پرتو درمانی بهتر است یا شیمی درمانی؟ بررسی تفاوت های دو روش درمان سرطان

برای درمان سرطان، پرتو درمانی بهتر است یا شیمی درمانی؟ تشخیص و درمان سرطان می‌تواند مسیری طاقت فرسا باشد و روند زندگی شما را تغییر دهد. با این حال، گزینه‌های درمانی زیادی وجود دارند که برای مبارزه با سلول‌های سرطانی و جلوگیری از گسترش آن‌ها به افراد مبتلا کمک می‌کند. شیمی درمانی و پرتو درمانی یکی از موثرترین درمان‌ ها برای انواع سرطان ها هستند. اگرچه آن‌ها اهداف یکسانی دارند، اما تفاوت‌های کلیدی بین این دو نوع درمان وجود دارد. فرق پرتو درمانی با شیمی درمانی بیشتر به روش درمان آن‌ها مرتبط خواهد بود؛ پس برای اینکه با تفاوت شیمی درمانی و پرتو درمانی آشنا شوید تا انتهای متن همراه ما باشید.

از رادیوتراپی چه می‌دانید؟

رادیوتراپی یا پرتو درمانی به عنوان روشی برای مبارزه با سلول‌های سرطانی شناخته می‌شود. در این روش، ذرات پرانرژی و قدرتمند اشعه ایکس و گاما به یونیزه کردن و تخریب سلول‌های سرطانی می‌پردازند. برای بیمار جلساتی را دکتر رادیوتراپی در نظر می‌گیرد، تا بتواند روند رشد سرطان را متوقف کند. پزشک با توجه به نوع بیماری و ملاک‌های دیگر، دوره درمان را مشخص می‌کند تا سلول‌های خطرناک سرطانی رشد نکنند.

آشنایی با شیمی درمانی

داروهای شیمی درمانی برای از بین بردن سلول‌های بدن که به سرعت تقسیم می‌شوند (به ویژه سلول‌های سرطانی) طراحی شده‌اند. با این حال، سلول‌هایی در قسمت‌های دیگر بدن شما وجود دارند که به سرعت تقسیم می‌شوند؛ اما سلول‌های سرطانی نیستند. به عنوان مثال می‌توان به سلول‌های فولیکول‌های مو، ناخن‌ها، دستگاه گوارش، دهان و مغز استخوان اشاره کرد.

شیمی درمانی می‌تواند ناخواسته این سلول‌هارا نیز هدف قرار داده و از بین ببرد. این وضعیت می‌تواند تعدادی از عوارض جانبی مختلف ایجاد کند. از این رو انکولوژیست (پزشک سرطان) می‌تواند تعیین کند که چه نوع داروهای شیمی درمانی در درمان نوع سرطان مؤثرتر هستند. برای انجام شیمی درمانی، می‌توان آن را به چند شکل مختلف انجام داد:

  • خوراکی (از راه دهان)
  • داخل وریدی (از طریق رگ)

شیمی درمانی اغلب به صورت «چرخه» تجویز می‌شود، به این معنی که در فواصل زمانی خاص، هر چند هفته یک بار و برای هدف قرار دادن سلول‌های سرطانی در یک نقطه خاص از چرخه زندگی تجویز خواهند شد.

پرتو درمانی بهتر است یا شیمی درمانی

فرق پرتو درمانی با شیمی درمانی از نظر طول درمان

هنگامی ‌که افراد فرق پرتو درمانی با شیمی درمانی را مقایسه می‌کنند، باید به مدت زمان و دفعات درمان هم توجه داشته باشند. با توجه به تومور، محل آن، سلامت عمومی ‌و عوامل دیگر، طول درمان ممکن است در انواع سرطان متفاوت باشد. پرتو درمانی از طریق سه نوع روش درمانی تابش پرتو خارجی، تشعشعات داخلی و تشعشعات سیستمیک، پرتوهایی را ساطع می‌کند. نوع پرتوهایی که افراد دریافت می‌کنند به نوع سرطان و تشخیص متخصص انکولوژی بستگی دارد. همچنین شیمی درمانی در دو حالت مصرف دارو از طریق خوراکی و تزریق‌های وریدی برای درمان طراحی شده‌اند.

در نتیجه طول درمان به عوامل مختلفی از بیماری سرطان بستگی دارد؛ اما پزشک با توجه به شرایط بیمار بهترین گزینه را انتخاب می‌کند. در روش‌های درمانی سرطان بیشتر به اثربخشی روش درمانی توجه می‌شود و بعد از آن طول درمان اهمیت پیدا می‌کند.

