ازطریق تعامل بین سیستم عصبی مرکزی و هورمونهای محیطی تنظیم میشود. این فرایند شامل تعادل ظریفی در محرکهای خارجی، هورمونهای سیرکننده و تحریککننده اشتها در گردش خون و عملکرد صحیح سیگنالهای عصبی است. هرگونه تغییر در این تعادل میتواند موجب عدمتعادل در دریافت انرژی در مقابل مصرف آن شود که اغلب منجر به پرخوری و درنتیجه اضافهوزن یا چاقی میشود.
قارچها بهدلیل فیبر بالای خود مهم هستند. یکی از جذابترین قارچهای دارویی، قارچ گانودرما لوسیدوم است که قرنهاست برای بهبود سلامت و افزایش طول عمر استفاده میشود. مصرف منظم گانودرما لوسیدوم میتواند برای کاهش وزن و تناسباندام مفید باشد.
محققان براساس تحقیقات اخیر روی عصاره گانودرما دریافتهاند که گانودرما در افرادی که رژیم غذایی پرچرب دارند بسیار مؤثر است و به کاهش وزن و چربی، کاهش التهاب، تقویت باکتریهای خوب روده و کاهش خطر مقاومت به انسولین کمک میکند.
در ادامه مهمترین خواص قارچ گانودرما برای لاغری را شرح میدهیم.
افزایش سوختوساز بدن
گانودرما حاوی ترکیبات فعالی است که بر متابولیسم بدن تأثیر میگذارند. با افزایش متابولیسم، انرژی بیشتری مصرف میشود و از تجمع چربی و چاقی جلوگیری میشود. وقتی متابولیسم به میزان مطلوبی افزایش پیدا کند منجر به کاهش وزن میشود. مصرف قارچ گانودرما برای لاغری موجب میشود اکسیژن بیشتری ازطریق خون به سلولهای بدن منتقل شود و درنتیجه متابولیسم افزایش پیدا کند.
تأثیر بر میکروبیوم و فلور روده
تعدیل میکروبیوتای روده یکی از ابزارهای مفید برای مقابله با چاقی است. محققان اخیرا نشان دادهاند که عصاره قارچ گانودرما لوسیدوم میتواند با تعدیل میکروبیوتای روده چاقی را در موشها کاهش دهد و درنتیجه اثر پریبیوتیک ایجاد کند.
نقش پریبیوتیکی قارچ گانودرما
پلیساکاریدهای موجود در گانودرما لوسیدوم پتانسیل پریبیوتیک دارند و رشد و فعالیت میکروارگانیسمهای مفید روده را تقویت میکنند. پریبیوتیکها ترکیباتی هستند که آنزیمهای گوارشی انسان آنها را هضم نمیکنند. پریبیوتیکها منبع غذایی باکتریهای مفید روده هستند و در حفظ تعادل میکروبیوم روده مؤثرند.
ازآنجاکه ترکیب میکروبیوم روده با متابولیسم، التهاب و تنظیم وزن بدن ارتباط دارد، پژوهشگران معتقدند اثرات پریبیوتیکی گانودرما ممکن است در بعضی از فواید گزارششده آن، ازجمله بهبود حساسیت به انسولین، کاهش التهاب مزمن و کمک به سلامت متابولیک، نقش داشته باشد.
تعدیل ترکیب باکتریهای روده
بعضی از مطالعات نشان میدهند که گانودرما با تعدیل ترکیب باکتریهای روده (میکروبیوتای روده) میتواند به کاهش وزن و بهبود اختلالات متابولیک مرتبط با چاقی کمک کند. پلیساکاریدهای گانودرما میتوانند با افزایش رشد باکتریهای مفید روده و کاهش رشد بعضی از باکتریهای بالقوهمضر به ایجاد تعادل در میکروبیوم روده کمک کنند.
