گرفتگی قاعدگی؛ این دردهای زمین‌گیرکننده از کجا می‌آیند؟

در طول دوره قاعدگی، رحم منقبض می‌شود تا به بیرون راندن پوشش دیواره کمک کند. از مهم‌ترین علل گرفتگی قاعدگی، مواد هورمونی (پروستاگلاندین‌ها) هستند که در درد و التهاب نقش دارند، باعث انقباض عضلات رحم می‌شوند. سطوح بالاتر پروستاگلاندین‌ها با دردهای شدید قاعدگی همراه است. برای بعضی از زنان، این حالت باعث ناراحتی کمی می‌شود، اما برای برخی از زنان، گرفتگی قاعدگی می‌تواند به اندازه کافی شدید باشد تا جایی که برای چند روز در فعالیت‌های روزمره اختلال ایجاد کند. گاهی برای درمان گرفتگی قاعدگی لازم است به متخصص زنان مراجعه کنید.

گرفتگی قاعدگی چیست؟

دردهای قاعدگی ضربان‌دار هستند، گرفتگی‌های دردناکی که در قسمت پایین شکم درست قبل و در طول دوره قاعدگی ایجاد می‌کنید. درد گرفتگی قاعدگی (که همچنین، به نام دیسمنوره یا درد دوره‌ای نیز شناخته می‌شود)، از خشن و آزار دهنده تا شدید، متغیر است. زمانی که یک تخمک از تخمدان‌ها آزاد می‌شود و بعد از آن لوله فالوپی را طی می‌کند، گرفتگی عضلات قاعدگی شروع می‌شود. درد در پایین شکم و کمر رخ می‌دهد.

این حالت، معمولاً 1 تا 2 روز قبل از قاعدگی شروع می‌شود و از 2 تا 4 روز طول می‌کشد. دردی که فقط با روند قاعدگی همراه است، به عنوان دیسمنوره اولیه شناخته می‌شود. اگر درد گرفتگی قاعدگی ناشی از یک مشکل پزشکی قابل شناسایی مانند اندومتریوز، فیبروئید رحم یا بیماری التهابی لگن باشد، دیسمنوره ثانویه نامیده می‌شود.

 

علائم گرفتگی قاعدگی

گرفتگی قاعدگی معمولاً به درد ناخوشایند، سوزش، گرفتگی دردناک در قسمت پایین شکم، درست بالای استخوان لگن اشاره دارد. سایر علائم عبارت‌اند از:

  • درد در کمر و ران
  • تهوع و استفراغ
  • تعریق
  • ضعف و سرگیجه
  • اسهال یا مدفوع شل
  • یبوست
  • نفخ
  • سردرد

اگر علائم به طور فزاینده‌ای بدتر می‌شود، حتماً به متخصص زنان و زایمان مراجعه کنید تا علل گرفتگی قاعدگی شما را دقیق تشخیص دهد.

 

علل گرفتگی قاعدگی

در طول دوره قاعدگی، مواد هورمونیک (پروستاگلاندین) که درگیر درد و التهاب هستند باعث انقباض عضله رحم می‌شوند. سطح بالاتر پروستاگلاندین‌ها با گرفتگی‌های شدید قاعدگی همراه است. از علل گرفتگی قاعدگی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

آندومتریوز: از علل گرفتگی قاعدگی، مبتلا بودن به اندمتریوز است. آندومتریوز، قرار گرفتن آندومتریال و استرومای رحم در بیرون از عضله رحم است. لگن شایع‌ترین محل آندومتریوز است.

فیبروئید رحم: رشد غیر انسدادی در دیواره رحم می‌تواند از علل گرفتگی قاعدگی و درد در ناحیه شکم باشد.

آدنومیوز: آدنومیوز زمانی در زنان اتفاق می‌افتد که بافت آندومتر دیواره رحم به سمت دیواره ماهیچه‌ای رحم کشیده می‌شود. رشد این بافت‌های نابجا به طور نرمال در هر چرخه قاعدگی ادامه می‌یابد.

بیماری التهابی لگن: این عفونت اندام‌های زنانه تولید مثل معمولاً توسط باکتری‌ها منتقل می‌شود که در صورت شدید بودن می‌تواند از علل گرفتگی قاعدگی و درد در ناحیه شکم باشد.

تنگی دهانه رحم: در برخی از زنان، دهانه رحم به اندازه‌ای کوچک است که مانع جریان قاعدگی و باعث افزایش درد در هنگام قاعدگی می‌شود.

گرفتگی قاعدگی

مشاوره تلفنی و متنی با دکتر زنان

تشخیص گرفتگی قاعدگی

پزشک متخصص زنان و زایمان، سابقه پزشکی شما را بررسی کرده و معاینه فیزیکی از جمله امتحان لگن را انجام می‌دهد. در طول آزمایش لگن، دکتر علائم غیر طبیعی در اندام‌های تناسلی را ارزیابی و علائم عفونت را بررسی می‌کند. اگر پزشک متخصص، به عوامل اختلال و گرفتگی قاعدگی در شما مشکوک شود، برای تشخیص دقیق‌تر علل گرفتگی قاعدگی، آزمایشات زیر را درخواست می‌کند:

سونوگرافی:. این آزمایش با استفاده از امواج صوتی، تصویری از رحم، لوله‌های فالوپ و تخمدان را تشکیل می‌دهند.