تفاوت شیمی درمانی و پرتو درمانی از نظر تاثیرگذاری

شیمی درمانی، روش دارویی است که برای درمان سرطان تجویز می‌شود و برای کشتن سلول‌های سرطانی طراحی شده است؛ به طور معمول از طریق دهان یا از طریق انفوزیون در ورید مصرف می‌شود. انواع مختلفی از داروهای شیمی درمانی وجود دارند که پزشک متخصص می‌تواند با توجه به نوع سرطان، تجویز انجام دهد. اما پرتو درمانی شامل ارسال دوزهای بالای پرتو به طور مستقیم به تومور است. پرتوهای تشعشع ساختار DNA تومور را تغییر می‌دهند و باعث کوچک شدن یا مرگ آن می‌شوند. این نوع درمان سرطان، عوارض جانبی کمتری نسبت به شیمی درمانی دارد، زیرا فقط یک ناحیه از بدن را هدف قرار می‌دهد.

اما اگر بخواهیم درباره اینکه پرتو درمانی بهتر است یا شیمی درمانی توضیحی ارائه کنیم باید به نوع سرطان رخ داده توجه داشته باشیم. زیرا اثرگذاری روش‌های درمانی به شرایط بیماری و میزان پیشرفت سرطان بستگی دارد.

مقایسه عوارض پرتو درمانی و شیمی درمانی

هر دو روش شیمی درمانی و پرتو درمانی ممکن است عوارضی داشته باشند. شیمی درمانی در برخی از موارد عوارض جانبی زیادی را همراه دارد. اما از آنجایی که پرتو درمانی روی یک ناحیه از بدن افراد متمرکز است، امکان دارد عوارض جانبی کمتری نسبت به شیمی درمانی داشته باشد. اما به طور کلی هر یک از روش‌های درمانی سرطانی در برخی از مواقع با عوارضی همراه خواهند بود که در جدول زیر آورده شده‌اند.

عوارض شیمی درمانیعوارض پرتو درمانی
  •  تهوع و استفراغ
  •  ریزش مو
  •   خستگی
  •  عفونت
  • زخم‌های دهان یا گلو
  • کم خونی
  • اسهال
  •  ضعف
  •   درد و بی حسی در اندام‌ها(نوروپاتی محیطی)

 

  • تهوع، استفراغ
  • گرفتگی معده
  • اسهال
  • تغییرات پوستی
  • ریزش مو
  • خستگی
  • اختلال عملکرد جنسی

 

به یاد داشته باشید که داروهای شیمی درمانی مختلف و تعد اد جلسات پرتو درمانی عوارض جانبی متفاوتی ایجاد می‌کنند و هر فردی به طور متفاوتی به این روش‌های درمانی سرطان، واکنش نشان می‌دهد.

کنترل عوارض روش‌های درمان سرطان

با شیمی درمانی و پرتودرمانی، احتمال تجربه برخی از عوارض جانبی زیاد است. اما این بدان معنا نیست که شما نمی‌توانید کاری در مورد آن‌ها انجام دهید. در اینجا چند نکته برای مقابله با عوارض جانبی درمان سرطان عنوان کرده‌ایم:

  • از پزشک خود در مورد داروهایی که می‌توانید برای درمان تهوع و استفراغ مصرف کنید سوال کنید.
  • اگر حالت تهوع دارید، یک پد الکلی روی پل بینی خود قرار دهید.
  • بستنی بخورید تا درد ناشی از زخم‌های دهان کاهش یابد.
  • برای تسکین حالت تهوع، دمنوش زنجبیل یا چای زنجبیل بنوشید.
  • برای هیدراته ماندن، آب فراوان بنوشید.
  • وعده‌های غذایی خود را تقسیم کنید تا کوچکتر و راحت‌تر بخورید. روی خوردن غذاهایی که دارای مواد مغذی و پروتئین بالایی هستند تمرکز کنید.
  • دست‌های خود را مرتب بشویید تا دچار عفونت نشوید.
  • طب سوزنی را امتحان کنید. طبق آزمایشات بالینی این درمان جایگزین ممکن است به کاهش حالت تهوع و استفراغ ناشی از شیمی درمانی کمک کند.

فرق پرتو درمانی با شیمی درمانی

به طور کلی همیشه در مورد هرگونه عوارض جانبی که ممکن است داشته باشید با تیم پزشکی خود صحبت کنید. آن‌ها می‌توانند به شما توصیه‌ها و دستورالعمل‌های خاصی در مورد کارهایی که می‌توانید برای کمک به تسکین علائم خود انجام دهید، ارائه دهند.