تأثیر بر کنترل اشتها
شاید مهمترین تأثیر قارچ گانودرما برای لاغری نقش آن در کنترل اشتها باشد. گانودرما ازطریق بهبود سلامت میکروبیوتای روده و تنظیم بعضی از مسیرهای متابولیک به کنترل اشتها کمک میکند. گانودرما مانند داروهای آگونیست گیرنده GLP-1 یا فیبرهای محلول اثر شناختهشده و مستقیمی در سرکوب اشتها ندارد و نقش احتمالی آن بیشتر غیرمستقیم و ازطریق بهبود سلامت متابولیک و میکروبیوتای روده است.
تأثیر بر مقاومت انسولینی
تجمع نابجای چربیها و التهاب مزمن خفیف از عوامل اصلی در ایجاد مقاومت به انسولین هستند. در پژوهشی اثر GLP بر موشهای مبتلا به مقاومت به انسولینِ ناشی از رژیم غذایی پرچرب بررسی شد. در این پژوهش درمان با GLP غلظت انسولین پلاسما را کاهش داد و مقاومت به انسولین سیستمیک ناشی از رژیم غذایی پرچرب را معکوس کرد. همچنین GLP التهاب مزمن خفیف را بهبود داد و تجزیه چربیها (لیپولیز) در بافت چربی را تحریک کرد. درمان با GLP از تجمع نابجای چربی در بافتهای محیطی و همچنین از ساخت چربی در کبد (لیپوژنز)، که تحتتأثیر انسولین تنظیم میشود، جلوگیری کرد.
تأثیر بر چربی شکمی
بعضی از مطالعات حیوانی نشان دادهاند که پلیساکاریدهای گانودرما با بهبود مقاومت به انسولین، کاهش التهاب و تنظیم متابولیسم چربی، از تجمع چربی در ناحیه شکم و اطراف اندامها جلوگیری میکنند.
گانودرما بهطور مستقیم چربی شکم را هدف قرار نمیدهد. هیچ ماده غذایی یا مکملی قادر به کاهش موضعی چربی نیست. درصورت ایجاد کسری کالری و کاهش وزن، ممکن است همراه با کاهش چربی کل بدن، چربی شکمی نیز کاهش یابد. گانودرما احتمالا ازطریق بهبود متابولیسم و حساسیت به انسولین در این فرایند نقش کمکی دارد.
تأثیر بر التهاب مزمن مرتبط با چاقی
گانودرما ممکن است با کاهش سیتوکینهای التهابی، مهار مسیر NF-κB، بهبود میکروبیوم روده، کاهش استرس اکسیداتیو و کاهش تجمع چربی نابجا التهاب مزمن مرتبط با چاقی را کاهش دهد. البته بیشتر این شواهد از مطالعات حیوانی به دست آمدهاند و برای تأیید این اثرات در انسان به پژوهشهای بیشتری نیاز است.
NF-κB یکی از مهمترین مسیرهای تنظیم التهاب در بدن است. ترکیبات فعال گانودرما میتوانند فعالیت این مسیر را کاهش دهند و درنتیجه تولید واسطههای التهابی کمتر میشود.
کمک به کنترل قند خون
مطالعات نشان میدهند که گانودرما لوسیدوم میتواند در بهبود کنترل قند خون مؤثر باشد. مهمترین مکانیسمهای احتمالی عبارتاند از:
- بهبود حساسیت به انسولین؛
- کاهش التهاب مزمن؛
- کاهش استرس اکسیداتیو؛
- بهبود عملکرد کبد؛
- تعدیل میکروبیوم روده.
برخی مطالعات نشان دادهاند که گانودرما میتواند تجمع چربی در کبد را کاهش دهد و تولید گلوکز بهوسیله کبد را تاحدی مهار کند. بهبود عملکرد کبد برای کنترل بهتر قند خون، بهویژه در حالت ناشتا، مفید است.
تحقیقات علمی درباره تأثیر قارچ گانودرما بر لاغری
باورهای موجود درمورد فواید سلامتی گانودرما لوسیدوم بیشتر مبتنیبر شواهد روایی و کاربردهای سنتی است. بااینحال، گزارشهای اخیر ازنظر علمی از بعضی از ادعاهای قدیمی درمورد فواید سلامتی لینگژی پشتیبانی میکنند.