سایر تست‌های تصویربرداری: یک اسکن سی تی اسکن یا اسکن MRI اطلاعات بیشتری نسبت به سونوگرافی فراهم می‌کند و می‌تواند به تشخیص پزشکان در یافتن علل گرفتگی قاعدگی، کمک کند.  CT ترکیبی از تصاویر اشعه ایکس گرفته شده از بسیاری از زوایا برای تولید تصاویر مقطعی از استخوانها، اندام‌ها و دیگر بافت‌های نرم در داخل بدن شما است. MRI با استفاده از امواج رادیویی و یک میدان مغناطیسی قدرتمند برای تولید تصاویر دقیق از ساختارهای داخلی است. هر دو تست غیر تهاجمی و بدون درد هستند.

لاپاراسکوپی: اگرچه این آزمایش معمولاً برای تشخیص نقص‌های قاعدگی لازم نیست، اما می‌تواند به تشخیص یک بیماری زمینه‌ای مانند اندومتریوز، چسبندگی، فیبروئیدها، کیست تخمدان و حاملگی خارج رحمی کمک کند. در طی این عمل جراحی سرپایی، دکتر متخصص زنان و زایمان، حفره شکم و اندام‌های تولید مثل را با انجام برش‌های کوچک در شکم و قرار دادن یک لوله فیبر نوری با یک لنز دوربین کوچک مشاهده می‌کند.

درمان گرفتگی قاعدگی

برای تسکین گرفتگی قاعدگی، پزشک موارد زیر را توصیه می‌کند:

مسکن‌ها: داروهای ضد درد مانند ibuprofen یا ناپروکسن سدیم (Aleve)، در دوزهای منظم و مشخص، می‌توانند به کنترل درد ناشی از گرفتگی کمک کنند. داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی نیز برای این شرایط موجود است. در ابتدای دوره پریودی، شروع به مصرف مسکن کنید یا به محض اینکه احساس می‌کنید علائم شدیدتر می‌شوند، به مدت دو تا سه روز یا تا زمانی که علائم شما از بین رفت، دارو مصرف کنید.

کنترل هورمونی: قرص‌های ضد بارداری حاوی هورمون‌هایی هستند که مانع تخمک گذاری می‌شوند و شدت گرفتگی قاعدگی را کاهش می‌دهند.

عمل جراحی: اگر گرفتگی قاعدگی شما ناشی از یک بیماری مانند اندومتریوز یا فیبروئیدها باشد، جراحی برای اصلاح مشکل کمک می‌کند.

 

درمان‌های خانگی گرفتگی قاعدگی 

  • یک حمام داغ می‌تواند درمانی غیر دارویی برای گرفتگی قاعدگی باشد.
  • استفاده از گرما، به عنوان مثال، قرار دادن بطری آب گرم، یا کیسه آب گرم روی ناحیه شکمی و کمر
  • تحریک الکتریکی عصب (TENS)
  • برخی از گزینه‌های رژیم غذایی، از جمله گیاهان و مکمل‌های ویتامین، ممکن است کمک کنند. بعضی از گیاهان مانند اسطوخودوس رازیانه نیز می‌تواند به تسکین درد کمک کند. یک مطالعه نشان می‌دهد که پودر زنجبیل ممکن است در طول 3 تا 4 روز اول قاعدگی، باعث کاهش درد شود.
  • استراحت و خواب راحت و ورزش منظم

 

درمان گرفتگی قاعدگی

عوامل خطر

ممکن است در معرض خطر ابتلا به گرفتگی‌های قاعدگی باشید، اگر:

  • کمتر از 30 سال سن داشته باشید
  • بلوغ زودرس را در سن 11 سالگی یا کمتر شروع کردید
  • در طول دوره، خونریزی شدید (منوراژی) داشته باشید
  • خونریزی نامنظم قاعدگی (metrorrhagia)
  •  سابقه خانوادگی سندرم قاعدگی (دیسمنوره) دارید
  • سیگاری باشید

عوارض جانبی

گرفتگی قاعدگی باعث عوارض دیگر پزشکی نمی‌شود. اما می‌تواند در فعالیت‌های روزانه، کار و فعالیت‌های اجتماعی دخالت کند. هرچند شرایط خاصی در ارتباط با علل گرفتگی قاعدگی، می‌تواند عوارضی داشته باشد. به عنوان مثال، آندومتریوز می‌تواند مشکلات باروری را ایجاد کند. بیماری التهابی لگن می‌تواند لوله‌های فالوپ تهاجمی را افزایش دهد و خطر ابتلا به تخمک گذاری در خارج از رحم (حاملگی خارج رحمی) را افزایش دهد.