کدام روش عملکرد بهتری دارد؟

گاهی اوقات، یکی از درمان‌های پرتو درمانی و شیمی درمانی می‌توانند موثرتر از دیگری در درمان نوع خاصی از سرطان عمل کنند. همچنین در برخی مواقع، شیمی درمانی و پرتو درمانی می‌توانند مکمل یکدیگر باشند و با هم استفاده شوند. هنگامی‌ که با تیم مراقبت از سرطان خود ملاقات می‌کنید، انکولوژیست گزینه‌هایی را در اختیار شما قرار می‌دهد که در درمان نوع سرطان شما مؤثرتر هستند. به همراه تیم مراقبت از سرطان خود، می‌توانید در مورد گزینه درمانی مناسب، تصمیم گیری داشته باشید.

به سوال آیا شیمی درمانی مانند پرتودرمانی است یا خیر؟ Treatcancer اینگونه پاسخ داده است:

خیر؛ شیمی درمانی مانند پرتودرمانی نیست. شیمی درمانی به طور معمول با استفاده از داروهای سیتوتوکسیک که به صورت داخل وریدی داده می‌شوند، سلول‌های سرطانی را در سراسر بدن هدف قرار می‌دهد. اما پرتودرمانی از پرتوهای پر انرژی (مانند اشعه ایکس یا پروتون درمانی) برای هدف قرار دادن و کشتن سلول‌های سرطانی در یک محل خاص تومور استفاده می‌کند.

 

مقایسه داروهای شیمی درمانی و رادیوتراپی

داروهایی که در شیمی درمانی استفاده می‌شوند با توجه به پیشرفت سلول‌های سرطانی تجویز خواهند شد. این داروها بیشتر حالت خوراکی دارند و در فواصل مختلف استفاده خواهند شد. در روش دیگر استفاده از داروهای شیمی درمانی از طریق تزریق دارو به رگ بیمار، درمان برنامه ریزی می‌شود.

برخی از داروهایی که پزشکان متخصص برای بیماران سرطانی تجویز می‌کنند در جدول زیر آورده شده است.

دسته بندینام دارو
آلکیله کننده
  • آلترتامین
  • بنداموستین
  • بوسولفان
  • کربوپلاتین
  • کارموستین
  • کلرامبوسیل
  • سیس پلاتین
  • سیکلوفسفامید
  • داکاربازین
  •  ایفوسفامید
  •  لوموستین
  • مکلورتامین
  • ملفالان
  • اگزالیپلاتین
  • تموزولوماید
  • تیوتپا
  • ترابکتدین
نیتروزوره
  • کارموستین
  • لوموستین
  • استرپتوزوسین
آنتی متابولیت
  • 5فلوئورواوراسیل 5FU
  •  6مرکاپتوپورین 6MP
  • کاپسیتابین
  • کلادریبین
  • کلوفارابین
  • سیتارابین
  • دسیتابین
  • فلوکسوریدین
  • فلودارابین
  • جمسیتابین یا جمزار
  • هیدروکسی اوره
  • متوترکسات
  •  نلارابین
  • پمترکسد
  • پنتواستاتین
  • پرلاترکسات
  • ·تیوگوانین
  • ترکیب تری فلوریدین/تیپیراسیل

 

این داروها با توجه به میزان پیشروی انواع سرطان تجویز می‌شوند. اما پرتو درمانی تنها به ناحیه سرطانی اشعه وارد می‌کند.

پرتو درمانی و شیمی درمانی چه شباهت‌هایی دارند؟

پرتو درمانی و شیمی درمانی جزو بهترین روش‌های موثر در بهبود وضعیت بیمار سرطانی شناخته می‌شوند. این دو روش درمانی برای از بین بردن سلول‌های سرطانی برنامه‌ریزی شده‌اند. پزشک متخصص با توجه به علائم و میزان پیشروی بیماری از این دو روش برای بهبود وضعیت بیمار استفاده می‌کنند.  به طور کلی هدف روش‌های پرتو درمانی و شیمی درمانی به شرح زیر هستند.

  • درمان: سلول‌های سرطانی را از بین خواهند برد و از بازگشت دوباره سرطان جلوگیری خواهند کرد.
  • کنترل: از رشد تومورهای سرطانی جلوگیری کرده و مانع از گسترش سلول‌های سرطانی به سایر قسمت‌های بدن می‌شوند.
  • تسکین: درد‌های ناشی از بیماری سرطان را کاهش می‌دهند.

شباهت اصلی که پرتو درمانی و شیمی درمانی دارند این است که هر دو روش درمانی، برای بهبود وضعیت بیماری به کار گرفته می‌شوند تا ریشه تومورهای سرطانی را از بین ببرند.