در مطالعهای که در سال ۲۰۲۵ در مجله بیوشیمی مواد غذایی منتشر شد، پتانسیل قارچ گانودرما لوسیدوم در مقابله با چاقی و اختلالات متابولیکی ناشی از رژیم غذایی پرکربوهیدرات و پرچرب در موشها بررسی شد. این تحقیق خواص ضدچاقی گانودرما و همچنین پتانسیل آن بهعنوان غذایی کاربردی در مبارزه با سندرم متابولیک را برجسته میکند.
لاولی و همکارانش (Lovely et al) مطالعهای ۸هفتهای روی موشهای ماده ویستار انجام دادند که با رژیم غذایی پرکربوهیدرات و پرچرب (HCHF) تغذیه میشدند. در این مطالعه به رژیم غذایی موشها پودر گانودرما لوسیدوم (۲٫۵درصد از رژیم غذایی) اضافه شد.
مکمل گانودرما لوسیدوم افزایش وزن بدن، رسوب چربی شکمی و وزن اندامها را در مقایسه با گروهی که فقط رژیم غذایی پرکربوهیدرات و پرچرب داشتند بهطور قابل توجهی کاهش داد. نکته قابلتوجه این است که گانودرما لوسیدوم تحمل گلوکز را بهبود داد، طوری که سطح گلوکز خون به ۶٫۲ نانومول در لیتر کاهش یافت، درحالیکه این میزان در گروه HCHF، ۸٫۶۷ نانومول در لیتر بود.
این قارچ همچنین توانایی قابلتوجهی در بازگرداندن تعادل چربیهای بدن (هموستاز لیپیدی) نشان داد. مصرف گانودرما منجر به کاهش معنیدار سطح کلسترول تام، تریگلیسیرید، کلسترول LDL و کلسترول VLDL شد، درحالیکه سطح کلسترول HDL افزایش یافت. علاوهبر این، مصرف گانودرما با افزایش فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانی مانند سوپراکسید دیسموتاز (SOD)، کاتالاز (CAT) و گلوتاتیون (GSH)، استرس اکسیداتیو را کاهش داد. بررسیهای بافتشناسی نیز نشان داد که گانودرما از تجمع چربی در بافت کبد، که یکی از شاخصهای اصلی بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) است، جلوگیری میکند.
مطالعه لاولی و همکارانش شواهد قانعکنندهای ارائه میدهد که گانودرما لوسیدوم میتواند ابزاری قدرتمند در مبارزه با چاقی و اختلالات متابولیک باشد.
برخلاف الگوهای غذایی مانند رژیم کتوژنیک، رژیم فستینگ، رژیم کانادایی، رژیم شوک یا رژیم مایعات که هرکدام بر محدودیتهای غذایی خاصی تکیه دارند، مصرف قارچ گانودرما برای لاغری یک الگوی غذایی محسوب نمیشود. این قارچ فقط میتواند بهعنوان مکمل در کنار رژیم غذایی متعادل و فعالیت بدنی استفاده شود و نباید جایگزین هیچ رژیم کاهش وزنی شود.
گانودرما به چه شکلهایی وجود دارد؟
انواع محصولات تجاری گانودرما لوسیدوم به اشکال مختلف مانند پودر، مکملهای غذایی و چای موجود است. این محصولات از قسمتهای مختلف قارچ، از جمله میسلیوم، هاگ و اندام میوه تولید میشوند. هر محصول بسته به نوع آن ممکن است کمی متفاوت عمل کند، بنابراین توصیههای پزشک یا دستورالعملهای روی برچسب را اجرا کنید.
عصاره آبی گانودرما (WEGL)
WEGL مخفف عبارت Water Extract of Ganoderma lucidum یا عصاره آبی گانودرما لوسیدوم است. در بعضی از مطالعات، بهویژه مطالعه مشهور مربوط به چاقی و میکروبیوم روده، WEGL به عصاره آبی میسلیوم (رشتههای قارچی) گانودرما لوسیدوم اشاره دارد. برای تهیه این عصاره با استفاده از آب داغ یا آب جوش ترکیبات محلول در آب قارچ استخراج میشوند.