سخن آخر

دردهای قاعدگی یک مشکل رایج است که در حوالی دوره ماهانه رخ می‌دهد. درمان‌های مختلف می‌تواند به بهبود درد و گرفتگی قاعدگی کمک کند. اگر گرفتگی شدید است یا در زمان‌های دیگر در ماه نیز رخ می‌دهد، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. به راحتی می‌توانید از وبسایت دکتردکتر نسبت به دریافت نوبت دکتر اقدام کنید.

منابع

medicalnewstoday

mayoclinic

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
ممکن است شما دوست داشته باشید
111 نظرات
  1. Sahar می گوید

    لطفا یکی راهنماییم کنه چون خیلی استرس دارم این دفعه سوم بود ای یو ای کردم لطفا از تجربه هاتون بگین ممنونم

  2. Sahar می گوید

    سلام من امروز روز ۱۵ ای یو ای واینکه دردشدید پریودی دارم دیشب خیلی گرفتگی عضلات داشتم همش احساس میکنم میخام پریود شم نمی‌دونم این درداعلایم بارداری هم می‌تونه باشه یانه

  3. سارا می گوید

    سلام وقت بخیر
    من ۲۱سالم هست و در روز ۴ام قاعدگی درد و انقباض خیلی شدیدی دارم
    احتمالش هست به خاطر استفاده از کاپ قاعدگی باشه؟
    البته بار اولم نیست که از کاپ استفاده میکنم

  4. سعیده می گوید

    سلام وقت بخیر
    من یه هفته قبل پریودی کتف درد شدید و گرفتگی عضلات دارم علتش چیه
    مشکلی تو پریودی ندارم
    هورمونی هم مشکلی ندارم

  5. شهربانو سلیمانی نژاد می گوید

    سلام خانم دکتر وقت بخیر
    من چند باری هست که خیلی قولنج بدی میکنم و بیشتر هم روز اول یا دوم پریودی این طوری میشم
    چیکار باید انجام بدم

  6. مهسا می گوید

    سلام من ۱۴ یا ۱۵ روز مانده به پریودیم لکه های خونی تیره رنگ میبینم و درد شدید زیر شکم خیلی میترسم حامله باشم علتش چی میتونه باشه توروخدا راهنمایی کنین اولین باره اینطوری میشم

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      اگر رابطه مشکوک داشتین اولین اقدام ازمایش bhcg هست

  7. شریفی می گوید

    سلام وقت بخیر من 29سالمه بعداز 3ماه مصرف قرص لویتودبه علت کیست پریود باخونریزی کمی داشتم ولی این ماه بعداز قطع مصرف قرص پریود شدم الان دومین روزپریودیم هست که خیلی زیرشکمم وقسمت رویه واژنم ولگنم منقبض میشه به طوری که نمیتونم حرکت کنم یا بشینم بنظرتون مشکل چیه؟

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      سونوگرافی جهت بررسی وضعیت کیست بدهید

  8. سارا نادري می گوید

    من يه هفته قبل موعد پريوديم كلي درد پريودي داشتم بعد نشدم بعد يه هفته بعد از مو عد پريوديم پريود شدم دليش چيه

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      اگر در سیکل های بعدی بی نظمی تکرار شد
      سونوگرافی و ازمایش هورمونی بدهید

  9. yekta می گوید

    سلام من 15 سالم هست و حدودا یک سال و نیم از اولین پریودیم میگذره ..
    متاسفانه از همون اول، لکه بینی بین دو پریودی داشتم .. و تا الان هم همینطورم ..
    و درد خیلی شدید با خونریزی زیاد هم دارم
    میخواستم بدونم عادیه؟
    چون گفتن تو دوسال اول این چیز ها عادیه ..!

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      با توجه به تداوم علایمتان بهتره ازمایش تیرویید و هورمونی
      و سونوگرافی رحم و تخمدان بدهید

  10. شهلا محمدی می گوید

    سلام خانوم دکتر من یک بهمن سونو دادم ولی ای یو دی آمده بود پایین بعد در آوردم و بعد اون موقع به بعد نزدیکی داشتم ولی جلو گیری کردم ولی الان ۱۵روز هست نشدم و تست هم دادم یکی کم رنگ و یکی پرنگ آمد گفتن که باردارنیستی حالا من چیکار کنم ممنون

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      بعنوان اولین اقدام ازمایش خون bhcg بدهید

  11. افسانه می گوید

    سلام ۲۷سالمه مجردم پریودی منظمی دارم ولی بعضی وقتا روز اول پریودی که از خواب می پرم فشارم می افته درد شدید درناحیه کمر زیر دلم دارم دلیلش چی میتونه باشه؟

    1. مشاور سلامتی می گوید

      سلام
      اگر فقط یکی دو روز اول هست طبیعیه

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دریافت نوبت آنلاین - دکتر‌دکتر