کدام روش برای من مناسب تر است؟

در برخی از مواقع ممکن است که یکی از درمان‌ها برای نوعی از سرطان‌ها موثرتر باشند. اما در سایر شرایط، از دو روش پرتو درمانی و شیمی درمانی می‌توان در کنار یکدیگر استفاده کرد. هنگامی ‌که تیم پزشکی درباره شرایط سرطان و نوع آن به توافق می‌رسد، گزینه‌های درمانی هم به خوبی بررسی خواهند شد تا با توجه به شرایط بیماری و تجربه‌های درمانی بتوان بهترین گزینه را انتخاب کرد.

ادغام پرتو درمانی و شیمی درمانی برای درمان سرطان

گاهی اوقات از شیمی درمانی و پرتو درمانی برای درمان انواع خاصی از سرطان‌ها استفاده خواهد شد. این درمان همزمان نامیده می‌شود که در شرایط زیر توصیه خواهد شد:

  • تومور با جراحی قابل برداشتن نیست.
  • به احتمال زیاد به سایر نواحی بدن شما سرایت می‌کند.
  • به یک نوع خاص از درمان پاسخ نمی‌دهد.

هریک از این موارد باید با نظر پزشک متخصص بررسی شوند تا بهترین نتیجه را از روش‌های درمانی به دست آورد.

 

شیمی درمانی و پرتودرمانی ممکن است با هم یا به صورت جداگانه در درمان سرطان استفاده شوند. شیمی درمانی دارو است و پرتودرمانی از انرژی با دوز بالا استفاده می‌کند. هر دو می‌توانند بسیار موثر باشند.

دریافت مشاوره از پزشک متخصص برای درمان سرطان

در طول متن به این سوال که پرتو درمانی بهتر است یا شیمی درمانی؟ پاسخ داده‌ایم. اما افرادی که به سرطان مبتلا هستند باید ابتدا درباره تخصص رادیوتراپی چیست؟ اطلاعاتی داشته باشند و در نهایت بدانند که درمان باید هرچه سریع‌تر و به موقع شروع شود. در روش‌های درمانی سرطان، فرق پرتو درمانی با شیمی درمانی تنها در نحوه عملکرد آن‌ها است و تیم پزشکی تشخیص می‌دهد کدام روش درمانی برای بیماری مفید خواهد بود. از این رو برای اینکه بتوان با بهترین متخصص‌ها و پزشکان مجرب در ارتباط بود، سامانه دکتر دکتر فضای نوبت دهی آنلاین را در اختیار شما قرار داده است تا با مطالعه نظرات کاربرها، بهترین متخصص‌ها را انتخاب کرده و از آن‌ها نوبت مراجعه دریافت کنید. با وجود اینکه به سعی کردیم به تمام ابعاد موضوع تفاوت شیمی درمانی و پرتو درمانی بپردازیم، اگر سوال یا ابهامی ‌برای شما باقی‌مانده که در این متن به آن اشاره‌ای نشده‌است، می‌توانید در قالب کامنت در انتهای همین متن با ما در ارتباط باشید.

سوالات متداول پرتو درمانی

انکولوژیست تصمیم می‌گیرد که کدام درمان برای بیمار موثرتر باشد. اگر بیماری به سرعت در حال گسترش باشد، شیمی درمانی محتمل‌ترین روش خواهد بود.

برای درمان همه انواع سرطان در هر قسمت از بدن مؤثر است. نیمی‌از افراد مبتلا به سرطان با پرتودرمانی درمان می‌شوند.

شیمی درمانی و پرتودرمانی ممکن است با هم یا به صورت جداگانه در درمان سرطان استفاده شوند. شیمی درمانی دارو است و پرتودرمانی از انرژی با دوز بالا استفاده می‌کند. هر دو می‌توانند بسیار موثر باشند.

پس از پرتودرمانی، ممکن است آزمایش‌های تصویربرداری انجام دهید تا ببینید آیا سرطان در حال کوچک شدن است یا خیر. گاهی اوقات سرطان فوری به درمان پاسخ می‌دهد. اما در مواقع دیگر ممکن است هفته‌ها یا ماه‌ها طول بکشد تا درمان موثر باشد.

برای اکثر افراد، تجربه سرطان در آخرین روز پرتودرمانی به پایان نمی‌رسد. پرتودرمانی اثر فوری ندارد و ممکن است روزها، هفته‌ها یا ماه‌ها طول بکشد تا تغییراتی در سرطان مشاهده شود.

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز پزشکی نیست.
ممکن است شما دوست داشته باشید
1 نظر
  1. حسین دلیری می گوید

    ممنون،واقعا آرامش بخش بود،‌

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دریافت نوبت آنلاین - دکتر‌دکتر