قارچ خشک
برای تهیه قارچ خشک، کلاهک و ساقه قارچ گانودرما پس از برداشت، برای حفظ کیفیت و افزایش ماندگاری، در سایه یا با استفاده از خشککن در دمای کنترلشده خشک میشود. معمولا از قارچ خشک بهعنوان ماده اولیه برای تهیه دمنوش، پودر یا عصارههای آبی و الکلی استفاده میشود.
پودر گانودرما
پودر گانودرما از آسیابکردن قارچ خشک گانودرما لوسیدوم یا گاهی میسلیوم آن به دست میآید. این پودر یکی از رایجترین اشکال مصرف گانودرما است و میتواند بهتنهایی یا بهعنوان ماده اولیه برای تولید مکملها و نوشیدنیهای حاوی گانودرما استفاده شود.
قارچ گانودرما پس از برداشت خشک میشود و سپس با دستگاههای مخصوص به پودر بسیار ریز تبدیل میشود. در این حالت، تمام اجزای قارچ در پودر باقی میمانند و هیچ فرایند استخراج و تغلیظی انجام نمیشود.
عصاره گانودرما
عصاره گانودرما با استخراج ترکیبات زیستفعال از قارچ گانودرما لوسیدوم تهیه میشود. در این فرایند، مواد مؤثره قارچ با استفاده از حلالهایی مانند آب یا الکل جدا و تغلیظ میشوند. بنابراین عصاره معمولا نسبت به پودر یا قارچ خشک غلظت بیشتری از ترکیبات فعال دارد.
کپسول گانودرما
کپسول گانودرما یک مکمل غذایی است که حاوی پودر گانودرما، عصاره گانودرما یا ترکیبی از هر دو است. این شکل دارویی بهدلیل مصرف آسان، دوز مشخص و ماندگاری مناسب از رایجترین فراوردههای گانودرما به شمار میرود.
چای قارچ گانودرما
چای قارچ گانودرما نوشیدنیای است که از دمکردن یا بهطور سنتی جوشاندن برشهای قارچ خشک یا پودر گانودرما تهیه میشود. ازآنجاکه بافت گانودرما بسیار سخت و چوبی است، روش سنتی تهیه آن با چایهای معمولی تفاوت دارد و معمولا بهصورت جوشانده تهیه میشود تا ترکیبات محلول در آب، بهویژه پلیساکاریدها، بهتر استخراج شوند.
دمنوش گانودرما
دمنوش گانودرما با قارچ خشک یا پودر گانودرما تهیه میشود. اگر از قارچ خشک استفاده میکنید بهدلیل بافت سخت و چوبی گانودرما بهتر است آن را بجوشانید. این روش موجب استخراج بهتر ترکیبات محلول در آب، مانند پلیساکاریدها، میشود.
قهوه گانودرما
قهوه گانودرما از ترکیب قهوه (معمولا قهوه فوری یا قهوه آسیابشده) با عصاره قارچ گانودرما لوسیدوم تهیه میشود. برخلاف تصور رایج، این نوشیدنی از خود قارچ بهتنهایی تهیه نمیشود، بلکه در بیشتر محصولات تجاری عصاره گانودرما به پودر قهوه اضافه میشود.
قهوه گانودرما برای کاهش وزن بهتر است یا قارچ گانودرما؟
شواهد محکمی وجود ندارد که نشان دهد قهوه گانودرما از قارچ گانودرما برای لاغری مؤثرتر است. در واقع، در بیشتر مطالعاتی که اثرات گانودرما بر وزن بدن را بررسی کردهاند، از عصاره استانداردشده گانودرما یا پلیساکاریدهای استخراجشده از آن استفاده شده است، نه از قهوه گانودرما.
قهوه گانودرما حاوی کافئین است که ممکن است بهطور موقت هوشیاری را افزایش دهد و کمی بر مصرف انرژی اثر بگذارد. مقدار گانودرما در بسیاری از محصولات تجاری کم یا نامشخص است.
اگر هدفتان صرفا بهرهمندی از ترکیبات گانودرما است، عصاره استانداردشده گانودرما انتخاب منطقیتری نسبت به قهوه گانودرما است زیرا بیشتر مطالعات علمی روی همین نوع فراورده انجام شدهاند. اگر علاوهبر گانودرما، به نوشیدن قهوه هم علاقه دارید، قهوه گانودرما میتواند جایگزین قهوه معمولی باشد ولی نباید انتظار داشته باشید که بهتنهایی موجب کاهش وزن قابلتوجهی شود.
طریقه مصرف قارچ گانودرما برای لاغری
اگر میخواهید از قارچ گانودرما برای لاغری استفاده کنید باید نحوه درست مصرف آن را بدانید تا نتیجه بهتری بگیرید.
بهترین زمان مصرف
بیشتر مطالعات علمی روی نوع و دوز عصاره گانودرما تمرکز داشتهاند، نه زمان مصرف. بااینحال، اگر هدفتان کنترل اشتها و مدیریت وزن است بهتر است قارچ گانودرما را در زمانهای زیر مصرف کنید:
- ۳۰ تا ۶۰ دقیقه قبل از وعده غذایی اصلی (ناهار یا شام): مصرف گانودرما پیش از وعده غذایی اصلی ممکن است بر احساس سیری یا پاسخ قند خون پس از غذا اثر بگذارد.
- همراه با غذا: اگر مصرف گانودرما با معده خالی موجب مشکلات گوارشی مانند دلدرد یا تهوع میشود، بهتر است آن را همراه غذا یا بلافاصله پس از آن مصرف کنید.
- صبح یا اوایل روز: اگر از قهوه گانودرما استفاده میکنید، بهدلیل وجود کافئین، بهتر است آن را در ساعات ابتدایی روز مصرف کنید تا احتمال اختلال در خواب کاهش یابد.
شواهد علمی نشان نمیدهد که مصرف ناشتا نسبت به مصرف همراه غذا موجب کاهش وزن بیشتری میشود. اگر با معده خالی احساس ناراحتی میکنید، ضرورتی ندارد که گانودرما را ناشتا مصرف کنید.
میزان مصرف روزانه
یکی از نکات مهم در طریقه مصرف قارچ گانودرما برای لاغری میزان مصرف روزانه آن است. اگرچه قارچ گانودرما یک گیاه دارویی کمیاب و مفید است، نباید در مصرف آن زیادهروی کنید. میزان مصرف قارچ گانودرما برای لاغری در افراد مختلف، متفاوت است و به عوامل مختلفی مانند موارد زیر بستگی دارد:
- سن؛
- شکل قارچ هنگام استفاده؛
- سن قارچ؛
- سلامت فردی.
طبق تحقیقات، میتوانید دوز روزانه زیر را رعایت کنید:
- ۱٫۵ تا ۹ گرم قارچ خشک؛
- ۱ تا ۱٫۵ گرم پودر قارچ؛
- ۱ میلیلیتر عصاره قارچ گانودرما.
به توضیحات روی بسته محصول توجه کنید. بهتر است که از کمترین دوز شروع کنید و بهتدریج میزان مصرف را افزایش دهید.
قیمت قارچ گانودرما برای لاغری
قیمت قارچ گانودرما به نوع محصول (قارچ خشک، پودر، عصاره یا کپسول) و برند بستگی دارد.
براساس قیمتهای اخیر بازار ایران، حدود قیمتها بهصورت زیر است:
- قارچ خشک گانودرما ۱۰۰ گرمی: حدود ۳۵۰ تا ۵۴۰ هزار تومان؛
- پودر گانودرما ۱۰۰ گرمی: حدود ۵۸۰ هزار تومان؛
- قارچ خشک ۲۵۰ گرمی: حدود ۱٫۳۵ تا ۱٫۴۵ میلیون تومان؛
- قارچ خشک ۵۰۰ گرمی: حدود ۲٫۷ میلیون تومان؛
- کپسولهای وارداتی گانودرما: بسته به برند و کشور سازنده ممکن است حدود ۴٫۸ میلیون تومان یا بیشتر قیمت داشته باشند.
اگر رژیم لاغری ارزانقیمت را ترجیح میدهید و هدفتان مصرف روزانه برای مدت چند هفته یا چند ماه است، معمولا قارچ خشک یا پودر گانودرما ازنظر هزینه بهصرفهتر از کپسول هستند.
مصرف قارچ گانودرما برای چه افرادی مناسب است؟
بهطور کلی، مصرف گانودرما برای افراد زیر مناسب است:
- افرادی که بهدنبال یک مکمل گیاهی هستند: گانودرما حاوی ترکیبات زیستفعال مانند پلیساکاریدها، تریترپنها و بتاگلوکانها است.
- افرادی که میخواهند سلامت سیستم ایمنی خود را بهبود دهند: بعضی از مطالعات نشان دادهاند که پلیساکاریدهای گانودرما میتوانند فعالیت بعضی از سلولهای ایمنی را تعدیل کنند.
- افراد مبتلا به التهاب مزمن خفیف یا استرس اکسیداتیو: ترکیبات آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی گانودرما در مطالعات آزمایشگاهی و حیوانی نتایج امیدوارکنندهای نشان دادهاند.
- افراد دارای اضافهوزن یا چاقی: بعضی از مطالعات حیوانی نشان دادهاند که عصاره گانودرما ممکن است ازطریق تغییر میکروبیوم روده، کاهش التهاب و بهبود حساسیت به انسولین سلامت متابولیک را بهبود دهد.
- افراد مبتلا به پیشدیابت یا دیابت نوع ۲: بعضی از پژوهشها به بهبود خفیف برخی شاخصهای متابولیک اشاره کردهاند، ولی گانودرما نباید جایگزین دارو یا رژیم غذایی مناسب شود.
اگر فرد سالمی هستید و قصد دارید از قارچ گانودرما برای لاغری استفاده کنید، مصرف آن در دوزهای توصیهشده معمولا مشکلی ایجاد نمیکند. ولی اگر بیماری زمینهای دارید یا دارو مصرف میکنید، بهتر است پیش از شروع مصرف با پزشک خود مشورت کنید.
مصرف قارچ گانودرما برای چه افرادی ممنوع است؟
با وجود محبوبیت قارچ گانودرما بعضی ایمنی آن را زیر سؤال بردهاند. در تحقیقات انجامشده در سال ۲۰۲۰ روی زنان مبتلا به فیبرومیالژیا بعضی از شرکتکنندگان دچار عوارض زیر شدند:
- حالت تهوع؛
- مشکلات معده؛
- اسهال؛
- سوءهاضمه.
در تحقیقات قدیمیتر از سال ۲۰۰۴ مصرف عصاره قارچ گانودرما بهمدت ۴ هفته هیچ اثر مضری بر کبد یا کلیهها در بزرگسالان سالم نداشت.
البته مشکلات کبدی قابلتوجهی در سایر مطالعات موردی گزارش شده است. ولی بهدلیل دخالت عوامل دیگر، تعیین اینکه آیا خود قارچ مسئول آسیب کبدی مشاهدهشده است یا خیر، میتواند دشوار باشد.
گروههای زیر باید از مصرف قارچ گانودرما خودداری کنند:
- افرادی که داروهایی مانند داروهای ضدانعقاد یا سرکوبکننده سیستم ایمنی مصرف میکنند؛
- زنان باردار یا شیرده؛
- افرادی که مشکلات کبدی یا کلیوی دارند؛
- کودکان.
قبل از مصرف قارچ گانودرما با پزشک صحبت کنید. پزشک میتواند بگوید که آیا مصرف قارچ گانودرما برای شما بیخطر است یا خیر؛ همچنین میتواند دوز مناسب را برای شما تعیین کند.
عوارض و مضرات قارچ گانودرما
در ابتدا ممکن است عوارض جانبی قارچ گانودرما را مشاهده نکنید ولی پس از حدود ۳ تا ۶ ماه، مصرف این گیاه میتواند موجب آلرژی پوستی شود. آلرژی پوستی منجر به خشکی پوست و تأثیر بر بعضی از اندامها مانند دهان، گلو و بینی میشود.
سایر واکنشهای آلرژیک میتواند شامل سرگیجه، بثورات پوستی، سردرد، ناراحتی معده، خونریزی شدید و وجود خون در مدفوع باشد. افرادی که فشارخون بسیار پایین یا بسیار بالا دارند، هنگام مصرف قارچ گانودرما ممکن است با خطر بیشتری مواجه شوند. همچنین اگر برای دیابت، اختلالات سیستم ایمنی یا سایر بیماریها تحت درمان هستید، باید هنگام مصرف همزمان گانودرما با داروهای خود احتیاط کنید.
طبق برخی گزارشها، مواردی از سمّیت کبدی یا اسهال مزمن پس از مصرف پودر قارچ گانودرما مشاهده شده است. بنابراین هنگام استفاده از این قارچ باید به میزان مصرف و دوز مصرفی توجه زیادی داشته باشید.
اگر تعداد پلاکتهایتان کم است هنگام استفاده از دوزهای بالای قارچ گانودرما خطر خونریزی افزایش مییابد.
چه داروهایی با قارچ گانودرما تداخل دارند؟
قارچ گانودرما میتواند خطر خونریزی را افزایش دهد. به همین دلیل اگر درحال درمان مشکلات مربوط به لختهشدن خون هستید، باید با پزشک خود مشورت کنید. این قارچ ممکن است با داروهای دیابت یا داروهای بیماران فشارخون بالا تداخل داشته باشد.
برای جلوگیری از عوارض و مشکلات احتمالی، هنگام استفاده از قارچ گانودرما از مصرف داروهای زیر اجتناب کنید:
- آسپرین؛
- کلوپیدوگرل؛
- دیکلوفناک؛
- وارفارین؛
- کاپتوپریل؛
- آملودیپین؛
- هیدروکلروتیازید.
اگرچه قارچ گانودرما فواید سلامتی فراوانی دارد، گاهی خطراتی جدی را ایجاد میکند که حتی ممکن است زندگی فرد را تهدید کنند. بسته به شرایط خود قبل از استفاده از قارچ گانودرما برای لاغری با پزشک مشورت کنید.
کلام آخر دکتردکتر
بیشتر آزمایشها درمورد فواید سلامتی گانودرما روی حیوانات انجام شدهاند. بنابراین نمیتوان نتایج آنها را با قاطعیت به انسان تعمیم داد. اگر میخواهید از قارچ گانودرما برای لاغری استفاده کنید آن را بهعنوان مکملی برای کاهش وزن در نظر بگیرید، نه راهحلی قطعی.
مصرف قارچ گانودرما برای لاغری بر وزن کسانی که رژیم غذایی معمولی دارند، تأثیر چندانی ندارد. این قارچ دارویی برای کاهش وزن نیست. گانودرما با تقویت سیستم ایمنی و بهبود سوختوساز بدن، می تواند در کنار سایر عوامل، مانند رژیم غذایی و ورزش، در کاهش وزن مؤثر باشد. فراموش نکنید که بهترین رژیم لاغری از نظر پزشکان رژیمی است که دائمی و پایدار باشد و با ایجاد کسری کالری موجب کاهش وزن شود.
برای مشورت درمورد استفاده از قارچ گانودرما برای لاغری میتوانید با استفاده از مشاوره پزشکی آنلاین با متخصصان تغذیه دکتردکتر ارتباط برقرار کنید. در دکتردکتر امکان دریافت نوبت مطب نیز وجود دارد تا بتوانید بهراحتی و بدون محدودیت زمانی برای مراجعه به پزشک خود وقت بگیرید.
